Expressions

Idioms

• qabar qabını tawusulurğa — die; marriage ends
• qabına kirirge — adapt to circumstances
• qabında tururğa — know one's limits
• qabından çığarğa — go too far
• qabır ülüş tabarğa — die
• qabırdan qobarğa — be deathly gaunt
• qabırğa kirmez — never forget
• qabırğası jaraşhan — easy to get along with
• qabırğasın berirge — get along
• qabırğasın jerge salmazğa — be undefeated
• qabırğasından jarıq urğan — destitute
• qabırı eki jarılırğa — find no peace
• qabırı nür janŋan — blessed and sinless
• qabırı qıçırsın — may they suffer
• qabırım qabırıŋdan keri bolsun — disavowal of someone
• qabırından qurtla çöplemezge — bear a grudge
• qabuğun alırğa — kill or torment
• qaçhınçı aşar — hay well dried
• qadarı qolunda bolurğa — in someone's power
• qadaw taş — cornerstone, mainstay
• qadırına minerge — fly into a rage
• qağıb söleşirge — hint at a grievance
• qağıt oltan jırtıb ölürge — outlive someone slightly
• qalası oyulurğa — fall into ruin; lose one's mainstay
• qalay qaraysa — what do you think
• qalay-alay bolsa da — no matter what
• qalayğa barğan zatdı — makes no sense
• qalğa edi başı — nothing to fear
• qalıwbaladan beri — since time immemorial
• qaliyar qazarğa — suffer hardship
• qamiçi oynatırğa — whip someone
• qan adırgığa qalırğa — panic desperately
• qan alırğa — turn vicious; resolve to act
• qan bağa bolurğa — become exorbitant
• qan berirge — die in battle
• qan bla irinni qatışdırırğa — wreak havoc
• qan bla kelgen — inherited trait
• qan çabarğa — flush with rage
• qan çeriw — tribute-collecting troop
• qan çığarırğa — slaughter an animal
• qan içgen — bloodsucker
• qan jawarğa — disaster strikes
• qan kirirge — regain strength
• qan künle kelirge — hard times come
• qan qaynathan — influential person; peak time; scorching heat
• qan qazawat eterge — work furiously
• qan qusarğa — rail venomously; get carried away
• qan qusma — don't talk back
• qan salırğa — cause great harm
• qan tögerge — go to war
• qan tölew — heavy price
• qan usta — highly skilled
• qan-qıranŋa qalırğa — be left helpless
• qanat biterge — be overjoyed
• qanat tübüne jıyarğa — take under protection
• qanatı qatarğa — grow strong
• qanatı qathan — native place
• qanatın qırqırğa — clip someone's wings
• qandağayça, ızıŋa atlay — do everything wrong
• qandan qanŋa — down the generations
• qanı başına çabarğa — see red
• qanı buzulurğa — be heartsick
• qanı halaldı — serves them right
• qanı joqdu — no prospect; no intention
• qanı keterge — turn pale
• qanı qartıqğa sıyınmazğa — seethe with rage
• qanı qaynağan — hot-tempered, vengeful; in one's prime
• qanı qaynarğa — boil with anger
• qanı qızarğa — get angry
• qanı suwurğa — cool down
• qanın alırğa — take revenge
• qanın içerge — torment someone
• qanın-janın ayamazğa — spare no effort
• qanına tartırğa — take after one's kin
• qanından qanmazğa — keep taking revenge
• qanjığasına baylarğa — get the better of
• qannı qan bla juwarğa — avenge blood with blood
• qanŋa boyalırğa — commit murder
• qanŋa kirirge — resolve inwardly
• qanŋa qıçırğan tuwarça — needlessly bawling
• qaŋiç kibik — stiff as a board
• qapçıqğa som athanlay — ill-fitting
• qapha jıyarğa — bring into line
• qaphanın qabırğasına siŋdirirge — benefit from
• qaphanın qabırğasından çığarırğa — repay good with evil
• qaphanŋa tüşerge — be caught; be deceived
• qaphın qazan eterge — live off theft
• qaqdı-soqdu eterge — nag, find fault
• qara altın — black gold
• qara atkaznı basarğa — refuse flatly
• qara çöpge salırğa — blacklist someone
• qara çöpge tergemezge — consider worthless
• qara çöpge tüşerge — fall into disfavour
• qara da, kör, jarıl da, öl — eat your heart out
• qara jerge bathan — dead
• qara jerge kirirge — to die
• qara jerge qaratırğa — make miserable
• qara jin kibik — troublemaker
• qara kapegi bolmazğa — be penniless
• qara kapekni tutmazğa — be worthless
• qara kesew bolurğa — torment, anguish; badly bruised; be burned, perish
• qara kierge — be in mourning
• qara kübür açarğa — use last savings
• qara kün — day of misfortune
• qara qağıt — death notice
• qara qan tögerge — wage war
• qara qıznı qoludu — supernatural power
• qara saban sürürge — plot against someone; speak ill of
• qara som — very precious
• qara söz — grievous news; empty words; prose
• qara şaynı tutmazğa — worth nothing
• qara tanığan — literate
• qara tanırğa — become literate; tell good from bad
• qara tarta bilgen — literate
• qara tartırğa — learn to read and write
• qara taşha baylarğa — disgrace publicly
• qara tıŋılawnu basarğa — keep dead silent
• qara tizme — blacklist
• qara tutarğa — bear ill will
• qara tuwar kiri basmağan — young and untested
• qara tülkü — the very best
• qara uşkok — trusty rifle
• qarağa aqdı derge — distort the truth
• qarançhasına qars qağarğa — fawn over someone
• qaranı aqdan ayırmağan — dim-witted
• qaraŋı adam — illiterate person
• qaraŋı bet alırğa — dusk falls
• qarap qareldimi da körmezse — vanish without trace
• qarap toymazça — strikingly beautiful
• qarap toymazğa — not get enough of looking
• qarap turğan jerim joqdu — not dependent on
• qarasın açarğa — end mourning
• qaraton hanŋa ulan tuwğança — great rejoicing
• qarğa qabar eti bolmağan — skin and bones
• qarğa soyğanŋa basınŋança — crowd around gawking
• qarğala ülüşü eterge — leave unburied
• qarğamı, quzğunmu aytır — word gets out
• qarğanı quzğunnu tilin bilgen — wise and perceptive
• qarın awruwu — one's real aim
• qarın etdirse da, jaw etdirmez — stingy and grudging
• qarın jal — work for food
• qarın qayğı eterge — scrape a living
• qarın suw alırğa — become pregnant
• qarın uyathan, jayaq qımıldathan — light snack
• qarındaşnı kirpiginde da bardı egeçni ülüşü — sister's rightful share
• qarını – toq, qayğısı joq — well-off and carefree
• qarını awrumazğa — not to care; too lazy to bother
• qarını bla qan salğan — glutton
• qarını bolurğa — be pregnant; be in young
• qarını burununa jeterge — be heavily pregnant
• qarını bururğa — hope in vain
• qarını içine qururğa — be ravenous
• qarını qısarğa — be weak from hunger
• qarını qobuz soğarğa — stomach rumbles
• qarını toysa da, közü toymağan — insatiably greedy
• qarını tüyülürge — stomach cramp; laugh hard
• qarının asırarğa — feed and support
• qarının tapdırırğa — feed someone
• qarınıŋı qanjığaŋa qıs — endure hunger
• qarıwu bolğan — well-off
• qars qaqğança eterge — do in a flash
• qars uruwçula — flatterers, yes-men
• qart başı bla — old as one is
• qart başın jaş eterge — act young despite age
• qart börü — hardened criminal; old hand
• qart da, jaş da — everyone, young and old
• qart ögüznü barazağa tarthanlay — acting one's age
• qart qurtha — witch, soothsayer
• qartha tartırğa — grow old
• qartlığı maŋamı qallıqdı — no need to spare
• qaşı-başı teşilmezge — stay gloomy
• qaşın berirge — welcome warmly
• qaşına salırğa — let someone down; outdo someone
• qaşıq bla qapdırıb sabı bla qusdururğa — do more harm than good
• qaşların tüerge — scowl in anger
• qatdır beliŋi — be strong
• qateli qurt kibik — never staying put
• qathan qabırğa — very thin person
• qatı jürekli — hard-hearted
• qatın hapar — idle rumour
• qatın köllü, tawuq közlü bolsun — blessing for a boy
• qatına da qoymazğa — refuse flatly; let none surpass
• qatınını etek tübüne buğarğa — be a coward
• qatınladan güttü urlağança — petty theft
• qatış-qara eterge — turn upside down
• qaya kibik — huge and powerful
• qaya qızı – qarılğaç — echo
• qayda da — no way
• qayda qışlağanın bilmezge — know nothing about
• qayğı söz berirça eterge — kill
• qayın anası süerge — arrive at mealtime
• qayiş tawuş etdirirge — flog with a belt
• qayişlik alırğa — flog mercilessly
• qaytmazğa keterge — pass away
• qaz-qaz basıb — under compulsion
• qazan qara jağarğa — disgrace publicly
• qazan quruqça — very tall
• qazaq börü — lone animal; loner
• qazaq keterge — leave one's husband
• qazğan körüne tüşerge — caught in own trap