hını
/xɯnɯ/ · plural hınıla
1. harsh, stern, severe; rude, angry, bad-tempered or sullen
- hını qabaq — stern expression
- hını adam — sullen person
- hını awaz — angry voice
2. fierce, violent, fast-moving (of wind, storm, water, or pace)
- hını boran — a fierce storm
- hını suw — fierce, fast-moving water
- hını jel esedi — a fierce wind is blowing
3. rudeness, harshness; a harsh word or a rude act
- seni hınıngı — your harsh word
4. harshly, rudely, angrily
- hını söleşme — do not speak harshly
- hını söleşiw — speaking harshly
5. fast, forcefully (of moving, driving or blowing)
- maşinanı hını sürüw — driving the car fast
- hını urğan jel — a fiercely blowing wind
As an adjective
Degrees and persons
| Degree | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formam/is/are harsh | menhınıma | senhınısa | olhınıdı | bizhınıbız | sizhınısız | alahınıdıla |
| comparative — moream/is/are harsher | menhınıraqma | senhınıraqsa | olhınıraqdı | bizhınıraqbız | sizhınıraqsız | alahınıraqdıla |
| intensifier — veryam/is/are very harsh | menbek hınıma | senbek hınısa | olbek hınıdı | bizbek hınıbız | sizbek hınısız | alabek hınıdıla |
| superlative — mostam/is/are the harshest | menem hınıma | senem hınısa | olem hınıdı | bizem hınıbız | sizem hınısız | alaem hınıdıla |
To compare two things, put the loser in the from-form: ol menden hınıdı — "compared to me, he is harsh."
As a noun
Cases and owners
Singular
| Case | —plain | menimy | seniyour | anıhis / her | bizniour | sizniyou all's | alanıtheir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominativethe harsh word | —hını | menihınım | senihınıng | anıhınısı | biznihınıbız | siznihınığız | alanıhınıları |
| Genitivethe harsh word's | —hınını | menihınımı | senihınıngı | anıhınısını | biznihınıbıznı | siznihınığıznı | alanıhınılarını |
| Accusativethe harsh word (as the object) | —hınını | menihınımı | senihınıngı | anıhınısın | biznihınıbıznı | siznihınığıznı | alanıhınıların |
| Dativeto the harsh word | —hınığa | menihınıma | senihınınga | anıhınısına | biznihınıbızğa | siznihınığızğa | alanıhınılarına |
| Locativeat / in the harsh word | —hınıda | menihınımda | senihınıngda | anıhınısında | biznihınıbızda | siznihınığızda | alanıhınılarında |
| Ablativefrom the harsh word | —hınıdan | menihınımdan | senihınıngdan | anıhınısından | biznihınıbızdan | siznihınığızdan | alanıhınılarından |
Plural
| Case | —plain | menimy | seniyour | anıhis / her | bizniour | sizniyou all's | alanıtheir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominativethe harsh words | —hınıla | menihınılarım | senihınılarıng | anıhınıları | biznihınılarıbız | siznihınılarığız | alanıhınıları |
| Genitivethe harsh words' | —hınılanı | menihınılarımı | senihınılarıngı | anıhınılarını | biznihınılarıbıznı | siznihınılarığıznı | alanıhınılarını |
| Accusativethe harsh words (as the object) | —hınılanı | menihınılarımı | senihınılarıngı | anıhınıların | biznihınılarıbıznı | siznihınılarığıznı | alanıhınıların |
| Dativeto the harsh words | —hınılağa | menihınılarıma | senihınılarınga | anıhınılarına | biznihınılarıbızğa | siznihınılarığızğa | alanıhınılarına |
| Locativeat / in the harsh words | —hınılada | menihınılarımda | senihınılarıngda | anıhınılarında | biznihınılarıbızda | siznihınılarığızda | alanıhınılarında |
| Ablativefrom the harsh words | —hınıladan | menihınılarımdan | senihınılarıngdan | anıhınılarından | biznihınılarıbızdan | siznihınılarığızdan | alanıhınılarından |
The overlap in the last rows is real, not a mistake: hınıları can mean "his / her harsh words", "their harsh word", or "their harsh words" — context decides.
The endings are the same ones the pronouns wear — that page explains when each case is used.