dıgalaslarğa
/dɯɡalaslarʁa/
1. to strive, to make every effort to do something
- köb dıgalasladı — he made every effort
- dıgalaslab küreşedi — he is striving away
- dıgalaslarğa kerekdi — one must make an effort
2. to cast about, to look for a way out
- dıgalaslab aylanadı — he is casting about for a way out
- ne eterge bilmey dıgalaslaydı — he casts about, not knowing what to do
- dıgalaslab qaldı — he was left casting about
3. to torment someone
- meni dıgalaslama — do not torment me
- anı dıgalasladı — he tormented him
- sabiyni dıgalaslama — do not torment the child
Conjugation
Common forms
- dıgalaslaydıhe is striving
- dıgalasladıhe strove
- dıgalaslağandıhe has striven
- dıgalaslarhe will strive
- dıgalaslarıqdıhe is going to strive
- dıgalaslay edihe was striving
- dıgalaslasaif he strives
- dıgalasla!strive!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is striving | mendıgalaslayma | sendıgalaslaysa | oldıgalaslaydı | bizdıgalaslaybız | sizdıgalaslaysız | aladıgalaslaydıla |
| Present (simple & continuous)he is not striving | mendıgalaslamayma | sendıgalaslamaysa | oldıgalaslamaydı | bizdıgalaslamaybız | sizdıgalaslamaysız | aladıgalaslamaydıla |
| Present (simple & continuous)is he striving? | mendıgalaslaymıma? dıgalaslaymamı? | sendıgalaslaymısa? | oldıgalaslaymıdı? | bizdıgalaslaymıbız? dıgalaslaybızmı? | sizdıgalaslaymısız? | aladıgalaslaymıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he striving? | mendıgalaslamaymıma? dıgalaslamaymamı? | sendıgalaslamaymısa? | oldıgalaslamaymıdı? | bizdıgalaslamaymıbız? dıgalaslamaybızmı? | sizdıgalaslamaymısız? | aladıgalaslamaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually strives | mendıgalaslawçanma | sendıgalaslawçansa | oldıgalaslawçandı | bizdıgalaslawçanbız | sizdıgalaslawçansız | aladıgalaslawçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually strive | mendıgalaslawçan tülme | sendıgalaslawçan tülse | oldıgalaslawçan tüldü | bizdıgalaslawçan tülbüz | sizdıgalaslawçan tülsüz | aladıgalaslawçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually strive? | mendıgalaslawçanmıma? dıgalaslawçanmamı? | sendıgalaslawçanmısa? | oldıgalaslawçanmıdı? | bizdıgalaslawçanmıbız? dıgalaslawçanbızmı? | sizdıgalaslawçanmısız? | aladıgalaslawçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually strive? | mendıgalaslawçan tülmüme? | sendıgalaslawçan tülmüse? | oldıgalaslawçan tülmüdü? | bizdıgalaslawçan tülmübüz? | sizdıgalaslawçan tülmüsüz? | aladıgalaslawçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has striven and remains so | oldıgalaslabdı | aladıgalaslabdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he striven? | oldıgalaslabmıdı? | aladıgalaslabmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of striving | mendıgalaslay turama | sendıgalaslay turasa | oldıgalaslay turadı | bizdıgalaslay turabız | sizdıgalaslay turasız | aladıgalaslay turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of striving | mendıgalaslay turmayma | sendıgalaslay turmaysa | oldıgalaslay turmaydı | bizdıgalaslay turmaybız | sizdıgalaslay turmaysız | aladıgalaslay turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of striving? | mendıgalaslay turamıma? dıgalaslay turamamı? | sendıgalaslay turamısa? | oldıgalaslay turamıdı? | bizdıgalaslay turamıbız? dıgalaslay turabızmı? | sizdıgalaslay turamısız? | aladıgalaslay turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of striving? | mendıgalaslay turmaymıma? dıgalaslay turmaymamı? | sendıgalaslay turmaymısa? | oldıgalaslay turmaymıdı? | bizdıgalaslay turmaymıbız? dıgalaslay turmaybızmı? | sizdıgalaslay turmaymısız? | aladıgalaslay turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he strove | mendıgalasladım | sendıgalasladıng | oldıgalasladı | bizdıgalasladıq | sizdıgalasladığız | aladıgalasladıla |
| Simple past (definite)he didn't strive | mendıgalaslamadım | sendıgalaslamadıng | oldıgalaslamadı | bizdıgalaslamadıq | sizdıgalaslamadığız | aladıgalaslamadıla |
| Simple past (definite)did he strive? | mendıgalasladımmı? | sendıgalasladıngmı? | oldıgalasladımı? | bizdıgalasladıqmı? | sizdıgalasladığızmı? | aladıgalasladılamı? |
| Simple past (definite)didn't he strive? | mendıgalaslamadımmı? | sendıgalaslamadıngmı? | oldıgalaslamadımı? | bizdıgalaslamadıqmı? | sizdıgalaslamadığızmı? | aladıgalaslamadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has striven | mendıgalaslağanma | sendıgalaslağansa | oldıgalaslağandı | bizdıgalaslağanbız | sizdıgalaslağansız | aladıgalaslağandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't striven | mendıgalaslamağanma | sendıgalaslamağansa | oldıgalaslamağandı | bizdıgalaslamağanbız | sizdıgalaslamağansız | aladıgalaslamağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he striven? | mendıgalaslağanmıma? dıgalaslağanmamı? | sendıgalaslağanmısa? | oldıgalaslağanmıdı? | bizdıgalaslağanmıbız? dıgalaslağanbızmı? | sizdıgalaslağanmısız? | aladıgalaslağanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he striven? | mendıgalaslamağanmıma? dıgalaslamağanmamı? | sendıgalaslamağanmısa? | oldıgalaslamağanmıdı? | bizdıgalaslamağanmıbız? dıgalaslamağanbızmı? | sizdıgalaslamağanmısız? | aladıgalaslamağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will strive | mendıgalaslarma | sendıgalaslarsa | oldıgalaslar | bizdıgalaslarbız | sizdıgalaslarsız | aladıgalaslarla |
| Indefinite future (future I)he won't strive | mendıgalaslamazma | sendıgalaslamazsa | oldıgalaslamaz | bizdıgalaslamazbız | sizdıgalaslamazsız | aladıgalaslamazla |
| Indefinite future (future I)will he strive? | mendıgalaslarmıma? dıgalaslarmamı? | sendıgalaslarmısa? | oldıgalaslarmı? | bizdıgalaslarmıbız? dıgalaslarbızmı? | sizdıgalaslarmısız? | aladıgalaslarmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he strive? | mendıgalaslamazmıma? dıgalaslamazmamı? | sendıgalaslamazmısa? | oldıgalaslamazmı? | bizdıgalaslamazmıbız? dıgalaslamazbızmı? | sizdıgalaslamazmısız? | aladıgalaslamazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to strive | mendıgalaslarıqma | sendıgalaslarıqsa | oldıgalaslarıqdı | bizdıgalaslarıqbız | sizdıgalaslarıqsız | aladıgalaslarıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to strive | mendıgalaslarıq tülme | sendıgalaslarıq tülse | oldıgalaslarıq tüldü | bizdıgalaslarıq tülbüz | sizdıgalaslarıq tülsüz | aladıgalaslarıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to strive? | mendıgalaslarıqmıma? dıgalaslarıqmamı? | sendıgalaslarıqmısa? | oldıgalaslarıqmıdı? | bizdıgalaslarıqmıbız? dıgalaslarıqbızmı? | sizdıgalaslarıqmısız? | aladıgalaslarıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to strive? | mendıgalaslarıq tülmüme? | sendıgalaslarıq tülmüse? | oldıgalaslarıq tülmüdü? | bizdıgalaslarıq tülmübüz? | sizdıgalaslarıq tülmüsüz? | aladıgalaslarıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had striven | mendıgalaslağan edimdıgalaslağanem | sendıgalaslağan edingdıgalaslağaneng | oldıgalaslağan edidıgalaslağaned | bizdıgalaslağan edikdıgalaslağanek | sizdıgalaslağan edigizdıgalaslağanegiz | aladıgalaslağan ediledıgalaslağanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't striven | mendıgalaslamağan edimdıgalaslamağanem | sendıgalaslamağan edingdıgalaslamağaneng | oldıgalaslamağan edidıgalaslamağaned | bizdıgalaslamağan edikdıgalaslamağanek | sizdıgalaslamağan edigizdıgalaslamağanegiz | aladıgalaslamağan ediledıgalaslamağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was striving | mendıgalaslay edimdıgalaslayem | sendıgalaslay edingdıgalaslayeng | oldıgalaslay edidıgalaslayed | bizdıgalaslay edikdıgalaslayek | sizdıgalaslay edigizdıgalaslayegiz | aladıgalaslay ediledıgalaslayelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't striving | mendıgalaslamay edimdıgalaslamayem | sendıgalaslamay edingdıgalaslamayeng | oldıgalaslamay edidıgalaslamayed | bizdıgalaslamay edikdıgalaslamayek | sizdıgalaslamay edigizdıgalaslamayegiz | aladıgalaslamay ediledıgalaslamayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to strive | mendıgalaslawçan edimdıgalaslawçanem | sendıgalaslawçan edingdıgalaslawçaneng | oldıgalaslawçan edidıgalaslawçaned | bizdıgalaslawçan edikdıgalaslawçanek | sizdıgalaslawçan edigizdıgalaslawçanegiz | aladıgalaslawçan ediledıgalaslawçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to strive | mendıgalaslawçan tül edimdıgalaslawçan tül em | sendıgalaslawçan tül edingdıgalaslawçan tül eng | oldıgalaslawçan tül edidıgalaslawçan tül ed | bizdıgalaslawçan tül edikdıgalaslawçan tül ek | sizdıgalaslawçan tül edigizdıgalaslawçan tül egiz | aladıgalaslawçan tül ediledıgalaslawçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had striven and remained so | oldıgalaslab edi | aladıgalaslab edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't striven | oldıgalaslab tül edi | aladıgalaslab tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of striving | mendıgalaslay tura edimdıgalaslay turaem | sendıgalaslay tura edingdıgalaslay turaeng | oldıgalaslay tura edidıgalaslay turaed | bizdıgalaslay tura edikdıgalaslay turaek | sizdıgalaslay tura edigizdıgalaslay turaegiz | aladıgalaslay tura ediledıgalaslay turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of striving | mendıgalaslay turmay edimdıgalaslay turmayem | sendıgalaslay turmay edingdıgalaslay turmayeng | oldıgalaslay turmay edidıgalaslay turmayed | bizdıgalaslay turmay edikdıgalaslay turmayek | sizdıgalaslay turmay edigizdıgalaslay turmayegiz | aladıgalaslay turmay ediledıgalaslay turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would strive | mendıgalaslar edimdıgalaslar em | sendıgalaslar edingdıgalaslar eng | oldıgalaslar edidıgalaslar ed | bizdıgalaslar edikdıgalaslar ek | sizdıgalaslar edigizdıgalaslar egiz | aladıgalaslar ediledıgalaslar elle |
| Conditional result (would)he wouldn't strive | mendıgalaslamaz edimdıgalaslamaz em | sendıgalaslamaz edingdıgalaslamaz eng | oldıgalaslamaz edidıgalaslamaz ed | bizdıgalaslamaz edikdıgalaslamaz ek | sizdıgalaslamaz edigizdıgalaslamaz egiz | aladıgalaslamaz ediledıgalaslamaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have striven | mendıgalaslarıq edimdıgalaslarıq em | sendıgalaslarıq edingdıgalaslarıq eng | oldıgalaslarıq edidıgalaslarıq ed | bizdıgalaslarıq edikdıgalaslarıq ek | sizdıgalaslarıq edigizdıgalaslarıq egiz | aladıgalaslarıq ediledıgalaslarıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have striven | mendıgalaslarıq tül edimdıgalaslarıq tül em | sendıgalaslarıq tül edingdıgalaslarıq tül eng | oldıgalaslarıq tül edidıgalaslarıq tül ed | bizdıgalaslarıq tül edikdıgalaslarıq tül ek | sizdıgalaslarıq tül edigizdıgalaslarıq tül egiz | aladıgalaslarıq tül ediledıgalaslarıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he strives | mendıgalaslasam | sendıgalaslasang | oldıgalaslasa | bizdıgalaslasaq | sizdıgalaslasağız | aladıgalaslasala |
| Conditionalif he doesn't strive | mendıgalaslamasam | sendıgalaslamasang | oldıgalaslamasa | bizdıgalaslamasaq | sizdıgalaslamasağız | aladıgalaslamasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is striving | mendıgalaslay esem | sendıgalaslay eseng | oldıgalaslay ese | bizdıgalaslay esek | sizdıgalaslay esegiz | aladıgalaslay esele |
| Conditional, present realif he is not striving | mendıgalaslamay esem | sendıgalaslamay eseng | oldıgalaslamay ese | bizdıgalaslamay esek | sizdıgalaslamay esegiz | aladıgalaslamay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he strove | mendıgalaslasam edidıgalaslasam ed | sendıgalaslasang edidıgalaslasang ed | oldıgalaslasa edidıgalaslasaed | bizdıgalaslasaq edidıgalaslasaq ed | sizdıgalaslasağız edidıgalaslasağız ed | aladıgalaslasala edidıgalaslasalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't strive | mendıgalaslamasam edidıgalaslamasam ed | sendıgalaslamasang edidıgalaslamasang ed | oldıgalaslamasa edidıgalaslamasaed | bizdıgalaslamasaq edidıgalaslamasaq ed | sizdıgalaslamasağız edidıgalaslamasağız ed | aladıgalaslamasala edidıgalaslamasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he strove | mendıgalasladım esem | sendıgalasladıng eseng | oldıgalasladı ese | bizdıgalasladıq esek | sizdıgalasladığız esegiz | aladıgalasladıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't strive | mendıgalaslamadım esem | sendıgalaslamadıng eseng | oldıgalaslamadı ese | bizdıgalaslamadıq esek | sizdıgalaslamadığız esegiz | aladıgalaslamadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did strive (indeed) | mendıgalaslağan esem | sendıgalaslağan eseng | oldıgalaslağan ese | bizdıgalaslağan esek | sizdıgalaslağan esegiz | aladıgalaslağan esele |
| Conditional, past realif he didn't strive (indeed) | mendıgalaslamağan esem | sendıgalaslamağan eseng | oldıgalaslamağan ese | bizdıgalaslamağan esek | sizdıgalaslamağan esegiz | aladıgalaslamağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had striven | mendıgalaslağan bolsam | sendıgalaslağan bolsang | oldıgalaslağan bolsa | bizdıgalaslağan bolsaq | sizdıgalaslağan bolsağız | aladıgalaslağan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't striven | mendıgalaslamağan bolsam | sendıgalaslamağan bolsang | oldıgalaslamağan bolsa | bizdıgalaslamağan bolsaq | sizdıgalaslamağan bolsağız | aladıgalaslamağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had striven | mendıgalaslağan bolsam edidıgalaslağan bolsam ed | sendıgalaslağan bolsang edidıgalaslağan bolsang ed | oldıgalaslağan bolsa edidıgalaslağan bolsaed | bizdıgalaslağan bolsaq edidıgalaslağan bolsaq ed | sizdıgalaslağan bolsağız edidıgalaslağan bolsağız ed | aladıgalaslağan bolsala edidıgalaslağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't striven | mendıgalaslamağan bolsam edidıgalaslamağan bolsam ed | sendıgalaslamağan bolsang edidıgalaslamağan bolsang ed | oldıgalaslamağan bolsa edidıgalaslamağan bolsaed | bizdıgalaslamağan bolsaq edidıgalaslamağan bolsaq ed | sizdıgalaslamağan bolsağız edidıgalaslamağan bolsağız ed | aladıgalaslamağan bolsala edidıgalaslamağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will strive | mendıgalaslar esem | sendıgalaslar eseng | oldıgalaslar ese | bizdıgalaslar esek | sizdıgalaslar esegiz | aladıgalaslar esele |
| Conditional, aoristif he won't strive | mendıgalaslamaz esem | sendıgalaslamaz eseng | oldıgalaslamaz ese | bizdıgalaslamaz esek | sizdıgalaslamaz esegiz | aladıgalaslamaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to strive | mendıgalaslarıq esem | sendıgalaslarıq eseng | oldıgalaslarıq ese | bizdıgalaslarıq esek | sizdıgalaslarıq esegiz | aladıgalaslarıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to strive | mendıgalaslarıq tül esem | sendıgalaslarıq tül eseng | oldıgalaslarıq tül ese | bizdıgalaslarıq tül esek | sizdıgalaslarıq tül esegiz | aladıgalaslarıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to strive | mendıgalaslarıq bolsam | sendıgalaslarıq bolsang | oldıgalaslarıq bolsa | bizdıgalaslarıq bolsaq | sizdıgalaslarıq bolsağız | aladıgalaslarıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to strive | mendıgalaslamazlıq bolsam | sendıgalaslamazlıq bolsang | oldıgalaslamazlıq bolsa | bizdıgalaslamazlıq bolsaq | sizdıgalaslamazlıq bolsağız | aladıgalaslamazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso dıgalasladıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be striving | mendıgalaslay bolurma | sendıgalaslay bolursa | oldıgalaslay bolur | bizdıgalaslay bolurbuz | sizdıgalaslay bolursuz | aladıgalaslay bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be striving | mendıgalaslamay bolurma | sendıgalaslamay bolursa | oldıgalaslamay bolur | bizdıgalaslamay bolurbuz | sizdıgalaslamay bolursuz | aladıgalaslamay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of striving | mendıgalaslay tura bolurma | sendıgalaslay tura bolursa | oldıgalaslay tura bolur | bizdıgalaslay tura bolurbuz | sizdıgalaslay tura bolursuz | aladıgalaslay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not striving | mendıgalaslamay tura bolurma | sendıgalaslamay tura bolursa | oldıgalaslamay tura bolur | bizdıgalaslamay tura bolurbuz | sizdıgalaslamay tura bolursuz | aladıgalaslamay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have striven | mendıgalaslağan bolurma | sendıgalaslağan bolursa | oldıgalaslağan bolur | bizdıgalaslağan bolurbuz | sizdıgalaslağan bolursuz | aladıgalaslağan bolurla |
| Inference (must have)he must not have striven | mendıgalaslamağan bolurma | sendıgalaslamağan bolursa | oldıgalaslamağan bolur | bizdıgalaslamağan bolurbuz | sizdıgalaslamağan bolursuz | aladıgalaslamağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to strive | mendıgalaslarıq bolurma | sendıgalaslarıq bolursa | oldıgalaslarıq bolur | bizdıgalaslarıq bolurbuz | sizdıgalaslarıq bolursuz | aladıgalaslarıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to strive | mendıgalaslamazlıq bolurma | sendıgalaslamazlıq bolursa | oldıgalaslamazlıq bolur | bizdıgalaslamazlıq bolurbuz | sizdıgalaslamazlıq bolursuz | aladıgalaslamazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it strive | mendıgalaslayım | sendıgalasla! | oldıgalaslasın | bizdıgalaslayıq | sizdıgalaslağız! | aladıgalaslasınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not strive | mendıgalaslamayım | sendıgalaslama! | oldıgalaslamasın | bizdıgalaslamayıq | sizdıgalaslamağız! | aladıgalaslamasınla |
| Commands & suggestionsshould he strive? | mendıgalaslayımmı? | oldıgalaslasınmı? | bizdıgalaslayıqmı? | aladıgalaslasınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not strive? | mendıgalaslamayımmı? | oldıgalaslamasınmı? | bizdıgalaslamayıqmı? | aladıgalaslamasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it strive | sendıgalaslaçı2 | oldıgalaslasınçı | sizdıgalaslaçığız | aladıgalaslasınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not strive | sendıgalaslamaçı2 | oldıgalaslamasınçı | sizdıgalaslamaçığız | aladıgalaslamasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you strive | sendıgalaslağındıgalaslağı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not strive | sendıgalaslamağındıgalaslamağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he strove | mendıgalaslağay edim dıgalaslağa edim | sendıgalaslağay eding dıgalaslağa eding | oldıgalaslağay edi dıgalaslağa edi | bizdıgalaslağay edik dıgalaslağa edik | sizdıgalaslağay edigiz dıgalaslağa edigiz | aladıgalaslağay edile dıgalaslağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not strive | mendıgalaslamağay edim dıgalaslamağa edim | sendıgalaslamağay eding dıgalaslamağa eding | oldıgalaslamağay edi dıgalaslamağa edi | bizdıgalaslamağay edik dıgalaslamağa edik | sizdıgalaslamağay edigiz dıgalaslamağa edigiz | aladıgalaslamağay edile dıgalaslamağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to strive | mendıgalaslamağa qoyayımdıgalaslama qoyayım | sendıgalaslamağa qoy!dıgalaslama qoy! | oldıgalaslamağa qoysundıgalaslama qoysun | bizdıgalaslamağa qoyayıqdıgalaslama qoyayıq | sizdıgalaslamağa qoyuğuz!dıgalaslama qoyuğuz! | aladıgalaslamağa qoysunladıgalaslama qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to strive | mendıgalaslamağa qoymayımdıgalaslama qoymayım | sendıgalaslamağa qoyma!dıgalaslama qoyma! | oldıgalaslamağa qoymasındıgalaslama qoymasın | bizdıgalaslamağa qoymayıqdıgalaslama qoymayıq | sizdıgalaslamağa qoymağız!dıgalaslama qoymağız! | aladıgalaslamağa qoymasınladıgalaslama qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to strive? | mendıgalaslamağa qoyayımmı?dıgalaslama qoyayımmı? | oldıgalaslamağa qoysunmu?dıgalaslama qoysunmu? | bizdıgalaslamağa qoyayıqmı?dıgalaslama qoyayıqmı? | aladıgalaslamağa qoysunlamı?dıgalaslama qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to strive? | mendıgalaslamağa qoymayımmı?dıgalaslama qoymayımmı? | oldıgalaslamağa qoymasınmı?dıgalaslama qoymasınmı? | bizdıgalaslamağa qoymayıqmı?dıgalaslama qoymayıqmı? | aladıgalaslamağa qoymasınlamı?dıgalaslama qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to strive | mendıgalaslamağa qoyamadıgalaslama qoyama | sendıgalaslamağa qoyasadıgalaslama qoyasa | oldıgalaslamağa qoyadıdıgalaslama qoyadı | bizdıgalaslamağa qoyabızdıgalaslama qoyabız | sizdıgalaslamağa qoyasızdıgalaslama qoyasız | aladıgalaslamağa qoyadıladıgalaslama qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to strive | mendıgalaslamağa qoymaymadıgalaslama qoymayma | sendıgalaslamağa qoymaysadıgalaslama qoymaysa | oldıgalaslamağa qoymaydıdıgalaslama qoymaydı | bizdıgalaslamağa qoymaybızdıgalaslama qoymaybız | sizdıgalaslamağa qoymaysızdıgalaslama qoymaysız | aladıgalaslamağa qoymaydıladıgalaslama qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to strive? | mendıgalaslamağa qoyamıma?dıgalaslama qoyamıma? | sendıgalaslamağa qoyamısa?dıgalaslama qoyamısa? | oldıgalaslamağa qoyamıdı?dıgalaslama qoyamıdı? | bizdıgalaslamağa qoyamıbız?dıgalaslama qoyamıbız? | sizdıgalaslamağa qoyamısız?dıgalaslama qoyamısız? | aladıgalaslamağa qoyamıdıla?dıgalaslama qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to strive? | mendıgalaslamağa qoymaymıma?dıgalaslama qoymaymıma? | sendıgalaslamağa qoymaymısa?dıgalaslama qoymaymısa? | oldıgalaslamağa qoymaymıdı?dıgalaslama qoymaymıdı? | bizdıgalaslamağa qoymaymıbız?dıgalaslama qoymaymıbız? | sizdıgalaslamağa qoymaymısız?dıgalaslama qoymaymısız? | aladıgalaslamağa qoymaymıdıla?dıgalaslama qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to strive | mendıgalaslamağa qoydumdıgalaslama qoydum | sendıgalaslamağa qoydungdıgalaslama qoydung | oldıgalaslamağa qoydudıgalaslama qoydu | bizdıgalaslamağa qoyduqdıgalaslama qoyduq | sizdıgalaslamağa qoyduğuzdıgalaslama qoyduğuz | aladıgalaslamağa qoyduladıgalaslama qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to strive | mendıgalaslamağa qoymadımdıgalaslama qoymadım | sendıgalaslamağa qoymadıngdıgalaslama qoymadıng | oldıgalaslamağa qoymadıdıgalaslama qoymadı | bizdıgalaslamağa qoymadıqdıgalaslama qoymadıq | sizdıgalaslamağa qoymadığızdıgalaslama qoymadığız | aladıgalaslamağa qoymadıladıgalaslama qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to strive? | mendıgalaslamağa qoydummu?dıgalaslama qoydummu? | sendıgalaslamağa qoydungmu?dıgalaslama qoydungmu? | oldıgalaslamağa qoydumu?dıgalaslama qoydumu? | bizdıgalaslamağa qoyduqmu?dıgalaslama qoyduqmu? | sizdıgalaslamağa qoyduğuzmu?dıgalaslama qoyduğuzmu? | aladıgalaslamağa qoydulamı?dıgalaslama qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to strive? | mendıgalaslamağa qoymadımmı?dıgalaslama qoymadımmı? | sendıgalaslamağa qoymadıngmı?dıgalaslama qoymadıngmı? | oldıgalaslamağa qoymadımı?dıgalaslama qoymadımı? | bizdıgalaslamağa qoymadıqmı?dıgalaslama qoymadıqmı? | sizdıgalaslamağa qoymadığızmı?dıgalaslama qoymadığızmı? | aladıgalaslamağa qoymadılamı?dıgalaslama qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can strive | mendıgalaslayalama | sendıgalaslayalasa | oldıgalaslayaladı | bizdıgalaslayalabız | sizdıgalaslayalasız | aladıgalaslayaladıla |
| Ability — presenthe can't strive | mendıgalaslayalmayma | sendıgalaslayalmaysa | oldıgalaslayalmaydı | bizdıgalaslayalmaybız | sizdıgalaslayalmaysız | aladıgalaslayalmaydıla |
| Ability — presentcan he strive? | mendıgalaslayalamıma? dıgalaslayalamamı? | sendıgalaslayalamısa? | oldıgalaslayalamıdı? | bizdıgalaslayalamıbız? dıgalaslayalabızmı? | sizdıgalaslayalamısız? | aladıgalaslayalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he strive? | mendıgalaslayalmaymıma? dıgalaslayalmaymamı? | sendıgalaslayalmaymısa? | oldıgalaslayalmaymıdı? | bizdıgalaslayalmaymıbız? dıgalaslayalmaybızmı? | sizdıgalaslayalmaymısız? | aladıgalaslayalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can strive | mendıgalaslayalsam | sendıgalaslayalsang | oldıgalaslayalsa | bizdıgalaslayalsaq | sizdıgalaslayalsağız | aladıgalaslayalsala |
| Ability — if I can…if he can't strive | mendıgalaslayalmasam | sendıgalaslayalmasang | oldıgalaslayalmasa | bizdıgalaslayalmasaq | sizdıgalaslayalmasağız | aladıgalaslayalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to strive | mendıgalaslayaldım | sendıgalaslayaldıng | oldıgalaslayaldı | bizdıgalaslayaldıq | sizdıgalaslayaldığız | aladıgalaslayaldıla |
| Ability — simple pasthe could not strive | mendıgalaslayalmadım | sendıgalaslayalmadıng | oldıgalaslayalmadı | bizdıgalaslayalmadıq | sizdıgalaslayalmadığız | aladıgalaslayalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to strive? | mendıgalaslayaldımmı? | sendıgalaslayaldıngmı? | oldıgalaslayaldımı? | bizdıgalaslayaldıqmı? | sizdıgalaslayaldığızmı? | aladıgalaslayaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he strive? | mendıgalaslayalmadımmı? | sendıgalaslayalmadıngmı? | oldıgalaslayalmadımı? | bizdıgalaslayalmadıqmı? | sizdıgalaslayalmadığızmı? | aladıgalaslayalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to strive | mendıgalaslayalğanma | sendıgalaslayalğansa | oldıgalaslayalğandı | bizdıgalaslayalğanbız | sizdıgalaslayalğansız | aladıgalaslayalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to strive | mendıgalaslayalmağanma | sendıgalaslayalmağansa | oldıgalaslayalmağandı | bizdıgalaslayalmağanbız | sizdıgalaslayalmağansız | aladıgalaslayalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to strive? | mendıgalaslayalğanmıma? dıgalaslayalğanmamı? | sendıgalaslayalğanmısa? | oldıgalaslayalğanmıdı? | bizdıgalaslayalğanmıbız? dıgalaslayalğanbızmı? | sizdıgalaslayalğanmısız? | aladıgalaslayalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to strive? | mendıgalaslayalmağanmıma? dıgalaslayalmağanmamı? | sendıgalaslayalmağanmısa? | oldıgalaslayalmağanmıdı? | bizdıgalaslayalmağanmıbız? dıgalaslayalmağanbızmı? | sizdıgalaslayalmağanmısız? | aladıgalaslayalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to strive | mendıgalaslayalğan edimdıgalaslayalğanem | sendıgalaslayalğan edingdıgalaslayalğaneng | oldıgalaslayalğan edidıgalaslayalğaned | bizdıgalaslayalğan edikdıgalaslayalğanek | sizdıgalaslayalğan edigizdıgalaslayalğanegiz | aladıgalaslayalğan ediledıgalaslayalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to strive | mendıgalaslayalmağan edimdıgalaslayalmağanem | sendıgalaslayalmağan edingdıgalaslayalmağaneng | oldıgalaslayalmağan edidıgalaslayalmağaned | bizdıgalaslayalmağan edikdıgalaslayalmağanek | sizdıgalaslayalmağan edigizdıgalaslayalmağanegiz | aladıgalaslayalmağan ediledıgalaslayalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could strive | mendıgalaslayala edimdıgalaslayalaem | sendıgalaslayala edingdıgalaslayalaeng | oldıgalaslayala edidıgalaslayalaed | bizdıgalaslayala edikdıgalaslayalaek | sizdıgalaslayala edigizdıgalaslayalaegiz | aladıgalaslayala ediledıgalaslayalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not strive | mendıgalaslayalmay edimdıgalaslayalmayem | sendıgalaslayalmay edingdıgalaslayalmayeng | oldıgalaslayalmay edidıgalaslayalmayed | bizdıgalaslayalmay edikdıgalaslayalmayek | sizdıgalaslayalmay edigizdıgalaslayalmayegiz | aladıgalaslayalmay ediledıgalaslayalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to strive | mendıgalaslayalırma | sendıgalaslayalırsa | oldıgalaslayalır | bizdıgalaslayalırbız | sizdıgalaslayalırsız | aladıgalaslayalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to strive | mendıgalaslayalmazma | sendıgalaslayalmazsa | oldıgalaslayalmaz | bizdıgalaslayalmazbız | sizdıgalaslayalmazsız | aladıgalaslayalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to strive? | mendıgalaslayalırmıma? dıgalaslayalırmamı? | sendıgalaslayalırmısa? | oldıgalaslayalırmı? | bizdıgalaslayalırmıbız? dıgalaslayalırbızmı? | sizdıgalaslayalırmısız? | aladıgalaslayalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to strive? | mendıgalaslayalmazmıma? dıgalaslayalmazmamı? | sendıgalaslayalmazmısa? | oldıgalaslayalmazmı? | bizdıgalaslayalmazmıbız? dıgalaslayalmazbızmı? | sizdıgalaslayalmazmısız? | aladıgalaslayalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to strive | mendıgalaslayallıqma | sendıgalaslayallıqsa | oldıgalaslayallıqdı | bizdıgalaslayallıqbız | sizdıgalaslayallıqsız | aladıgalaslayallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to strive | mendıgalaslayallıq tülme | sendıgalaslayallıq tülse | oldıgalaslayallıq tüldü | bizdıgalaslayallıq tülbüz | sizdıgalaslayallıq tülsüz | aladıgalaslayallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to strive? | mendıgalaslayallıqmıma? dıgalaslayallıqmamı? | sendıgalaslayallıqmısa? | oldıgalaslayallıqmıdı? | bizdıgalaslayallıqmıbız? dıgalaslayallıqbızmı? | sizdıgalaslayallıqmısız? | aladıgalaslayallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to strive? | mendıgalaslayallıq tülmüme? | sendıgalaslayallıq tülmüse? | oldıgalaslayallıq tülmüdü? | bizdıgalaslayallıq tülmübüz? | sizdıgalaslayallıq tülmüsüz? | aladıgalaslayallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to strive | mendıgalaslayalır edimdıgalaslayalır em | sendıgalaslayalır edingdıgalaslayalır eng | oldıgalaslayalır edidıgalaslayalır ed | bizdıgalaslayalır edikdıgalaslayalır ek | sizdıgalaslayalır edigizdıgalaslayalır egiz | aladıgalaslayalır ediledıgalaslayalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to strive | mendıgalaslayalmaz edimdıgalaslayalmaz em | sendıgalaslayalmaz edingdıgalaslayalmaz eng | oldıgalaslayalmaz edidıgalaslayalmaz ed | bizdıgalaslayalmaz edikdıgalaslayalmaz ek | sizdıgalaslayalmaz edigizdıgalaslayalmaz egiz | aladıgalaslayalmaz ediledıgalaslayalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to strive | sendıgalaslayalğındıgalaslayalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to strive | sendıgalaslayalmağındıgalaslayalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be striving | mendıgalaslay bolmazma | sendıgalaslay bolmazsa | oldıgalaslay bolmaz | bizdıgalaslay bolmazbız | sizdıgalaslay bolmazsız | aladıgalaslay bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be striving (emphatic) | mendıgalaslamay bolmazma | sendıgalaslamay bolmazsa | oldıgalaslamay bolmaz | bizdıgalaslamay bolmazbız | sizdıgalaslamay bolmazsız | aladıgalaslamay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of striving | mendıgalaslay tura bolmazma | sendıgalaslay tura bolmazsa | oldıgalaslay tura bolmaz | bizdıgalaslay tura bolmazbız | sizdıgalaslay tura bolmazsız | aladıgalaslay tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not striving (emphatic) | mendıgalaslamay tura bolmazma | sendıgalaslamay tura bolmazsa | oldıgalaslamay tura bolmaz | bizdıgalaslamay tura bolmazbız | sizdıgalaslamay tura bolmazsız | aladıgalaslamay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not striving | mendıgalaslamay turama | sendıgalaslamay turasa | oldıgalaslamay turadı | bizdıgalaslamay turabız | sizdıgalaslamay turasız | aladıgalaslamay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not striving | mendıgalaslamay turmayma | sendıgalaslamay turmaysa | oldıgalaslamay turmaydı | bizdıgalaslamay turmaybız | sizdıgalaslamay turmaysız | aladıgalaslamay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not striving? | mendıgalaslamay turmaymıma | sendıgalaslamay turmaymısa | oldıgalaslamay turmaymıdı | bizdıgalaslamay turmaymıbız | sizdıgalaslamay turmaymısız | aladıgalaslamay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have striven | mendıgalaslağan bolmazma | sendıgalaslağan bolmazsa | oldıgalaslağan bolmaz | bizdıgalaslağan bolmazbız | sizdıgalaslağan bolmazsız | aladıgalaslağan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have striven (emphatic) | mendıgalaslamağan bolmazma | sendıgalaslamağan bolmazsa | oldıgalaslamağan bolmaz | bizdıgalaslamağan bolmazbız | sizdıgalaslamağan bolmazsız | aladıgalaslamağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had striven | mendıgalaslağan bolmasam | sendıgalaslağan bolmasang | oldıgalaslağan bolmasa | bizdıgalaslağan bolmasaq | sizdıgalaslağan bolmasağız | aladıgalaslağan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't striven | mendıgalaslamağan bolmasam | sendıgalaslamağan bolmasang | oldıgalaslamağan bolmasa | bizdıgalaslamağan bolmasaq | sizdıgalaslamağan bolmasağız | aladıgalaslamağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to strive | mendıgalaslarıq bolmazma | sendıgalaslarıq bolmazsa | oldıgalaslarıq bolmaz | bizdıgalaslarıq bolmazbız | sizdıgalaslarıq bolmazsız | aladıgalaslarıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to strive (emphatic) | mendıgalaslamazlıq bolmazma | sendıgalaslamazlıq bolmazsa | oldıgalaslamazlıq bolmaz | bizdıgalaslamazlıq bolmazbız | sizdıgalaslamazlıq bolmazsız | aladıgalaslamazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to strive | mendıgalaslarıq bolmasam | sendıgalaslarıq bolmasang | oldıgalaslarıq bolmasa | bizdıgalaslarıq bolmasaq | sizdıgalaslarıq bolmasağız | aladıgalaslarıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to strive | mendıgalaslamazlıq bolmasam | sendıgalaslamazlıq bolmasang | oldıgalaslamazlıq bolmasa | bizdıgalaslamazlıq bolmasaq | sizdıgalaslamazlıq bolmasağız | aladıgalaslamazlıq bolmasala |