taydırırğa

/tajdɯrɯrʁa/

1. (v.) to shift, to move aside, to knock out of place (fig. )

ornundan taydırırğa — to shift something from its place
tüz joldan taydırırğa — to lead someone off the right path
esinden taydırırğa — to drive someone out of his mind

2. (v.) to depose, to overthrow, to remove from office

patçahnı taydırırğa — to depose the tsar
işden taydırırğa — to remove someone from his post
anı taydırdıla — they removed him

3. (v.) to drive away, to throw out, to get rid of

elden taydırırğa — to drive someone out of the village
közden taydırırğa — to put someone out of sight
jürekden taydırırğa — to cast someone out of one's heart

4. (v.) to remove, to root out, to eliminate

kemlikleni taydırırğa — to do away with the shortcomings
aman adetleni taydırırğa — to root out bad customs
çırmawlanı taydırdıla — they removed the obstacles

5. (v.) to subtract, to take one number from another

altıdan ekini taydırırğa — to take two from six
ongdan beşni taydır — take five from ten
sannı taydırırğa — to subtract a number

6. (v.) to make off with, to carry off, to steal

ruçkamı taydırdı — he made off with my pen
kim taydırdı açhanı — who made off with the money
bir zat da taydırmağandı — he has carried nothing off

Conjugation

Common forms

taydıradıhe is shifting
taydırdıhe shifted
taydırğandıhe has shifted
taydırırhe will shift
taydırlıqdıhe is going to shift
taydıra edihe was shifting
taydırsaif he shifts
taydır!shift!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of taydırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is shifting	mentaydırama	sentaydırasa	oltaydıradı	biztaydırabız	siztaydırasız	alataydıradıla
Present (simple & continuous)he is not shifting	mentaydırmayma	sentaydırmaysa	oltaydırmaydı	biztaydırmaybız	siztaydırmaysız	alataydırmaydıla
Present (simple & continuous)is he shifting?	mentaydıramıma? taydıramamı?	sentaydıramısa?	oltaydıramıdı?	biztaydıramıbız? taydırabızmı?	siztaydıramısız?	alataydıramıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he shifting?	mentaydırmaymıma? taydırmaymamı?	sentaydırmaymısa?	oltaydırmaymıdı?	biztaydırmaymıbız? taydırmaybızmı?	siztaydırmaymısız?	alataydırmaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he usually shifts	mentaydırıwçanma	sentaydırıwçansa	oltaydırıwçandı	biztaydırıwçanbız	siztaydırıwçansız	alataydırıwçandıla
Habitual (usually, tends to)he doesn't usually shift	mentaydırıwçan tülme	sentaydırıwçan tülse	oltaydırıwçan tüldü	biztaydırıwçan tülbüz	siztaydırıwçan tülsüz	alataydırıwçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)does he usually shift?	mentaydırıwçanmıma? taydırıwçanmamı?	sentaydırıwçanmısa?	oltaydırıwçanmıdı?	biztaydırıwçanmıbız? taydırıwçanbızmı?	siztaydırıwçanmısız?	alataydırıwçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)doesn't he usually shift?	mentaydırıwçan tülmüme?	sentaydırıwçan tülmüse?	oltaydırıwçan tülmüdü?	biztaydırıwçan tülmübüz?	siztaydırıwçan tülmüsüz?	alataydırıwçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has shifted and remains so			oltaydırıbdı			alataydırıbdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he shifted?			oltaydırıbmıdı?			alataydırıbmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of shifting	mentaydıra turama	sentaydıra turasa	oltaydıra turadı	biztaydıra turabız	siztaydıra turasız	alataydıra turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of shifting	mentaydıra turmayma	sentaydıra turmaysa	oltaydıra turmaydı	biztaydıra turmaybız	siztaydıra turmaysız	alataydıra turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of shifting?	mentaydıra turamıma? taydıra turamamı?	sentaydıra turamısa?	oltaydıra turamıdı?	biztaydıra turamıbız? taydıra turabızmı?	siztaydıra turamısız?	alataydıra turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of shifting?	mentaydıra turmaymıma? taydıra turmaymamı?	sentaydıra turmaymısa?	oltaydıra turmaymıdı?	biztaydıra turmaymıbız? taydıra turmaybızmı?	siztaydıra turmaymısız?	alataydıra turmaymıdıla?
Simple past (definite)he shifted	mentaydırdım	sentaydırdıng	oltaydırdı	biztaydırdıq	siztaydırdığız	alataydırdıla
Simple past (definite)he didn't shift	mentaydırmadım	sentaydırmadıng	oltaydırmadı	biztaydırmadıq	siztaydırmadığız	alataydırmadıla
Simple past (definite)did he shift?	mentaydırdımmı?	sentaydırdıngmı?	oltaydırdımı?	biztaydırdıqmı?	siztaydırdığızmı?	alataydırdılamı?
Simple past (definite)didn't he shift?	mentaydırmadımmı?	sentaydırmadıngmı?	oltaydırmadımı?	biztaydırmadıqmı?	siztaydırmadığızmı?	alataydırmadılamı?
Perfect (past indefinite)he has shifted	mentaydırğanma	sentaydırğansa	oltaydırğandı	biztaydırğanbız	siztaydırğansız	alataydırğandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't shifted	mentaydırmağanma	sentaydırmağansa	oltaydırmağandı	biztaydırmağanbız	siztaydırmağansız	alataydırmağandıla
Perfect (past indefinite)has he shifted?	mentaydırğanmıma? taydırğanmamı?	sentaydırğanmısa?	oltaydırğanmıdı?	biztaydırğanmıbız? taydırğanbızmı?	siztaydırğanmısız?	alataydırğanmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he shifted?	mentaydırmağanmıma? taydırmağanmamı?	sentaydırmağanmısa?	oltaydırmağanmıdı?	biztaydırmağanmıbız? taydırmağanbızmı?	siztaydırmağanmısız?	alataydırmağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will shift	mentaydırırma	sentaydırırsa	oltaydırır	biztaydırırbız	siztaydırırsız	alataydırırla
Indefinite future (future I)he won't shift	mentaydırmazma	sentaydırmazsa	oltaydırmaz	biztaydırmazbız	siztaydırmazsız	alataydırmazla
Indefinite future (future I)will he shift?	mentaydırırmıma? taydırırmamı?	sentaydırırmısa?	oltaydırırmı?	biztaydırırmıbız? taydırırbızmı?	siztaydırırmısız?	alataydırırmıla?
Indefinite future (future I)won't he shift?	mentaydırmazmıma? taydırmazmamı?	sentaydırmazmısa?	oltaydırmazmı?	biztaydırmazmıbız? taydırmazbızmı?	siztaydırmazmısız?	alataydırmazmıla?
Definite future (future II)he is going to shift	mentaydırlıqma¹	sentaydırlıqsa¹	oltaydırlıqdı¹	biztaydırlıqbız¹	siztaydırlıqsız¹	alataydırlıqdıla¹
Definite future (future II)he is not going to shift	mentaydırlıq tülme¹	sentaydırlıq tülse¹	oltaydırlıq tüldü¹	biztaydırlıq tülbüz¹	siztaydırlıq tülsüz¹	alataydırlıq tüldüle¹
Definite future (future II)is he going to shift?	mentaydırlıqmıma?¹ taydırlıqmamı?	sentaydırlıqmısa?¹	oltaydırlıqmıdı?¹	biztaydırlıqmıbız?¹ taydırlıqbızmı?	siztaydırlıqmısız?¹	alataydırlıqmıdıla?¹
Definite future (future II)isn't he going to shift?	mentaydırlıq tülmüme?¹	sentaydırlıq tülmüse?¹	oltaydırlıq tülmüdü?¹	biztaydırlıq tülmübüz?¹	siztaydırlıq tülmüsüz?¹	alataydırlıq tülmüdüle?¹

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Definite future (future II)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so taydırrıqdı

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of taydırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had shifted	mentaydırğan edimtaydırğanem	sentaydırğan edingtaydırğaneng	oltaydırğan editaydırğaned	biztaydırğan ediktaydırğanek	siztaydırğan edigiztaydırğanegiz	alataydırğan ediletaydırğanelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't shifted	mentaydırmağan edimtaydırmağanem	sentaydırmağan edingtaydırmağaneng	oltaydırmağan editaydırmağaned	biztaydırmağan ediktaydırmağanek	siztaydırmağan edigiztaydırmağanegiz	alataydırmağan ediletaydırmağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was shifting	mentaydıra edimtaydıraem	sentaydıra edingtaydıraeng	oltaydıra editaydıraed	biztaydıra ediktaydıraek	siztaydıra edigiztaydıraegiz	alataydıra ediletaydıraelle
Past continuous (imperfect)he wasn't shifting	mentaydırmay edimtaydırmayem	sentaydırmay edingtaydırmayeng	oltaydırmay editaydırmayed	biztaydırmay ediktaydırmayek	siztaydırmay edigiztaydırmayegiz	alataydırmay ediletaydırmayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to shift	mentaydırıwçan edimtaydırıwçanem	sentaydırıwçan edingtaydırıwçaneng	oltaydırıwçan editaydırıwçaned	biztaydırıwçan ediktaydırıwçanek	siztaydırıwçan edigiztaydırıwçanegiz	alataydırıwçan ediletaydırıwçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to shift	mentaydırıwçan tül edimtaydırıwçan tül em	sentaydırıwçan tül edingtaydırıwçan tül eng	oltaydırıwçan tül editaydırıwçan tül ed	biztaydırıwçan tül ediktaydırıwçan tül ek	siztaydırıwçan tül edigiztaydırıwçan tül egiz	alataydırıwçan tül ediletaydırıwçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had shifted and remained so			oltaydırıb edi			alataydırıb edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't shifted			oltaydırıb tül edi			alataydırıb tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of shifting	mentaydıra tura edimtaydıra turaem	sentaydıra tura edingtaydıra turaeng	oltaydıra tura editaydıra turaed	biztaydıra tura ediktaydıra turaek	siztaydıra tura edigiztaydıra turaegiz	alataydıra tura ediletaydıra turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of shifting	mentaydıra turmay edimtaydıra turmayem	sentaydıra turmay edingtaydıra turmayeng	oltaydıra turmay editaydıra turmayed	biztaydıra turmay ediktaydıra turmayek	siztaydıra turmay edigiztaydıra turmayegiz	alataydıra turmay ediletaydıra turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would shift	mentaydırır edimtaydırır em	sentaydırır edingtaydırır eng	oltaydırır editaydırır ed	biztaydırır ediktaydırır ek	siztaydırır edigiztaydırır egiz	alataydırır ediletaydırır elle
Conditional result (would)he wouldn't shift	mentaydırmaz edimtaydırmaz em	sentaydırmaz edingtaydırmaz eng	oltaydırmaz editaydırmaz ed	biztaydırmaz ediktaydırmaz ek	siztaydırmaz edigiztaydırmaz egiz	alataydırmaz ediletaydırmaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have shifted	mentaydırlıq edim²taydırlıq em	sentaydırlıq eding²taydırlıq eng	oltaydırlıq edi²taydırlıq ed	biztaydırlıq edik²taydırlıq ek	siztaydırlıq edigiz²taydırlıq egiz	alataydırlıq edile²taydırlıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have shifted	mentaydırlıq tül edim²taydırlıq tül em	sentaydırlıq tül eding²taydırlıq tül eng	oltaydırlıq tül edi²taydırlıq tül ed	biztaydırlıq tül edik²taydırlıq tül ek	siztaydırlıq tül edigiz²taydırlıq tül egiz	alataydırlıq tül edile²taydırlıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Past conditional result (would have)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so taydırrıq edi

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of taydırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he shifts	mentaydırsam	sentaydırsang	oltaydırsa	biztaydırsaq	siztaydırsağız	alataydırsala
Conditionalif he doesn't shift	mentaydırmasam	sentaydırmasang	oltaydırmasa	biztaydırmasaq	siztaydırmasağız	alataydırmasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is shifting	mentaydıra esem	sentaydıra eseng	oltaydıra ese	biztaydıra esek	siztaydıra esegiz	alataydıra esele
Conditional, present realif he is not shifting	mentaydırmay esem	sentaydırmay eseng	oltaydırmay ese	biztaydırmay esek	siztaydırmay esegiz	alataydırmay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he shifted	mentaydırsam editaydırsam ed	sentaydırsang editaydırsang ed	oltaydırsa editaydırsaed	biztaydırsaq editaydırsaq ed	siztaydırsağız editaydırsağız ed	alataydırsala editaydırsalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't shift	mentaydırmasam editaydırmasam ed	sentaydırmasang editaydırmasang ed	oltaydırmasa editaydırmasaed	biztaydırmasaq editaydırmasaq ed	siztaydırmasağız editaydırmasağız ed	alataydırmasala editaydırmasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past³if he shifted	mentaydırdım esem	sentaydırdıng eseng	oltaydırdı ese	biztaydırdıq esek	siztaydırdığız esegiz	alataydırdıla esele
Conditional, definite past³if he didn't shift	mentaydırmadım esem	sentaydırmadıng eseng	oltaydırmadı ese	biztaydırmadıq esek	siztaydırmadığız esegiz	alataydırmadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he did shift (indeed)	mentaydırğan esem	sentaydırğan eseng	oltaydırğan ese	biztaydırğan esek	siztaydırğan esegiz	alataydırğan esele
Conditional, past realif he didn't shift (indeed)	mentaydırmağan esem	sentaydırmağan eseng	oltaydırmağan ese	biztaydırmağan esek	siztaydırmağan esegiz	alataydırmağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had shifted	mentaydırğan bolsam	sentaydırğan bolsang	oltaydırğan bolsa	biztaydırğan bolsaq	siztaydırğan bolsağız	alataydırğan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't shifted	mentaydırmağan bolsam	sentaydırmağan bolsang	oltaydırmağan bolsa	biztaydırmağan bolsaq	siztaydırmağan bolsağız	alataydırmağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had shifted	mentaydırğan bolsam editaydırğan bolsam ed	sentaydırğan bolsang editaydırğan bolsang ed	oltaydırğan bolsa editaydırğan bolsaed	biztaydırğan bolsaq editaydırğan bolsaq ed	siztaydırğan bolsağız editaydırğan bolsağız ed	alataydırğan bolsala editaydırğan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't shifted	mentaydırmağan bolsam editaydırmağan bolsam ed	sentaydırmağan bolsang editaydırmağan bolsang ed	oltaydırmağan bolsa editaydırmağan bolsaed	biztaydırmağan bolsaq editaydırmağan bolsaq ed	siztaydırmağan bolsağız editaydırmağan bolsağız ed	alataydırmağan bolsala editaydırmağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will shift	mentaydırır esem	sentaydırır eseng	oltaydırır ese	biztaydırır esek	siztaydırır esegiz	alataydırır esele
Conditional, aoristif he won't shift	mentaydırmaz esem	sentaydırmaz eseng	oltaydırmaz ese	biztaydırmaz esek	siztaydırmaz esegiz	alataydırmaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to shift	mentaydırlıq esem⁴	sentaydırlıq eseng⁴	oltaydırlıq ese⁴	biztaydırlıq esek⁴	siztaydırlıq esegiz⁴	alataydırlıq esele⁴
Conditional, futureif he is not going to shift	mentaydırlıq tül esem⁴	sentaydırlıq tül eseng⁴	oltaydırlıq tül ese⁴	biztaydırlıq tül esek⁴	siztaydırlıq tül esegiz⁴	alataydırlıq tül esele⁴
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to shift	mentaydırlıq bolsam⁵	sentaydırlıq bolsang⁵	oltaydırlıq bolsa⁵	biztaydırlıq bolsaq⁵	siztaydırlıq bolsağız⁵	alataydırlıq bolsala⁵
Conditional, counterfactual futureif he were not going to shift	mentaydırmazlıq bolsam	sentaydırmazlıq bolsang	oltaydırmazlıq bolsa	biztaydırmazlıq bolsaq	siztaydırmazlıq bolsağız	alataydırmazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso taydırdıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Conditional, futurespoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so taydırrıq ese
Conditional, counterfactual futurespoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so taydırrıq bolsa

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of taydırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be shifting	mentaydıra bolurma	sentaydıra bolursa	oltaydıra bolur	biztaydıra bolurbuz	siztaydıra bolursuz	alataydıra bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be shifting	mentaydırmay bolurma	sentaydırmay bolursa	oltaydırmay bolur	biztaydırmay bolurbuz	siztaydırmay bolursuz	alataydırmay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of shifting	mentaydıra tura bolurma	sentaydıra tura bolursa	oltaydıra tura bolur	biztaydıra tura bolurbuz	siztaydıra tura bolursuz	alataydıra tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not shifting	mentaydırmay tura bolurma	sentaydırmay tura bolursa	oltaydırmay tura bolur	biztaydırmay tura bolurbuz	siztaydırmay tura bolursuz	alataydırmay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have shifted	mentaydırğan bolurma	sentaydırğan bolursa	oltaydırğan bolur	biztaydırğan bolurbuz	siztaydırğan bolursuz	alataydırğan bolurla
Inference (must have)he must not have shifted	mentaydırmağan bolurma	sentaydırmağan bolursa	oltaydırmağan bolur	biztaydırmağan bolurbuz	siztaydırmağan bolursuz	alataydırmağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to shift	mentaydırlıq bolurma⁶	sentaydırlıq bolursa⁶	oltaydırlıq bolur⁶	biztaydırlıq bolurbuz⁶	siztaydırlıq bolursuz⁶	alataydırlıq bolurla⁶
Inference, future (must be going to)he must not be going to shift	mentaydırmazlıq bolurma	sentaydırmazlıq bolursa	oltaydırmazlıq bolur	biztaydırmazlıq bolurbuz	siztaydırmazlıq bolursuz	alataydırmazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Inference, future (must be going to)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so taydırrıq bolur

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of taydırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it shift	mentaydırayım	sentaydır!	oltaydırsın	biztaydırayıq	siztaydırığız!	alataydırsınla
Commands & suggestionslet him/her/it not shift	mentaydırmayım	sentaydırma!	oltaydırmasın	biztaydırmayıq	siztaydırmağız!	alataydırmasınla
Commands & suggestionsshould he shift?	mentaydırayımmı?		oltaydırsınmı?	biztaydırayıqmı?		alataydırsınlamı?
Commands & suggestionsshould he not shift?	mentaydırmayımmı?		oltaydırmasınmı?	biztaydırmayıqmı?		alataydırmasınlamı?
Requestsdo let him/her/it shift		sentaydırçı⁷	oltaydırsınçı		siztaydırçığız	alataydırsınlaçı
Requestsdo let him/her/it not shift		sentaydırmaçı⁷	oltaydırmasınçı		siztaydırmaçığız	alataydırmasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you shift		sentaydırğıntaydırğı
Blessings & curses — may you…may you not shift		sentaydırmağıntaydırmağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he shifted	mentaydırğay edim taydırğa edim	sentaydırğay eding taydırğa eding	oltaydırğay edi taydırğa edi	biztaydırğay edik taydırğa edik	siztaydırğay edigiz taydırğa edigiz	alataydırğay edile taydırğa edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he did not shift	mentaydırmağay edim taydırmağa edim	sentaydırmağay eding taydırmağa eding	oltaydırmağay edi taydırmağa edi	biztaydırmağay edik taydırmağa edik	siztaydırmağay edigiz taydırmağa edigiz	alataydırmağay edile taydırmağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to shift	mentaydırmağa qoyayımtaydırma qoyayım	sentaydırmağa qoy!taydırma qoy!	oltaydırmağa qoysuntaydırma qoysun	biztaydırmağa qoyayıqtaydırma qoyayıq	siztaydırmağa qoyuğuz!taydırma qoyuğuz!	alataydırmağa qoysunlataydırma qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to shift	mentaydırmağa qoymayımtaydırma qoymayım	sentaydırmağa qoyma!taydırma qoyma!	oltaydırmağa qoymasıntaydırma qoymasın	biztaydırmağa qoymayıqtaydırma qoymayıq	siztaydırmağa qoymağız!taydırma qoymağız!	alataydırmağa qoymasınlataydırma qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to shift?	mentaydırmağa qoyayımmı?taydırma qoyayımmı?		oltaydırmağa qoysunmu?taydırma qoysunmu?	biztaydırmağa qoyayıqmı?taydırma qoyayıqmı?		alataydırmağa qoysunlamı?taydırma qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to shift?	mentaydırmağa qoymayımmı?taydırma qoymayımmı?		oltaydırmağa qoymasınmı?taydırma qoymasınmı?	biztaydırmağa qoymayıqmı?taydırma qoymayıqmı?		alataydırmağa qoymasınlamı?taydırma qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to shift	mentaydırmağa qoyamataydırma qoyama	sentaydırmağa qoyasataydırma qoyasa	oltaydırmağa qoyadıtaydırma qoyadı	biztaydırmağa qoyabıztaydırma qoyabız	siztaydırmağa qoyasıztaydırma qoyasız	alataydırmağa qoyadılataydırma qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to shift	mentaydırmağa qoymaymataydırma qoymayma	sentaydırmağa qoymaysataydırma qoymaysa	oltaydırmağa qoymaydıtaydırma qoymaydı	biztaydırmağa qoymaybıztaydırma qoymaybız	siztaydırmağa qoymaysıztaydırma qoymaysız	alataydırmağa qoymaydılataydırma qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to shift?	mentaydırmağa qoyamıma?taydırma qoyamıma?	sentaydırmağa qoyamısa?taydırma qoyamısa?	oltaydırmağa qoyamıdı?taydırma qoyamıdı?	biztaydırmağa qoyamıbız?taydırma qoyamıbız?	siztaydırmağa qoyamısız?taydırma qoyamısız?	alataydırmağa qoyamıdıla?taydırma qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to shift?	mentaydırmağa qoymaymıma?taydırma qoymaymıma?	sentaydırmağa qoymaymısa?taydırma qoymaymısa?	oltaydırmağa qoymaymıdı?taydırma qoymaymıdı?	biztaydırmağa qoymaymıbız?taydırma qoymaymıbız?	siztaydırmağa qoymaymısız?taydırma qoymaymısız?	alataydırmağa qoymaymıdıla?taydırma qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to shift	mentaydırmağa qoydumtaydırma qoydum	sentaydırmağa qoydungtaydırma qoydung	oltaydırmağa qoydutaydırma qoydu	biztaydırmağa qoyduqtaydırma qoyduq	siztaydırmağa qoyduğuztaydırma qoyduğuz	alataydırmağa qoydulataydırma qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to shift	mentaydırmağa qoymadımtaydırma qoymadım	sentaydırmağa qoymadıngtaydırma qoymadıng	oltaydırmağa qoymadıtaydırma qoymadı	biztaydırmağa qoymadıqtaydırma qoymadıq	siztaydırmağa qoymadığıztaydırma qoymadığız	alataydırmağa qoymadılataydırma qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to shift?	mentaydırmağa qoydummu?taydırma qoydummu?	sentaydırmağa qoydungmu?taydırma qoydungmu?	oltaydırmağa qoydumu?taydırma qoydumu?	biztaydırmağa qoyduqmu?taydırma qoyduqmu?	siztaydırmağa qoyduğuzmu?taydırma qoyduğuzmu?	alataydırmağa qoydulamı?taydırma qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to shift?	mentaydırmağa qoymadımmı?taydırma qoymadımmı?	sentaydırmağa qoymadıngmı?taydırma qoymadıngmı?	oltaydırmağa qoymadımı?taydırma qoymadımı?	biztaydırmağa qoymadıqmı?taydırma qoymadıqmı?	siztaydırmağa qoymadığızmı?taydırma qoymadığızmı?	alataydırmağa qoymadılamı?taydırma qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of taydırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can shift	mentaydıralama	sentaydıralasa	oltaydıraladı	biztaydıralabız	siztaydıralasız	alataydıraladıla
Ability — presenthe can't shift	mentaydıralmayma	sentaydıralmaysa	oltaydıralmaydı	biztaydıralmaybız	siztaydıralmaysız	alataydıralmaydıla
Ability — presentcan he shift?	mentaydıralamıma? taydıralamamı?	sentaydıralamısa?	oltaydıralamıdı?	biztaydıralamıbız? taydıralabızmı?	siztaydıralamısız?	alataydıralamıdıla?
Ability — presentcan't he shift?	mentaydıralmaymıma? taydıralmaymamı?	sentaydıralmaymısa?	oltaydıralmaymıdı?	biztaydıralmaymıbız? taydıralmaybızmı?	siztaydıralmaymısız?	alataydıralmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can shift	mentaydıralsam	sentaydıralsang	oltaydıralsa	biztaydıralsaq	siztaydıralsağız	alataydıralsala
Ability — if I can…if he can't shift	mentaydıralmasam	sentaydıralmasang	oltaydıralmasa	biztaydıralmasaq	siztaydıralmasağız	alataydıralmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to shift	mentaydıraldım	sentaydıraldıng	oltaydıraldı	biztaydıraldıq	siztaydıraldığız	alataydıraldıla
Ability — simple pasthe could not shift	mentaydıralmadım	sentaydıralmadıng	oltaydıralmadı	biztaydıralmadıq	siztaydıralmadığız	alataydıralmadıla
Ability — simple pastwas he able to shift?	mentaydıraldımmı?	sentaydıraldıngmı?	oltaydıraldımı?	biztaydıraldıqmı?	siztaydıraldığızmı?	alataydıraldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he shift?	mentaydıralmadımmı?	sentaydıralmadıngmı?	oltaydıralmadımı?	biztaydıralmadıqmı?	siztaydıralmadığızmı?	alataydıralmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to shift	mentaydıralğanma	sentaydıralğansa	oltaydıralğandı	biztaydıralğanbız	siztaydıralğansız	alataydıralğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to shift	mentaydıralmağanma	sentaydıralmağansa	oltaydıralmağandı	biztaydıralmağanbız	siztaydıralmağansız	alataydıralmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to shift?	mentaydıralğanmıma? taydıralğanmamı?	sentaydıralğanmısa?	oltaydıralğanmıdı?	biztaydıralğanmıbız? taydıralğanbızmı?	siztaydıralğanmısız?	alataydıralğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to shift?	mentaydıralmağanmıma? taydıralmağanmamı?	sentaydıralmağanmısa?	oltaydıralmağanmıdı?	biztaydıralmağanmıbız? taydıralmağanbızmı?	siztaydıralmağanmısız?	alataydıralmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to shift	mentaydıralğan edimtaydıralğanem	sentaydıralğan edingtaydıralğaneng	oltaydıralğan editaydıralğaned	biztaydıralğan ediktaydıralğanek	siztaydıralğan edigiztaydıralğanegiz	alataydıralğan ediletaydıralğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to shift	mentaydıralmağan edimtaydıralmağanem	sentaydıralmağan edingtaydıralmağaneng	oltaydıralmağan editaydıralmağaned	biztaydıralmağan ediktaydıralmağanek	siztaydıralmağan edigiztaydıralmağanegiz	alataydıralmağan ediletaydıralmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could shift	mentaydırala edimtaydıralaem	sentaydırala edingtaydıralaeng	oltaydırala editaydıralaed	biztaydırala ediktaydıralaek	siztaydırala edigiztaydıralaegiz	alataydırala ediletaydıralaelle
Ability — past backgroundhe could not shift	mentaydıralmay edimtaydıralmayem	sentaydıralmay edingtaydıralmayeng	oltaydıralmay editaydıralmayed	biztaydıralmay ediktaydıralmayek	siztaydıralmay edigiztaydıralmayegiz	alataydıralmay ediletaydıralmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to shift	mentaydıralırma	sentaydıralırsa	oltaydıralır	biztaydıralırbız	siztaydıralırsız	alataydıralırla
Ability — future Ihe won't be able to shift	mentaydıralmazma	sentaydıralmazsa	oltaydıralmaz	biztaydıralmazbız	siztaydıralmazsız	alataydıralmazla
Ability — future Iwill he be able to shift?	mentaydıralırmıma? taydıralırmamı?	sentaydıralırmısa?	oltaydıralırmı?	biztaydıralırmıbız? taydıralırbızmı?	siztaydıralırmısız?	alataydıralırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to shift?	mentaydıralmazmıma? taydıralmazmamı?	sentaydıralmazmısa?	oltaydıralmazmı?	biztaydıralmazmıbız? taydıralmazbızmı?	siztaydıralmazmısız?	alataydıralmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to shift	mentaydırallıqma	sentaydırallıqsa	oltaydırallıqdı	biztaydırallıqbız	siztaydırallıqsız	alataydırallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to shift	mentaydırallıq tülme	sentaydırallıq tülse	oltaydırallıq tüldü	biztaydırallıq tülbüz	siztaydırallıq tülsüz	alataydırallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to shift?	mentaydırallıqmıma? taydırallıqmamı?	sentaydırallıqmısa?	oltaydırallıqmıdı?	biztaydırallıqmıbız? taydırallıqbızmı?	siztaydırallıqmısız?	alataydırallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to shift?	mentaydırallıq tülmüme?	sentaydırallıq tülmüse?	oltaydırallıq tülmüdü?	biztaydırallıq tülmübüz?	siztaydırallıq tülmüsüz?	alataydırallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to shift	mentaydıralır edimtaydıralır em	sentaydıralır edingtaydıralır eng	oltaydıralır editaydıralır ed	biztaydıralır ediktaydıralır ek	siztaydıralır edigiztaydıralır egiz	alataydıralır ediletaydıralır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to shift	mentaydıralmaz edimtaydıralmaz em	sentaydıralmaz edingtaydıralmaz eng	oltaydıralmaz editaydıralmaz ed	biztaydıralmaz ediktaydıralmaz ek	siztaydıralmaz edigiztaydıralmaz egiz	alataydıralmaz ediletaydıralmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to shift		sentaydıralğıntaydıralğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to shift		sentaydıralmağıntaydıralmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of taydırırğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be shifting	mentaydıra bolmazma	sentaydıra bolmazsa	oltaydıra bolmaz	biztaydıra bolmazbız	siztaydıra bolmazsız	alataydıra bolmazla
Inference, present — double negationhe must be shifting (emphatic)	mentaydırmay bolmazma	sentaydırmay bolmazsa	oltaydırmay bolmaz	biztaydırmay bolmazbız	siztaydırmay bolmazsız	alataydırmay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of shifting	mentaydıra tura bolmazma	sentaydıra tura bolmazsa	oltaydıra tura bolmaz	biztaydıra tura bolmazbız	siztaydıra tura bolmazsız	alataydıra tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not shifting (emphatic)	mentaydırmay tura bolmazma	sentaydırmay tura bolmazsa	oltaydırmay tura bolmaz	biztaydırmay tura bolmazbız	siztaydırmay tura bolmazsız	alataydırmay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not shifting	mentaydırmay turama	sentaydırmay turasa	oltaydırmay turadı	biztaydırmay turabız	siztaydırmay turasız	alataydırmay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not shifting	mentaydırmay turmayma	sentaydırmay turmaysa	oltaydırmay turmaydı	biztaydırmay turmaybız	siztaydırmay turmaysız	alataydırmay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not shifting?	mentaydırmay turmaymıma	sentaydırmay turmaymısa	oltaydırmay turmaymıdı	biztaydırmay turmaymıbız	siztaydırmay turmaymısız	alataydırmay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have shifted	mentaydırğan bolmazma	sentaydırğan bolmazsa	oltaydırğan bolmaz	biztaydırğan bolmazbız	siztaydırğan bolmazsız	alataydırğan bolmazla
Inference — double negationhe must have shifted (emphatic)	mentaydırmağan bolmazma	sentaydırmağan bolmazsa	oltaydırmağan bolmaz	biztaydırmağan bolmazbız	siztaydırmağan bolmazsız	alataydırmağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had shifted	mentaydırğan bolmasam	sentaydırğan bolmasang	oltaydırğan bolmasa	biztaydırğan bolmasaq	siztaydırğan bolmasağız	alataydırğan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't shifted	mentaydırmağan bolmasam	sentaydırmağan bolmasang	oltaydırmağan bolmasa	biztaydırmağan bolmasaq	siztaydırmağan bolmasağız	alataydırmağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to shift	mentaydırlıq bolmazma	sentaydırlıq bolmazsa	oltaydırlıq bolmaz	biztaydırlıq bolmazbız	siztaydırlıq bolmazsız	alataydırlıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to shift (emphatic)	mentaydırmazlıq bolmazma	sentaydırmazlıq bolmazsa	oltaydırmazlıq bolmaz	biztaydırmazlıq bolmazbız	siztaydırmazlıq bolmazsız	alataydırmazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to shift	mentaydırlıq bolmasam	sentaydırlıq bolmasang	oltaydırlıq bolmasa	biztaydırlıq bolmasaq	siztaydırlıq bolmasağız	alataydırlıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to shift	mentaydırmazlıq bolmasam	sentaydırmazlıq bolmasang	oltaydırmazlıq bolmasa	biztaydırmazlıq bolmasaq	siztaydırmazlıq bolmasağız	alataydırmazlıq bolmasala