jıyarğa
/dʒɯjarʁa/
1. to gather, to collect, to bring together
- gokka hansla jıyarğa — to gather flowers
- halqnı jıyarğa — to call the people together
- bir jerge jıyarğa — to gather into one place
- küç jıydım — I gathered strength
- egeçim üynü jıyadı — my sister tidies the house
2. to save up, to lay by, to amass
- açha jıyarğa — to save up money
- jüz som jıyarğa — to save a hundred roubles
- baylıq jıyarğa — to amass wealth
3. to gather in, to harvest
- bitimni jıyarğa — to bring in the harvest
- bitgen kögetleni jıyarğa — to harvest ripe fruit
- gardoşnu jıyıb başlaydıla — they are starting to lift the potatoes
4. to tidy up, to clear away
- sawutlanı jıyarğa — to clear away the dishes
- üy jıyarğa — to tidy the room
- hapçükleni üyge jıyığız — put the things away in the house
5. to assemble, to put together, to make up (a machine, a company)
- maşinanı jıyarğa — to assemble the machine
- rotanı jıyarğa — to make up the company
- jangı maşina jıyarğa — to build a new machine
6. to put something away somewhere, to stow, to shut someone up
- çemodannga jıyarğa — to pack into the suitcase
- mallanı bawğa jıyığız — drive the cattle into the byre
- türmege jıyarğa — to put someone in prison
- ayaqların jıyarğa — to draw one's feet up under one
7. to lay in, to put by for later
- qışha qatıq jıyarğa — to lay in dairy food for the winter
- qışha otun jıyarğa — to lay in firewood for the winter
- azıq jıyarğa — to lay in provisions
8. to set in type, to typeset
- zametkanı petit etib jıyarğa — to set the note in small type
- jıyğan tseh — the composing shop
- kitabnı jıyıb başladıla — they began to set the book
9. to gather one's wits, to compose oneself, to come to one's senses
- esin jıyarğa — to gather one's wits, to come to one's senses
- esin jıydı — he gathered his wits
- esigizni jıyığız — gather your wits
10. to bring (people) to order, to discipline, to marshal
- joruqğa jıyarğa — to call to order
- joruqğa jıydı — he brought them to order
- halqnı joruqğa jıydıla — they brought the people to order
Conjugation
Common forms
- jıyadıhe is gathering
- jıydıhe gathered
- jıyğandıhe has gathered
- jıyarhe will gather
- jıyarıqdıhe is going to gather
- jıya edihe was gathering
- jıysaif he gathers
- jıy!gather!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is gathering | menjıyama | senjıyasa | oljıyadı | bizjıyabız | sizjıyasız | alajıyadıla |
| Present (simple & continuous)he is not gathering | menjıymayma | senjıymaysa | oljıymaydı | bizjıymaybız | sizjıymaysız | alajıymaydıla |
| Present (simple & continuous)is he gathering? | menjıyamıma? jıyamamı? | senjıyamısa? | oljıyamıdı? | bizjıyamıbız? jıyabızmı? | sizjıyamısız? | alajıyamıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he gathering? | menjıymaymıma? jıymaymamı? | senjıymaymısa? | oljıymaymıdı? | bizjıymaymıbız? jıymaybızmı? | sizjıymaymısız? | alajıymaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually gathers | menjıyıwçanma | senjıyıwçansa | oljıyıwçandı | bizjıyıwçanbız | sizjıyıwçansız | alajıyıwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually gather | menjıyıwçan tülme | senjıyıwçan tülse | oljıyıwçan tüldü | bizjıyıwçan tülbüz | sizjıyıwçan tülsüz | alajıyıwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually gather? | menjıyıwçanmıma? jıyıwçanmamı? | senjıyıwçanmısa? | oljıyıwçanmıdı? | bizjıyıwçanmıbız? jıyıwçanbızmı? | sizjıyıwçanmısız? | alajıyıwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually gather? | menjıyıwçan tülmüme? | senjıyıwçan tülmüse? | oljıyıwçan tülmüdü? | bizjıyıwçan tülmübüz? | sizjıyıwçan tülmüsüz? | alajıyıwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has gathered and remains so | oljıyıbdı | alajıyıbdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he gathered? | oljıyıbmıdı? | alajıyıbmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of gathering | menjıya turama | senjıya turasa | oljıya turadı | bizjıya turabız | sizjıya turasız | alajıya turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of gathering | menjıya turmayma | senjıya turmaysa | oljıya turmaydı | bizjıya turmaybız | sizjıya turmaysız | alajıya turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of gathering? | menjıya turamıma? jıya turamamı? | senjıya turamısa? | oljıya turamıdı? | bizjıya turamıbız? jıya turabızmı? | sizjıya turamısız? | alajıya turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of gathering? | menjıya turmaymıma? jıya turmaymamı? | senjıya turmaymısa? | oljıya turmaymıdı? | bizjıya turmaymıbız? jıya turmaybızmı? | sizjıya turmaymısız? | alajıya turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he gathered | menjıydım | senjıydıng | oljıydı | bizjıydıq | sizjıydığız | alajıydıla |
| Simple past (definite)he didn't gather | menjıymadım | senjıymadıng | oljıymadı | bizjıymadıq | sizjıymadığız | alajıymadıla |
| Simple past (definite)did he gather? | menjıydımmı? | senjıydıngmı? | oljıydımı? | bizjıydıqmı? | sizjıydığızmı? | alajıydılamı? |
| Simple past (definite)didn't he gather? | menjıymadımmı? | senjıymadıngmı? | oljıymadımı? | bizjıymadıqmı? | sizjıymadığızmı? | alajıymadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has gathered | menjıyğanma | senjıyğansa | oljıyğandı | bizjıyğanbız | sizjıyğansız | alajıyğandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't gathered | menjıymağanma | senjıymağansa | oljıymağandı | bizjıymağanbız | sizjıymağansız | alajıymağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he gathered? | menjıyğanmıma? jıyğanmamı? | senjıyğanmısa? | oljıyğanmıdı? | bizjıyğanmıbız? jıyğanbızmı? | sizjıyğanmısız? | alajıyğanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he gathered? | menjıymağanmıma? jıymağanmamı? | senjıymağanmısa? | oljıymağanmıdı? | bizjıymağanmıbız? jıymağanbızmı? | sizjıymağanmısız? | alajıymağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will gather | menjıyarma | senjıyarsa | oljıyar | bizjıyarbız | sizjıyarsız | alajıyarla |
| Indefinite future (future I)he won't gather | menjıymazma | senjıymazsa | oljıymaz | bizjıymazbız | sizjıymazsız | alajıymazla |
| Indefinite future (future I)will he gather? | menjıyarmıma? jıyarmamı? | senjıyarmısa? | oljıyarmı? | bizjıyarmıbız? jıyarbızmı? | sizjıyarmısız? | alajıyarmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he gather? | menjıymazmıma? jıymazmamı? | senjıymazmısa? | oljıymazmı? | bizjıymazmıbız? jıymazbızmı? | sizjıymazmısız? | alajıymazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to gather | menjıyarıqma | senjıyarıqsa | oljıyarıqdı | bizjıyarıqbız | sizjıyarıqsız | alajıyarıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to gather | menjıyarıq tülme | senjıyarıq tülse | oljıyarıq tüldü | bizjıyarıq tülbüz | sizjıyarıq tülsüz | alajıyarıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to gather? | menjıyarıqmıma? jıyarıqmamı? | senjıyarıqmısa? | oljıyarıqmıdı? | bizjıyarıqmıbız? jıyarıqbızmı? | sizjıyarıqmısız? | alajıyarıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to gather? | menjıyarıq tülmüme? | senjıyarıq tülmüse? | oljıyarıq tülmüdü? | bizjıyarıq tülmübüz? | sizjıyarıq tülmüsüz? | alajıyarıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had gathered | menjıyğan edimjıyğanem | senjıyğan edingjıyğaneng | oljıyğan edijıyğaned | bizjıyğan edikjıyğanek | sizjıyğan edigizjıyğanegiz | alajıyğan edilejıyğanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't gathered | menjıymağan edimjıymağanem | senjıymağan edingjıymağaneng | oljıymağan edijıymağaned | bizjıymağan edikjıymağanek | sizjıymağan edigizjıymağanegiz | alajıymağan edilejıymağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was gathering | menjıya edimjıyaem | senjıya edingjıyaeng | oljıya edijıyaed | bizjıya edikjıyaek | sizjıya edigizjıyaegiz | alajıya edilejıyaelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't gathering | menjıymay edimjıymayem | senjıymay edingjıymayeng | oljıymay edijıymayed | bizjıymay edikjıymayek | sizjıymay edigizjıymayegiz | alajıymay edilejıymayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to gather | menjıyıwçan edimjıyıwçanem | senjıyıwçan edingjıyıwçaneng | oljıyıwçan edijıyıwçaned | bizjıyıwçan edikjıyıwçanek | sizjıyıwçan edigizjıyıwçanegiz | alajıyıwçan edilejıyıwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to gather | menjıyıwçan tül edimjıyıwçan tül em | senjıyıwçan tül edingjıyıwçan tül eng | oljıyıwçan tül edijıyıwçan tül ed | bizjıyıwçan tül edikjıyıwçan tül ek | sizjıyıwçan tül edigizjıyıwçan tül egiz | alajıyıwçan tül edilejıyıwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had gathered and remained so | oljıyıb edi | alajıyıb edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't gathered | oljıyıb tül edi | alajıyıb tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of gathering | menjıya tura edimjıya turaem | senjıya tura edingjıya turaeng | oljıya tura edijıya turaed | bizjıya tura edikjıya turaek | sizjıya tura edigizjıya turaegiz | alajıya tura edilejıya turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of gathering | menjıya turmay edimjıya turmayem | senjıya turmay edingjıya turmayeng | oljıya turmay edijıya turmayed | bizjıya turmay edikjıya turmayek | sizjıya turmay edigizjıya turmayegiz | alajıya turmay edilejıya turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would gather | menjıyar edimjıyar em | senjıyar edingjıyar eng | oljıyar edijıyar ed | bizjıyar edikjıyar ek | sizjıyar edigizjıyar egiz | alajıyar edilejıyar elle |
| Conditional result (would)he wouldn't gather | menjıymaz edimjıymaz em | senjıymaz edingjıymaz eng | oljıymaz edijıymaz ed | bizjıymaz edikjıymaz ek | sizjıymaz edigizjıymaz egiz | alajıymaz edilejıymaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have gathered | menjıyarıq edimjıyarıq em | senjıyarıq edingjıyarıq eng | oljıyarıq edijıyarıq ed | bizjıyarıq edikjıyarıq ek | sizjıyarıq edigizjıyarıq egiz | alajıyarıq edilejıyarıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have gathered | menjıyarıq tül edimjıyarıq tül em | senjıyarıq tül edingjıyarıq tül eng | oljıyarıq tül edijıyarıq tül ed | bizjıyarıq tül edikjıyarıq tül ek | sizjıyarıq tül edigizjıyarıq tül egiz | alajıyarıq tül edilejıyarıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he gathers | menjıysam | senjıysang | oljıysa | bizjıysaq | sizjıysağız | alajıysala |
| Conditionalif he doesn't gather | menjıymasam | senjıymasang | oljıymasa | bizjıymasaq | sizjıymasağız | alajıymasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is gathering | menjıya esem | senjıya eseng | oljıya ese | bizjıya esek | sizjıya esegiz | alajıya esele |
| Conditional, present realif he is not gathering | menjıymay esem | senjıymay eseng | oljıymay ese | bizjıymay esek | sizjıymay esegiz | alajıymay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he gathered | menjıysam edijıysam ed | senjıysang edijıysang ed | oljıysa edijıysaed | bizjıysaq edijıysaq ed | sizjıysağız edijıysağız ed | alajıysala edijıysalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't gather | menjıymasam edijıymasam ed | senjıymasang edijıymasang ed | oljıymasa edijıymasaed | bizjıymasaq edijıymasaq ed | sizjıymasağız edijıymasağız ed | alajıymasala edijıymasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he gathered | menjıydım esem | senjıydıng eseng | oljıydı ese | bizjıydıq esek | sizjıydığız esegiz | alajıydıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't gather | menjıymadım esem | senjıymadıng eseng | oljıymadı ese | bizjıymadıq esek | sizjıymadığız esegiz | alajıymadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did gather (indeed) | menjıyğan esem | senjıyğan eseng | oljıyğan ese | bizjıyğan esek | sizjıyğan esegiz | alajıyğan esele |
| Conditional, past realif he didn't gather (indeed) | menjıymağan esem | senjıymağan eseng | oljıymağan ese | bizjıymağan esek | sizjıymağan esegiz | alajıymağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had gathered | menjıyğan bolsam | senjıyğan bolsang | oljıyğan bolsa | bizjıyğan bolsaq | sizjıyğan bolsağız | alajıyğan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't gathered | menjıymağan bolsam | senjıymağan bolsang | oljıymağan bolsa | bizjıymağan bolsaq | sizjıymağan bolsağız | alajıymağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had gathered | menjıyğan bolsam edijıyğan bolsam ed | senjıyğan bolsang edijıyğan bolsang ed | oljıyğan bolsa edijıyğan bolsaed | bizjıyğan bolsaq edijıyğan bolsaq ed | sizjıyğan bolsağız edijıyğan bolsağız ed | alajıyğan bolsala edijıyğan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't gathered | menjıymağan bolsam edijıymağan bolsam ed | senjıymağan bolsang edijıymağan bolsang ed | oljıymağan bolsa edijıymağan bolsaed | bizjıymağan bolsaq edijıymağan bolsaq ed | sizjıymağan bolsağız edijıymağan bolsağız ed | alajıymağan bolsala edijıymağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will gather | menjıyar esem | senjıyar eseng | oljıyar ese | bizjıyar esek | sizjıyar esegiz | alajıyar esele |
| Conditional, aoristif he won't gather | menjıymaz esem | senjıymaz eseng | oljıymaz ese | bizjıymaz esek | sizjıymaz esegiz | alajıymaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to gather | menjıyarıq esem | senjıyarıq eseng | oljıyarıq ese | bizjıyarıq esek | sizjıyarıq esegiz | alajıyarıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to gather | menjıyarıq tül esem | senjıyarıq tül eseng | oljıyarıq tül ese | bizjıyarıq tül esek | sizjıyarıq tül esegiz | alajıyarıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to gather | menjıyarıq bolsam | senjıyarıq bolsang | oljıyarıq bolsa | bizjıyarıq bolsaq | sizjıyarıq bolsağız | alajıyarıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to gather | menjıymazlıq bolsam | senjıymazlıq bolsang | oljıymazlıq bolsa | bizjıymazlıq bolsaq | sizjıymazlıq bolsağız | alajıymazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso jıydıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be gathering | menjıya bolurma | senjıya bolursa | oljıya bolur | bizjıya bolurbuz | sizjıya bolursuz | alajıya bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be gathering | menjıymay bolurma | senjıymay bolursa | oljıymay bolur | bizjıymay bolurbuz | sizjıymay bolursuz | alajıymay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of gathering | menjıya tura bolurma | senjıya tura bolursa | oljıya tura bolur | bizjıya tura bolurbuz | sizjıya tura bolursuz | alajıya tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not gathering | menjıymay tura bolurma | senjıymay tura bolursa | oljıymay tura bolur | bizjıymay tura bolurbuz | sizjıymay tura bolursuz | alajıymay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have gathered | menjıyğan bolurma | senjıyğan bolursa | oljıyğan bolur | bizjıyğan bolurbuz | sizjıyğan bolursuz | alajıyğan bolurla |
| Inference (must have)he must not have gathered | menjıymağan bolurma | senjıymağan bolursa | oljıymağan bolur | bizjıymağan bolurbuz | sizjıymağan bolursuz | alajıymağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to gather | menjıyarıq bolurma | senjıyarıq bolursa | oljıyarıq bolur | bizjıyarıq bolurbuz | sizjıyarıq bolursuz | alajıyarıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to gather | menjıymazlıq bolurma | senjıymazlıq bolursa | oljıymazlıq bolur | bizjıymazlıq bolurbuz | sizjıymazlıq bolursuz | alajıymazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it gather | menjıyayım | senjıy! | oljıysın | bizjıyayıq | sizjıyığız! | alajıysınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not gather | menjıymayım | senjıyma! | oljıymasın | bizjıymayıq | sizjıymağız! | alajıymasınla |
| Commands & suggestionsshould he gather? | menjıyayımmı? | oljıysınmı? | bizjıyayıqmı? | alajıysınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not gather? | menjıymayımmı? | oljıymasınmı? | bizjıymayıqmı? | alajıymasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it gather | senjıyçı2 | oljıysınçı | sizjıyçığız | alajıysınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not gather | senjıymaçı2 | oljıymasınçı | sizjıymaçığız | alajıymasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you gather | senjıyğınjıyğı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not gather | senjıymağınjıymağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he gathered | menjıyğay edim jıyğa edim | senjıyğay eding jıyğa eding | oljıyğay edi jıyğa edi | bizjıyğay edik jıyğa edik | sizjıyğay edigiz jıyğa edigiz | alajıyğay edile jıyğa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not gather | menjıymağay edim jıymağa edim | senjıymağay eding jıymağa eding | oljıymağay edi jıymağa edi | bizjıymağay edik jıymağa edik | sizjıymağay edigiz jıymağa edigiz | alajıymağay edile jıymağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to gather | menjıymağa qoyayımjıyma qoyayım | senjıymağa qoy!jıyma qoy! | oljıymağa qoysunjıyma qoysun | bizjıymağa qoyayıqjıyma qoyayıq | sizjıymağa qoyuğuz!jıyma qoyuğuz! | alajıymağa qoysunlajıyma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to gather | menjıymağa qoymayımjıyma qoymayım | senjıymağa qoyma!jıyma qoyma! | oljıymağa qoymasınjıyma qoymasın | bizjıymağa qoymayıqjıyma qoymayıq | sizjıymağa qoymağız!jıyma qoymağız! | alajıymağa qoymasınlajıyma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to gather? | menjıymağa qoyayımmı?jıyma qoyayımmı? | oljıymağa qoysunmu?jıyma qoysunmu? | bizjıymağa qoyayıqmı?jıyma qoyayıqmı? | alajıymağa qoysunlamı?jıyma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to gather? | menjıymağa qoymayımmı?jıyma qoymayımmı? | oljıymağa qoymasınmı?jıyma qoymasınmı? | bizjıymağa qoymayıqmı?jıyma qoymayıqmı? | alajıymağa qoymasınlamı?jıyma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to gather | menjıymağa qoyamajıyma qoyama | senjıymağa qoyasajıyma qoyasa | oljıymağa qoyadıjıyma qoyadı | bizjıymağa qoyabızjıyma qoyabız | sizjıymağa qoyasızjıyma qoyasız | alajıymağa qoyadılajıyma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to gather | menjıymağa qoymaymajıyma qoymayma | senjıymağa qoymaysajıyma qoymaysa | oljıymağa qoymaydıjıyma qoymaydı | bizjıymağa qoymaybızjıyma qoymaybız | sizjıymağa qoymaysızjıyma qoymaysız | alajıymağa qoymaydılajıyma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to gather? | menjıymağa qoyamıma?jıyma qoyamıma? | senjıymağa qoyamısa?jıyma qoyamısa? | oljıymağa qoyamıdı?jıyma qoyamıdı? | bizjıymağa qoyamıbız?jıyma qoyamıbız? | sizjıymağa qoyamısız?jıyma qoyamısız? | alajıymağa qoyamıdıla?jıyma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to gather? | menjıymağa qoymaymıma?jıyma qoymaymıma? | senjıymağa qoymaymısa?jıyma qoymaymısa? | oljıymağa qoymaymıdı?jıyma qoymaymıdı? | bizjıymağa qoymaymıbız?jıyma qoymaymıbız? | sizjıymağa qoymaymısız?jıyma qoymaymısız? | alajıymağa qoymaymıdıla?jıyma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to gather | menjıymağa qoydumjıyma qoydum | senjıymağa qoydungjıyma qoydung | oljıymağa qoydujıyma qoydu | bizjıymağa qoyduqjıyma qoyduq | sizjıymağa qoyduğuzjıyma qoyduğuz | alajıymağa qoydulajıyma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to gather | menjıymağa qoymadımjıyma qoymadım | senjıymağa qoymadıngjıyma qoymadıng | oljıymağa qoymadıjıyma qoymadı | bizjıymağa qoymadıqjıyma qoymadıq | sizjıymağa qoymadığızjıyma qoymadığız | alajıymağa qoymadılajıyma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to gather? | menjıymağa qoydummu?jıyma qoydummu? | senjıymağa qoydungmu?jıyma qoydungmu? | oljıymağa qoydumu?jıyma qoydumu? | bizjıymağa qoyduqmu?jıyma qoyduqmu? | sizjıymağa qoyduğuzmu?jıyma qoyduğuzmu? | alajıymağa qoydulamı?jıyma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to gather? | menjıymağa qoymadımmı?jıyma qoymadımmı? | senjıymağa qoymadıngmı?jıyma qoymadıngmı? | oljıymağa qoymadımı?jıyma qoymadımı? | bizjıymağa qoymadıqmı?jıyma qoymadıqmı? | sizjıymağa qoymadığızmı?jıyma qoymadığızmı? | alajıymağa qoymadılamı?jıyma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can gather | menjıyalama | senjıyalasa | oljıyaladı | bizjıyalabız | sizjıyalasız | alajıyaladıla |
| Ability — presenthe can't gather | menjıyalmayma | senjıyalmaysa | oljıyalmaydı | bizjıyalmaybız | sizjıyalmaysız | alajıyalmaydıla |
| Ability — presentcan he gather? | menjıyalamıma? jıyalamamı? | senjıyalamısa? | oljıyalamıdı? | bizjıyalamıbız? jıyalabızmı? | sizjıyalamısız? | alajıyalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he gather? | menjıyalmaymıma? jıyalmaymamı? | senjıyalmaymısa? | oljıyalmaymıdı? | bizjıyalmaymıbız? jıyalmaybızmı? | sizjıyalmaymısız? | alajıyalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can gather | menjıyalsam | senjıyalsang | oljıyalsa | bizjıyalsaq | sizjıyalsağız | alajıyalsala |
| Ability — if I can…if he can't gather | menjıyalmasam | senjıyalmasang | oljıyalmasa | bizjıyalmasaq | sizjıyalmasağız | alajıyalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to gather | menjıyaldım | senjıyaldıng | oljıyaldı | bizjıyaldıq | sizjıyaldığız | alajıyaldıla |
| Ability — simple pasthe could not gather | menjıyalmadım | senjıyalmadıng | oljıyalmadı | bizjıyalmadıq | sizjıyalmadığız | alajıyalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to gather? | menjıyaldımmı? | senjıyaldıngmı? | oljıyaldımı? | bizjıyaldıqmı? | sizjıyaldığızmı? | alajıyaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he gather? | menjıyalmadımmı? | senjıyalmadıngmı? | oljıyalmadımı? | bizjıyalmadıqmı? | sizjıyalmadığızmı? | alajıyalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to gather | menjıyalğanma | senjıyalğansa | oljıyalğandı | bizjıyalğanbız | sizjıyalğansız | alajıyalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to gather | menjıyalmağanma | senjıyalmağansa | oljıyalmağandı | bizjıyalmağanbız | sizjıyalmağansız | alajıyalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to gather? | menjıyalğanmıma? jıyalğanmamı? | senjıyalğanmısa? | oljıyalğanmıdı? | bizjıyalğanmıbız? jıyalğanbızmı? | sizjıyalğanmısız? | alajıyalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to gather? | menjıyalmağanmıma? jıyalmağanmamı? | senjıyalmağanmısa? | oljıyalmağanmıdı? | bizjıyalmağanmıbız? jıyalmağanbızmı? | sizjıyalmağanmısız? | alajıyalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to gather | menjıyalğan edimjıyalğanem | senjıyalğan edingjıyalğaneng | oljıyalğan edijıyalğaned | bizjıyalğan edikjıyalğanek | sizjıyalğan edigizjıyalğanegiz | alajıyalğan edilejıyalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to gather | menjıyalmağan edimjıyalmağanem | senjıyalmağan edingjıyalmağaneng | oljıyalmağan edijıyalmağaned | bizjıyalmağan edikjıyalmağanek | sizjıyalmağan edigizjıyalmağanegiz | alajıyalmağan edilejıyalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could gather | menjıyala edimjıyalaem | senjıyala edingjıyalaeng | oljıyala edijıyalaed | bizjıyala edikjıyalaek | sizjıyala edigizjıyalaegiz | alajıyala edilejıyalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not gather | menjıyalmay edimjıyalmayem | senjıyalmay edingjıyalmayeng | oljıyalmay edijıyalmayed | bizjıyalmay edikjıyalmayek | sizjıyalmay edigizjıyalmayegiz | alajıyalmay edilejıyalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to gather | menjıyalırma | senjıyalırsa | oljıyalır | bizjıyalırbız | sizjıyalırsız | alajıyalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to gather | menjıyalmazma | senjıyalmazsa | oljıyalmaz | bizjıyalmazbız | sizjıyalmazsız | alajıyalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to gather? | menjıyalırmıma? jıyalırmamı? | senjıyalırmısa? | oljıyalırmı? | bizjıyalırmıbız? jıyalırbızmı? | sizjıyalırmısız? | alajıyalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to gather? | menjıyalmazmıma? jıyalmazmamı? | senjıyalmazmısa? | oljıyalmazmı? | bizjıyalmazmıbız? jıyalmazbızmı? | sizjıyalmazmısız? | alajıyalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to gather | menjıyallıqma | senjıyallıqsa | oljıyallıqdı | bizjıyallıqbız | sizjıyallıqsız | alajıyallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to gather | menjıyallıq tülme | senjıyallıq tülse | oljıyallıq tüldü | bizjıyallıq tülbüz | sizjıyallıq tülsüz | alajıyallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to gather? | menjıyallıqmıma? jıyallıqmamı? | senjıyallıqmısa? | oljıyallıqmıdı? | bizjıyallıqmıbız? jıyallıqbızmı? | sizjıyallıqmısız? | alajıyallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to gather? | menjıyallıq tülmüme? | senjıyallıq tülmüse? | oljıyallıq tülmüdü? | bizjıyallıq tülmübüz? | sizjıyallıq tülmüsüz? | alajıyallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to gather | menjıyalır edimjıyalır em | senjıyalır edingjıyalır eng | oljıyalır edijıyalır ed | bizjıyalır edikjıyalır ek | sizjıyalır edigizjıyalır egiz | alajıyalır edilejıyalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to gather | menjıyalmaz edimjıyalmaz em | senjıyalmaz edingjıyalmaz eng | oljıyalmaz edijıyalmaz ed | bizjıyalmaz edikjıyalmaz ek | sizjıyalmaz edigizjıyalmaz egiz | alajıyalmaz edilejıyalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to gather | senjıyalğınjıyalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to gather | senjıyalmağınjıyalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be gathering | menjıya bolmazma | senjıya bolmazsa | oljıya bolmaz | bizjıya bolmazbız | sizjıya bolmazsız | alajıya bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be gathering (emphatic) | menjıymay bolmazma | senjıymay bolmazsa | oljıymay bolmaz | bizjıymay bolmazbız | sizjıymay bolmazsız | alajıymay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of gathering | menjıya tura bolmazma | senjıya tura bolmazsa | oljıya tura bolmaz | bizjıya tura bolmazbız | sizjıya tura bolmazsız | alajıya tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not gathering (emphatic) | menjıymay tura bolmazma | senjıymay tura bolmazsa | oljıymay tura bolmaz | bizjıymay tura bolmazbız | sizjıymay tura bolmazsız | alajıymay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not gathering | menjıymay turama | senjıymay turasa | oljıymay turadı | bizjıymay turabız | sizjıymay turasız | alajıymay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not gathering | menjıymay turmayma | senjıymay turmaysa | oljıymay turmaydı | bizjıymay turmaybız | sizjıymay turmaysız | alajıymay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not gathering? | menjıymay turmaymıma | senjıymay turmaymısa | oljıymay turmaymıdı | bizjıymay turmaymıbız | sizjıymay turmaymısız | alajıymay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have gathered | menjıyğan bolmazma | senjıyğan bolmazsa | oljıyğan bolmaz | bizjıyğan bolmazbız | sizjıyğan bolmazsız | alajıyğan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have gathered (emphatic) | menjıymağan bolmazma | senjıymağan bolmazsa | oljıymağan bolmaz | bizjıymağan bolmazbız | sizjıymağan bolmazsız | alajıymağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had gathered | menjıyğan bolmasam | senjıyğan bolmasang | oljıyğan bolmasa | bizjıyğan bolmasaq | sizjıyğan bolmasağız | alajıyğan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't gathered | menjıymağan bolmasam | senjıymağan bolmasang | oljıymağan bolmasa | bizjıymağan bolmasaq | sizjıymağan bolmasağız | alajıymağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to gather | menjıyarıq bolmazma | senjıyarıq bolmazsa | oljıyarıq bolmaz | bizjıyarıq bolmazbız | sizjıyarıq bolmazsız | alajıyarıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to gather (emphatic) | menjıymazlıq bolmazma | senjıymazlıq bolmazsa | oljıymazlıq bolmaz | bizjıymazlıq bolmazbız | sizjıymazlıq bolmazsız | alajıymazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to gather | menjıyarıq bolmasam | senjıyarıq bolmasang | oljıyarıq bolmasa | bizjıyarıq bolmasaq | sizjıyarıq bolmasağız | alajıyarıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to gather | menjıymazlıq bolmasam | senjıymazlıq bolmasang | oljıymazlıq bolmasa | bizjıymazlıq bolmasaq | sizjıymazlıq bolmasağız | alajıymazlıq bolmasala |