çığarğa

/tʃɯʁarʁa/

1. (v.) to go out, to come out, to leave

arbazğa çığarğa — to go out into the yard
eşikge çığarğa — to go outside
çegetden çığarğa — to come out of the forest
ol üyden çıqdı — he went out of the house

2. (v.) to set out, to set off

jolğa çığarğa — to set out on a journey
uwğa çığarğa — to set out hunting
qoşha çığarğa — to set off for the summer camp

3. (v.) to appear, to turn up, to arise

jangı adet çıqğandı — a new custom has appeared
bizge iş çıqdı — something has come up for us
aralarında qawğa çıqdı — a quarrel arose between them

4. (v.) to come out, to be published

çığarma çıqğandı — the work has come out
jangı zatla çıqğandıla — new things have come out
ol jazğanda çıqdı — it came out in the spring

5. (v.) to rise (of the sun or moon)

kün çıqdı — the sun has risen
ay çıqğanda — when the moon rises
künnü çıqğanı — the rising of the sun

6. (v.) to come up, to sprout, to come through

urluq çıqğandı — the seed has come up
gardoş çığa başlağandı — the potatoes are coming up
sabiyni tişleri çığadıla — the child is cutting his teeth

7. (v.) to climb, to go up, to get to the top

başına çığarğa — to go up to the top
örge çığarğa — to climb up
taw başına çığarğa — to climb to the top of the mountain

8. (v.) to leave, to quit, to give up a post

işden çığıb qalırğa — to leave one's work, to quit a job
işden çığarğa — to leave the job
çığıb qalırğa — to walk out

9. (v.) to come out of, to be got from, to be produced from

bu suw kölden çığadı — this river comes out of the lake
çöblewden jaw çığadı — oil is got from sunflower seed
eki teriden börk çığarmı? — will a hat come out of two skins?

10. (v.) to come to, to amount to, to weigh out at

gardoş üç çelek çıqdı — the potatoes came to three buckets
jaw köb çıqdı — a great deal of butter came out
açha jüz som çığadı — the money comes to a hundred roubles

11. (v.) to get out of, to break free of

türmeden çığarğa — to get out of prison
qıyınlıqdan çığarğa — to get clear of hardship
çığıb keterge — to get out and away

Conjugation

Common forms

çığadıhe is going out
çıqdıhe went out
çıqğandıhe has gone out
çığarhe will go out
çığarıqdıhe is going to go out
çığa edihe was going out
çıqsaif he goes out
çıq!go out!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of çığarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is going out	mençığama	sençığasa	olçığadı	bizçığabız	sizçığasız	alaçığadıla
Present (simple & continuous)he is not going out	mençıqmayma	sençıqmaysa	olçıqmaydı	bizçıqmaybız	sizçıqmaysız	alaçıqmaydıla
Present (simple & continuous)is he going out?	mençığamıma? çığamamı?	sençığamısa?	olçığamıdı?	bizçığamıbız? çığabızmı?	sizçığamısız?	alaçığamıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he going out?	mençıqmaymıma? çıqmaymamı?	sençıqmaymısa?	olçıqmaymıdı?	bizçıqmaymıbız? çıqmaybızmı?	sizçıqmaymısız?	alaçıqmaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he usually goes out	mençığıwçanma	sençığıwçansa	olçığıwçandı	bizçığıwçanbız	sizçığıwçansız	alaçığıwçandıla
Habitual (usually, tends to)he doesn't usually go out	mençığıwçan tülme	sençığıwçan tülse	olçığıwçan tüldü	bizçığıwçan tülbüz	sizçığıwçan tülsüz	alaçığıwçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)does he usually go out?	mençığıwçanmıma? çığıwçanmamı?	sençığıwçanmısa?	olçığıwçanmıdı?	bizçığıwçanmıbız? çığıwçanbızmı?	sizçığıwçanmısız?	alaçığıwçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)doesn't he usually go out?	mençığıwçan tülmüme?	sençığıwçan tülmüse?	olçığıwçan tülmüdü?	bizçığıwçan tülmübüz?	sizçığıwçan tülmüsüz?	alaçığıwçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has gone out and remains so			olçığıbdı			alaçığıbdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he gone out?			olçığıbmıdı?			alaçığıbmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of going out	mençığa turama	sençığa turasa	olçığa turadı	bizçığa turabız	sizçığa turasız	alaçığa turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of going out	mençığa turmayma	sençığa turmaysa	olçığa turmaydı	bizçığa turmaybız	sizçığa turmaysız	alaçığa turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of going out?	mençığa turamıma? çığa turamamı?	sençığa turamısa?	olçığa turamıdı?	bizçığa turamıbız? çığa turabızmı?	sizçığa turamısız?	alaçığa turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of going out?	mençığa turmaymıma? çığa turmaymamı?	sençığa turmaymısa?	olçığa turmaymıdı?	bizçığa turmaymıbız? çığa turmaybızmı?	sizçığa turmaymısız?	alaçığa turmaymıdıla?
Simple past (definite)he went out	mençıqdım	sençıqdıng	olçıqdı	bizçıqdıq	sizçıqdığız	alaçıqdıla
Simple past (definite)he didn't go out	mençıqmadım	sençıqmadıng	olçıqmadı	bizçıqmadıq	sizçıqmadığız	alaçıqmadıla
Simple past (definite)did he go out?	mençıqdımmı?	sençıqdıngmı?	olçıqdımı?	bizçıqdıqmı?	sizçıqdığızmı?	alaçıqdılamı?
Simple past (definite)didn't he go out?	mençıqmadımmı?	sençıqmadıngmı?	olçıqmadımı?	bizçıqmadıqmı?	sizçıqmadığızmı?	alaçıqmadılamı?
Perfect (past indefinite)he has gone out	mençıqğanma	sençıqğansa	olçıqğandı	bizçıqğanbız	sizçıqğansız	alaçıqğandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't gone out	mençıqmağanma	sençıqmağansa	olçıqmağandı	bizçıqmağanbız	sizçıqmağansız	alaçıqmağandıla
Perfect (past indefinite)has he gone out?	mençıqğanmıma? çıqğanmamı?	sençıqğanmısa?	olçıqğanmıdı?	bizçıqğanmıbız? çıqğanbızmı?	sizçıqğanmısız?	alaçıqğanmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he gone out?	mençıqmağanmıma? çıqmağanmamı?	sençıqmağanmısa?	olçıqmağanmıdı?	bizçıqmağanmıbız? çıqmağanbızmı?	sizçıqmağanmısız?	alaçıqmağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will go out	mençığarma	sençığarsa	olçığar	bizçığarbız	sizçığarsız	alaçığarla
Indefinite future (future I)he won't go out	mençıqmazma	sençıqmazsa	olçıqmaz	bizçıqmazbız	sizçıqmazsız	alaçıqmazla
Indefinite future (future I)will he go out?	mençığarmıma? çığarmamı?	sençığarmısa?	olçığarmı?	bizçığarmıbız? çığarbızmı?	sizçığarmısız?	alaçığarmıla?
Indefinite future (future I)won't he go out?	mençıqmazmıma? çıqmazmamı?	sençıqmazmısa?	olçıqmazmı?	bizçıqmazmıbız? çıqmazbızmı?	sizçıqmazmısız?	alaçıqmazmıla?
Definite future (future II)he is going to go out	mençığarıqma	sençığarıqsa	olçığarıqdı	bizçığarıqbız	sizçığarıqsız	alaçığarıqdıla
Definite future (future II)he is not going to go out	mençığarıq tülme	sençığarıq tülse	olçığarıq tüldü	bizçığarıq tülbüz	sizçığarıq tülsüz	alaçığarıq tüldüle
Definite future (future II)is he going to go out?	mençığarıqmıma? çığarıqmamı?	sençığarıqmısa?	olçığarıqmıdı?	bizçığarıqmıbız? çığarıqbızmı?	sizçığarıqmısız?	alaçığarıqmıdıla?
Definite future (future II)isn't he going to go out?	mençığarıq tülmüme?	sençığarıq tülmüse?	olçığarıq tülmüdü?	bizçığarıq tülmübüz?	sizçığarıq tülmüsüz?	alaçığarıq tülmüdüle?

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of çığarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had gone out	mençıqğan edimçıqğanem	sençıqğan edingçıqğaneng	olçıqğan ediçıqğaned	bizçıqğan edikçıqğanek	sizçıqğan edigizçıqğanegiz	alaçıqğan edileçıqğanelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't gone out	mençıqmağan edimçıqmağanem	sençıqmağan edingçıqmağaneng	olçıqmağan ediçıqmağaned	bizçıqmağan edikçıqmağanek	sizçıqmağan edigizçıqmağanegiz	alaçıqmağan edileçıqmağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was going out	mençığa edimçığaem	sençığa edingçığaeng	olçığa ediçığaed	bizçığa edikçığaek	sizçığa edigizçığaegiz	alaçığa edileçığaelle
Past continuous (imperfect)he wasn't going out	mençıqmay edimçıqmayem	sençıqmay edingçıqmayeng	olçıqmay ediçıqmayed	bizçıqmay edikçıqmayek	sizçıqmay edigizçıqmayegiz	alaçıqmay edileçıqmayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to go out	mençığıwçan edimçığıwçanem	sençığıwçan edingçığıwçaneng	olçığıwçan ediçığıwçaned	bizçığıwçan edikçığıwçanek	sizçığıwçan edigizçığıwçanegiz	alaçığıwçan edileçığıwçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to go out	mençığıwçan tül edimçığıwçan tül em	sençığıwçan tül edingçığıwçan tül eng	olçığıwçan tül ediçığıwçan tül ed	bizçığıwçan tül edikçığıwçan tül ek	sizçığıwçan tül edigizçığıwçan tül egiz	alaçığıwçan tül edileçığıwçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had gone out and remained so			olçığıb edi			alaçığıb edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't gone out			olçığıb tül edi			alaçığıb tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of going out	mençığa tura edimçığa turaem	sençığa tura edingçığa turaeng	olçığa tura ediçığa turaed	bizçığa tura edikçığa turaek	sizçığa tura edigizçığa turaegiz	alaçığa tura edileçığa turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of going out	mençığa turmay edimçığa turmayem	sençığa turmay edingçığa turmayeng	olçığa turmay ediçığa turmayed	bizçığa turmay edikçığa turmayek	sizçığa turmay edigizçığa turmayegiz	alaçığa turmay edileçığa turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would go out	mençığar edimçığar em	sençığar edingçığar eng	olçığar ediçığar ed	bizçığar edikçığar ek	sizçığar edigizçığar egiz	alaçığar edileçığar elle
Conditional result (would)he wouldn't go out	mençıqmaz edimçıqmaz em	sençıqmaz edingçıqmaz eng	olçıqmaz ediçıqmaz ed	bizçıqmaz edikçıqmaz ek	sizçıqmaz edigizçıqmaz egiz	alaçıqmaz edileçıqmaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have gone out	mençığarıq edimçığarıq em	sençığarıq edingçığarıq eng	olçığarıq ediçığarıq ed	bizçığarıq edikçığarıq ek	sizçığarıq edigizçığarıq egiz	alaçığarıq edileçığarıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have gone out	mençığarıq tül edimçığarıq tül em	sençığarıq tül edingçığarıq tül eng	olçığarıq tül ediçığarıq tül ed	bizçığarıq tül edikçığarıq tül ek	sizçığarıq tül edigizçığarıq tül egiz	alaçığarıq tül edileçığarıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of çığarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he goes out	mençıqsam	sençıqsang	olçıqsa	bizçıqsaq	sizçıqsağız	alaçıqsala
Conditionalif he doesn't go out	mençıqmasam	sençıqmasang	olçıqmasa	bizçıqmasaq	sizçıqmasağız	alaçıqmasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is going out	mençığa esem	sençığa eseng	olçığa ese	bizçığa esek	sizçığa esegiz	alaçığa esele
Conditional, present realif he is not going out	mençıqmay esem	sençıqmay eseng	olçıqmay ese	bizçıqmay esek	sizçıqmay esegiz	alaçıqmay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he went out	mençıqsam ediçıqsam ed	sençıqsang ediçıqsang ed	olçıqsa ediçıqsaed	bizçıqsaq ediçıqsaq ed	sizçıqsağız ediçıqsağız ed	alaçıqsala ediçıqsalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't go out	mençıqmasam ediçıqmasam ed	sençıqmasang ediçıqmasang ed	olçıqmasa ediçıqmasaed	bizçıqmasaq ediçıqmasaq ed	sizçıqmasağız ediçıqmasağız ed	alaçıqmasala ediçıqmasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past¹if he went out	mençıqdım esem	sençıqdıng eseng	olçıqdı ese	bizçıqdıq esek	sizçıqdığız esegiz	alaçıqdıla esele
Conditional, definite past¹if he didn't go out	mençıqmadım esem	sençıqmadıng eseng	olçıqmadı ese	bizçıqmadıq esek	sizçıqmadığız esegiz	alaçıqmadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he did go out (indeed)	mençıqğan esem	sençıqğan eseng	olçıqğan ese	bizçıqğan esek	sizçıqğan esegiz	alaçıqğan esele
Conditional, past realif he didn't go out (indeed)	mençıqmağan esem	sençıqmağan eseng	olçıqmağan ese	bizçıqmağan esek	sizçıqmağan esegiz	alaçıqmağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had gone out	mençıqğan bolsam	sençıqğan bolsang	olçıqğan bolsa	bizçıqğan bolsaq	sizçıqğan bolsağız	alaçıqğan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't gone out	mençıqmağan bolsam	sençıqmağan bolsang	olçıqmağan bolsa	bizçıqmağan bolsaq	sizçıqmağan bolsağız	alaçıqmağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had gone out	mençıqğan bolsam ediçıqğan bolsam ed	sençıqğan bolsang ediçıqğan bolsang ed	olçıqğan bolsa ediçıqğan bolsaed	bizçıqğan bolsaq ediçıqğan bolsaq ed	sizçıqğan bolsağız ediçıqğan bolsağız ed	alaçıqğan bolsala ediçıqğan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't gone out	mençıqmağan bolsam ediçıqmağan bolsam ed	sençıqmağan bolsang ediçıqmağan bolsang ed	olçıqmağan bolsa ediçıqmağan bolsaed	bizçıqmağan bolsaq ediçıqmağan bolsaq ed	sizçıqmağan bolsağız ediçıqmağan bolsağız ed	alaçıqmağan bolsala ediçıqmağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will go out	mençığar esem	sençığar eseng	olçığar ese	bizçığar esek	sizçığar esegiz	alaçığar esele
Conditional, aoristif he won't go out	mençıqmaz esem	sençıqmaz eseng	olçıqmaz ese	bizçıqmaz esek	sizçıqmaz esegiz	alaçıqmaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to go out	mençığarıq esem	sençığarıq eseng	olçığarıq ese	bizçığarıq esek	sizçığarıq esegiz	alaçığarıq esele
Conditional, futureif he is not going to go out	mençığarıq tül esem	sençığarıq tül eseng	olçığarıq tül ese	bizçığarıq tül esek	sizçığarıq tül esegiz	alaçığarıq tül esele
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to go out	mençığarıq bolsam	sençığarıq bolsang	olçığarıq bolsa	bizçığarıq bolsaq	sizçığarıq bolsağız	alaçığarıq bolsala
Conditional, counterfactual futureif he were not going to go out	mençıqmazlıq bolsam	sençıqmazlıq bolsang	olçıqmazlıq bolsa	bizçıqmazlıq bolsaq	sizçıqmazlıq bolsağız	alaçıqmazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso çıqdıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of çığarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be going out	mençığa bolurma	sençığa bolursa	olçığa bolur	bizçığa bolurbuz	sizçığa bolursuz	alaçığa bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be going out	mençıqmay bolurma	sençıqmay bolursa	olçıqmay bolur	bizçıqmay bolurbuz	sizçıqmay bolursuz	alaçıqmay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of going out	mençığa tura bolurma	sençığa tura bolursa	olçığa tura bolur	bizçığa tura bolurbuz	sizçığa tura bolursuz	alaçığa tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not going out	mençıqmay tura bolurma	sençıqmay tura bolursa	olçıqmay tura bolur	bizçıqmay tura bolurbuz	sizçıqmay tura bolursuz	alaçıqmay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have gone out	mençıqğan bolurma	sençıqğan bolursa	olçıqğan bolur	bizçıqğan bolurbuz	sizçıqğan bolursuz	alaçıqğan bolurla
Inference (must have)he must not have gone out	mençıqmağan bolurma	sençıqmağan bolursa	olçıqmağan bolur	bizçıqmağan bolurbuz	sizçıqmağan bolursuz	alaçıqmağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to go out	mençığarıq bolurma	sençığarıq bolursa	olçığarıq bolur	bizçığarıq bolurbuz	sizçığarıq bolursuz	alaçığarıq bolurla
Inference, future (must be going to)he must not be going to go out	mençıqmazlıq bolurma	sençıqmazlıq bolursa	olçıqmazlıq bolur	bizçıqmazlıq bolurbuz	sizçıqmazlıq bolursuz	alaçıqmazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of çığarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it go out	mençığayım	sençıq!	olçıqsın	bizçığayıq	sizçığığız!	alaçıqsınla
Commands & suggestionslet him/her/it not go out	mençıqmayım	sençıqma!	olçıqmasın	bizçıqmayıq	sizçıqmağız!	alaçıqmasınla
Commands & suggestionsshould he go out?	mençığayımmı?		olçıqsınmı?	bizçığayıqmı?		alaçıqsınlamı?
Commands & suggestionsshould he not go out?	mençıqmayımmı?		olçıqmasınmı?	bizçıqmayıqmı?		alaçıqmasınlamı?
Requestsdo let him/her/it go out		sençıqçı²	olçıqsınçı		sizçıqçığız	alaçıqsınlaçı
Requestsdo let him/her/it not go out		sençıqmaçı²	olçıqmasınçı		sizçıqmaçığız	alaçıqmasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you go out		sençıqğınçıqğı
Blessings & curses — may you…may you not go out		sençıqmağınçıqmağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he went out	mençıqğay edim çıqğa edim	sençıqğay eding çıqğa eding	olçıqğay edi çıqğa edi	bizçıqğay edik çıqğa edik	sizçıqğay edigiz çıqğa edigiz	alaçıqğay edile çıqğa edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he did not go out	mençıqmağay edim çıqmağa edim	sençıqmağay eding çıqmağa eding	olçıqmağay edi çıqmağa edi	bizçıqmağay edik çıqmağa edik	sizçıqmağay edigiz çıqmağa edigiz	alaçıqmağay edile çıqmağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to go out	mençıqmağa qoyayımçıqma qoyayım	sençıqmağa qoy!çıqma qoy!	olçıqmağa qoysunçıqma qoysun	bizçıqmağa qoyayıqçıqma qoyayıq	sizçıqmağa qoyuğuz!çıqma qoyuğuz!	alaçıqmağa qoysunlaçıqma qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to go out	mençıqmağa qoymayımçıqma qoymayım	sençıqmağa qoyma!çıqma qoyma!	olçıqmağa qoymasınçıqma qoymasın	bizçıqmağa qoymayıqçıqma qoymayıq	sizçıqmağa qoymağız!çıqma qoymağız!	alaçıqmağa qoymasınlaçıqma qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to go out?	mençıqmağa qoyayımmı?çıqma qoyayımmı?		olçıqmağa qoysunmu?çıqma qoysunmu?	bizçıqmağa qoyayıqmı?çıqma qoyayıqmı?		alaçıqmağa qoysunlamı?çıqma qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to go out?	mençıqmağa qoymayımmı?çıqma qoymayımmı?		olçıqmağa qoymasınmı?çıqma qoymasınmı?	bizçıqmağa qoymayıqmı?çıqma qoymayıqmı?		alaçıqmağa qoymasınlamı?çıqma qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to go out	mençıqmağa qoyamaçıqma qoyama	sençıqmağa qoyasaçıqma qoyasa	olçıqmağa qoyadıçıqma qoyadı	bizçıqmağa qoyabızçıqma qoyabız	sizçıqmağa qoyasızçıqma qoyasız	alaçıqmağa qoyadılaçıqma qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to go out	mençıqmağa qoymaymaçıqma qoymayma	sençıqmağa qoymaysaçıqma qoymaysa	olçıqmağa qoymaydıçıqma qoymaydı	bizçıqmağa qoymaybızçıqma qoymaybız	sizçıqmağa qoymaysızçıqma qoymaysız	alaçıqmağa qoymaydılaçıqma qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to go out?	mençıqmağa qoyamıma?çıqma qoyamıma?	sençıqmağa qoyamısa?çıqma qoyamısa?	olçıqmağa qoyamıdı?çıqma qoyamıdı?	bizçıqmağa qoyamıbız?çıqma qoyamıbız?	sizçıqmağa qoyamısız?çıqma qoyamısız?	alaçıqmağa qoyamıdıla?çıqma qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to go out?	mençıqmağa qoymaymıma?çıqma qoymaymıma?	sençıqmağa qoymaymısa?çıqma qoymaymısa?	olçıqmağa qoymaymıdı?çıqma qoymaymıdı?	bizçıqmağa qoymaymıbız?çıqma qoymaymıbız?	sizçıqmağa qoymaymısız?çıqma qoymaymısız?	alaçıqmağa qoymaymıdıla?çıqma qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to go out	mençıqmağa qoydumçıqma qoydum	sençıqmağa qoydungçıqma qoydung	olçıqmağa qoyduçıqma qoydu	bizçıqmağa qoyduqçıqma qoyduq	sizçıqmağa qoyduğuzçıqma qoyduğuz	alaçıqmağa qoydulaçıqma qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to go out	mençıqmağa qoymadımçıqma qoymadım	sençıqmağa qoymadıngçıqma qoymadıng	olçıqmağa qoymadıçıqma qoymadı	bizçıqmağa qoymadıqçıqma qoymadıq	sizçıqmağa qoymadığızçıqma qoymadığız	alaçıqmağa qoymadılaçıqma qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to go out?	mençıqmağa qoydummu?çıqma qoydummu?	sençıqmağa qoydungmu?çıqma qoydungmu?	olçıqmağa qoydumu?çıqma qoydumu?	bizçıqmağa qoyduqmu?çıqma qoyduqmu?	sizçıqmağa qoyduğuzmu?çıqma qoyduğuzmu?	alaçıqmağa qoydulamı?çıqma qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to go out?	mençıqmağa qoymadımmı?çıqma qoymadımmı?	sençıqmağa qoymadıngmı?çıqma qoymadıngmı?	olçıqmağa qoymadımı?çıqma qoymadımı?	bizçıqmağa qoymadıqmı?çıqma qoymadıqmı?	sizçıqmağa qoymadığızmı?çıqma qoymadığızmı?	alaçıqmağa qoymadılamı?çıqma qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of çığarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can go out	mençığalama	sençığalasa	olçığaladı	bizçığalabız	sizçığalasız	alaçığaladıla
Ability — presenthe can't go out	mençığalmayma	sençığalmaysa	olçığalmaydı	bizçığalmaybız	sizçığalmaysız	alaçığalmaydıla
Ability — presentcan he go out?	mençığalamıma? çığalamamı?	sençığalamısa?	olçığalamıdı?	bizçığalamıbız? çığalabızmı?	sizçığalamısız?	alaçığalamıdıla?
Ability — presentcan't he go out?	mençığalmaymıma? çığalmaymamı?	sençığalmaymısa?	olçığalmaymıdı?	bizçığalmaymıbız? çığalmaybızmı?	sizçığalmaymısız?	alaçığalmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can go out	mençığalsam	sençığalsang	olçığalsa	bizçığalsaq	sizçığalsağız	alaçığalsala
Ability — if I can…if he can't go out	mençığalmasam	sençığalmasang	olçığalmasa	bizçığalmasaq	sizçığalmasağız	alaçığalmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to go out	mençığaldım	sençığaldıng	olçığaldı	bizçığaldıq	sizçığaldığız	alaçığaldıla
Ability — simple pasthe could not go out	mençığalmadım	sençığalmadıng	olçığalmadı	bizçığalmadıq	sizçığalmadığız	alaçığalmadıla
Ability — simple pastwas he able to go out?	mençığaldımmı?	sençığaldıngmı?	olçığaldımı?	bizçığaldıqmı?	sizçığaldığızmı?	alaçığaldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he go out?	mençığalmadımmı?	sençığalmadıngmı?	olçığalmadımı?	bizçığalmadıqmı?	sizçığalmadığızmı?	alaçığalmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to go out	mençığalğanma	sençığalğansa	olçığalğandı	bizçığalğanbız	sizçığalğansız	alaçığalğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to go out	mençığalmağanma	sençığalmağansa	olçığalmağandı	bizçığalmağanbız	sizçığalmağansız	alaçığalmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to go out?	mençığalğanmıma? çığalğanmamı?	sençığalğanmısa?	olçığalğanmıdı?	bizçığalğanmıbız? çığalğanbızmı?	sizçığalğanmısız?	alaçığalğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to go out?	mençığalmağanmıma? çığalmağanmamı?	sençığalmağanmısa?	olçığalmağanmıdı?	bizçığalmağanmıbız? çığalmağanbızmı?	sizçığalmağanmısız?	alaçığalmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to go out	mençığalğan edimçığalğanem	sençığalğan edingçığalğaneng	olçığalğan ediçığalğaned	bizçığalğan edikçığalğanek	sizçığalğan edigizçığalğanegiz	alaçığalğan edileçığalğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to go out	mençığalmağan edimçığalmağanem	sençığalmağan edingçığalmağaneng	olçığalmağan ediçığalmağaned	bizçığalmağan edikçığalmağanek	sizçığalmağan edigizçığalmağanegiz	alaçığalmağan edileçığalmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could go out	mençığala edimçığalaem	sençığala edingçığalaeng	olçığala ediçığalaed	bizçığala edikçığalaek	sizçığala edigizçığalaegiz	alaçığala edileçığalaelle
Ability — past backgroundhe could not go out	mençığalmay edimçığalmayem	sençığalmay edingçığalmayeng	olçığalmay ediçığalmayed	bizçığalmay edikçığalmayek	sizçığalmay edigizçığalmayegiz	alaçığalmay edileçığalmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to go out	mençığalırma	sençığalırsa	olçığalır	bizçığalırbız	sizçığalırsız	alaçığalırla
Ability — future Ihe won't be able to go out	mençığalmazma	sençığalmazsa	olçığalmaz	bizçığalmazbız	sizçığalmazsız	alaçığalmazla
Ability — future Iwill he be able to go out?	mençığalırmıma? çığalırmamı?	sençığalırmısa?	olçığalırmı?	bizçığalırmıbız? çığalırbızmı?	sizçığalırmısız?	alaçığalırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to go out?	mençığalmazmıma? çığalmazmamı?	sençığalmazmısa?	olçığalmazmı?	bizçığalmazmıbız? çığalmazbızmı?	sizçığalmazmısız?	alaçığalmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to go out	mençığallıqma	sençığallıqsa	olçığallıqdı	bizçığallıqbız	sizçığallıqsız	alaçığallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to go out	mençığallıq tülme	sençığallıq tülse	olçığallıq tüldü	bizçığallıq tülbüz	sizçığallıq tülsüz	alaçığallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to go out?	mençığallıqmıma? çığallıqmamı?	sençığallıqmısa?	olçığallıqmıdı?	bizçığallıqmıbız? çığallıqbızmı?	sizçığallıqmısız?	alaçığallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to go out?	mençığallıq tülmüme?	sençığallıq tülmüse?	olçığallıq tülmüdü?	bizçığallıq tülmübüz?	sizçığallıq tülmüsüz?	alaçığallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to go out	mençığalır edimçığalır em	sençığalır edingçığalır eng	olçığalır ediçığalır ed	bizçığalır edikçığalır ek	sizçığalır edigizçığalır egiz	alaçığalır edileçığalır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to go out	mençığalmaz edimçığalmaz em	sençığalmaz edingçığalmaz eng	olçığalmaz ediçığalmaz ed	bizçığalmaz edikçığalmaz ek	sizçığalmaz edigizçığalmaz egiz	alaçığalmaz edileçığalmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to go out		sençığalğınçığalğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to go out		sençığalmağınçığalmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of çığarğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be going out	mençığa bolmazma	sençığa bolmazsa	olçığa bolmaz	bizçığa bolmazbız	sizçığa bolmazsız	alaçığa bolmazla
Inference, present — double negationhe must be going out (emphatic)	mençıqmay bolmazma	sençıqmay bolmazsa	olçıqmay bolmaz	bizçıqmay bolmazbız	sizçıqmay bolmazsız	alaçıqmay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of going out	mençığa tura bolmazma	sençığa tura bolmazsa	olçığa tura bolmaz	bizçığa tura bolmazbız	sizçığa tura bolmazsız	alaçığa tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not going out (emphatic)	mençıqmay tura bolmazma	sençıqmay tura bolmazsa	olçıqmay tura bolmaz	bizçıqmay tura bolmazbız	sizçıqmay tura bolmazsız	alaçıqmay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not going out	mençıqmay turama	sençıqmay turasa	olçıqmay turadı	bizçıqmay turabız	sizçıqmay turasız	alaçıqmay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not going out	mençıqmay turmayma	sençıqmay turmaysa	olçıqmay turmaydı	bizçıqmay turmaybız	sizçıqmay turmaysız	alaçıqmay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not going out?	mençıqmay turmaymıma	sençıqmay turmaymısa	olçıqmay turmaymıdı	bizçıqmay turmaymıbız	sizçıqmay turmaymısız	alaçıqmay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have gone out	mençıqğan bolmazma	sençıqğan bolmazsa	olçıqğan bolmaz	bizçıqğan bolmazbız	sizçıqğan bolmazsız	alaçıqğan bolmazla
Inference — double negationhe must have gone out (emphatic)	mençıqmağan bolmazma	sençıqmağan bolmazsa	olçıqmağan bolmaz	bizçıqmağan bolmazbız	sizçıqmağan bolmazsız	alaçıqmağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had gone out	mençıqğan bolmasam	sençıqğan bolmasang	olçıqğan bolmasa	bizçıqğan bolmasaq	sizçıqğan bolmasağız	alaçıqğan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't gone out	mençıqmağan bolmasam	sençıqmağan bolmasang	olçıqmağan bolmasa	bizçıqmağan bolmasaq	sizçıqmağan bolmasağız	alaçıqmağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to go out	mençığarıq bolmazma	sençığarıq bolmazsa	olçığarıq bolmaz	bizçığarıq bolmazbız	sizçığarıq bolmazsız	alaçığarıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to go out (emphatic)	mençıqmazlıq bolmazma	sençıqmazlıq bolmazsa	olçıqmazlıq bolmaz	bizçıqmazlıq bolmazbız	sizçıqmazlıq bolmazsız	alaçıqmazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to go out	mençığarıq bolmasam	sençığarıq bolmasang	olçığarıq bolmasa	bizçığarıq bolmasaq	sizçığarıq bolmasağız	alaçığarıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to go out	mençıqmazlıq bolmasam	sençıqmazlıq bolmasang	olçıqmazlıq bolmasa	bizçıqmazlıq bolmasaq	sizçıqmazlıq bolmasağız	alaçıqmazlıq bolmasala