qulaq
/qulaq/ · plural qulaqla
1. ear — It also means the outer ear in particular, the shell-shaped part outside the head.
- qulağım awruydu — my ear hurts
- salpı qulaqla — drooping ears
- meni qulaqlarım duwuldaydıla — my ears are ringing
- qulağından tartarğa — to pull by the ear
- qulaq turğuzurğa — to prick up one's ears
- qulağı bek — hard of hearing
2. hearing, sense of hearing
- qulağı saqdı — his hearing is keen
- qulağıma keledi — it comes to my ear, I seem to hear it
- qulağıma eşitiledi — it is heard in my ear, I seem to hear it
- qulağına almaydı — he pays it no heed
3. lug, handle of a vessel
- çoyunnu qulaqları — the handles of the cauldron
- qazannı qulağından tutdu — he took the pot by its lug
- qulağı sınŋan qoşun — a crock with a broken lug
4. ravine, gully, hollow — This is a shallow hollow between mountains, and it often appears in place names.
- qayın qulaq — a ravine overgrown with birch
- teren qulaq — a deep gully
- buzowla qulaq içindedile — the calves are in the gully
- eçkile qulaq içinde otlaydıla — the goats graze in the gully
- tar qulaqdan ötdüle — they passed through a narrow gully
- Ariw Qulaq — 'Beautiful Gully' (a place name)
5. avalanche, landslide, rockslide
- qulaq üzüldü — an avalanche broke loose
- tawdan qulaq üzüldü — an avalanche came down from the mountain
- qulaq jolnu jabdı — the avalanche closed the road
- qulaqdan qorqabız — we are afraid of an avalanche
- qulaq üzülür bolsa, çıpçıq ayağından — if an avalanche is to break loose, it starts from a sparrow's foot
6. earflap of a hat
- börknü qulaqları — the earflaps of the hat
- börknü qulağın boşladı — he let down the hat's earflap
- börkümü qulaqların bayladım — I tied the earflaps of my hat
7. corner post of a bed or cradle
- beşik qulaqla — cradle posts
- orunduqnu qulağı — the bedpost
- beşik qulağından tutdu — she held the cradle by its post
- könçekleriŋi orunduq qulağına taqma — don't hang your trousers on the bedpost
8. backrest of furniture
- orunduq qulaqla — the backrests of a bed
- orunduqnu qulağına tayandım — I leaned against the bed's backrest
- orunduqnu qulağı sınŋandı — the bed's backrest has broken
9. railing of a bridge
- köpür qulaq — a bridge railing
- köpür qulağında süelebiz — we are standing at the bridge railing
- köpür qulağında tohtadı — he stopped at the bridge railing
- köpürnü qulaqları miyikdile — the bridge's railings are high
10. pull tab, loop on footwear — This is the small tab sewn at the top of a boot or shoe for pulling it on.
- çabır qulaqla — shoe pull tabs
- çuruqnu qulağından tartdı — he pulled the boot by its tab
- çabır qulağı üzülgendi — the shoe's pull tab has torn off
11. tongue of a shoe
- çuruqnu qulağı — the tongue of the boot
- çuruq qulağın tüzetdi — he straightened the shoe's tongue
- çuruqnu qulağı teriden etilgendi — the boot's tongue is made of leather
Expressions
- atnı eki qulağı kibik — two peas in a pod
- bir qulağından kirib, birsi qulağından çığarğa — not listen; disregard instruction
- eki qulağı bek bolsun — be discreet
- eki qulağı eşikde — all ears
Cases and owners
Singular
| Case | —plain | menimy | seniyour | anıhis / her | bizniour | sizniyou all's | alanıtheir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominative | qulaqthe ear | qulağımmy ear | qulağıŋyour ear | qulağıhis ear | qulağıbızour ear | qulağığızyou all's ear | qulaqlarıtheir ears |
| Genitive | qulaqnıthe ear's | qulağımımy ear's | qulağıŋıyour ear's | qulağınıhis ear's | qulağıbıznıour ear's | qulağığıznıyou all's ear's | qulaqlarınıtheir ears' |
| Accusative | qulaqnıthe ear (as the object) | qulağımımy ear (as the object) | qulağıŋıyour ear (as the object) | qulağınhis ear (as the object) | qulağıbıznıour ear (as the object) | qulağığıznıyou all's ear (as the object) | qulaqlarıntheir ears (as the object) |
| Dative | qulaqğato the ear | qulağımato my ear | qulağıŋato your ear | qulağınato his ear | qulağıbızğato our ear | qulağığızğato you all's ear | qulaqlarınato their ears |
| Locative | qulaqdain / at the ear | qulağımdain / at my ear | qulağıŋdain / at your ear | qulağındain / at his ear | qulağıbızdain / at our ear | qulağığızdain / at you all's ear | qulaqlarındain / at their ears |
| Ablative | qulaqdanfrom the ear | qulağımdanfrom my ear | qulağıŋdanfrom your ear | qulağındanfrom his ear | qulağıbızdanfrom our ear | qulağığızdanfrom you all's ear | qulaqlarındanfrom their ears |
Plural
| Case | —plain | menimy | seniyour | anıhis / her | bizniour | sizniyou all's | alanıtheir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominative | qulaqlathe ears | qulaqlarımmy ears | qulaqlarıŋyour ears | qulaqlarıhis ears | qulaqlarıbızour ears | qulaqlarığızyou all's ears | qulaqlarıtheir ears |
| Genitive | qulaqlanıthe ears' | qulaqlarımımy ears' | qulaqlarıŋıyour ears' | qulaqlarınıhis ears' | qulaqlarıbıznıour ears' | qulaqlarığıznıyou all's ears' | qulaqlarınıtheir ears' |
| Accusative | qulaqlanıthe ears (as the object) | qulaqlarımımy ears (as the object) | qulaqlarıŋıyour ears (as the object) | qulaqlarınhis ears (as the object) | qulaqlarıbıznıour ears (as the object) | qulaqlarığıznıyou all's ears (as the object) | qulaqlarıntheir ears (as the object) |
| Dative | qulaqlağato the ears | qulaqlarımato my ears | qulaqlarıŋato your ears | qulaqlarınato his ears | qulaqlarıbızğato our ears | qulaqlarığızğato you all's ears | qulaqlarınato their ears |
| Locative | qulaqladain / at the ears | qulaqlarımdain / at my ears | qulaqlarıŋdain / at your ears | qulaqlarındain / at his ears | qulaqlarıbızdain / at our ears | qulaqlarığızdain / at you all's ears | qulaqlarındain / at their ears |
| Ablative | qulaqladanfrom the ears | qulaqlarımdanfrom my ears | qulaqlarıŋdanfrom your ears | qulaqlarındanfrom his ears | qulaqlarıbızdanfrom our ears | qulaqlarığızdanfrom you all's ears | qulaqlarındanfrom their ears |
The overlap in the last rows is real, not a mistake: qulaqları can mean "his / her ears", "their ear", or "their ears" — context decides.
The endings are the same ones the pronouns wear — that page explains when each case is used.