Expressions
Expressions whose meaning or use belongs to the whole phrase. Each entry links to its source evidence and component words.
Showing 2801–3000 of 4398 expressions
Idioms
- ögüz öldü, ortaqdan ayırıldıq — our tie is broken
- ögüznü soya kelib quyruğunda biçaq sındırğanlay — ruin it at the end
- ögüznü ullusu bawdan çıqdı — the best came last
- öksüznü künü – artda — better days later
- öletden örtenden qalğan — precious survivor
- ölgen ölü bolurğa — be grief-stricken
- ölgen ölüsü da igidi — far superior
- ölgenine atasın — to hell with it
- öllük janım bardı — won't take the sin
- ölmegen ayıwnu terisin üleşgenley — counting chickens early
- ölmey-qalmay jaşarğa — barely scrape by
- ölü başın kötürür — mouthwateringly delicious
- ölü gebenegin atarğa — give one's all
- ölü gebenek kesin otha athanlay — doomed futile effort
- ölü juqusu eterik — sleeping like the dead
- ölü mıllıgın atarğa — hurl oneself at
- ölü mıllık bolurğa — be incapacitated
- ölüb da — not for anything
- ölüb da oy deymemi — keep quiet anyway
- ölüb da qalsın — love above all
- ölüm qara — with all one's might; excessively
- ölüm uçu bolurğa — at death's door
- ölümden artha turmağan — fearlessly brave
- ölür künün unutmazğa — keep the faith strictly; prepare for one's death
- ölür tügü çığarğa — be near death
- ölürge zamanım da joqdu — no free time
- öpke bla bawur arasına qol suğarğa — sow discord
- öpkesi tururğa — out of breath
- öpkesin-bawurun tögerge — wear oneself out
- öre otha olturtmazğa — give no peace
- öre otları janmazğa — not get along
- öresine duw dep janarğa — fly into a rage; look splendid
- öretin şağıreylik — passing acquaintance
- örge qopmazlıq eterge — kill, wipe out
- öşün ururğa — make every effort; test one's strength
- ötü bolğan — brave, courageous
- ötü tabanında bolğan — cowardly person
- ötüne jeterge — anger someone
- öz tuthan — nourishing, substantial
- özeŋileri bir birge tie — side by side
- özün basarğa — eat one's fill; eat rich food
- patçah tahtadan tüşerge — lose power
- pategen quyğança, qabınırğa — flare up in anger
- plastinkanı birsi janına bururğa — change the subject
- portfel izlegen — office seeker
- pud tuznu tawushunçu — long enough to know
- puldugundan olturturğa — wear out completely; leave speechless
- qabar qabını tawusulurğa — die; marriage ends
- qabına kirirge — adapt to circumstances
- qabında tururğa — know one's limits
- qabından çığarğa — go too far
- qabır ülüş tabarğa — die
- qabırdan qobarğa — be deathly gaunt
- qabırğa kirmez — never forget
- qabırğası jaraşhan — easy to get along with
- qabırğasın berirge — get along
- qabırğasın jerge salmazğa — be undefeated
- qabırğasından jarıq urğan — destitute
- qabırı eki jarılırğa — find no peace
- qabırı nür janŋan — blessed and sinless
- qabırı qıçırsın — may they suffer
- qabırım qabırıŋdan keri bolsun — disavowal of someone
- qabırından qurtla çöplemezge — bear a grudge
- qabuğun alırğa — kill or torment
- qaçhınçı aşar — hay well dried
- qadarı qolunda bolurğa — in someone's power
- qadaw taş — cornerstone, mainstay
- qadırına minerge — fly into a rage
- qağıb söleşirge — hint at a grievance
- qağıt oltan jırtıb ölürge — outlive someone slightly
- qalası oyulurğa — fall into ruin; lose one's mainstay
- qalay qaraysa — what do you think
- qalay-alay bolsa da — no matter what
- qalayğa barğan zatdı — makes no sense
- qalğa edi başı — nothing to fear
- qalıwbaladan beri — since time immemorial
- qaliyar qazarğa — suffer hardship
- qamiçi oynatırğa — whip someone
- qan adırgığa qalırğa — panic desperately
- qan alırğa — turn vicious; resolve to act
- qan bağa bolurğa — become exorbitant
- qan berirge — die in battle
- qan bla irinni qatışdırırğa — wreak havoc
- qan bla kelgen — inherited trait
- qan çabarğa — flush with rage
- qan çeriw — tribute-collecting troop
- qan çığarırğa — slaughter an animal
- qan içgen — bloodsucker
- qan jawarğa — disaster strikes
- qan kirirge — regain strength
- qan künle kelirge — hard times come
- qan qaynathan — influential person; peak time; scorching heat
- qan qazawat eterge — work furiously
- qan qusarğa — rail venomously; get carried away
- qan qusma — don't talk back
- qan salırğa — cause great harm
- qan tögerge — go to war
- qan tölew — heavy price
- qan usta — highly skilled
- qan-qıranŋa qalırğa — be left helpless
- qanat biterge — be overjoyed
- qanat tübüne jıyarğa — take under protection
- qanatı qatarğa — grow strong
- qanatı qathan — native place
- qanatın qırqırğa — clip someone's wings
- qandağayça, ızıŋa atlay — do everything wrong
- qandan qanŋa — down the generations
- qanı başına çabarğa — see red
- qanı buzulurğa — be heartsick
- qanı halaldı — serves them right
- qanı joqdu — no prospect; no intention
- qanı keterge — turn pale
- qanı qartıqğa sıyınmazğa — seethe with rage
- qanı qaynağan — hot-tempered, vengeful; in one's prime
- qanı qaynarğa — boil with anger
- qanı qızarğa — get angry
- qanı suwurğa — cool down
- qanın alırğa — take revenge
- qanın içerge — torment someone
- qanın-janın ayamazğa — spare no effort
- qanına tartırğa — take after one's kin
- qanından qanmazğa — keep taking revenge
- qanjığasına baylarğa — get the better of
- qannı qan bla juwarğa — avenge blood with blood
- qanŋa boyalırğa — commit murder
- qanŋa kirirge — resolve inwardly
- qanŋa qıçırğan tuwarça — needlessly bawling
- qaŋiç kibik — stiff as a board
- qapçıqğa som athanlay — ill-fitting
- qapha jıyarğa — bring into line
- qaphanın qabırğasına siŋdirirge — benefit from
- qaphanın qabırğasından çığarırğa — repay good with evil
- qaphanŋa tüşerge — be caught; be deceived
- qaphın qazan eterge — live off theft
- qaqdı-soqdu eterge — nag, find fault
- qara altın — black gold
- qara atkaznı basarğa — refuse flatly
- qara çöpge salırğa — blacklist someone
- qara çöpge tergemezge — consider worthless
- qara çöpge tüşerge — fall into disfavour
- qara da, kör, jarıl da, öl — eat your heart out
- qara jerge bathan — dead
- qara jerge kirirge — to die
- qara jerge qaratırğa — make miserable
- qara jin kibik — troublemaker
- qara kapegi bolmazğa — be penniless
- qara kapekni tutmazğa — be worthless
- qara kesew bolurğa — torment, anguish; badly bruised; be burned, perish
- qara kierge — be in mourning
- qara kübür açarğa — use last savings
- qara kün — day of misfortune
- qara qağıt — death notice
Proverbs and sayings
- ögüz öldü, ortaqdan ayırıldıq — our tie is broken
- ögüznü soya kelib quyruğunda biçaq sındırğanlay — ruin it at the end
- öksüznü künü – artda — better days later
- ötürükçünü şağatı qatında — liars back each other
- pud tuznu tawushunçu — long enough to know
- qaçdan sora bişlaq tapka — too late
Formulas
- ögüznü ullusu bawdan çıqdı — the best came last
- ölgenine atasın — to hell with it
- öllük janım bardı — won't take the sin
- ölü başın kötürür — mouthwateringly delicious
- ölü juqusu eterik — sleeping like the dead
- ölüb da oy deymemi — keep quiet anyway
- ölürge zamanım da joqdu — no free time
- ömürü uzaq bolsun — long life
- öpkelegenni ülüşü tatlı — coaxing a sulking child
- ötürük jaramaz — to tell the truth
- qabırı qıçırsın — may they suffer
- qabırım qabırıŋdan keri bolsun — disavowal of someone
- qağıt oltan jırtıb ölürge — outlive someone slightly
- qalay qaraysa — what do you think
- qalay-alay bolsa da — for whatever reason
- qalayğa barğan zatdı — makes no sense
- qalğa edi başı — nothing to fear
- qan qusma — don't talk back
- qara da, kör, jarıl da, öl — eat your heart out
Collocations
- ozay bayram — spring festival
- ömür duniyada — in one's lifetime
- ömür tarıhı — life story
- ömürden ahırğa — for life
- ömürden beri — from time immemorial
- ömürün uzaq eterge — grant long life
- önü qarığırğa — go hoarse
- öpke soluw eterge — to pant
- örüş eterge — break up a fight
- öşün uruş eterge — fight hand-to-hand
- özden söz — courteous word
- özdenlik eterge — share with others
- para-çara bolurğa — smashed to pieces
- patıwa berirge — give religious instruction
- peç eterge — kiln-dry grain
- pırh-çırh bolurğa — snicker
- qabın eterge — impose a fine
- qabırğa qonşu — next-door neighbor
- qaçın eterge — show respect
- qadama taş — boundary stone
- qadar keçe — Night of Decree
- qadaw taş — anchor stone
- qalaq eterge — whet a scythe
- qan awuzlu bolurğa — be beaten bloody
- qan qazawat eterge — fight to the death; work furiously
- qanjilik bolurğa — become stunted
- qanlı jaw — sworn enemy
- qanlı jaw bolurğa — become mortal enemies
- qanlı toy — wedding ending in bloodshed
- qanlı uruş — great war
- qaphan qabını — one's food
- qaphın ahça — easy money
- qaphın mağana — stolen idea
- qaqdı-soqdu eterge — nag, find fault
- qara adam — common labourer
- qara atarğa — shoot at target
- qara çeçek — smallpox
- qara emgek — grievous hardship
- qara halq — common people
- qara iş — hard manual labor; wicked deed
- qara işçi — unskilled labourer
- qara kişi — free commoner
- qara kör — the grave
- qara küç — brute force
- qara niet tutarğa — bear ill will
- qara özden — wealthy commoner