qaytarırğa
/qajtarɯrʁa/
1. to give back, to return something
- kitabnı manga qaytar — give the book back to me
- açhanı iesine qaytardı — he returned the money to its owner
- borçungu qaytarırğa kerekdi — you must pay your debt back
- açhıçnı menge qaytar! — give me back the key!
- borçungu qaytar — repay your debt
2. to send back, to turn back
- atlanı artha qaytardıla — they sent the horses back
- qonaqnı qaytarma — do not turn a guest away
- joldan qaytardıla — they turned him back from the road
3. to answer or reply to a question or greeting
- salam qaytardıla — they returned the greeting
4. to take revenge or avenge oneself, in the expression dert qaytarırğa
- dert qaytarırğa — to take revenge
5. to repeat an action or statement
6. to recapture, to take (something) back by force
7. to close, to shut (a door, window, shutters)
8. to restore something lost or damaged to its former condition
9. to repel an attacking enemy
10. to reinstate someone in a former position or rights
11. to fold back or bend back an edge of clothing
12. to refuse someone a request or payment and send them away empty-handed
13. to review previously learned material
14. to echo a sound or spoken words
15. to reciprocate a kindness or service
16. to recoup expenditure or cover costs by yielding a corresponding benefit
Conjugation
Common forms
- qaytaradıhe is giving back
- qaytardıhe gave back
- qaytarğandıhe has given back
- qaytarırhe will give back
- qaytarlıqdıhe is going to give back
- qaytara edihe was giving back
- qaytarsaif he gives back
- qaytar!give back!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is giving back | menqaytarama | senqaytarasa | olqaytaradı | bizqaytarabız | sizqaytarasız | alaqaytaradıla |
| Present (simple & continuous)he is not giving back | menqaytarmayma | senqaytarmaysa | olqaytarmaydı | bizqaytarmaybız | sizqaytarmaysız | alaqaytarmaydıla |
| Present (simple & continuous)is he giving back? | menqaytaramıma? qaytaramamı? | senqaytaramısa? | olqaytaramıdı? | bizqaytaramıbız? qaytarabızmı? | sizqaytaramısız? | alaqaytaramıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he giving back? | menqaytarmaymıma? qaytarmaymamı? | senqaytarmaymısa? | olqaytarmaymıdı? | bizqaytarmaymıbız? qaytarmaybızmı? | sizqaytarmaymısız? | alaqaytarmaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually gives back | menqaytarıwçanma | senqaytarıwçansa | olqaytarıwçandı | bizqaytarıwçanbız | sizqaytarıwçansız | alaqaytarıwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually give back | menqaytarıwçan tülme | senqaytarıwçan tülse | olqaytarıwçan tüldü | bizqaytarıwçan tülbüz | sizqaytarıwçan tülsüz | alaqaytarıwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually give back? | menqaytarıwçanmıma? qaytarıwçanmamı? | senqaytarıwçanmısa? | olqaytarıwçanmıdı? | bizqaytarıwçanmıbız? qaytarıwçanbızmı? | sizqaytarıwçanmısız? | alaqaytarıwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually give back? | menqaytarıwçan tülmüme? | senqaytarıwçan tülmüse? | olqaytarıwçan tülmüdü? | bizqaytarıwçan tülmübüz? | sizqaytarıwçan tülmüsüz? | alaqaytarıwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has given back and remains so | olqaytarıbdı | alaqaytarıbdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he given back? | olqaytarıbmıdı? | alaqaytarıbmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of giving back | menqaytara turama | senqaytara turasa | olqaytara turadı | bizqaytara turabız | sizqaytara turasız | alaqaytara turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of giving back | menqaytara turmayma | senqaytara turmaysa | olqaytara turmaydı | bizqaytara turmaybız | sizqaytara turmaysız | alaqaytara turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of giving back? | menqaytara turamıma? qaytara turamamı? | senqaytara turamısa? | olqaytara turamıdı? | bizqaytara turamıbız? qaytara turabızmı? | sizqaytara turamısız? | alaqaytara turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of giving back? | menqaytara turmaymıma? qaytara turmaymamı? | senqaytara turmaymısa? | olqaytara turmaymıdı? | bizqaytara turmaymıbız? qaytara turmaybızmı? | sizqaytara turmaymısız? | alaqaytara turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he gave back | menqaytardım | senqaytardıng | olqaytardı | bizqaytardıq | sizqaytardığız | alaqaytardıla |
| Simple past (definite)he didn't give back | menqaytarmadım | senqaytarmadıng | olqaytarmadı | bizqaytarmadıq | sizqaytarmadığız | alaqaytarmadıla |
| Simple past (definite)did he give back? | menqaytardımmı? | senqaytardıngmı? | olqaytardımı? | bizqaytardıqmı? | sizqaytardığızmı? | alaqaytardılamı? |
| Simple past (definite)didn't he give back? | menqaytarmadımmı? | senqaytarmadıngmı? | olqaytarmadımı? | bizqaytarmadıqmı? | sizqaytarmadığızmı? | alaqaytarmadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has given back | menqaytarğanma | senqaytarğansa | olqaytarğandı | bizqaytarğanbız | sizqaytarğansız | alaqaytarğandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't given back | menqaytarmağanma | senqaytarmağansa | olqaytarmağandı | bizqaytarmağanbız | sizqaytarmağansız | alaqaytarmağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he given back? | menqaytarğanmıma? qaytarğanmamı? | senqaytarğanmısa? | olqaytarğanmıdı? | bizqaytarğanmıbız? qaytarğanbızmı? | sizqaytarğanmısız? | alaqaytarğanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he given back? | menqaytarmağanmıma? qaytarmağanmamı? | senqaytarmağanmısa? | olqaytarmağanmıdı? | bizqaytarmağanmıbız? qaytarmağanbızmı? | sizqaytarmağanmısız? | alaqaytarmağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will give back | menqaytarırma | senqaytarırsa | olqaytarır | bizqaytarırbız | sizqaytarırsız | alaqaytarırla |
| Indefinite future (future I)he won't give back | menqaytarmazma | senqaytarmazsa | olqaytarmaz | bizqaytarmazbız | sizqaytarmazsız | alaqaytarmazla |
| Indefinite future (future I)will he give back? | menqaytarırmıma? qaytarırmamı? | senqaytarırmısa? | olqaytarırmı? | bizqaytarırmıbız? qaytarırbızmı? | sizqaytarırmısız? | alaqaytarırmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he give back? | menqaytarmazmıma? qaytarmazmamı? | senqaytarmazmısa? | olqaytarmazmı? | bizqaytarmazmıbız? qaytarmazbızmı? | sizqaytarmazmısız? | alaqaytarmazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to give back | menqaytarlıqma1 | senqaytarlıqsa1 | olqaytarlıqdı1 | bizqaytarlıqbız1 | sizqaytarlıqsız1 | alaqaytarlıqdıla1 |
| Definite future (future II)he is not going to give back | menqaytarlıq tülme1 | senqaytarlıq tülse1 | olqaytarlıq tüldü1 | bizqaytarlıq tülbüz1 | sizqaytarlıq tülsüz1 | alaqaytarlıq tüldüle1 |
| Definite future (future II)is he going to give back? | menqaytarlıqmıma?1 qaytarlıqmamı? | senqaytarlıqmısa?1 | olqaytarlıqmıdı?1 | bizqaytarlıqmıbız?1 qaytarlıqbızmı? | sizqaytarlıqmısız?1 | alaqaytarlıqmıdıla?1 |
| Definite future (future II)isn't he going to give back? | menqaytarlıq tülmüme?1 | senqaytarlıq tülmüse?1 | olqaytarlıq tülmüdü?1 | bizqaytarlıq tülmübüz?1 | sizqaytarlıq tülmüsüz?1 | alaqaytarlıq tülmüdüle?1 |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Definite future (future II)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so qaytarrıqdı
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had given back | menqaytarğan edimqaytarğanem | senqaytarğan edingqaytarğaneng | olqaytarğan ediqaytarğaned | bizqaytarğan edikqaytarğanek | sizqaytarğan edigizqaytarğanegiz | alaqaytarğan edileqaytarğanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't given back | menqaytarmağan edimqaytarmağanem | senqaytarmağan edingqaytarmağaneng | olqaytarmağan ediqaytarmağaned | bizqaytarmağan edikqaytarmağanek | sizqaytarmağan edigizqaytarmağanegiz | alaqaytarmağan edileqaytarmağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was giving back | menqaytara edimqaytaraem | senqaytara edingqaytaraeng | olqaytara ediqaytaraed | bizqaytara edikqaytaraek | sizqaytara edigizqaytaraegiz | alaqaytara edileqaytaraelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't giving back | menqaytarmay edimqaytarmayem | senqaytarmay edingqaytarmayeng | olqaytarmay ediqaytarmayed | bizqaytarmay edikqaytarmayek | sizqaytarmay edigizqaytarmayegiz | alaqaytarmay edileqaytarmayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to give back | menqaytarıwçan edimqaytarıwçanem | senqaytarıwçan edingqaytarıwçaneng | olqaytarıwçan ediqaytarıwçaned | bizqaytarıwçan edikqaytarıwçanek | sizqaytarıwçan edigizqaytarıwçanegiz | alaqaytarıwçan edileqaytarıwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to give back | menqaytarıwçan tül edimqaytarıwçan tül em | senqaytarıwçan tül edingqaytarıwçan tül eng | olqaytarıwçan tül ediqaytarıwçan tül ed | bizqaytarıwçan tül edikqaytarıwçan tül ek | sizqaytarıwçan tül edigizqaytarıwçan tül egiz | alaqaytarıwçan tül edileqaytarıwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had given back and remained so | olqaytarıb edi | alaqaytarıb edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't given back | olqaytarıb tül edi | alaqaytarıb tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of giving back | menqaytara tura edimqaytara turaem | senqaytara tura edingqaytara turaeng | olqaytara tura ediqaytara turaed | bizqaytara tura edikqaytara turaek | sizqaytara tura edigizqaytara turaegiz | alaqaytara tura edileqaytara turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of giving back | menqaytara turmay edimqaytara turmayem | senqaytara turmay edingqaytara turmayeng | olqaytara turmay ediqaytara turmayed | bizqaytara turmay edikqaytara turmayek | sizqaytara turmay edigizqaytara turmayegiz | alaqaytara turmay edileqaytara turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would give back | menqaytarır edimqaytarır em | senqaytarır edingqaytarır eng | olqaytarır ediqaytarır ed | bizqaytarır edikqaytarır ek | sizqaytarır edigizqaytarır egiz | alaqaytarır edileqaytarır elle |
| Conditional result (would)he wouldn't give back | menqaytarmaz edimqaytarmaz em | senqaytarmaz edingqaytarmaz eng | olqaytarmaz ediqaytarmaz ed | bizqaytarmaz edikqaytarmaz ek | sizqaytarmaz edigizqaytarmaz egiz | alaqaytarmaz edileqaytarmaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have given back | menqaytarlıq edim2qaytarlıq em | senqaytarlıq eding2qaytarlıq eng | olqaytarlıq edi2qaytarlıq ed | bizqaytarlıq edik2qaytarlıq ek | sizqaytarlıq edigiz2qaytarlıq egiz | alaqaytarlıq edile2qaytarlıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have given back | menqaytarlıq tül edim2qaytarlıq tül em | senqaytarlıq tül eding2qaytarlıq tül eng | olqaytarlıq tül edi2qaytarlıq tül ed | bizqaytarlıq tül edik2qaytarlıq tül ek | sizqaytarlıq tül edigiz2qaytarlıq tül egiz | alaqaytarlıq tül edile2qaytarlıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
- Past conditional result (would have)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so qaytarrıq edi
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he gives back | menqaytarsam | senqaytarsang | olqaytarsa | bizqaytarsaq | sizqaytarsağız | alaqaytarsala |
| Conditionalif he doesn't give back | menqaytarmasam | senqaytarmasang | olqaytarmasa | bizqaytarmasaq | sizqaytarmasağız | alaqaytarmasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is giving back | menqaytara esem | senqaytara eseng | olqaytara ese | bizqaytara esek | sizqaytara esegiz | alaqaytara esele |
| Conditional, present realif he is not giving back | menqaytarmay esem | senqaytarmay eseng | olqaytarmay ese | bizqaytarmay esek | sizqaytarmay esegiz | alaqaytarmay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he gave back | menqaytarsam ediqaytarsam ed | senqaytarsang ediqaytarsang ed | olqaytarsa ediqaytarsaed | bizqaytarsaq ediqaytarsaq ed | sizqaytarsağız ediqaytarsağız ed | alaqaytarsala ediqaytarsalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't give back | menqaytarmasam ediqaytarmasam ed | senqaytarmasang ediqaytarmasang ed | olqaytarmasa ediqaytarmasaed | bizqaytarmasaq ediqaytarmasaq ed | sizqaytarmasağız ediqaytarmasağız ed | alaqaytarmasala ediqaytarmasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past3if he gave back | menqaytardım esem | senqaytardıng eseng | olqaytardı ese | bizqaytardıq esek | sizqaytardığız esegiz | alaqaytardıla esele |
| Conditional, definite past3if he didn't give back | menqaytarmadım esem | senqaytarmadıng eseng | olqaytarmadı ese | bizqaytarmadıq esek | sizqaytarmadığız esegiz | alaqaytarmadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did give back (indeed) | menqaytarğan esem | senqaytarğan eseng | olqaytarğan ese | bizqaytarğan esek | sizqaytarğan esegiz | alaqaytarğan esele |
| Conditional, past realif he didn't give back (indeed) | menqaytarmağan esem | senqaytarmağan eseng | olqaytarmağan ese | bizqaytarmağan esek | sizqaytarmağan esegiz | alaqaytarmağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had given back | menqaytarğan bolsam | senqaytarğan bolsang | olqaytarğan bolsa | bizqaytarğan bolsaq | sizqaytarğan bolsağız | alaqaytarğan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't given back | menqaytarmağan bolsam | senqaytarmağan bolsang | olqaytarmağan bolsa | bizqaytarmağan bolsaq | sizqaytarmağan bolsağız | alaqaytarmağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had given back | menqaytarğan bolsam ediqaytarğan bolsam ed | senqaytarğan bolsang ediqaytarğan bolsang ed | olqaytarğan bolsa ediqaytarğan bolsaed | bizqaytarğan bolsaq ediqaytarğan bolsaq ed | sizqaytarğan bolsağız ediqaytarğan bolsağız ed | alaqaytarğan bolsala ediqaytarğan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't given back | menqaytarmağan bolsam ediqaytarmağan bolsam ed | senqaytarmağan bolsang ediqaytarmağan bolsang ed | olqaytarmağan bolsa ediqaytarmağan bolsaed | bizqaytarmağan bolsaq ediqaytarmağan bolsaq ed | sizqaytarmağan bolsağız ediqaytarmağan bolsağız ed | alaqaytarmağan bolsala ediqaytarmağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will give back | menqaytarır esem | senqaytarır eseng | olqaytarır ese | bizqaytarır esek | sizqaytarır esegiz | alaqaytarır esele |
| Conditional, aoristif he won't give back | menqaytarmaz esem | senqaytarmaz eseng | olqaytarmaz ese | bizqaytarmaz esek | sizqaytarmaz esegiz | alaqaytarmaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to give back | menqaytarlıq esem4 | senqaytarlıq eseng4 | olqaytarlıq ese4 | bizqaytarlıq esek4 | sizqaytarlıq esegiz4 | alaqaytarlıq esele4 |
| Conditional, futureif he is not going to give back | menqaytarlıq tül esem4 | senqaytarlıq tül eseng4 | olqaytarlıq tül ese4 | bizqaytarlıq tül esek4 | sizqaytarlıq tül esegiz4 | alaqaytarlıq tül esele4 |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to give back | menqaytarlıq bolsam5 | senqaytarlıq bolsang5 | olqaytarlıq bolsa5 | bizqaytarlıq bolsaq5 | sizqaytarlıq bolsağız5 | alaqaytarlıq bolsala5 |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to give back | menqaytarmazlıq bolsam | senqaytarmazlıq bolsang | olqaytarmazlıq bolsa | bizqaytarmazlıq bolsaq | sizqaytarmazlıq bolsağız | alaqaytarmazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso qaytardıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
- Conditional, futurespoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so qaytarrıq ese
- Conditional, counterfactual futurespoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so qaytarrıq bolsa
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be giving back | menqaytara bolurma | senqaytara bolursa | olqaytara bolur | bizqaytara bolurbuz | sizqaytara bolursuz | alaqaytara bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be giving back | menqaytarmay bolurma | senqaytarmay bolursa | olqaytarmay bolur | bizqaytarmay bolurbuz | sizqaytarmay bolursuz | alaqaytarmay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of giving back | menqaytara tura bolurma | senqaytara tura bolursa | olqaytara tura bolur | bizqaytara tura bolurbuz | sizqaytara tura bolursuz | alaqaytara tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not giving back | menqaytarmay tura bolurma | senqaytarmay tura bolursa | olqaytarmay tura bolur | bizqaytarmay tura bolurbuz | sizqaytarmay tura bolursuz | alaqaytarmay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have given back | menqaytarğan bolurma | senqaytarğan bolursa | olqaytarğan bolur | bizqaytarğan bolurbuz | sizqaytarğan bolursuz | alaqaytarğan bolurla |
| Inference (must have)he must not have given back | menqaytarmağan bolurma | senqaytarmağan bolursa | olqaytarmağan bolur | bizqaytarmağan bolurbuz | sizqaytarmağan bolursuz | alaqaytarmağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to give back | menqaytarlıq bolurma6 | senqaytarlıq bolursa6 | olqaytarlıq bolur6 | bizqaytarlıq bolurbuz6 | sizqaytarlıq bolursuz6 | alaqaytarlıq bolurla6 |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to give back | menqaytarmazlıq bolurma | senqaytarmazlıq bolursa | olqaytarmazlıq bolur | bizqaytarmazlıq bolurbuz | sizqaytarmazlıq bolursuz | alaqaytarmazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Inference, future (must be going to)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so qaytarrıq bolur
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it give back | menqaytarayım | senqaytar! | olqaytarsın | bizqaytarayıq | sizqaytarığız! | alaqaytarsınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not give back | menqaytarmayım | senqaytarma! | olqaytarmasın | bizqaytarmayıq | sizqaytarmağız! | alaqaytarmasınla |
| Commands & suggestionsshould he give back? | menqaytarayımmı? | olqaytarsınmı? | bizqaytarayıqmı? | alaqaytarsınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not give back? | menqaytarmayımmı? | olqaytarmasınmı? | bizqaytarmayıqmı? | alaqaytarmasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it give back | senqaytarçı7 | olqaytarsınçı | sizqaytarçığız | alaqaytarsınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not give back | senqaytarmaçı7 | olqaytarmasınçı | sizqaytarmaçığız | alaqaytarmasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you give back | senqaytarğınqaytarğı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not give back | senqaytarmağınqaytarmağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he gave back | menqaytarğay edim qaytarğa edim | senqaytarğay eding qaytarğa eding | olqaytarğay edi qaytarğa edi | bizqaytarğay edik qaytarğa edik | sizqaytarğay edigiz qaytarğa edigiz | alaqaytarğay edile qaytarğa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not give back | menqaytarmağay edim qaytarmağa edim | senqaytarmağay eding qaytarmağa eding | olqaytarmağay edi qaytarmağa edi | bizqaytarmağay edik qaytarmağa edik | sizqaytarmağay edigiz qaytarmağa edigiz | alaqaytarmağay edile qaytarmağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to give back | menqaytarmağa qoyayımqaytarma qoyayım | senqaytarmağa qoy!qaytarma qoy! | olqaytarmağa qoysunqaytarma qoysun | bizqaytarmağa qoyayıqqaytarma qoyayıq | sizqaytarmağa qoyuğuz!qaytarma qoyuğuz! | alaqaytarmağa qoysunlaqaytarma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to give back | menqaytarmağa qoymayımqaytarma qoymayım | senqaytarmağa qoyma!qaytarma qoyma! | olqaytarmağa qoymasınqaytarma qoymasın | bizqaytarmağa qoymayıqqaytarma qoymayıq | sizqaytarmağa qoymağız!qaytarma qoymağız! | alaqaytarmağa qoymasınlaqaytarma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to give back? | menqaytarmağa qoyayımmı?qaytarma qoyayımmı? | olqaytarmağa qoysunmu?qaytarma qoysunmu? | bizqaytarmağa qoyayıqmı?qaytarma qoyayıqmı? | alaqaytarmağa qoysunlamı?qaytarma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to give back? | menqaytarmağa qoymayımmı?qaytarma qoymayımmı? | olqaytarmağa qoymasınmı?qaytarma qoymasınmı? | bizqaytarmağa qoymayıqmı?qaytarma qoymayıqmı? | alaqaytarmağa qoymasınlamı?qaytarma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to give back | menqaytarmağa qoyamaqaytarma qoyama | senqaytarmağa qoyasaqaytarma qoyasa | olqaytarmağa qoyadıqaytarma qoyadı | bizqaytarmağa qoyabızqaytarma qoyabız | sizqaytarmağa qoyasızqaytarma qoyasız | alaqaytarmağa qoyadılaqaytarma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to give back | menqaytarmağa qoymaymaqaytarma qoymayma | senqaytarmağa qoymaysaqaytarma qoymaysa | olqaytarmağa qoymaydıqaytarma qoymaydı | bizqaytarmağa qoymaybızqaytarma qoymaybız | sizqaytarmağa qoymaysızqaytarma qoymaysız | alaqaytarmağa qoymaydılaqaytarma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to give back? | menqaytarmağa qoyamıma?qaytarma qoyamıma? | senqaytarmağa qoyamısa?qaytarma qoyamısa? | olqaytarmağa qoyamıdı?qaytarma qoyamıdı? | bizqaytarmağa qoyamıbız?qaytarma qoyamıbız? | sizqaytarmağa qoyamısız?qaytarma qoyamısız? | alaqaytarmağa qoyamıdıla?qaytarma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to give back? | menqaytarmağa qoymaymıma?qaytarma qoymaymıma? | senqaytarmağa qoymaymısa?qaytarma qoymaymısa? | olqaytarmağa qoymaymıdı?qaytarma qoymaymıdı? | bizqaytarmağa qoymaymıbız?qaytarma qoymaymıbız? | sizqaytarmağa qoymaymısız?qaytarma qoymaymısız? | alaqaytarmağa qoymaymıdıla?qaytarma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to give back | menqaytarmağa qoydumqaytarma qoydum | senqaytarmağa qoydungqaytarma qoydung | olqaytarmağa qoyduqaytarma qoydu | bizqaytarmağa qoyduqqaytarma qoyduq | sizqaytarmağa qoyduğuzqaytarma qoyduğuz | alaqaytarmağa qoydulaqaytarma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to give back | menqaytarmağa qoymadımqaytarma qoymadım | senqaytarmağa qoymadıngqaytarma qoymadıng | olqaytarmağa qoymadıqaytarma qoymadı | bizqaytarmağa qoymadıqqaytarma qoymadıq | sizqaytarmağa qoymadığızqaytarma qoymadığız | alaqaytarmağa qoymadılaqaytarma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to give back? | menqaytarmağa qoydummu?qaytarma qoydummu? | senqaytarmağa qoydungmu?qaytarma qoydungmu? | olqaytarmağa qoydumu?qaytarma qoydumu? | bizqaytarmağa qoyduqmu?qaytarma qoyduqmu? | sizqaytarmağa qoyduğuzmu?qaytarma qoyduğuzmu? | alaqaytarmağa qoydulamı?qaytarma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to give back? | menqaytarmağa qoymadımmı?qaytarma qoymadımmı? | senqaytarmağa qoymadıngmı?qaytarma qoymadıngmı? | olqaytarmağa qoymadımı?qaytarma qoymadımı? | bizqaytarmağa qoymadıqmı?qaytarma qoymadıqmı? | sizqaytarmağa qoymadığızmı?qaytarma qoymadığızmı? | alaqaytarmağa qoymadılamı?qaytarma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can give back | menqaytaralama | senqaytaralasa | olqaytaraladı | bizqaytaralabız | sizqaytaralasız | alaqaytaraladıla |
| Ability — presenthe can't give back | menqaytaralmayma | senqaytaralmaysa | olqaytaralmaydı | bizqaytaralmaybız | sizqaytaralmaysız | alaqaytaralmaydıla |
| Ability — presentcan he give back? | menqaytaralamıma? qaytaralamamı? | senqaytaralamısa? | olqaytaralamıdı? | bizqaytaralamıbız? qaytaralabızmı? | sizqaytaralamısız? | alaqaytaralamıdıla? |
| Ability — presentcan't he give back? | menqaytaralmaymıma? qaytaralmaymamı? | senqaytaralmaymısa? | olqaytaralmaymıdı? | bizqaytaralmaymıbız? qaytaralmaybızmı? | sizqaytaralmaymısız? | alaqaytaralmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can give back | menqaytaralsam | senqaytaralsang | olqaytaralsa | bizqaytaralsaq | sizqaytaralsağız | alaqaytaralsala |
| Ability — if I can…if he can't give back | menqaytaralmasam | senqaytaralmasang | olqaytaralmasa | bizqaytaralmasaq | sizqaytaralmasağız | alaqaytaralmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to give back | menqaytaraldım | senqaytaraldıng | olqaytaraldı | bizqaytaraldıq | sizqaytaraldığız | alaqaytaraldıla |
| Ability — simple pasthe could not give back | menqaytaralmadım | senqaytaralmadıng | olqaytaralmadı | bizqaytaralmadıq | sizqaytaralmadığız | alaqaytaralmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to give back? | menqaytaraldımmı? | senqaytaraldıngmı? | olqaytaraldımı? | bizqaytaraldıqmı? | sizqaytaraldığızmı? | alaqaytaraldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he give back? | menqaytaralmadımmı? | senqaytaralmadıngmı? | olqaytaralmadımı? | bizqaytaralmadıqmı? | sizqaytaralmadığızmı? | alaqaytaralmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to give back | menqaytaralğanma | senqaytaralğansa | olqaytaralğandı | bizqaytaralğanbız | sizqaytaralğansız | alaqaytaralğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to give back | menqaytaralmağanma | senqaytaralmağansa | olqaytaralmağandı | bizqaytaralmağanbız | sizqaytaralmağansız | alaqaytaralmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to give back? | menqaytaralğanmıma? qaytaralğanmamı? | senqaytaralğanmısa? | olqaytaralğanmıdı? | bizqaytaralğanmıbız? qaytaralğanbızmı? | sizqaytaralğanmısız? | alaqaytaralğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to give back? | menqaytaralmağanmıma? qaytaralmağanmamı? | senqaytaralmağanmısa? | olqaytaralmağanmıdı? | bizqaytaralmağanmıbız? qaytaralmağanbızmı? | sizqaytaralmağanmısız? | alaqaytaralmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to give back | menqaytaralğan edimqaytaralğanem | senqaytaralğan edingqaytaralğaneng | olqaytaralğan ediqaytaralğaned | bizqaytaralğan edikqaytaralğanek | sizqaytaralğan edigizqaytaralğanegiz | alaqaytaralğan edileqaytaralğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to give back | menqaytaralmağan edimqaytaralmağanem | senqaytaralmağan edingqaytaralmağaneng | olqaytaralmağan ediqaytaralmağaned | bizqaytaralmağan edikqaytaralmağanek | sizqaytaralmağan edigizqaytaralmağanegiz | alaqaytaralmağan edileqaytaralmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could give back | menqaytarala edimqaytaralaem | senqaytarala edingqaytaralaeng | olqaytarala ediqaytaralaed | bizqaytarala edikqaytaralaek | sizqaytarala edigizqaytaralaegiz | alaqaytarala edileqaytaralaelle |
| Ability — past backgroundhe could not give back | menqaytaralmay edimqaytaralmayem | senqaytaralmay edingqaytaralmayeng | olqaytaralmay ediqaytaralmayed | bizqaytaralmay edikqaytaralmayek | sizqaytaralmay edigizqaytaralmayegiz | alaqaytaralmay edileqaytaralmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to give back | menqaytaralırma | senqaytaralırsa | olqaytaralır | bizqaytaralırbız | sizqaytaralırsız | alaqaytaralırla |
| Ability — future Ihe won't be able to give back | menqaytaralmazma | senqaytaralmazsa | olqaytaralmaz | bizqaytaralmazbız | sizqaytaralmazsız | alaqaytaralmazla |
| Ability — future Iwill he be able to give back? | menqaytaralırmıma? qaytaralırmamı? | senqaytaralırmısa? | olqaytaralırmı? | bizqaytaralırmıbız? qaytaralırbızmı? | sizqaytaralırmısız? | alaqaytaralırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to give back? | menqaytaralmazmıma? qaytaralmazmamı? | senqaytaralmazmısa? | olqaytaralmazmı? | bizqaytaralmazmıbız? qaytaralmazbızmı? | sizqaytaralmazmısız? | alaqaytaralmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to give back | menqaytarallıqma | senqaytarallıqsa | olqaytarallıqdı | bizqaytarallıqbız | sizqaytarallıqsız | alaqaytarallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to give back | menqaytarallıq tülme | senqaytarallıq tülse | olqaytarallıq tüldü | bizqaytarallıq tülbüz | sizqaytarallıq tülsüz | alaqaytarallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to give back? | menqaytarallıqmıma? qaytarallıqmamı? | senqaytarallıqmısa? | olqaytarallıqmıdı? | bizqaytarallıqmıbız? qaytarallıqbızmı? | sizqaytarallıqmısız? | alaqaytarallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to give back? | menqaytarallıq tülmüme? | senqaytarallıq tülmüse? | olqaytarallıq tülmüdü? | bizqaytarallıq tülmübüz? | sizqaytarallıq tülmüsüz? | alaqaytarallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to give back | menqaytaralır edimqaytaralır em | senqaytaralır edingqaytaralır eng | olqaytaralır ediqaytaralır ed | bizqaytaralır edikqaytaralır ek | sizqaytaralır edigizqaytaralır egiz | alaqaytaralır edileqaytaralır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to give back | menqaytaralmaz edimqaytaralmaz em | senqaytaralmaz edingqaytaralmaz eng | olqaytaralmaz ediqaytaralmaz ed | bizqaytaralmaz edikqaytaralmaz ek | sizqaytaralmaz edigizqaytaralmaz egiz | alaqaytaralmaz edileqaytaralmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to give back | senqaytaralğınqaytaralğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to give back | senqaytaralmağınqaytaralmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be giving back | menqaytara bolmazma | senqaytara bolmazsa | olqaytara bolmaz | bizqaytara bolmazbız | sizqaytara bolmazsız | alaqaytara bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be giving back (emphatic) | menqaytarmay bolmazma | senqaytarmay bolmazsa | olqaytarmay bolmaz | bizqaytarmay bolmazbız | sizqaytarmay bolmazsız | alaqaytarmay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of giving back | menqaytara tura bolmazma | senqaytara tura bolmazsa | olqaytara tura bolmaz | bizqaytara tura bolmazbız | sizqaytara tura bolmazsız | alaqaytara tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not giving back (emphatic) | menqaytarmay tura bolmazma | senqaytarmay tura bolmazsa | olqaytarmay tura bolmaz | bizqaytarmay tura bolmazbız | sizqaytarmay tura bolmazsız | alaqaytarmay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not giving back | menqaytarmay turama | senqaytarmay turasa | olqaytarmay turadı | bizqaytarmay turabız | sizqaytarmay turasız | alaqaytarmay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not giving back | menqaytarmay turmayma | senqaytarmay turmaysa | olqaytarmay turmaydı | bizqaytarmay turmaybız | sizqaytarmay turmaysız | alaqaytarmay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not giving back? | menqaytarmay turmaymıma | senqaytarmay turmaymısa | olqaytarmay turmaymıdı | bizqaytarmay turmaymıbız | sizqaytarmay turmaymısız | alaqaytarmay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have given back | menqaytarğan bolmazma | senqaytarğan bolmazsa | olqaytarğan bolmaz | bizqaytarğan bolmazbız | sizqaytarğan bolmazsız | alaqaytarğan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have given back (emphatic) | menqaytarmağan bolmazma | senqaytarmağan bolmazsa | olqaytarmağan bolmaz | bizqaytarmağan bolmazbız | sizqaytarmağan bolmazsız | alaqaytarmağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had given back | menqaytarğan bolmasam | senqaytarğan bolmasang | olqaytarğan bolmasa | bizqaytarğan bolmasaq | sizqaytarğan bolmasağız | alaqaytarğan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't given back | menqaytarmağan bolmasam | senqaytarmağan bolmasang | olqaytarmağan bolmasa | bizqaytarmağan bolmasaq | sizqaytarmağan bolmasağız | alaqaytarmağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to give back | menqaytarlıq bolmazma | senqaytarlıq bolmazsa | olqaytarlıq bolmaz | bizqaytarlıq bolmazbız | sizqaytarlıq bolmazsız | alaqaytarlıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to give back (emphatic) | menqaytarmazlıq bolmazma | senqaytarmazlıq bolmazsa | olqaytarmazlıq bolmaz | bizqaytarmazlıq bolmazbız | sizqaytarmazlıq bolmazsız | alaqaytarmazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to give back | menqaytarlıq bolmasam | senqaytarlıq bolmasang | olqaytarlıq bolmasa | bizqaytarlıq bolmasaq | sizqaytarlıq bolmasağız | alaqaytarlıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to give back | menqaytarmazlıq bolmasam | senqaytarmazlıq bolmasang | olqaytarmazlıq bolmasa | bizqaytarmazlıq bolmasaq | sizqaytarmazlıq bolmasağız | alaqaytarmazlıq bolmasala |