aşarğa
/aʃarʁa/
1. to eat
- biz et aşaybız — we eat meat
- ne aşaysa? — what are you eating?
- aşarğa süyeme — I love to eat
- et aşarğa — to eat meat
- igi aşarğa — to eat well
2. to maul, to prey on, to tear at — of wolves and birds of prey
- aşasa, börünü awuzu qan — after it eats, the wolf's mouth is bloody
- aşasa da börü — a wolf, even if it eats
- börü qoynu aşağandı — the wolf has taken the sheep
3. to gnaw, to crack, to nibble
- çöplew aşarğa — to crack sunflower seeds
- etin aşarğa — to gnaw at someone constantly
- çöplew aşaydıla — they are cracking sunflower seeds
4. to chafe, to rub sore
- ayağımı çuruq aşağandı — the boot has rubbed my foot sore
- çuruq ayağımı aşaydı — the boot is chafing my foot
- atnı boynun aşağandı — it has rubbed the horse's neck sore
5. to eat away, to corrode, to wash away
- terekni qurt aşağandı — worms have eaten away the tree
- küe aşağandı — the moth has eaten it
- alayın suw aşağandı — the river has washed that place away
6. to appropriate, to embezzle, to squander
- sen meni haqımı aşarğa küreşese — you are trying to take my pay for yourself
- elni aşab tururğa — to fleece the whole village
- ol kaznanı açhasın aşağandı — he squandered the treasury's money
Conjugation
Common forms
- aşaydıhe is eating
- aşadıhe ate
- aşağandıhe has eaten
- aşarhe will eat
- aşarıqdıhe is going to eat
- aşay edihe was eating
- aşasaif he eats
- aşa!eat!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is eating | menaşayma | senaşaysa | olaşaydı | bizaşaybız | sizaşaysız | alaaşaydıla |
| Present (simple & continuous)he is not eating | menaşamayma | senaşamaysa | olaşamaydı | bizaşamaybız | sizaşamaysız | alaaşamaydıla |
| Present (simple & continuous)is he eating? | menaşaymıma? aşaymamı? | senaşaymısa? | olaşaymıdı? | bizaşaymıbız? aşaybızmı? | sizaşaymısız? | alaaşaymıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he eating? | menaşamaymıma? aşamaymamı? | senaşamaymısa? | olaşamaymıdı? | bizaşamaymıbız? aşamaybızmı? | sizaşamaymısız? | alaaşamaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually eats | menaşawçanma | senaşawçansa | olaşawçandı | bizaşawçanbız | sizaşawçansız | alaaşawçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually eat | menaşawçan tülme | senaşawçan tülse | olaşawçan tüldü | bizaşawçan tülbüz | sizaşawçan tülsüz | alaaşawçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually eat? | menaşawçanmıma? aşawçanmamı? | senaşawçanmısa? | olaşawçanmıdı? | bizaşawçanmıbız? aşawçanbızmı? | sizaşawçanmısız? | alaaşawçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually eat? | menaşawçan tülmüme? | senaşawçan tülmüse? | olaşawçan tülmüdü? | bizaşawçan tülmübüz? | sizaşawçan tülmüsüz? | alaaşawçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has eaten and remains so | olaşabdı | alaaşabdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he eaten? | olaşabmıdı? | alaaşabmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of eating | menaşay turama | senaşay turasa | olaşay turadı | bizaşay turabız | sizaşay turasız | alaaşay turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of eating | menaşay turmayma | senaşay turmaysa | olaşay turmaydı | bizaşay turmaybız | sizaşay turmaysız | alaaşay turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of eating? | menaşay turamıma? aşay turamamı? | senaşay turamısa? | olaşay turamıdı? | bizaşay turamıbız? aşay turabızmı? | sizaşay turamısız? | alaaşay turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of eating? | menaşay turmaymıma? aşay turmaymamı? | senaşay turmaymısa? | olaşay turmaymıdı? | bizaşay turmaymıbız? aşay turmaybızmı? | sizaşay turmaymısız? | alaaşay turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he ate | menaşadım | senaşadıng | olaşadı | bizaşadıq | sizaşadığız | alaaşadıla |
| Simple past (definite)he didn't eat | menaşamadım | senaşamadıng | olaşamadı | bizaşamadıq | sizaşamadığız | alaaşamadıla |
| Simple past (definite)did he eat? | menaşadımmı? | senaşadıngmı? | olaşadımı? | bizaşadıqmı? | sizaşadığızmı? | alaaşadılamı? |
| Simple past (definite)didn't he eat? | menaşamadımmı? | senaşamadıngmı? | olaşamadımı? | bizaşamadıqmı? | sizaşamadığızmı? | alaaşamadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has eaten | menaşağanma | senaşağansa | olaşağandı | bizaşağanbız | sizaşağansız | alaaşağandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't eaten | menaşamağanma | senaşamağansa | olaşamağandı | bizaşamağanbız | sizaşamağansız | alaaşamağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he eaten? | menaşağanmıma? aşağanmamı? | senaşağanmısa? | olaşağanmıdı? | bizaşağanmıbız? aşağanbızmı? | sizaşağanmısız? | alaaşağanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he eaten? | menaşamağanmıma? aşamağanmamı? | senaşamağanmısa? | olaşamağanmıdı? | bizaşamağanmıbız? aşamağanbızmı? | sizaşamağanmısız? | alaaşamağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will eat | menaşarma | senaşarsa | olaşar | bizaşarbız | sizaşarsız | alaaşarla |
| Indefinite future (future I)he won't eat | menaşamazma | senaşamazsa | olaşamaz | bizaşamazbız | sizaşamazsız | alaaşamazla |
| Indefinite future (future I)will he eat? | menaşarmıma? aşarmamı? | senaşarmısa? | olaşarmı? | bizaşarmıbız? aşarbızmı? | sizaşarmısız? | alaaşarmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he eat? | menaşamazmıma? aşamazmamı? | senaşamazmısa? | olaşamazmı? | bizaşamazmıbız? aşamazbızmı? | sizaşamazmısız? | alaaşamazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to eat | menaşarıqma | senaşarıqsa | olaşarıqdı | bizaşarıqbız | sizaşarıqsız | alaaşarıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to eat | menaşarıq tülme | senaşarıq tülse | olaşarıq tüldü | bizaşarıq tülbüz | sizaşarıq tülsüz | alaaşarıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to eat? | menaşarıqmıma? aşarıqmamı? | senaşarıqmısa? | olaşarıqmıdı? | bizaşarıqmıbız? aşarıqbızmı? | sizaşarıqmısız? | alaaşarıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to eat? | menaşarıq tülmüme? | senaşarıq tülmüse? | olaşarıq tülmüdü? | bizaşarıq tülmübüz? | sizaşarıq tülmüsüz? | alaaşarıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had eaten | menaşağan edimaşağanem | senaşağan edingaşağaneng | olaşağan ediaşağaned | bizaşağan edikaşağanek | sizaşağan edigizaşağanegiz | alaaşağan edileaşağanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't eaten | menaşamağan edimaşamağanem | senaşamağan edingaşamağaneng | olaşamağan ediaşamağaned | bizaşamağan edikaşamağanek | sizaşamağan edigizaşamağanegiz | alaaşamağan edileaşamağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was eating | menaşay edimaşayem | senaşay edingaşayeng | olaşay ediaşayed | bizaşay edikaşayek | sizaşay edigizaşayegiz | alaaşay edileaşayelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't eating | menaşamay edimaşamayem | senaşamay edingaşamayeng | olaşamay ediaşamayed | bizaşamay edikaşamayek | sizaşamay edigizaşamayegiz | alaaşamay edileaşamayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to eat | menaşawçan edimaşawçanem | senaşawçan edingaşawçaneng | olaşawçan ediaşawçaned | bizaşawçan edikaşawçanek | sizaşawçan edigizaşawçanegiz | alaaşawçan edileaşawçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to eat | menaşawçan tül edimaşawçan tül em | senaşawçan tül edingaşawçan tül eng | olaşawçan tül ediaşawçan tül ed | bizaşawçan tül edikaşawçan tül ek | sizaşawçan tül edigizaşawçan tül egiz | alaaşawçan tül edileaşawçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had eaten and remained so | olaşab edi | alaaşab edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't eaten | olaşab tül edi | alaaşab tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of eating | menaşay tura edimaşay turaem | senaşay tura edingaşay turaeng | olaşay tura ediaşay turaed | bizaşay tura edikaşay turaek | sizaşay tura edigizaşay turaegiz | alaaşay tura edileaşay turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of eating | menaşay turmay edimaşay turmayem | senaşay turmay edingaşay turmayeng | olaşay turmay ediaşay turmayed | bizaşay turmay edikaşay turmayek | sizaşay turmay edigizaşay turmayegiz | alaaşay turmay edileaşay turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would eat | menaşar edimaşar em | senaşar edingaşar eng | olaşar ediaşar ed | bizaşar edikaşar ek | sizaşar edigizaşar egiz | alaaşar edileaşar elle |
| Conditional result (would)he wouldn't eat | menaşamaz edimaşamaz em | senaşamaz edingaşamaz eng | olaşamaz ediaşamaz ed | bizaşamaz edikaşamaz ek | sizaşamaz edigizaşamaz egiz | alaaşamaz edileaşamaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have eaten | menaşarıq edimaşarıq em | senaşarıq edingaşarıq eng | olaşarıq ediaşarıq ed | bizaşarıq edikaşarıq ek | sizaşarıq edigizaşarıq egiz | alaaşarıq edileaşarıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have eaten | menaşarıq tül edimaşarıq tül em | senaşarıq tül edingaşarıq tül eng | olaşarıq tül ediaşarıq tül ed | bizaşarıq tül edikaşarıq tül ek | sizaşarıq tül edigizaşarıq tül egiz | alaaşarıq tül edileaşarıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he eats | menaşasam | senaşasang | olaşasa | bizaşasaq | sizaşasağız | alaaşasala |
| Conditionalif he doesn't eat | menaşamasam | senaşamasang | olaşamasa | bizaşamasaq | sizaşamasağız | alaaşamasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is eating | menaşay esem | senaşay eseng | olaşay ese | bizaşay esek | sizaşay esegiz | alaaşay esele |
| Conditional, present realif he is not eating | menaşamay esem | senaşamay eseng | olaşamay ese | bizaşamay esek | sizaşamay esegiz | alaaşamay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he ate | menaşasam ediaşasam ed | senaşasang ediaşasang ed | olaşasa ediaşasaed | bizaşasaq ediaşasaq ed | sizaşasağız ediaşasağız ed | alaaşasala ediaşasalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't eat | menaşamasam ediaşamasam ed | senaşamasang ediaşamasang ed | olaşamasa ediaşamasaed | bizaşamasaq ediaşamasaq ed | sizaşamasağız ediaşamasağız ed | alaaşamasala ediaşamasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he ate | menaşadım esem | senaşadıng eseng | olaşadı ese | bizaşadıq esek | sizaşadığız esegiz | alaaşadıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't eat | menaşamadım esem | senaşamadıng eseng | olaşamadı ese | bizaşamadıq esek | sizaşamadığız esegiz | alaaşamadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did eat (indeed) | menaşağan esem | senaşağan eseng | olaşağan ese | bizaşağan esek | sizaşağan esegiz | alaaşağan esele |
| Conditional, past realif he didn't eat (indeed) | menaşamağan esem | senaşamağan eseng | olaşamağan ese | bizaşamağan esek | sizaşamağan esegiz | alaaşamağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had eaten | menaşağan bolsam | senaşağan bolsang | olaşağan bolsa | bizaşağan bolsaq | sizaşağan bolsağız | alaaşağan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't eaten | menaşamağan bolsam | senaşamağan bolsang | olaşamağan bolsa | bizaşamağan bolsaq | sizaşamağan bolsağız | alaaşamağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had eaten | menaşağan bolsam ediaşağan bolsam ed | senaşağan bolsang ediaşağan bolsang ed | olaşağan bolsa ediaşağan bolsaed | bizaşağan bolsaq ediaşağan bolsaq ed | sizaşağan bolsağız ediaşağan bolsağız ed | alaaşağan bolsala ediaşağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't eaten | menaşamağan bolsam ediaşamağan bolsam ed | senaşamağan bolsang ediaşamağan bolsang ed | olaşamağan bolsa ediaşamağan bolsaed | bizaşamağan bolsaq ediaşamağan bolsaq ed | sizaşamağan bolsağız ediaşamağan bolsağız ed | alaaşamağan bolsala ediaşamağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will eat | menaşar esem | senaşar eseng | olaşar ese | bizaşar esek | sizaşar esegiz | alaaşar esele |
| Conditional, aoristif he won't eat | menaşamaz esem | senaşamaz eseng | olaşamaz ese | bizaşamaz esek | sizaşamaz esegiz | alaaşamaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to eat | menaşarıq esem | senaşarıq eseng | olaşarıq ese | bizaşarıq esek | sizaşarıq esegiz | alaaşarıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to eat | menaşarıq tül esem | senaşarıq tül eseng | olaşarıq tül ese | bizaşarıq tül esek | sizaşarıq tül esegiz | alaaşarıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to eat | menaşarıq bolsam | senaşarıq bolsang | olaşarıq bolsa | bizaşarıq bolsaq | sizaşarıq bolsağız | alaaşarıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to eat | menaşamazlıq bolsam | senaşamazlıq bolsang | olaşamazlıq bolsa | bizaşamazlıq bolsaq | sizaşamazlıq bolsağız | alaaşamazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso aşadıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be eating | menaşay bolurma | senaşay bolursa | olaşay bolur | bizaşay bolurbuz | sizaşay bolursuz | alaaşay bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be eating | menaşamay bolurma | senaşamay bolursa | olaşamay bolur | bizaşamay bolurbuz | sizaşamay bolursuz | alaaşamay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of eating | menaşay tura bolurma | senaşay tura bolursa | olaşay tura bolur | bizaşay tura bolurbuz | sizaşay tura bolursuz | alaaşay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not eating | menaşamay tura bolurma | senaşamay tura bolursa | olaşamay tura bolur | bizaşamay tura bolurbuz | sizaşamay tura bolursuz | alaaşamay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have eaten | menaşağan bolurma | senaşağan bolursa | olaşağan bolur | bizaşağan bolurbuz | sizaşağan bolursuz | alaaşağan bolurla |
| Inference (must have)he must not have eaten | menaşamağan bolurma | senaşamağan bolursa | olaşamağan bolur | bizaşamağan bolurbuz | sizaşamağan bolursuz | alaaşamağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to eat | menaşarıq bolurma | senaşarıq bolursa | olaşarıq bolur | bizaşarıq bolurbuz | sizaşarıq bolursuz | alaaşarıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to eat | menaşamazlıq bolurma | senaşamazlıq bolursa | olaşamazlıq bolur | bizaşamazlıq bolurbuz | sizaşamazlıq bolursuz | alaaşamazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it eat | menaşayım | senaşa! | olaşasın | bizaşayıq | sizaşağız! | alaaşasınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not eat | menaşamayım | senaşama! | olaşamasın | bizaşamayıq | sizaşamağız! | alaaşamasınla |
| Commands & suggestionsshould he eat? | menaşayımmı? | olaşasınmı? | bizaşayıqmı? | alaaşasınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not eat? | menaşamayımmı? | olaşamasınmı? | bizaşamayıqmı? | alaaşamasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it eat | senaşaçı2 | olaşasınçı | sizaşaçığız | alaaşasınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not eat | senaşamaçı2 | olaşamasınçı | sizaşamaçığız | alaaşamasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you eat | senaşağınaşağı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not eat | senaşamağınaşamağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he ate | menaşağay edim aşağa edim | senaşağay eding aşağa eding | olaşağay edi aşağa edi | bizaşağay edik aşağa edik | sizaşağay edigiz aşağa edigiz | alaaşağay edile aşağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not eat | menaşamağay edim aşamağa edim | senaşamağay eding aşamağa eding | olaşamağay edi aşamağa edi | bizaşamağay edik aşamağa edik | sizaşamağay edigiz aşamağa edigiz | alaaşamağay edile aşamağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to eat | menaşamağa qoyayımaşama qoyayım | senaşamağa qoy!aşama qoy! | olaşamağa qoysunaşama qoysun | bizaşamağa qoyayıqaşama qoyayıq | sizaşamağa qoyuğuz!aşama qoyuğuz! | alaaşamağa qoysunlaaşama qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to eat | menaşamağa qoymayımaşama qoymayım | senaşamağa qoyma!aşama qoyma! | olaşamağa qoymasınaşama qoymasın | bizaşamağa qoymayıqaşama qoymayıq | sizaşamağa qoymağız!aşama qoymağız! | alaaşamağa qoymasınlaaşama qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to eat? | menaşamağa qoyayımmı?aşama qoyayımmı? | olaşamağa qoysunmu?aşama qoysunmu? | bizaşamağa qoyayıqmı?aşama qoyayıqmı? | alaaşamağa qoysunlamı?aşama qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to eat? | menaşamağa qoymayımmı?aşama qoymayımmı? | olaşamağa qoymasınmı?aşama qoymasınmı? | bizaşamağa qoymayıqmı?aşama qoymayıqmı? | alaaşamağa qoymasınlamı?aşama qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to eat | menaşamağa qoyamaaşama qoyama | senaşamağa qoyasaaşama qoyasa | olaşamağa qoyadıaşama qoyadı | bizaşamağa qoyabızaşama qoyabız | sizaşamağa qoyasızaşama qoyasız | alaaşamağa qoyadılaaşama qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to eat | menaşamağa qoymaymaaşama qoymayma | senaşamağa qoymaysaaşama qoymaysa | olaşamağa qoymaydıaşama qoymaydı | bizaşamağa qoymaybızaşama qoymaybız | sizaşamağa qoymaysızaşama qoymaysız | alaaşamağa qoymaydılaaşama qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to eat? | menaşamağa qoyamıma?aşama qoyamıma? | senaşamağa qoyamısa?aşama qoyamısa? | olaşamağa qoyamıdı?aşama qoyamıdı? | bizaşamağa qoyamıbız?aşama qoyamıbız? | sizaşamağa qoyamısız?aşama qoyamısız? | alaaşamağa qoyamıdıla?aşama qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to eat? | menaşamağa qoymaymıma?aşama qoymaymıma? | senaşamağa qoymaymısa?aşama qoymaymısa? | olaşamağa qoymaymıdı?aşama qoymaymıdı? | bizaşamağa qoymaymıbız?aşama qoymaymıbız? | sizaşamağa qoymaymısız?aşama qoymaymısız? | alaaşamağa qoymaymıdıla?aşama qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to eat | menaşamağa qoydumaşama qoydum | senaşamağa qoydungaşama qoydung | olaşamağa qoyduaşama qoydu | bizaşamağa qoyduqaşama qoyduq | sizaşamağa qoyduğuzaşama qoyduğuz | alaaşamağa qoydulaaşama qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to eat | menaşamağa qoymadımaşama qoymadım | senaşamağa qoymadıngaşama qoymadıng | olaşamağa qoymadıaşama qoymadı | bizaşamağa qoymadıqaşama qoymadıq | sizaşamağa qoymadığızaşama qoymadığız | alaaşamağa qoymadılaaşama qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to eat? | menaşamağa qoydummu?aşama qoydummu? | senaşamağa qoydungmu?aşama qoydungmu? | olaşamağa qoydumu?aşama qoydumu? | bizaşamağa qoyduqmu?aşama qoyduqmu? | sizaşamağa qoyduğuzmu?aşama qoyduğuzmu? | alaaşamağa qoydulamı?aşama qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to eat? | menaşamağa qoymadımmı?aşama qoymadımmı? | senaşamağa qoymadıngmı?aşama qoymadıngmı? | olaşamağa qoymadımı?aşama qoymadımı? | bizaşamağa qoymadıqmı?aşama qoymadıqmı? | sizaşamağa qoymadığızmı?aşama qoymadığızmı? | alaaşamağa qoymadılamı?aşama qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can eat | menaşayalama | senaşayalasa | olaşayaladı | bizaşayalabız | sizaşayalasız | alaaşayaladıla |
| Ability — presenthe can't eat | menaşayalmayma | senaşayalmaysa | olaşayalmaydı | bizaşayalmaybız | sizaşayalmaysız | alaaşayalmaydıla |
| Ability — presentcan he eat? | menaşayalamıma? aşayalamamı? | senaşayalamısa? | olaşayalamıdı? | bizaşayalamıbız? aşayalabızmı? | sizaşayalamısız? | alaaşayalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he eat? | menaşayalmaymıma? aşayalmaymamı? | senaşayalmaymısa? | olaşayalmaymıdı? | bizaşayalmaymıbız? aşayalmaybızmı? | sizaşayalmaymısız? | alaaşayalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can eat | menaşayalsam | senaşayalsang | olaşayalsa | bizaşayalsaq | sizaşayalsağız | alaaşayalsala |
| Ability — if I can…if he can't eat | menaşayalmasam | senaşayalmasang | olaşayalmasa | bizaşayalmasaq | sizaşayalmasağız | alaaşayalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to eat | menaşayaldım | senaşayaldıng | olaşayaldı | bizaşayaldıq | sizaşayaldığız | alaaşayaldıla |
| Ability — simple pasthe could not eat | menaşayalmadım | senaşayalmadıng | olaşayalmadı | bizaşayalmadıq | sizaşayalmadığız | alaaşayalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to eat? | menaşayaldımmı? | senaşayaldıngmı? | olaşayaldımı? | bizaşayaldıqmı? | sizaşayaldığızmı? | alaaşayaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he eat? | menaşayalmadımmı? | senaşayalmadıngmı? | olaşayalmadımı? | bizaşayalmadıqmı? | sizaşayalmadığızmı? | alaaşayalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to eat | menaşayalğanma | senaşayalğansa | olaşayalğandı | bizaşayalğanbız | sizaşayalğansız | alaaşayalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to eat | menaşayalmağanma | senaşayalmağansa | olaşayalmağandı | bizaşayalmağanbız | sizaşayalmağansız | alaaşayalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to eat? | menaşayalğanmıma? aşayalğanmamı? | senaşayalğanmısa? | olaşayalğanmıdı? | bizaşayalğanmıbız? aşayalğanbızmı? | sizaşayalğanmısız? | alaaşayalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to eat? | menaşayalmağanmıma? aşayalmağanmamı? | senaşayalmağanmısa? | olaşayalmağanmıdı? | bizaşayalmağanmıbız? aşayalmağanbızmı? | sizaşayalmağanmısız? | alaaşayalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to eat | menaşayalğan edimaşayalğanem | senaşayalğan edingaşayalğaneng | olaşayalğan ediaşayalğaned | bizaşayalğan edikaşayalğanek | sizaşayalğan edigizaşayalğanegiz | alaaşayalğan edileaşayalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to eat | menaşayalmağan edimaşayalmağanem | senaşayalmağan edingaşayalmağaneng | olaşayalmağan ediaşayalmağaned | bizaşayalmağan edikaşayalmağanek | sizaşayalmağan edigizaşayalmağanegiz | alaaşayalmağan edileaşayalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could eat | menaşayala edimaşayalaem | senaşayala edingaşayalaeng | olaşayala ediaşayalaed | bizaşayala edikaşayalaek | sizaşayala edigizaşayalaegiz | alaaşayala edileaşayalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not eat | menaşayalmay edimaşayalmayem | senaşayalmay edingaşayalmayeng | olaşayalmay ediaşayalmayed | bizaşayalmay edikaşayalmayek | sizaşayalmay edigizaşayalmayegiz | alaaşayalmay edileaşayalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to eat | menaşayalırma | senaşayalırsa | olaşayalır | bizaşayalırbız | sizaşayalırsız | alaaşayalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to eat | menaşayalmazma | senaşayalmazsa | olaşayalmaz | bizaşayalmazbız | sizaşayalmazsız | alaaşayalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to eat? | menaşayalırmıma? aşayalırmamı? | senaşayalırmısa? | olaşayalırmı? | bizaşayalırmıbız? aşayalırbızmı? | sizaşayalırmısız? | alaaşayalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to eat? | menaşayalmazmıma? aşayalmazmamı? | senaşayalmazmısa? | olaşayalmazmı? | bizaşayalmazmıbız? aşayalmazbızmı? | sizaşayalmazmısız? | alaaşayalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to eat | menaşayallıqma | senaşayallıqsa | olaşayallıqdı | bizaşayallıqbız | sizaşayallıqsız | alaaşayallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to eat | menaşayallıq tülme | senaşayallıq tülse | olaşayallıq tüldü | bizaşayallıq tülbüz | sizaşayallıq tülsüz | alaaşayallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to eat? | menaşayallıqmıma? aşayallıqmamı? | senaşayallıqmısa? | olaşayallıqmıdı? | bizaşayallıqmıbız? aşayallıqbızmı? | sizaşayallıqmısız? | alaaşayallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to eat? | menaşayallıq tülmüme? | senaşayallıq tülmüse? | olaşayallıq tülmüdü? | bizaşayallıq tülmübüz? | sizaşayallıq tülmüsüz? | alaaşayallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to eat | menaşayalır edimaşayalır em | senaşayalır edingaşayalır eng | olaşayalır ediaşayalır ed | bizaşayalır edikaşayalır ek | sizaşayalır edigizaşayalır egiz | alaaşayalır edileaşayalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to eat | menaşayalmaz edimaşayalmaz em | senaşayalmaz edingaşayalmaz eng | olaşayalmaz ediaşayalmaz ed | bizaşayalmaz edikaşayalmaz ek | sizaşayalmaz edigizaşayalmaz egiz | alaaşayalmaz edileaşayalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to eat | senaşayalğınaşayalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to eat | senaşayalmağınaşayalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be eating | menaşay bolmazma | senaşay bolmazsa | olaşay bolmaz | bizaşay bolmazbız | sizaşay bolmazsız | alaaşay bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be eating (emphatic) | menaşamay bolmazma | senaşamay bolmazsa | olaşamay bolmaz | bizaşamay bolmazbız | sizaşamay bolmazsız | alaaşamay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of eating | menaşay tura bolmazma | senaşay tura bolmazsa | olaşay tura bolmaz | bizaşay tura bolmazbız | sizaşay tura bolmazsız | alaaşay tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not eating (emphatic) | menaşamay tura bolmazma | senaşamay tura bolmazsa | olaşamay tura bolmaz | bizaşamay tura bolmazbız | sizaşamay tura bolmazsız | alaaşamay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not eating | menaşamay turama | senaşamay turasa | olaşamay turadı | bizaşamay turabız | sizaşamay turasız | alaaşamay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not eating | menaşamay turmayma | senaşamay turmaysa | olaşamay turmaydı | bizaşamay turmaybız | sizaşamay turmaysız | alaaşamay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not eating? | menaşamay turmaymıma | senaşamay turmaymısa | olaşamay turmaymıdı | bizaşamay turmaymıbız | sizaşamay turmaymısız | alaaşamay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have eaten | menaşağan bolmazma | senaşağan bolmazsa | olaşağan bolmaz | bizaşağan bolmazbız | sizaşağan bolmazsız | alaaşağan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have eaten (emphatic) | menaşamağan bolmazma | senaşamağan bolmazsa | olaşamağan bolmaz | bizaşamağan bolmazbız | sizaşamağan bolmazsız | alaaşamağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had eaten | menaşağan bolmasam | senaşağan bolmasang | olaşağan bolmasa | bizaşağan bolmasaq | sizaşağan bolmasağız | alaaşağan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't eaten | menaşamağan bolmasam | senaşamağan bolmasang | olaşamağan bolmasa | bizaşamağan bolmasaq | sizaşamağan bolmasağız | alaaşamağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to eat | menaşarıq bolmazma | senaşarıq bolmazsa | olaşarıq bolmaz | bizaşarıq bolmazbız | sizaşarıq bolmazsız | alaaşarıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to eat (emphatic) | menaşamazlıq bolmazma | senaşamazlıq bolmazsa | olaşamazlıq bolmaz | bizaşamazlıq bolmazbız | sizaşamazlıq bolmazsız | alaaşamazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to eat | menaşarıq bolmasam | senaşarıq bolmasang | olaşarıq bolmasa | bizaşarıq bolmasaq | sizaşarıq bolmasağız | alaaşarıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to eat | menaşamazlıq bolmasam | senaşamazlıq bolmasang | olaşamazlıq bolmasa | bizaşamazlıq bolmasaq | sizaşamazlıq bolmasağız | alaaşamazlıq bolmasala |