qıynarğa
/qɯjnarʁa/
1. to trouble, to burden, to wear out
- anı jumuş bla qıynamağız — do not trouble him with errands
- atnı-ögüznü qıynarğa — to wear out the draught animals
- meni qıynama — do not trouble me
2. to torment, to torture, to cause pain
- meni ayağım qıynaydı — my foot is hurting me
- çuruğum qıynaydı — my boot is hurting me
- ol sağışla meni köb qıynağandıla — those thoughts tormented me for a long time
Conjugation
Common forms
- qıynaydıhe is causing pain or trouble
- qıynadıhe caused pain or trouble
- qıynağandıhe has caused pain or trouble
- qıynarhe will cause pain or trouble
- qıynarıqdıhe is going to cause pain or trouble
- qıynay edihe was causing pain or trouble
- qıynasaif he causes pain or trouble
- qıyna!cause pain or trouble!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is causing pain or trouble | menqıynayma | senqıynaysa | olqıynaydı | bizqıynaybız | sizqıynaysız | alaqıynaydıla |
| Present (simple & continuous)he is not causing pain or trouble | menqıynamayma | senqıynamaysa | olqıynamaydı | bizqıynamaybız | sizqıynamaysız | alaqıynamaydıla |
| Present (simple & continuous)is he causing pain or trouble? | menqıynaymıma? qıynaymamı? | senqıynaymısa? | olqıynaymıdı? | bizqıynaymıbız? qıynaybızmı? | sizqıynaymısız? | alaqıynaymıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he causing pain or trouble? | menqıynamaymıma? qıynamaymamı? | senqıynamaymısa? | olqıynamaymıdı? | bizqıynamaymıbız? qıynamaybızmı? | sizqıynamaymısız? | alaqıynamaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually causes pain or trouble | menqıynawçanma | senqıynawçansa | olqıynawçandı | bizqıynawçanbız | sizqıynawçansız | alaqıynawçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually cause pain or trouble | menqıynawçan tülme | senqıynawçan tülse | olqıynawçan tüldü | bizqıynawçan tülbüz | sizqıynawçan tülsüz | alaqıynawçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually cause pain or trouble? | menqıynawçanmıma? qıynawçanmamı? | senqıynawçanmısa? | olqıynawçanmıdı? | bizqıynawçanmıbız? qıynawçanbızmı? | sizqıynawçanmısız? | alaqıynawçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually cause pain or trouble? | menqıynawçan tülmüme? | senqıynawçan tülmüse? | olqıynawçan tülmüdü? | bizqıynawçan tülmübüz? | sizqıynawçan tülmüsüz? | alaqıynawçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has caused pain or trouble and remains so | olqıynabdı | alaqıynabdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he caused pain or trouble? | olqıynabmıdı? | alaqıynabmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of causing pain or trouble | menqıynay turama | senqıynay turasa | olqıynay turadı | bizqıynay turabız | sizqıynay turasız | alaqıynay turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of causing pain or trouble | menqıynay turmayma | senqıynay turmaysa | olqıynay turmaydı | bizqıynay turmaybız | sizqıynay turmaysız | alaqıynay turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of causing pain or trouble? | menqıynay turamıma? qıynay turamamı? | senqıynay turamısa? | olqıynay turamıdı? | bizqıynay turamıbız? qıynay turabızmı? | sizqıynay turamısız? | alaqıynay turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of causing pain or trouble? | menqıynay turmaymıma? qıynay turmaymamı? | senqıynay turmaymısa? | olqıynay turmaymıdı? | bizqıynay turmaymıbız? qıynay turmaybızmı? | sizqıynay turmaymısız? | alaqıynay turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he caused pain or trouble | menqıynadım | senqıynadıng | olqıynadı | bizqıynadıq | sizqıynadığız | alaqıynadıla |
| Simple past (definite)he didn't cause pain or trouble | menqıynamadım | senqıynamadıng | olqıynamadı | bizqıynamadıq | sizqıynamadığız | alaqıynamadıla |
| Simple past (definite)did he cause pain or trouble? | menqıynadımmı? | senqıynadıngmı? | olqıynadımı? | bizqıynadıqmı? | sizqıynadığızmı? | alaqıynadılamı? |
| Simple past (definite)didn't he cause pain or trouble? | menqıynamadımmı? | senqıynamadıngmı? | olqıynamadımı? | bizqıynamadıqmı? | sizqıynamadığızmı? | alaqıynamadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has caused pain or trouble | menqıynağanma | senqıynağansa | olqıynağandı | bizqıynağanbız | sizqıynağansız | alaqıynağandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't caused pain or trouble | menqıynamağanma | senqıynamağansa | olqıynamağandı | bizqıynamağanbız | sizqıynamağansız | alaqıynamağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he caused pain or trouble? | menqıynağanmıma? qıynağanmamı? | senqıynağanmısa? | olqıynağanmıdı? | bizqıynağanmıbız? qıynağanbızmı? | sizqıynağanmısız? | alaqıynağanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he caused pain or trouble? | menqıynamağanmıma? qıynamağanmamı? | senqıynamağanmısa? | olqıynamağanmıdı? | bizqıynamağanmıbız? qıynamağanbızmı? | sizqıynamağanmısız? | alaqıynamağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will cause pain or trouble | menqıynarma | senqıynarsa | olqıynar | bizqıynarbız | sizqıynarsız | alaqıynarla |
| Indefinite future (future I)he won't cause pain or trouble | menqıynamazma | senqıynamazsa | olqıynamaz | bizqıynamazbız | sizqıynamazsız | alaqıynamazla |
| Indefinite future (future I)will he cause pain or trouble? | menqıynarmıma? qıynarmamı? | senqıynarmısa? | olqıynarmı? | bizqıynarmıbız? qıynarbızmı? | sizqıynarmısız? | alaqıynarmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he cause pain or trouble? | menqıynamazmıma? qıynamazmamı? | senqıynamazmısa? | olqıynamazmı? | bizqıynamazmıbız? qıynamazbızmı? | sizqıynamazmısız? | alaqıynamazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to cause pain or trouble | menqıynarıqma | senqıynarıqsa | olqıynarıqdı | bizqıynarıqbız | sizqıynarıqsız | alaqıynarıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to cause pain or trouble | menqıynarıq tülme | senqıynarıq tülse | olqıynarıq tüldü | bizqıynarıq tülbüz | sizqıynarıq tülsüz | alaqıynarıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to cause pain or trouble? | menqıynarıqmıma? qıynarıqmamı? | senqıynarıqmısa? | olqıynarıqmıdı? | bizqıynarıqmıbız? qıynarıqbızmı? | sizqıynarıqmısız? | alaqıynarıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to cause pain or trouble? | menqıynarıq tülmüme? | senqıynarıq tülmüse? | olqıynarıq tülmüdü? | bizqıynarıq tülmübüz? | sizqıynarıq tülmüsüz? | alaqıynarıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had caused pain or trouble | menqıynağan edimqıynağanem | senqıynağan edingqıynağaneng | olqıynağan ediqıynağaned | bizqıynağan edikqıynağanek | sizqıynağan edigizqıynağanegiz | alaqıynağan edileqıynağanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't caused pain or trouble | menqıynamağan edimqıynamağanem | senqıynamağan edingqıynamağaneng | olqıynamağan ediqıynamağaned | bizqıynamağan edikqıynamağanek | sizqıynamağan edigizqıynamağanegiz | alaqıynamağan edileqıynamağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was causing pain or trouble | menqıynay edimqıynayem | senqıynay edingqıynayeng | olqıynay ediqıynayed | bizqıynay edikqıynayek | sizqıynay edigizqıynayegiz | alaqıynay edileqıynayelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't causing pain or trouble | menqıynamay edimqıynamayem | senqıynamay edingqıynamayeng | olqıynamay ediqıynamayed | bizqıynamay edikqıynamayek | sizqıynamay edigizqıynamayegiz | alaqıynamay edileqıynamayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to cause pain or trouble | menqıynawçan edimqıynawçanem | senqıynawçan edingqıynawçaneng | olqıynawçan ediqıynawçaned | bizqıynawçan edikqıynawçanek | sizqıynawçan edigizqıynawçanegiz | alaqıynawçan edileqıynawçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to cause pain or trouble | menqıynawçan tül edimqıynawçan tül em | senqıynawçan tül edingqıynawçan tül eng | olqıynawçan tül ediqıynawçan tül ed | bizqıynawçan tül edikqıynawçan tül ek | sizqıynawçan tül edigizqıynawçan tül egiz | alaqıynawçan tül edileqıynawçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had caused pain or trouble and remained so | olqıynab edi | alaqıynab edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't caused pain or trouble | olqıynab tül edi | alaqıynab tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of causing pain or trouble | menqıynay tura edimqıynay turaem | senqıynay tura edingqıynay turaeng | olqıynay tura ediqıynay turaed | bizqıynay tura edikqıynay turaek | sizqıynay tura edigizqıynay turaegiz | alaqıynay tura edileqıynay turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of causing pain or trouble | menqıynay turmay edimqıynay turmayem | senqıynay turmay edingqıynay turmayeng | olqıynay turmay ediqıynay turmayed | bizqıynay turmay edikqıynay turmayek | sizqıynay turmay edigizqıynay turmayegiz | alaqıynay turmay edileqıynay turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would cause pain or trouble | menqıynar edimqıynar em | senqıynar edingqıynar eng | olqıynar ediqıynar ed | bizqıynar edikqıynar ek | sizqıynar edigizqıynar egiz | alaqıynar edileqıynar elle |
| Conditional result (would)he wouldn't cause pain or trouble | menqıynamaz edimqıynamaz em | senqıynamaz edingqıynamaz eng | olqıynamaz ediqıynamaz ed | bizqıynamaz edikqıynamaz ek | sizqıynamaz edigizqıynamaz egiz | alaqıynamaz edileqıynamaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have caused pain or trouble | menqıynarıq edimqıynarıq em | senqıynarıq edingqıynarıq eng | olqıynarıq ediqıynarıq ed | bizqıynarıq edikqıynarıq ek | sizqıynarıq edigizqıynarıq egiz | alaqıynarıq edileqıynarıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have caused pain or trouble | menqıynarıq tül edimqıynarıq tül em | senqıynarıq tül edingqıynarıq tül eng | olqıynarıq tül ediqıynarıq tül ed | bizqıynarıq tül edikqıynarıq tül ek | sizqıynarıq tül edigizqıynarıq tül egiz | alaqıynarıq tül edileqıynarıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he causes pain or trouble | menqıynasam | senqıynasang | olqıynasa | bizqıynasaq | sizqıynasağız | alaqıynasala |
| Conditionalif he doesn't cause pain or trouble | menqıynamasam | senqıynamasang | olqıynamasa | bizqıynamasaq | sizqıynamasağız | alaqıynamasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is causing pain or trouble | menqıynay esem | senqıynay eseng | olqıynay ese | bizqıynay esek | sizqıynay esegiz | alaqıynay esele |
| Conditional, present realif he is not causing pain or trouble | menqıynamay esem | senqıynamay eseng | olqıynamay ese | bizqıynamay esek | sizqıynamay esegiz | alaqıynamay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he caused pain or trouble | menqıynasam ediqıynasam ed | senqıynasang ediqıynasang ed | olqıynasa ediqıynasaed | bizqıynasaq ediqıynasaq ed | sizqıynasağız ediqıynasağız ed | alaqıynasala ediqıynasalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't cause pain or trouble | menqıynamasam ediqıynamasam ed | senqıynamasang ediqıynamasang ed | olqıynamasa ediqıynamasaed | bizqıynamasaq ediqıynamasaq ed | sizqıynamasağız ediqıynamasağız ed | alaqıynamasala ediqıynamasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he caused pain or trouble | menqıynadım esem | senqıynadıng eseng | olqıynadı ese | bizqıynadıq esek | sizqıynadığız esegiz | alaqıynadıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't cause pain or trouble | menqıynamadım esem | senqıynamadıng eseng | olqıynamadı ese | bizqıynamadıq esek | sizqıynamadığız esegiz | alaqıynamadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did cause pain or trouble (indeed) | menqıynağan esem | senqıynağan eseng | olqıynağan ese | bizqıynağan esek | sizqıynağan esegiz | alaqıynağan esele |
| Conditional, past realif he didn't cause pain or trouble (indeed) | menqıynamağan esem | senqıynamağan eseng | olqıynamağan ese | bizqıynamağan esek | sizqıynamağan esegiz | alaqıynamağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had caused pain or trouble | menqıynağan bolsam | senqıynağan bolsang | olqıynağan bolsa | bizqıynağan bolsaq | sizqıynağan bolsağız | alaqıynağan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't caused pain or trouble | menqıynamağan bolsam | senqıynamağan bolsang | olqıynamağan bolsa | bizqıynamağan bolsaq | sizqıynamağan bolsağız | alaqıynamağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had caused pain or trouble | menqıynağan bolsam ediqıynağan bolsam ed | senqıynağan bolsang ediqıynağan bolsang ed | olqıynağan bolsa ediqıynağan bolsaed | bizqıynağan bolsaq ediqıynağan bolsaq ed | sizqıynağan bolsağız ediqıynağan bolsağız ed | alaqıynağan bolsala ediqıynağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't caused pain or trouble | menqıynamağan bolsam ediqıynamağan bolsam ed | senqıynamağan bolsang ediqıynamağan bolsang ed | olqıynamağan bolsa ediqıynamağan bolsaed | bizqıynamağan bolsaq ediqıynamağan bolsaq ed | sizqıynamağan bolsağız ediqıynamağan bolsağız ed | alaqıynamağan bolsala ediqıynamağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will cause pain or trouble | menqıynar esem | senqıynar eseng | olqıynar ese | bizqıynar esek | sizqıynar esegiz | alaqıynar esele |
| Conditional, aoristif he won't cause pain or trouble | menqıynamaz esem | senqıynamaz eseng | olqıynamaz ese | bizqıynamaz esek | sizqıynamaz esegiz | alaqıynamaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to cause pain or trouble | menqıynarıq esem | senqıynarıq eseng | olqıynarıq ese | bizqıynarıq esek | sizqıynarıq esegiz | alaqıynarıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to cause pain or trouble | menqıynarıq tül esem | senqıynarıq tül eseng | olqıynarıq tül ese | bizqıynarıq tül esek | sizqıynarıq tül esegiz | alaqıynarıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to cause pain or trouble | menqıynarıq bolsam | senqıynarıq bolsang | olqıynarıq bolsa | bizqıynarıq bolsaq | sizqıynarıq bolsağız | alaqıynarıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to cause pain or trouble | menqıynamazlıq bolsam | senqıynamazlıq bolsang | olqıynamazlıq bolsa | bizqıynamazlıq bolsaq | sizqıynamazlıq bolsağız | alaqıynamazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso qıynadıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be causing pain or trouble | menqıynay bolurma | senqıynay bolursa | olqıynay bolur | bizqıynay bolurbuz | sizqıynay bolursuz | alaqıynay bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be causing pain or trouble | menqıynamay bolurma | senqıynamay bolursa | olqıynamay bolur | bizqıynamay bolurbuz | sizqıynamay bolursuz | alaqıynamay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of causing pain or trouble | menqıynay tura bolurma | senqıynay tura bolursa | olqıynay tura bolur | bizqıynay tura bolurbuz | sizqıynay tura bolursuz | alaqıynay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not causing pain or trouble | menqıynamay tura bolurma | senqıynamay tura bolursa | olqıynamay tura bolur | bizqıynamay tura bolurbuz | sizqıynamay tura bolursuz | alaqıynamay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have caused pain or trouble | menqıynağan bolurma | senqıynağan bolursa | olqıynağan bolur | bizqıynağan bolurbuz | sizqıynağan bolursuz | alaqıynağan bolurla |
| Inference (must have)he must not have caused pain or trouble | menqıynamağan bolurma | senqıynamağan bolursa | olqıynamağan bolur | bizqıynamağan bolurbuz | sizqıynamağan bolursuz | alaqıynamağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to cause pain or trouble | menqıynarıq bolurma | senqıynarıq bolursa | olqıynarıq bolur | bizqıynarıq bolurbuz | sizqıynarıq bolursuz | alaqıynarıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to cause pain or trouble | menqıynamazlıq bolurma | senqıynamazlıq bolursa | olqıynamazlıq bolur | bizqıynamazlıq bolurbuz | sizqıynamazlıq bolursuz | alaqıynamazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it cause pain or trouble | menqıynayım | senqıyna! | olqıynasın | bizqıynayıq | sizqıynağız! | alaqıynasınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not cause pain or trouble | menqıynamayım | senqıynama! | olqıynamasın | bizqıynamayıq | sizqıynamağız! | alaqıynamasınla |
| Commands & suggestionsshould he cause pain or trouble? | menqıynayımmı? | olqıynasınmı? | bizqıynayıqmı? | alaqıynasınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not cause pain or trouble? | menqıynamayımmı? | olqıynamasınmı? | bizqıynamayıqmı? | alaqıynamasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it cause pain or trouble | senqıynaçı2 | olqıynasınçı | sizqıynaçığız | alaqıynasınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not cause pain or trouble | senqıynamaçı2 | olqıynamasınçı | sizqıynamaçığız | alaqıynamasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you cause pain or trouble | senqıynağınqıynağı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not cause pain or trouble | senqıynamağınqıynamağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he caused pain or trouble | menqıynağay edim qıynağa edim | senqıynağay eding qıynağa eding | olqıynağay edi qıynağa edi | bizqıynağay edik qıynağa edik | sizqıynağay edigiz qıynağa edigiz | alaqıynağay edile qıynağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not cause pain or trouble | menqıynamağay edim qıynamağa edim | senqıynamağay eding qıynamağa eding | olqıynamağay edi qıynamağa edi | bizqıynamağay edik qıynamağa edik | sizqıynamağay edigiz qıynamağa edigiz | alaqıynamağay edile qıynamağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to cause pain or trouble | menqıynamağa qoyayımqıynama qoyayım | senqıynamağa qoy!qıynama qoy! | olqıynamağa qoysunqıynama qoysun | bizqıynamağa qoyayıqqıynama qoyayıq | sizqıynamağa qoyuğuz!qıynama qoyuğuz! | alaqıynamağa qoysunlaqıynama qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to cause pain or trouble | menqıynamağa qoymayımqıynama qoymayım | senqıynamağa qoyma!qıynama qoyma! | olqıynamağa qoymasınqıynama qoymasın | bizqıynamağa qoymayıqqıynama qoymayıq | sizqıynamağa qoymağız!qıynama qoymağız! | alaqıynamağa qoymasınlaqıynama qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to cause pain or trouble? | menqıynamağa qoyayımmı?qıynama qoyayımmı? | olqıynamağa qoysunmu?qıynama qoysunmu? | bizqıynamağa qoyayıqmı?qıynama qoyayıqmı? | alaqıynamağa qoysunlamı?qıynama qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to cause pain or trouble? | menqıynamağa qoymayımmı?qıynama qoymayımmı? | olqıynamağa qoymasınmı?qıynama qoymasınmı? | bizqıynamağa qoymayıqmı?qıynama qoymayıqmı? | alaqıynamağa qoymasınlamı?qıynama qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to cause pain or trouble | menqıynamağa qoyamaqıynama qoyama | senqıynamağa qoyasaqıynama qoyasa | olqıynamağa qoyadıqıynama qoyadı | bizqıynamağa qoyabızqıynama qoyabız | sizqıynamağa qoyasızqıynama qoyasız | alaqıynamağa qoyadılaqıynama qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to cause pain or trouble | menqıynamağa qoymaymaqıynama qoymayma | senqıynamağa qoymaysaqıynama qoymaysa | olqıynamağa qoymaydıqıynama qoymaydı | bizqıynamağa qoymaybızqıynama qoymaybız | sizqıynamağa qoymaysızqıynama qoymaysız | alaqıynamağa qoymaydılaqıynama qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to cause pain or trouble? | menqıynamağa qoyamıma?qıynama qoyamıma? | senqıynamağa qoyamısa?qıynama qoyamısa? | olqıynamağa qoyamıdı?qıynama qoyamıdı? | bizqıynamağa qoyamıbız?qıynama qoyamıbız? | sizqıynamağa qoyamısız?qıynama qoyamısız? | alaqıynamağa qoyamıdıla?qıynama qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to cause pain or trouble? | menqıynamağa qoymaymıma?qıynama qoymaymıma? | senqıynamağa qoymaymısa?qıynama qoymaymısa? | olqıynamağa qoymaymıdı?qıynama qoymaymıdı? | bizqıynamağa qoymaymıbız?qıynama qoymaymıbız? | sizqıynamağa qoymaymısız?qıynama qoymaymısız? | alaqıynamağa qoymaymıdıla?qıynama qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to cause pain or trouble | menqıynamağa qoydumqıynama qoydum | senqıynamağa qoydungqıynama qoydung | olqıynamağa qoyduqıynama qoydu | bizqıynamağa qoyduqqıynama qoyduq | sizqıynamağa qoyduğuzqıynama qoyduğuz | alaqıynamağa qoydulaqıynama qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to cause pain or trouble | menqıynamağa qoymadımqıynama qoymadım | senqıynamağa qoymadıngqıynama qoymadıng | olqıynamağa qoymadıqıynama qoymadı | bizqıynamağa qoymadıqqıynama qoymadıq | sizqıynamağa qoymadığızqıynama qoymadığız | alaqıynamağa qoymadılaqıynama qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to cause pain or trouble? | menqıynamağa qoydummu?qıynama qoydummu? | senqıynamağa qoydungmu?qıynama qoydungmu? | olqıynamağa qoydumu?qıynama qoydumu? | bizqıynamağa qoyduqmu?qıynama qoyduqmu? | sizqıynamağa qoyduğuzmu?qıynama qoyduğuzmu? | alaqıynamağa qoydulamı?qıynama qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to cause pain or trouble? | menqıynamağa qoymadımmı?qıynama qoymadımmı? | senqıynamağa qoymadıngmı?qıynama qoymadıngmı? | olqıynamağa qoymadımı?qıynama qoymadımı? | bizqıynamağa qoymadıqmı?qıynama qoymadıqmı? | sizqıynamağa qoymadığızmı?qıynama qoymadığızmı? | alaqıynamağa qoymadılamı?qıynama qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can cause pain or trouble | menqıynayalama | senqıynayalasa | olqıynayaladı | bizqıynayalabız | sizqıynayalasız | alaqıynayaladıla |
| Ability — presenthe can't cause pain or trouble | menqıynayalmayma | senqıynayalmaysa | olqıynayalmaydı | bizqıynayalmaybız | sizqıynayalmaysız | alaqıynayalmaydıla |
| Ability — presentcan he cause pain or trouble? | menqıynayalamıma? qıynayalamamı? | senqıynayalamısa? | olqıynayalamıdı? | bizqıynayalamıbız? qıynayalabızmı? | sizqıynayalamısız? | alaqıynayalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he cause pain or trouble? | menqıynayalmaymıma? qıynayalmaymamı? | senqıynayalmaymısa? | olqıynayalmaymıdı? | bizqıynayalmaymıbız? qıynayalmaybızmı? | sizqıynayalmaymısız? | alaqıynayalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can cause pain or trouble | menqıynayalsam | senqıynayalsang | olqıynayalsa | bizqıynayalsaq | sizqıynayalsağız | alaqıynayalsala |
| Ability — if I can…if he can't cause pain or trouble | menqıynayalmasam | senqıynayalmasang | olqıynayalmasa | bizqıynayalmasaq | sizqıynayalmasağız | alaqıynayalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to cause pain or trouble | menqıynayaldım | senqıynayaldıng | olqıynayaldı | bizqıynayaldıq | sizqıynayaldığız | alaqıynayaldıla |
| Ability — simple pasthe could not cause pain or trouble | menqıynayalmadım | senqıynayalmadıng | olqıynayalmadı | bizqıynayalmadıq | sizqıynayalmadığız | alaqıynayalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to cause pain or trouble? | menqıynayaldımmı? | senqıynayaldıngmı? | olqıynayaldımı? | bizqıynayaldıqmı? | sizqıynayaldığızmı? | alaqıynayaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he cause pain or trouble? | menqıynayalmadımmı? | senqıynayalmadıngmı? | olqıynayalmadımı? | bizqıynayalmadıqmı? | sizqıynayalmadığızmı? | alaqıynayalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to cause pain or trouble | menqıynayalğanma | senqıynayalğansa | olqıynayalğandı | bizqıynayalğanbız | sizqıynayalğansız | alaqıynayalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to cause pain or trouble | menqıynayalmağanma | senqıynayalmağansa | olqıynayalmağandı | bizqıynayalmağanbız | sizqıynayalmağansız | alaqıynayalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to cause pain or trouble? | menqıynayalğanmıma? qıynayalğanmamı? | senqıynayalğanmısa? | olqıynayalğanmıdı? | bizqıynayalğanmıbız? qıynayalğanbızmı? | sizqıynayalğanmısız? | alaqıynayalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to cause pain or trouble? | menqıynayalmağanmıma? qıynayalmağanmamı? | senqıynayalmağanmısa? | olqıynayalmağanmıdı? | bizqıynayalmağanmıbız? qıynayalmağanbızmı? | sizqıynayalmağanmısız? | alaqıynayalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to cause pain or trouble | menqıynayalğan edimqıynayalğanem | senqıynayalğan edingqıynayalğaneng | olqıynayalğan ediqıynayalğaned | bizqıynayalğan edikqıynayalğanek | sizqıynayalğan edigizqıynayalğanegiz | alaqıynayalğan edileqıynayalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to cause pain or trouble | menqıynayalmağan edimqıynayalmağanem | senqıynayalmağan edingqıynayalmağaneng | olqıynayalmağan ediqıynayalmağaned | bizqıynayalmağan edikqıynayalmağanek | sizqıynayalmağan edigizqıynayalmağanegiz | alaqıynayalmağan edileqıynayalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could cause pain or trouble | menqıynayala edimqıynayalaem | senqıynayala edingqıynayalaeng | olqıynayala ediqıynayalaed | bizqıynayala edikqıynayalaek | sizqıynayala edigizqıynayalaegiz | alaqıynayala edileqıynayalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not cause pain or trouble | menqıynayalmay edimqıynayalmayem | senqıynayalmay edingqıynayalmayeng | olqıynayalmay ediqıynayalmayed | bizqıynayalmay edikqıynayalmayek | sizqıynayalmay edigizqıynayalmayegiz | alaqıynayalmay edileqıynayalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to cause pain or trouble | menqıynayalırma | senqıynayalırsa | olqıynayalır | bizqıynayalırbız | sizqıynayalırsız | alaqıynayalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to cause pain or trouble | menqıynayalmazma | senqıynayalmazsa | olqıynayalmaz | bizqıynayalmazbız | sizqıynayalmazsız | alaqıynayalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to cause pain or trouble? | menqıynayalırmıma? qıynayalırmamı? | senqıynayalırmısa? | olqıynayalırmı? | bizqıynayalırmıbız? qıynayalırbızmı? | sizqıynayalırmısız? | alaqıynayalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to cause pain or trouble? | menqıynayalmazmıma? qıynayalmazmamı? | senqıynayalmazmısa? | olqıynayalmazmı? | bizqıynayalmazmıbız? qıynayalmazbızmı? | sizqıynayalmazmısız? | alaqıynayalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to cause pain or trouble | menqıynayallıqma | senqıynayallıqsa | olqıynayallıqdı | bizqıynayallıqbız | sizqıynayallıqsız | alaqıynayallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to cause pain or trouble | menqıynayallıq tülme | senqıynayallıq tülse | olqıynayallıq tüldü | bizqıynayallıq tülbüz | sizqıynayallıq tülsüz | alaqıynayallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to cause pain or trouble? | menqıynayallıqmıma? qıynayallıqmamı? | senqıynayallıqmısa? | olqıynayallıqmıdı? | bizqıynayallıqmıbız? qıynayallıqbızmı? | sizqıynayallıqmısız? | alaqıynayallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to cause pain or trouble? | menqıynayallıq tülmüme? | senqıynayallıq tülmüse? | olqıynayallıq tülmüdü? | bizqıynayallıq tülmübüz? | sizqıynayallıq tülmüsüz? | alaqıynayallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to cause pain or trouble | menqıynayalır edimqıynayalır em | senqıynayalır edingqıynayalır eng | olqıynayalır ediqıynayalır ed | bizqıynayalır edikqıynayalır ek | sizqıynayalır edigizqıynayalır egiz | alaqıynayalır edileqıynayalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to cause pain or trouble | menqıynayalmaz edimqıynayalmaz em | senqıynayalmaz edingqıynayalmaz eng | olqıynayalmaz ediqıynayalmaz ed | bizqıynayalmaz edikqıynayalmaz ek | sizqıynayalmaz edigizqıynayalmaz egiz | alaqıynayalmaz edileqıynayalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to cause pain or trouble | senqıynayalğınqıynayalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to cause pain or trouble | senqıynayalmağınqıynayalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be causing pain or trouble | menqıynay bolmazma | senqıynay bolmazsa | olqıynay bolmaz | bizqıynay bolmazbız | sizqıynay bolmazsız | alaqıynay bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be causing pain or trouble (emphatic) | menqıynamay bolmazma | senqıynamay bolmazsa | olqıynamay bolmaz | bizqıynamay bolmazbız | sizqıynamay bolmazsız | alaqıynamay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of causing pain or trouble | menqıynay tura bolmazma | senqıynay tura bolmazsa | olqıynay tura bolmaz | bizqıynay tura bolmazbız | sizqıynay tura bolmazsız | alaqıynay tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not causing pain or trouble (emphatic) | menqıynamay tura bolmazma | senqıynamay tura bolmazsa | olqıynamay tura bolmaz | bizqıynamay tura bolmazbız | sizqıynamay tura bolmazsız | alaqıynamay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not causing pain or trouble | menqıynamay turama | senqıynamay turasa | olqıynamay turadı | bizqıynamay turabız | sizqıynamay turasız | alaqıynamay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not causing pain or trouble | menqıynamay turmayma | senqıynamay turmaysa | olqıynamay turmaydı | bizqıynamay turmaybız | sizqıynamay turmaysız | alaqıynamay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not causing pain or trouble? | menqıynamay turmaymıma | senqıynamay turmaymısa | olqıynamay turmaymıdı | bizqıynamay turmaymıbız | sizqıynamay turmaymısız | alaqıynamay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have caused pain or trouble | menqıynağan bolmazma | senqıynağan bolmazsa | olqıynağan bolmaz | bizqıynağan bolmazbız | sizqıynağan bolmazsız | alaqıynağan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have caused pain or trouble (emphatic) | menqıynamağan bolmazma | senqıynamağan bolmazsa | olqıynamağan bolmaz | bizqıynamağan bolmazbız | sizqıynamağan bolmazsız | alaqıynamağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had caused pain or trouble | menqıynağan bolmasam | senqıynağan bolmasang | olqıynağan bolmasa | bizqıynağan bolmasaq | sizqıynağan bolmasağız | alaqıynağan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't caused pain or trouble | menqıynamağan bolmasam | senqıynamağan bolmasang | olqıynamağan bolmasa | bizqıynamağan bolmasaq | sizqıynamağan bolmasağız | alaqıynamağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to cause pain or trouble | menqıynarıq bolmazma | senqıynarıq bolmazsa | olqıynarıq bolmaz | bizqıynarıq bolmazbız | sizqıynarıq bolmazsız | alaqıynarıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to cause pain or trouble (emphatic) | menqıynamazlıq bolmazma | senqıynamazlıq bolmazsa | olqıynamazlıq bolmaz | bizqıynamazlıq bolmazbız | sizqıynamazlıq bolmazsız | alaqıynamazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to cause pain or trouble | menqıynarıq bolmasam | senqıynarıq bolmasang | olqıynarıq bolmasa | bizqıynarıq bolmasaq | sizqıynarıq bolmasağız | alaqıynarıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to cause pain or trouble | menqıynamazlıq bolmasam | senqıynamazlıq bolmasang | olqıynamazlıq bolmasa | bizqıynamazlıq bolmasaq | sizqıynamazlıq bolmasağız | alaqıynamazlıq bolmasala |