tırmaşırğa

/tɯrmaʃɯrʁa/

1. (v.) to strive, to try hard, to be diligent

tırmaşıb eterge — to do it with effort
tırmaşhan — diligent, industrious
tırmaşmağan — slack, unwilling
biz tırmaşabız — we strive

2. (v.) to strive towards something, to aspire to

oquwğa tırmaşırğa — to strive towards learning
işge tırmaşadı — he strives at his work
ol muratına tırmaşadı — he strives towards his aim

Conjugation

Common forms

tırmaşadıhe is striving
tırmaşdıhe strove
tırmaşhandıhe has striven
tırmaşırhe will strive
tırmaşırıqdıhe is going to strive
tırmaşa edihe was striving
tırmaşsaif he strives
tırmaş!strive!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of tırmaşırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is striving	mentırmaşama	sentırmaşasa	oltırmaşadı	biztırmaşabız	siztırmaşasız	alatırmaşadıla
Present (simple & continuous)he is not striving	mentırmaşmayma	sentırmaşmaysa	oltırmaşmaydı	biztırmaşmaybız	siztırmaşmaysız	alatırmaşmaydıla
Present (simple & continuous)is he striving?	mentırmaşamıma? tırmaşamamı?	sentırmaşamısa?	oltırmaşamıdı?	biztırmaşamıbız? tırmaşabızmı?	siztırmaşamısız?	alatırmaşamıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he striving?	mentırmaşmaymıma? tırmaşmaymamı?	sentırmaşmaymısa?	oltırmaşmaymıdı?	biztırmaşmaymıbız? tırmaşmaybızmı?	siztırmaşmaymısız?	alatırmaşmaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he usually strives	mentırmaşıwçanma	sentırmaşıwçansa	oltırmaşıwçandı	biztırmaşıwçanbız	siztırmaşıwçansız	alatırmaşıwçandıla
Habitual (usually, tends to)he doesn't usually strive	mentırmaşıwçan tülme	sentırmaşıwçan tülse	oltırmaşıwçan tüldü	biztırmaşıwçan tülbüz	siztırmaşıwçan tülsüz	alatırmaşıwçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)does he usually strive?	mentırmaşıwçanmıma? tırmaşıwçanmamı?	sentırmaşıwçanmısa?	oltırmaşıwçanmıdı?	biztırmaşıwçanmıbız? tırmaşıwçanbızmı?	siztırmaşıwçanmısız?	alatırmaşıwçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)doesn't he usually strive?	mentırmaşıwçan tülmüme?	sentırmaşıwçan tülmüse?	oltırmaşıwçan tülmüdü?	biztırmaşıwçan tülmübüz?	siztırmaşıwçan tülmüsüz?	alatırmaşıwçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has striven and remains so			oltırmaşıbdı			alatırmaşıbdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he striven?			oltırmaşıbmıdı?			alatırmaşıbmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of striving	mentırmaşa turama	sentırmaşa turasa	oltırmaşa turadı	biztırmaşa turabız	siztırmaşa turasız	alatırmaşa turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of striving	mentırmaşa turmayma	sentırmaşa turmaysa	oltırmaşa turmaydı	biztırmaşa turmaybız	siztırmaşa turmaysız	alatırmaşa turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of striving?	mentırmaşa turamıma? tırmaşa turamamı?	sentırmaşa turamısa?	oltırmaşa turamıdı?	biztırmaşa turamıbız? tırmaşa turabızmı?	siztırmaşa turamısız?	alatırmaşa turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of striving?	mentırmaşa turmaymıma? tırmaşa turmaymamı?	sentırmaşa turmaymısa?	oltırmaşa turmaymıdı?	biztırmaşa turmaymıbız? tırmaşa turmaybızmı?	siztırmaşa turmaymısız?	alatırmaşa turmaymıdıla?
Simple past (definite)he strove	mentırmaşdım	sentırmaşdıng	oltırmaşdı	biztırmaşdıq	siztırmaşdığız	alatırmaşdıla
Simple past (definite)he didn't strive	mentırmaşmadım	sentırmaşmadıng	oltırmaşmadı	biztırmaşmadıq	siztırmaşmadığız	alatırmaşmadıla
Simple past (definite)did he strive?	mentırmaşdımmı?	sentırmaşdıngmı?	oltırmaşdımı?	biztırmaşdıqmı?	siztırmaşdığızmı?	alatırmaşdılamı?
Simple past (definite)didn't he strive?	mentırmaşmadımmı?	sentırmaşmadıngmı?	oltırmaşmadımı?	biztırmaşmadıqmı?	siztırmaşmadığızmı?	alatırmaşmadılamı?
Perfect (past indefinite)he has striven	mentırmaşhanma	sentırmaşhansa	oltırmaşhandı	biztırmaşhanbız	siztırmaşhansız	alatırmaşhandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't striven	mentırmaşmağanma	sentırmaşmağansa	oltırmaşmağandı	biztırmaşmağanbız	siztırmaşmağansız	alatırmaşmağandıla
Perfect (past indefinite)has he striven?	mentırmaşhanmıma? tırmaşhanmamı?	sentırmaşhanmısa?	oltırmaşhanmıdı?	biztırmaşhanmıbız? tırmaşhanbızmı?	siztırmaşhanmısız?	alatırmaşhanmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he striven?	mentırmaşmağanmıma? tırmaşmağanmamı?	sentırmaşmağanmısa?	oltırmaşmağanmıdı?	biztırmaşmağanmıbız? tırmaşmağanbızmı?	siztırmaşmağanmısız?	alatırmaşmağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will strive	mentırmaşırma	sentırmaşırsa	oltırmaşır	biztırmaşırbız	siztırmaşırsız	alatırmaşırla
Indefinite future (future I)he won't strive	mentırmaşmazma	sentırmaşmazsa	oltırmaşmaz	biztırmaşmazbız	siztırmaşmazsız	alatırmaşmazla
Indefinite future (future I)will he strive?	mentırmaşırmıma? tırmaşırmamı?	sentırmaşırmısa?	oltırmaşırmı?	biztırmaşırmıbız? tırmaşırbızmı?	siztırmaşırmısız?	alatırmaşırmıla?
Indefinite future (future I)won't he strive?	mentırmaşmazmıma? tırmaşmazmamı?	sentırmaşmazmısa?	oltırmaşmazmı?	biztırmaşmazmıbız? tırmaşmazbızmı?	siztırmaşmazmısız?	alatırmaşmazmıla?
Definite future (future II)he is going to strive	mentırmaşırıqma	sentırmaşırıqsa	oltırmaşırıqdı	biztırmaşırıqbız	siztırmaşırıqsız	alatırmaşırıqdıla
Definite future (future II)he is not going to strive	mentırmaşırıq tülme	sentırmaşırıq tülse	oltırmaşırıq tüldü	biztırmaşırıq tülbüz	siztırmaşırıq tülsüz	alatırmaşırıq tüldüle
Definite future (future II)is he going to strive?	mentırmaşırıqmıma? tırmaşırıqmamı?	sentırmaşırıqmısa?	oltırmaşırıqmıdı?	biztırmaşırıqmıbız? tırmaşırıqbızmı?	siztırmaşırıqmısız?	alatırmaşırıqmıdıla?
Definite future (future II)isn't he going to strive?	mentırmaşırıq tülmüme?	sentırmaşırıq tülmüse?	oltırmaşırıq tülmüdü?	biztırmaşırıq tülmübüz?	siztırmaşırıq tülmüsüz?	alatırmaşırıq tülmüdüle?

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of tırmaşırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had striven	mentırmaşhan edimtırmaşhanem	sentırmaşhan edingtırmaşhaneng	oltırmaşhan editırmaşhaned	biztırmaşhan ediktırmaşhanek	siztırmaşhan edigiztırmaşhanegiz	alatırmaşhan ediletırmaşhanelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't striven	mentırmaşmağan edimtırmaşmağanem	sentırmaşmağan edingtırmaşmağaneng	oltırmaşmağan editırmaşmağaned	biztırmaşmağan ediktırmaşmağanek	siztırmaşmağan edigiztırmaşmağanegiz	alatırmaşmağan ediletırmaşmağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was striving	mentırmaşa edimtırmaşaem	sentırmaşa edingtırmaşaeng	oltırmaşa editırmaşaed	biztırmaşa ediktırmaşaek	siztırmaşa edigiztırmaşaegiz	alatırmaşa ediletırmaşaelle
Past continuous (imperfect)he wasn't striving	mentırmaşmay edimtırmaşmayem	sentırmaşmay edingtırmaşmayeng	oltırmaşmay editırmaşmayed	biztırmaşmay ediktırmaşmayek	siztırmaşmay edigiztırmaşmayegiz	alatırmaşmay ediletırmaşmayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to strive	mentırmaşıwçan edimtırmaşıwçanem	sentırmaşıwçan edingtırmaşıwçaneng	oltırmaşıwçan editırmaşıwçaned	biztırmaşıwçan ediktırmaşıwçanek	siztırmaşıwçan edigiztırmaşıwçanegiz	alatırmaşıwçan ediletırmaşıwçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to strive	mentırmaşıwçan tül edimtırmaşıwçan tül em	sentırmaşıwçan tül edingtırmaşıwçan tül eng	oltırmaşıwçan tül editırmaşıwçan tül ed	biztırmaşıwçan tül ediktırmaşıwçan tül ek	siztırmaşıwçan tül edigiztırmaşıwçan tül egiz	alatırmaşıwçan tül ediletırmaşıwçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had striven and remained so			oltırmaşıb edi			alatırmaşıb edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't striven			oltırmaşıb tül edi			alatırmaşıb tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of striving	mentırmaşa tura edimtırmaşa turaem	sentırmaşa tura edingtırmaşa turaeng	oltırmaşa tura editırmaşa turaed	biztırmaşa tura ediktırmaşa turaek	siztırmaşa tura edigiztırmaşa turaegiz	alatırmaşa tura ediletırmaşa turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of striving	mentırmaşa turmay edimtırmaşa turmayem	sentırmaşa turmay edingtırmaşa turmayeng	oltırmaşa turmay editırmaşa turmayed	biztırmaşa turmay ediktırmaşa turmayek	siztırmaşa turmay edigiztırmaşa turmayegiz	alatırmaşa turmay ediletırmaşa turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would strive	mentırmaşır edimtırmaşır em	sentırmaşır edingtırmaşır eng	oltırmaşır editırmaşır ed	biztırmaşır ediktırmaşır ek	siztırmaşır edigiztırmaşır egiz	alatırmaşır ediletırmaşır elle
Conditional result (would)he wouldn't strive	mentırmaşmaz edimtırmaşmaz em	sentırmaşmaz edingtırmaşmaz eng	oltırmaşmaz editırmaşmaz ed	biztırmaşmaz ediktırmaşmaz ek	siztırmaşmaz edigiztırmaşmaz egiz	alatırmaşmaz ediletırmaşmaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have striven	mentırmaşırıq edimtırmaşırıq em	sentırmaşırıq edingtırmaşırıq eng	oltırmaşırıq editırmaşırıq ed	biztırmaşırıq ediktırmaşırıq ek	siztırmaşırıq edigiztırmaşırıq egiz	alatırmaşırıq ediletırmaşırıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have striven	mentırmaşırıq tül edimtırmaşırıq tül em	sentırmaşırıq tül edingtırmaşırıq tül eng	oltırmaşırıq tül editırmaşırıq tül ed	biztırmaşırıq tül ediktırmaşırıq tül ek	siztırmaşırıq tül edigiztırmaşırıq tül egiz	alatırmaşırıq tül ediletırmaşırıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of tırmaşırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he strives	mentırmaşsam	sentırmaşsang	oltırmaşsa	biztırmaşsaq	siztırmaşsağız	alatırmaşsala
Conditionalif he doesn't strive	mentırmaşmasam	sentırmaşmasang	oltırmaşmasa	biztırmaşmasaq	siztırmaşmasağız	alatırmaşmasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is striving	mentırmaşa esem	sentırmaşa eseng	oltırmaşa ese	biztırmaşa esek	siztırmaşa esegiz	alatırmaşa esele
Conditional, present realif he is not striving	mentırmaşmay esem	sentırmaşmay eseng	oltırmaşmay ese	biztırmaşmay esek	siztırmaşmay esegiz	alatırmaşmay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he strove	mentırmaşsam editırmaşsam ed	sentırmaşsang editırmaşsang ed	oltırmaşsa editırmaşsaed	biztırmaşsaq editırmaşsaq ed	siztırmaşsağız editırmaşsağız ed	alatırmaşsala editırmaşsalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't strive	mentırmaşmasam editırmaşmasam ed	sentırmaşmasang editırmaşmasang ed	oltırmaşmasa editırmaşmasaed	biztırmaşmasaq editırmaşmasaq ed	siztırmaşmasağız editırmaşmasağız ed	alatırmaşmasala editırmaşmasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past¹if he strove	mentırmaşdım esem	sentırmaşdıng eseng	oltırmaşdı ese	biztırmaşdıq esek	siztırmaşdığız esegiz	alatırmaşdıla esele
Conditional, definite past¹if he didn't strive	mentırmaşmadım esem	sentırmaşmadıng eseng	oltırmaşmadı ese	biztırmaşmadıq esek	siztırmaşmadığız esegiz	alatırmaşmadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he did strive (indeed)	mentırmaşhan esem	sentırmaşhan eseng	oltırmaşhan ese	biztırmaşhan esek	siztırmaşhan esegiz	alatırmaşhan esele
Conditional, past realif he didn't strive (indeed)	mentırmaşmağan esem	sentırmaşmağan eseng	oltırmaşmağan ese	biztırmaşmağan esek	siztırmaşmağan esegiz	alatırmaşmağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had striven	mentırmaşhan bolsam	sentırmaşhan bolsang	oltırmaşhan bolsa	biztırmaşhan bolsaq	siztırmaşhan bolsağız	alatırmaşhan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't striven	mentırmaşmağan bolsam	sentırmaşmağan bolsang	oltırmaşmağan bolsa	biztırmaşmağan bolsaq	siztırmaşmağan bolsağız	alatırmaşmağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had striven	mentırmaşhan bolsam editırmaşhan bolsam ed	sentırmaşhan bolsang editırmaşhan bolsang ed	oltırmaşhan bolsa editırmaşhan bolsaed	biztırmaşhan bolsaq editırmaşhan bolsaq ed	siztırmaşhan bolsağız editırmaşhan bolsağız ed	alatırmaşhan bolsala editırmaşhan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't striven	mentırmaşmağan bolsam editırmaşmağan bolsam ed	sentırmaşmağan bolsang editırmaşmağan bolsang ed	oltırmaşmağan bolsa editırmaşmağan bolsaed	biztırmaşmağan bolsaq editırmaşmağan bolsaq ed	siztırmaşmağan bolsağız editırmaşmağan bolsağız ed	alatırmaşmağan bolsala editırmaşmağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will strive	mentırmaşır esem	sentırmaşır eseng	oltırmaşır ese	biztırmaşır esek	siztırmaşır esegiz	alatırmaşır esele
Conditional, aoristif he won't strive	mentırmaşmaz esem	sentırmaşmaz eseng	oltırmaşmaz ese	biztırmaşmaz esek	siztırmaşmaz esegiz	alatırmaşmaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to strive	mentırmaşırıq esem	sentırmaşırıq eseng	oltırmaşırıq ese	biztırmaşırıq esek	siztırmaşırıq esegiz	alatırmaşırıq esele
Conditional, futureif he is not going to strive	mentırmaşırıq tül esem	sentırmaşırıq tül eseng	oltırmaşırıq tül ese	biztırmaşırıq tül esek	siztırmaşırıq tül esegiz	alatırmaşırıq tül esele
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to strive	mentırmaşırıq bolsam	sentırmaşırıq bolsang	oltırmaşırıq bolsa	biztırmaşırıq bolsaq	siztırmaşırıq bolsağız	alatırmaşırıq bolsala
Conditional, counterfactual futureif he were not going to strive	mentırmaşmazlıq bolsam	sentırmaşmazlıq bolsang	oltırmaşmazlıq bolsa	biztırmaşmazlıq bolsaq	siztırmaşmazlıq bolsağız	alatırmaşmazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso tırmaşdıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of tırmaşırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be striving	mentırmaşa bolurma	sentırmaşa bolursa	oltırmaşa bolur	biztırmaşa bolurbuz	siztırmaşa bolursuz	alatırmaşa bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be striving	mentırmaşmay bolurma	sentırmaşmay bolursa	oltırmaşmay bolur	biztırmaşmay bolurbuz	siztırmaşmay bolursuz	alatırmaşmay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of striving	mentırmaşa tura bolurma	sentırmaşa tura bolursa	oltırmaşa tura bolur	biztırmaşa tura bolurbuz	siztırmaşa tura bolursuz	alatırmaşa tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not striving	mentırmaşmay tura bolurma	sentırmaşmay tura bolursa	oltırmaşmay tura bolur	biztırmaşmay tura bolurbuz	siztırmaşmay tura bolursuz	alatırmaşmay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have striven	mentırmaşhan bolurma	sentırmaşhan bolursa	oltırmaşhan bolur	biztırmaşhan bolurbuz	siztırmaşhan bolursuz	alatırmaşhan bolurla
Inference (must have)he must not have striven	mentırmaşmağan bolurma	sentırmaşmağan bolursa	oltırmaşmağan bolur	biztırmaşmağan bolurbuz	siztırmaşmağan bolursuz	alatırmaşmağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to strive	mentırmaşırıq bolurma	sentırmaşırıq bolursa	oltırmaşırıq bolur	biztırmaşırıq bolurbuz	siztırmaşırıq bolursuz	alatırmaşırıq bolurla
Inference, future (must be going to)he must not be going to strive	mentırmaşmazlıq bolurma	sentırmaşmazlıq bolursa	oltırmaşmazlıq bolur	biztırmaşmazlıq bolurbuz	siztırmaşmazlıq bolursuz	alatırmaşmazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of tırmaşırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it strive	mentırmaşayım	sentırmaş!	oltırmaşsın	biztırmaşayıq	siztırmaşığız!	alatırmaşsınla
Commands & suggestionslet him/her/it not strive	mentırmaşmayım	sentırmaşma!	oltırmaşmasın	biztırmaşmayıq	siztırmaşmağız!	alatırmaşmasınla
Commands & suggestionsshould he strive?	mentırmaşayımmı?		oltırmaşsınmı?	biztırmaşayıqmı?		alatırmaşsınlamı?
Commands & suggestionsshould he not strive?	mentırmaşmayımmı?		oltırmaşmasınmı?	biztırmaşmayıqmı?		alatırmaşmasınlamı?
Requestsdo let him/her/it strive		sentırmaşçı²	oltırmaşsınçı		siztırmaşçığız	alatırmaşsınlaçı
Requestsdo let him/her/it not strive		sentırmaşmaçı²	oltırmaşmasınçı		siztırmaşmaçığız	alatırmaşmasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you strive		sentırmaşhıntırmaşhı
Blessings & curses — may you…may you not strive		sentırmaşmağıntırmaşmağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he strove	mentırmaşhay edim tırmaşha edim	sentırmaşhay eding tırmaşha eding	oltırmaşhay edi tırmaşha edi	biztırmaşhay edik tırmaşha edik	siztırmaşhay edigiz tırmaşha edigiz	alatırmaşhay edile tırmaşha edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he did not strive	mentırmaşmağay edim tırmaşmağa edim	sentırmaşmağay eding tırmaşmağa eding	oltırmaşmağay edi tırmaşmağa edi	biztırmaşmağay edik tırmaşmağa edik	siztırmaşmağay edigiz tırmaşmağa edigiz	alatırmaşmağay edile tırmaşmağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to strive	mentırmaşmağa qoyayımtırmaşma qoyayım	sentırmaşmağa qoy!tırmaşma qoy!	oltırmaşmağa qoysuntırmaşma qoysun	biztırmaşmağa qoyayıqtırmaşma qoyayıq	siztırmaşmağa qoyuğuz!tırmaşma qoyuğuz!	alatırmaşmağa qoysunlatırmaşma qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to strive	mentırmaşmağa qoymayımtırmaşma qoymayım	sentırmaşmağa qoyma!tırmaşma qoyma!	oltırmaşmağa qoymasıntırmaşma qoymasın	biztırmaşmağa qoymayıqtırmaşma qoymayıq	siztırmaşmağa qoymağız!tırmaşma qoymağız!	alatırmaşmağa qoymasınlatırmaşma qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to strive?	mentırmaşmağa qoyayımmı?tırmaşma qoyayımmı?		oltırmaşmağa qoysunmu?tırmaşma qoysunmu?	biztırmaşmağa qoyayıqmı?tırmaşma qoyayıqmı?		alatırmaşmağa qoysunlamı?tırmaşma qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to strive?	mentırmaşmağa qoymayımmı?tırmaşma qoymayımmı?		oltırmaşmağa qoymasınmı?tırmaşma qoymasınmı?	biztırmaşmağa qoymayıqmı?tırmaşma qoymayıqmı?		alatırmaşmağa qoymasınlamı?tırmaşma qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to strive	mentırmaşmağa qoyamatırmaşma qoyama	sentırmaşmağa qoyasatırmaşma qoyasa	oltırmaşmağa qoyadıtırmaşma qoyadı	biztırmaşmağa qoyabıztırmaşma qoyabız	siztırmaşmağa qoyasıztırmaşma qoyasız	alatırmaşmağa qoyadılatırmaşma qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to strive	mentırmaşmağa qoymaymatırmaşma qoymayma	sentırmaşmağa qoymaysatırmaşma qoymaysa	oltırmaşmağa qoymaydıtırmaşma qoymaydı	biztırmaşmağa qoymaybıztırmaşma qoymaybız	siztırmaşmağa qoymaysıztırmaşma qoymaysız	alatırmaşmağa qoymaydılatırmaşma qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to strive?	mentırmaşmağa qoyamıma?tırmaşma qoyamıma?	sentırmaşmağa qoyamısa?tırmaşma qoyamısa?	oltırmaşmağa qoyamıdı?tırmaşma qoyamıdı?	biztırmaşmağa qoyamıbız?tırmaşma qoyamıbız?	siztırmaşmağa qoyamısız?tırmaşma qoyamısız?	alatırmaşmağa qoyamıdıla?tırmaşma qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to strive?	mentırmaşmağa qoymaymıma?tırmaşma qoymaymıma?	sentırmaşmağa qoymaymısa?tırmaşma qoymaymısa?	oltırmaşmağa qoymaymıdı?tırmaşma qoymaymıdı?	biztırmaşmağa qoymaymıbız?tırmaşma qoymaymıbız?	siztırmaşmağa qoymaymısız?tırmaşma qoymaymısız?	alatırmaşmağa qoymaymıdıla?tırmaşma qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to strive	mentırmaşmağa qoydumtırmaşma qoydum	sentırmaşmağa qoydungtırmaşma qoydung	oltırmaşmağa qoydutırmaşma qoydu	biztırmaşmağa qoyduqtırmaşma qoyduq	siztırmaşmağa qoyduğuztırmaşma qoyduğuz	alatırmaşmağa qoydulatırmaşma qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to strive	mentırmaşmağa qoymadımtırmaşma qoymadım	sentırmaşmağa qoymadıngtırmaşma qoymadıng	oltırmaşmağa qoymadıtırmaşma qoymadı	biztırmaşmağa qoymadıqtırmaşma qoymadıq	siztırmaşmağa qoymadığıztırmaşma qoymadığız	alatırmaşmağa qoymadılatırmaşma qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to strive?	mentırmaşmağa qoydummu?tırmaşma qoydummu?	sentırmaşmağa qoydungmu?tırmaşma qoydungmu?	oltırmaşmağa qoydumu?tırmaşma qoydumu?	biztırmaşmağa qoyduqmu?tırmaşma qoyduqmu?	siztırmaşmağa qoyduğuzmu?tırmaşma qoyduğuzmu?	alatırmaşmağa qoydulamı?tırmaşma qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to strive?	mentırmaşmağa qoymadımmı?tırmaşma qoymadımmı?	sentırmaşmağa qoymadıngmı?tırmaşma qoymadıngmı?	oltırmaşmağa qoymadımı?tırmaşma qoymadımı?	biztırmaşmağa qoymadıqmı?tırmaşma qoymadıqmı?	siztırmaşmağa qoymadığızmı?tırmaşma qoymadığızmı?	alatırmaşmağa qoymadılamı?tırmaşma qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of tırmaşırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can strive	mentırmaşalama	sentırmaşalasa	oltırmaşaladı	biztırmaşalabız	siztırmaşalasız	alatırmaşaladıla
Ability — presenthe can't strive	mentırmaşalmayma	sentırmaşalmaysa	oltırmaşalmaydı	biztırmaşalmaybız	siztırmaşalmaysız	alatırmaşalmaydıla
Ability — presentcan he strive?	mentırmaşalamıma? tırmaşalamamı?	sentırmaşalamısa?	oltırmaşalamıdı?	biztırmaşalamıbız? tırmaşalabızmı?	siztırmaşalamısız?	alatırmaşalamıdıla?
Ability — presentcan't he strive?	mentırmaşalmaymıma? tırmaşalmaymamı?	sentırmaşalmaymısa?	oltırmaşalmaymıdı?	biztırmaşalmaymıbız? tırmaşalmaybızmı?	siztırmaşalmaymısız?	alatırmaşalmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can strive	mentırmaşalsam	sentırmaşalsang	oltırmaşalsa	biztırmaşalsaq	siztırmaşalsağız	alatırmaşalsala
Ability — if I can…if he can't strive	mentırmaşalmasam	sentırmaşalmasang	oltırmaşalmasa	biztırmaşalmasaq	siztırmaşalmasağız	alatırmaşalmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to strive	mentırmaşaldım	sentırmaşaldıng	oltırmaşaldı	biztırmaşaldıq	siztırmaşaldığız	alatırmaşaldıla
Ability — simple pasthe could not strive	mentırmaşalmadım	sentırmaşalmadıng	oltırmaşalmadı	biztırmaşalmadıq	siztırmaşalmadığız	alatırmaşalmadıla
Ability — simple pastwas he able to strive?	mentırmaşaldımmı?	sentırmaşaldıngmı?	oltırmaşaldımı?	biztırmaşaldıqmı?	siztırmaşaldığızmı?	alatırmaşaldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he strive?	mentırmaşalmadımmı?	sentırmaşalmadıngmı?	oltırmaşalmadımı?	biztırmaşalmadıqmı?	siztırmaşalmadığızmı?	alatırmaşalmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to strive	mentırmaşalğanma	sentırmaşalğansa	oltırmaşalğandı	biztırmaşalğanbız	siztırmaşalğansız	alatırmaşalğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to strive	mentırmaşalmağanma	sentırmaşalmağansa	oltırmaşalmağandı	biztırmaşalmağanbız	siztırmaşalmağansız	alatırmaşalmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to strive?	mentırmaşalğanmıma? tırmaşalğanmamı?	sentırmaşalğanmısa?	oltırmaşalğanmıdı?	biztırmaşalğanmıbız? tırmaşalğanbızmı?	siztırmaşalğanmısız?	alatırmaşalğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to strive?	mentırmaşalmağanmıma? tırmaşalmağanmamı?	sentırmaşalmağanmısa?	oltırmaşalmağanmıdı?	biztırmaşalmağanmıbız? tırmaşalmağanbızmı?	siztırmaşalmağanmısız?	alatırmaşalmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to strive	mentırmaşalğan edimtırmaşalğanem	sentırmaşalğan edingtırmaşalğaneng	oltırmaşalğan editırmaşalğaned	biztırmaşalğan ediktırmaşalğanek	siztırmaşalğan edigiztırmaşalğanegiz	alatırmaşalğan ediletırmaşalğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to strive	mentırmaşalmağan edimtırmaşalmağanem	sentırmaşalmağan edingtırmaşalmağaneng	oltırmaşalmağan editırmaşalmağaned	biztırmaşalmağan ediktırmaşalmağanek	siztırmaşalmağan edigiztırmaşalmağanegiz	alatırmaşalmağan ediletırmaşalmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could strive	mentırmaşala edimtırmaşalaem	sentırmaşala edingtırmaşalaeng	oltırmaşala editırmaşalaed	biztırmaşala ediktırmaşalaek	siztırmaşala edigiztırmaşalaegiz	alatırmaşala ediletırmaşalaelle
Ability — past backgroundhe could not strive	mentırmaşalmay edimtırmaşalmayem	sentırmaşalmay edingtırmaşalmayeng	oltırmaşalmay editırmaşalmayed	biztırmaşalmay ediktırmaşalmayek	siztırmaşalmay edigiztırmaşalmayegiz	alatırmaşalmay ediletırmaşalmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to strive	mentırmaşalırma	sentırmaşalırsa	oltırmaşalır	biztırmaşalırbız	siztırmaşalırsız	alatırmaşalırla
Ability — future Ihe won't be able to strive	mentırmaşalmazma	sentırmaşalmazsa	oltırmaşalmaz	biztırmaşalmazbız	siztırmaşalmazsız	alatırmaşalmazla
Ability — future Iwill he be able to strive?	mentırmaşalırmıma? tırmaşalırmamı?	sentırmaşalırmısa?	oltırmaşalırmı?	biztırmaşalırmıbız? tırmaşalırbızmı?	siztırmaşalırmısız?	alatırmaşalırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to strive?	mentırmaşalmazmıma? tırmaşalmazmamı?	sentırmaşalmazmısa?	oltırmaşalmazmı?	biztırmaşalmazmıbız? tırmaşalmazbızmı?	siztırmaşalmazmısız?	alatırmaşalmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to strive	mentırmaşallıqma	sentırmaşallıqsa	oltırmaşallıqdı	biztırmaşallıqbız	siztırmaşallıqsız	alatırmaşallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to strive	mentırmaşallıq tülme	sentırmaşallıq tülse	oltırmaşallıq tüldü	biztırmaşallıq tülbüz	siztırmaşallıq tülsüz	alatırmaşallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to strive?	mentırmaşallıqmıma? tırmaşallıqmamı?	sentırmaşallıqmısa?	oltırmaşallıqmıdı?	biztırmaşallıqmıbız? tırmaşallıqbızmı?	siztırmaşallıqmısız?	alatırmaşallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to strive?	mentırmaşallıq tülmüme?	sentırmaşallıq tülmüse?	oltırmaşallıq tülmüdü?	biztırmaşallıq tülmübüz?	siztırmaşallıq tülmüsüz?	alatırmaşallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to strive	mentırmaşalır edimtırmaşalır em	sentırmaşalır edingtırmaşalır eng	oltırmaşalır editırmaşalır ed	biztırmaşalır ediktırmaşalır ek	siztırmaşalır edigiztırmaşalır egiz	alatırmaşalır ediletırmaşalır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to strive	mentırmaşalmaz edimtırmaşalmaz em	sentırmaşalmaz edingtırmaşalmaz eng	oltırmaşalmaz editırmaşalmaz ed	biztırmaşalmaz ediktırmaşalmaz ek	siztırmaşalmaz edigiztırmaşalmaz egiz	alatırmaşalmaz ediletırmaşalmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to strive		sentırmaşalğıntırmaşalğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to strive		sentırmaşalmağıntırmaşalmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of tırmaşırğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be striving	mentırmaşa bolmazma	sentırmaşa bolmazsa	oltırmaşa bolmaz	biztırmaşa bolmazbız	siztırmaşa bolmazsız	alatırmaşa bolmazla
Inference, present — double negationhe must be striving (emphatic)	mentırmaşmay bolmazma	sentırmaşmay bolmazsa	oltırmaşmay bolmaz	biztırmaşmay bolmazbız	siztırmaşmay bolmazsız	alatırmaşmay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of striving	mentırmaşa tura bolmazma	sentırmaşa tura bolmazsa	oltırmaşa tura bolmaz	biztırmaşa tura bolmazbız	siztırmaşa tura bolmazsız	alatırmaşa tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not striving (emphatic)	mentırmaşmay tura bolmazma	sentırmaşmay tura bolmazsa	oltırmaşmay tura bolmaz	biztırmaşmay tura bolmazbız	siztırmaşmay tura bolmazsız	alatırmaşmay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not striving	mentırmaşmay turama	sentırmaşmay turasa	oltırmaşmay turadı	biztırmaşmay turabız	siztırmaşmay turasız	alatırmaşmay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not striving	mentırmaşmay turmayma	sentırmaşmay turmaysa	oltırmaşmay turmaydı	biztırmaşmay turmaybız	siztırmaşmay turmaysız	alatırmaşmay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not striving?	mentırmaşmay turmaymıma	sentırmaşmay turmaymısa	oltırmaşmay turmaymıdı	biztırmaşmay turmaymıbız	siztırmaşmay turmaymısız	alatırmaşmay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have striven	mentırmaşhan bolmazma	sentırmaşhan bolmazsa	oltırmaşhan bolmaz	biztırmaşhan bolmazbız	siztırmaşhan bolmazsız	alatırmaşhan bolmazla
Inference — double negationhe must have striven (emphatic)	mentırmaşmağan bolmazma	sentırmaşmağan bolmazsa	oltırmaşmağan bolmaz	biztırmaşmağan bolmazbız	siztırmaşmağan bolmazsız	alatırmaşmağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had striven	mentırmaşhan bolmasam	sentırmaşhan bolmasang	oltırmaşhan bolmasa	biztırmaşhan bolmasaq	siztırmaşhan bolmasağız	alatırmaşhan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't striven	mentırmaşmağan bolmasam	sentırmaşmağan bolmasang	oltırmaşmağan bolmasa	biztırmaşmağan bolmasaq	siztırmaşmağan bolmasağız	alatırmaşmağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to strive	mentırmaşırıq bolmazma	sentırmaşırıq bolmazsa	oltırmaşırıq bolmaz	biztırmaşırıq bolmazbız	siztırmaşırıq bolmazsız	alatırmaşırıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to strive (emphatic)	mentırmaşmazlıq bolmazma	sentırmaşmazlıq bolmazsa	oltırmaşmazlıq bolmaz	biztırmaşmazlıq bolmazbız	siztırmaşmazlıq bolmazsız	alatırmaşmazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to strive	mentırmaşırıq bolmasam	sentırmaşırıq bolmasang	oltırmaşırıq bolmasa	biztırmaşırıq bolmasaq	siztırmaşırıq bolmasağız	alatırmaşırıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to strive	mentırmaşmazlıq bolmasam	sentırmaşmazlıq bolmasang	oltırmaşmazlıq bolmasa	biztırmaşmazlıq bolmasaq	siztırmaşmazlıq bolmasağız	alatırmaşmazlıq bolmasala