batır
/batɯr/ · plural batırla
1. brave, courageous, fearless
- batır jaş jolğa çıqsa taymaz — a brave youth does not falter once he sets out
- batır jürek qıyınlıqdan qorqmaz — a courageous heart does not fear hardship
- batır askerçi — a brave soldier
2. hero, valiant champion, legendary warrior, knight
- batır öler - atı qalır — the hero dies, but his name endures
- Qaraçay batır jurtun duşmandan qorçaladı — the Karachay hero defended his homeland from the enemy
- batırğa uruşda da qorquw joqdu — to a brave warrior there is no fear even in battle
- Nart batırla — Nart heroes
3. a male given name
4. bravely, boldly, courageously
- işge batır uzal — tackle the work boldly
- batır söleşiw — speaking boldly
- batır sermeş — fight bravely
5. bold, daring (of words, actions or decisions)
- batır söz aytıb halqnı kötürdi — uttering a bold word he inspired the people
- batır söz — a bold word
- batır iş — a daring action
- batır onow — a bold decision
As an adjective
Degrees and persons
| Degree | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formam/is/are brave | menbatırma | senbatırsa | olbatırdı | bizbatırbız | sizbatırsız | alabatırdıla |
| comparative — moream/is/are braver | menbatırıraqma | senbatırıraqsa | olbatırıraqdı | bizbatırıraqbız | sizbatırıraqsız | alabatırıraqdıla |
| intensifier — veryam/is/are very brave | menbek batırma | senbek batırsa | olbek batırdı | bizbek batırbız | sizbek batırsız | alabek batırdıla |
| superlative — mostam/is/are the bravest | menem batırma | senem batırsa | olem batırdı | bizem batırbız | sizem batırsız | alaem batırdıla |
To compare two things, put the loser in the from-form: ol menden batırdı — "compared to me, he is brave."
As a noun
Cases and owners
Singular
| Case | —plain | menimy | seniyour | anıhis / her | bizniour | sizniyou all's | alanıtheir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominativethe hero | —batır | menibatırım | senibatırıng | anıbatırı | biznibatırıbız | siznibatırığız | alanıbatırları |
| Genitivethe hero's | —batırnı | menibatırımı | senibatırıngı | anıbatırını | biznibatırıbıznı | siznibatırığıznı | alanıbatırlarını |
| Accusativethe hero (as the object) | —batırnı | menibatırımı | senibatırıngı | anıbatırın | biznibatırıbıznı | siznibatırığıznı | alanıbatırların |
| Dativeto the hero | —batırğa | menibatırıma | senibatırınga | anıbatırına | biznibatırıbızğa | siznibatırığızğa | alanıbatırlarına |
| Locativeat / in the hero | —batırda | menibatırımda | senibatırıngda | anıbatırında | biznibatırıbızda | siznibatırığızda | alanıbatırlarında |
| Ablativefrom the hero | —batırdan | menibatırımdan | senibatırıngdan | anıbatırından | biznibatırıbızdan | siznibatırığızdan | alanıbatırlarından |
Plural
| Case | —plain | menimy | seniyour | anıhis / her | bizniour | sizniyou all's | alanıtheir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominativethe heroes | —batırla | menibatırlarım | senibatırlarıng | anıbatırları | biznibatırlarıbız | siznibatırlarığız | alanıbatırları |
| Genitivethe heroes' | —batırlanı | menibatırlarımı | senibatırlarıngı | anıbatırlarını | biznibatırlarıbıznı | siznibatırlarığıznı | alanıbatırlarını |
| Accusativethe heroes (as the object) | —batırlanı | menibatırlarımı | senibatırlarıngı | anıbatırların | biznibatırlarıbıznı | siznibatırlarığıznı | alanıbatırların |
| Dativeto the heroes | —batırlağa | menibatırlarıma | senibatırlarınga | anıbatırlarına | biznibatırlarıbızğa | siznibatırlarığızğa | alanıbatırlarına |
| Locativeat / in the heroes | —batırlada | menibatırlarımda | senibatırlarıngda | anıbatırlarında | biznibatırlarıbızda | siznibatırlarığızda | alanıbatırlarında |
| Ablativefrom the heroes | —batırladan | menibatırlarımdan | senibatırlarıngdan | anıbatırlarından | biznibatırlarıbızdan | siznibatırlarığızdan | alanıbatırlarından |
The overlap in the last rows is real, not a mistake: batırları can mean "his / her heroes", "their hero", or "their heroes" — context decides.
The endings are the same ones the pronouns wear — that page explains when each case is used.