qawşatırğa

/qawʃatɯrʁa/

1. (v.) to shatter, to smash, to destroy, to lay waste

jawnu qawşatırğa — to smash the enemy
asker şaharnı qawşatdı — the army laid the town waste
jel terekni qawşatdı — the wind shattered the tree

2. (v.) to quieten, to calm, to bring under control

qawğanı qawşatırğa — to quell the uproar
atası anı qawşatdı — his father brought him under control
ol sabiyleni qawşatdı — he quietened the children

Conjugation

Common forms

qawşatadıhe is shattering
qawşatdıhe shattered
qawşathandıhe has shattered
qawşatırhe will shatter
qawşatırıqdıhe is going to shatter
qawşata edihe was shattering
qawşatsaif he shatters
qawşat!shatter!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of qawşatırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is shattering	menqawşatama	senqawşatasa	olqawşatadı	bizqawşatabız	sizqawşatasız	alaqawşatadıla
Present (simple & continuous)he is not shattering	menqawşatmayma	senqawşatmaysa	olqawşatmaydı	bizqawşatmaybız	sizqawşatmaysız	alaqawşatmaydıla
Present (simple & continuous)is he shattering?	menqawşatamıma? qawşatamamı?	senqawşatamısa?	olqawşatamıdı?	bizqawşatamıbız? qawşatabızmı?	sizqawşatamısız?	alaqawşatamıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he shattering?	menqawşatmaymıma? qawşatmaymamı?	senqawşatmaymısa?	olqawşatmaymıdı?	bizqawşatmaymıbız? qawşatmaybızmı?	sizqawşatmaymısız?	alaqawşatmaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he usually shatters	menqawşatıwçanma	senqawşatıwçansa	olqawşatıwçandı	bizqawşatıwçanbız	sizqawşatıwçansız	alaqawşatıwçandıla
Habitual (usually, tends to)he doesn't usually shatter	menqawşatıwçan tülme	senqawşatıwçan tülse	olqawşatıwçan tüldü	bizqawşatıwçan tülbüz	sizqawşatıwçan tülsüz	alaqawşatıwçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)does he usually shatter?	menqawşatıwçanmıma? qawşatıwçanmamı?	senqawşatıwçanmısa?	olqawşatıwçanmıdı?	bizqawşatıwçanmıbız? qawşatıwçanbızmı?	sizqawşatıwçanmısız?	alaqawşatıwçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)doesn't he usually shatter?	menqawşatıwçan tülmüme?	senqawşatıwçan tülmüse?	olqawşatıwçan tülmüdü?	bizqawşatıwçan tülmübüz?	sizqawşatıwçan tülmüsüz?	alaqawşatıwçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has shattered and remains so			olqawşatıbdı			alaqawşatıbdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he shattered?			olqawşatıbmıdı?			alaqawşatıbmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of shattering	menqawşata turama	senqawşata turasa	olqawşata turadı	bizqawşata turabız	sizqawşata turasız	alaqawşata turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of shattering	menqawşata turmayma	senqawşata turmaysa	olqawşata turmaydı	bizqawşata turmaybız	sizqawşata turmaysız	alaqawşata turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of shattering?	menqawşata turamıma? qawşata turamamı?	senqawşata turamısa?	olqawşata turamıdı?	bizqawşata turamıbız? qawşata turabızmı?	sizqawşata turamısız?	alaqawşata turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of shattering?	menqawşata turmaymıma? qawşata turmaymamı?	senqawşata turmaymısa?	olqawşata turmaymıdı?	bizqawşata turmaymıbız? qawşata turmaybızmı?	sizqawşata turmaymısız?	alaqawşata turmaymıdıla?
Simple past (definite)he shattered	menqawşatdım	senqawşatdıng	olqawşatdı	bizqawşatdıq	sizqawşatdığız	alaqawşatdıla
Simple past (definite)he didn't shatter	menqawşatmadım	senqawşatmadıng	olqawşatmadı	bizqawşatmadıq	sizqawşatmadığız	alaqawşatmadıla
Simple past (definite)did he shatter?	menqawşatdımmı?	senqawşatdıngmı?	olqawşatdımı?	bizqawşatdıqmı?	sizqawşatdığızmı?	alaqawşatdılamı?
Simple past (definite)didn't he shatter?	menqawşatmadımmı?	senqawşatmadıngmı?	olqawşatmadımı?	bizqawşatmadıqmı?	sizqawşatmadığızmı?	alaqawşatmadılamı?
Perfect (past indefinite)he has shattered	menqawşathanma	senqawşathansa	olqawşathandı	bizqawşathanbız	sizqawşathansız	alaqawşathandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't shattered	menqawşatmağanma	senqawşatmağansa	olqawşatmağandı	bizqawşatmağanbız	sizqawşatmağansız	alaqawşatmağandıla
Perfect (past indefinite)has he shattered?	menqawşathanmıma? qawşathanmamı?	senqawşathanmısa?	olqawşathanmıdı?	bizqawşathanmıbız? qawşathanbızmı?	sizqawşathanmısız?	alaqawşathanmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he shattered?	menqawşatmağanmıma? qawşatmağanmamı?	senqawşatmağanmısa?	olqawşatmağanmıdı?	bizqawşatmağanmıbız? qawşatmağanbızmı?	sizqawşatmağanmısız?	alaqawşatmağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will shatter	menqawşatırma	senqawşatırsa	olqawşatır	bizqawşatırbız	sizqawşatırsız	alaqawşatırla
Indefinite future (future I)he won't shatter	menqawşatmazma	senqawşatmazsa	olqawşatmaz	bizqawşatmazbız	sizqawşatmazsız	alaqawşatmazla
Indefinite future (future I)will he shatter?	menqawşatırmıma? qawşatırmamı?	senqawşatırmısa?	olqawşatırmı?	bizqawşatırmıbız? qawşatırbızmı?	sizqawşatırmısız?	alaqawşatırmıla?
Indefinite future (future I)won't he shatter?	menqawşatmazmıma? qawşatmazmamı?	senqawşatmazmısa?	olqawşatmazmı?	bizqawşatmazmıbız? qawşatmazbızmı?	sizqawşatmazmısız?	alaqawşatmazmıla?
Definite future (future II)he is going to shatter	menqawşatırıqma	senqawşatırıqsa	olqawşatırıqdı	bizqawşatırıqbız	sizqawşatırıqsız	alaqawşatırıqdıla
Definite future (future II)he is not going to shatter	menqawşatırıq tülme	senqawşatırıq tülse	olqawşatırıq tüldü	bizqawşatırıq tülbüz	sizqawşatırıq tülsüz	alaqawşatırıq tüldüle
Definite future (future II)is he going to shatter?	menqawşatırıqmıma? qawşatırıqmamı?	senqawşatırıqmısa?	olqawşatırıqmıdı?	bizqawşatırıqmıbız? qawşatırıqbızmı?	sizqawşatırıqmısız?	alaqawşatırıqmıdıla?
Definite future (future II)isn't he going to shatter?	menqawşatırıq tülmüme?	senqawşatırıq tülmüse?	olqawşatırıq tülmüdü?	bizqawşatırıq tülmübüz?	sizqawşatırıq tülmüsüz?	alaqawşatırıq tülmüdüle?

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of qawşatırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had shattered	menqawşathan edimqawşathanem	senqawşathan edingqawşathaneng	olqawşathan ediqawşathaned	bizqawşathan edikqawşathanek	sizqawşathan edigizqawşathanegiz	alaqawşathan edileqawşathanelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't shattered	menqawşatmağan edimqawşatmağanem	senqawşatmağan edingqawşatmağaneng	olqawşatmağan ediqawşatmağaned	bizqawşatmağan edikqawşatmağanek	sizqawşatmağan edigizqawşatmağanegiz	alaqawşatmağan edileqawşatmağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was shattering	menqawşata edimqawşataem	senqawşata edingqawşataeng	olqawşata ediqawşataed	bizqawşata edikqawşataek	sizqawşata edigizqawşataegiz	alaqawşata edileqawşataelle
Past continuous (imperfect)he wasn't shattering	menqawşatmay edimqawşatmayem	senqawşatmay edingqawşatmayeng	olqawşatmay ediqawşatmayed	bizqawşatmay edikqawşatmayek	sizqawşatmay edigizqawşatmayegiz	alaqawşatmay edileqawşatmayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to shatter	menqawşatıwçan edimqawşatıwçanem	senqawşatıwçan edingqawşatıwçaneng	olqawşatıwçan ediqawşatıwçaned	bizqawşatıwçan edikqawşatıwçanek	sizqawşatıwçan edigizqawşatıwçanegiz	alaqawşatıwçan edileqawşatıwçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to shatter	menqawşatıwçan tül edimqawşatıwçan tül em	senqawşatıwçan tül edingqawşatıwçan tül eng	olqawşatıwçan tül ediqawşatıwçan tül ed	bizqawşatıwçan tül edikqawşatıwçan tül ek	sizqawşatıwçan tül edigizqawşatıwçan tül egiz	alaqawşatıwçan tül edileqawşatıwçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had shattered and remained so			olqawşatıb edi			alaqawşatıb edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't shattered			olqawşatıb tül edi			alaqawşatıb tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of shattering	menqawşata tura edimqawşata turaem	senqawşata tura edingqawşata turaeng	olqawşata tura ediqawşata turaed	bizqawşata tura edikqawşata turaek	sizqawşata tura edigizqawşata turaegiz	alaqawşata tura edileqawşata turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of shattering	menqawşata turmay edimqawşata turmayem	senqawşata turmay edingqawşata turmayeng	olqawşata turmay ediqawşata turmayed	bizqawşata turmay edikqawşata turmayek	sizqawşata turmay edigizqawşata turmayegiz	alaqawşata turmay edileqawşata turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would shatter	menqawşatır edimqawşatır em	senqawşatır edingqawşatır eng	olqawşatır ediqawşatır ed	bizqawşatır edikqawşatır ek	sizqawşatır edigizqawşatır egiz	alaqawşatır edileqawşatır elle
Conditional result (would)he wouldn't shatter	menqawşatmaz edimqawşatmaz em	senqawşatmaz edingqawşatmaz eng	olqawşatmaz ediqawşatmaz ed	bizqawşatmaz edikqawşatmaz ek	sizqawşatmaz edigizqawşatmaz egiz	alaqawşatmaz edileqawşatmaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have shattered	menqawşatırıq edimqawşatırıq em	senqawşatırıq edingqawşatırıq eng	olqawşatırıq ediqawşatırıq ed	bizqawşatırıq edikqawşatırıq ek	sizqawşatırıq edigizqawşatırıq egiz	alaqawşatırıq edileqawşatırıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have shattered	menqawşatırıq tül edimqawşatırıq tül em	senqawşatırıq tül edingqawşatırıq tül eng	olqawşatırıq tül ediqawşatırıq tül ed	bizqawşatırıq tül edikqawşatırıq tül ek	sizqawşatırıq tül edigizqawşatırıq tül egiz	alaqawşatırıq tül edileqawşatırıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of qawşatırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he shatters	menqawşatsam	senqawşatsang	olqawşatsa	bizqawşatsaq	sizqawşatsağız	alaqawşatsala
Conditionalif he doesn't shatter	menqawşatmasam	senqawşatmasang	olqawşatmasa	bizqawşatmasaq	sizqawşatmasağız	alaqawşatmasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is shattering	menqawşata esem	senqawşata eseng	olqawşata ese	bizqawşata esek	sizqawşata esegiz	alaqawşata esele
Conditional, present realif he is not shattering	menqawşatmay esem	senqawşatmay eseng	olqawşatmay ese	bizqawşatmay esek	sizqawşatmay esegiz	alaqawşatmay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he shattered	menqawşatsam ediqawşatsam ed	senqawşatsang ediqawşatsang ed	olqawşatsa ediqawşatsaed	bizqawşatsaq ediqawşatsaq ed	sizqawşatsağız ediqawşatsağız ed	alaqawşatsala ediqawşatsalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't shatter	menqawşatmasam ediqawşatmasam ed	senqawşatmasang ediqawşatmasang ed	olqawşatmasa ediqawşatmasaed	bizqawşatmasaq ediqawşatmasaq ed	sizqawşatmasağız ediqawşatmasağız ed	alaqawşatmasala ediqawşatmasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past¹if he shattered	menqawşatdım esem	senqawşatdıng eseng	olqawşatdı ese	bizqawşatdıq esek	sizqawşatdığız esegiz	alaqawşatdıla esele
Conditional, definite past¹if he didn't shatter	menqawşatmadım esem	senqawşatmadıng eseng	olqawşatmadı ese	bizqawşatmadıq esek	sizqawşatmadığız esegiz	alaqawşatmadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he did shatter (indeed)	menqawşathan esem	senqawşathan eseng	olqawşathan ese	bizqawşathan esek	sizqawşathan esegiz	alaqawşathan esele
Conditional, past realif he didn't shatter (indeed)	menqawşatmağan esem	senqawşatmağan eseng	olqawşatmağan ese	bizqawşatmağan esek	sizqawşatmağan esegiz	alaqawşatmağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had shattered	menqawşathan bolsam	senqawşathan bolsang	olqawşathan bolsa	bizqawşathan bolsaq	sizqawşathan bolsağız	alaqawşathan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't shattered	menqawşatmağan bolsam	senqawşatmağan bolsang	olqawşatmağan bolsa	bizqawşatmağan bolsaq	sizqawşatmağan bolsağız	alaqawşatmağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had shattered	menqawşathan bolsam ediqawşathan bolsam ed	senqawşathan bolsang ediqawşathan bolsang ed	olqawşathan bolsa ediqawşathan bolsaed	bizqawşathan bolsaq ediqawşathan bolsaq ed	sizqawşathan bolsağız ediqawşathan bolsağız ed	alaqawşathan bolsala ediqawşathan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't shattered	menqawşatmağan bolsam ediqawşatmağan bolsam ed	senqawşatmağan bolsang ediqawşatmağan bolsang ed	olqawşatmağan bolsa ediqawşatmağan bolsaed	bizqawşatmağan bolsaq ediqawşatmağan bolsaq ed	sizqawşatmağan bolsağız ediqawşatmağan bolsağız ed	alaqawşatmağan bolsala ediqawşatmağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will shatter	menqawşatır esem	senqawşatır eseng	olqawşatır ese	bizqawşatır esek	sizqawşatır esegiz	alaqawşatır esele
Conditional, aoristif he won't shatter	menqawşatmaz esem	senqawşatmaz eseng	olqawşatmaz ese	bizqawşatmaz esek	sizqawşatmaz esegiz	alaqawşatmaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to shatter	menqawşatırıq esem	senqawşatırıq eseng	olqawşatırıq ese	bizqawşatırıq esek	sizqawşatırıq esegiz	alaqawşatırıq esele
Conditional, futureif he is not going to shatter	menqawşatırıq tül esem	senqawşatırıq tül eseng	olqawşatırıq tül ese	bizqawşatırıq tül esek	sizqawşatırıq tül esegiz	alaqawşatırıq tül esele
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to shatter	menqawşatırıq bolsam	senqawşatırıq bolsang	olqawşatırıq bolsa	bizqawşatırıq bolsaq	sizqawşatırıq bolsağız	alaqawşatırıq bolsala
Conditional, counterfactual futureif he were not going to shatter	menqawşatmazlıq bolsam	senqawşatmazlıq bolsang	olqawşatmazlıq bolsa	bizqawşatmazlıq bolsaq	sizqawşatmazlıq bolsağız	alaqawşatmazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso qawşatdıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of qawşatırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be shattering	menqawşata bolurma	senqawşata bolursa	olqawşata bolur	bizqawşata bolurbuz	sizqawşata bolursuz	alaqawşata bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be shattering	menqawşatmay bolurma	senqawşatmay bolursa	olqawşatmay bolur	bizqawşatmay bolurbuz	sizqawşatmay bolursuz	alaqawşatmay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of shattering	menqawşata tura bolurma	senqawşata tura bolursa	olqawşata tura bolur	bizqawşata tura bolurbuz	sizqawşata tura bolursuz	alaqawşata tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not shattering	menqawşatmay tura bolurma	senqawşatmay tura bolursa	olqawşatmay tura bolur	bizqawşatmay tura bolurbuz	sizqawşatmay tura bolursuz	alaqawşatmay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have shattered	menqawşathan bolurma	senqawşathan bolursa	olqawşathan bolur	bizqawşathan bolurbuz	sizqawşathan bolursuz	alaqawşathan bolurla
Inference (must have)he must not have shattered	menqawşatmağan bolurma	senqawşatmağan bolursa	olqawşatmağan bolur	bizqawşatmağan bolurbuz	sizqawşatmağan bolursuz	alaqawşatmağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to shatter	menqawşatırıq bolurma	senqawşatırıq bolursa	olqawşatırıq bolur	bizqawşatırıq bolurbuz	sizqawşatırıq bolursuz	alaqawşatırıq bolurla
Inference, future (must be going to)he must not be going to shatter	menqawşatmazlıq bolurma	senqawşatmazlıq bolursa	olqawşatmazlıq bolur	bizqawşatmazlıq bolurbuz	sizqawşatmazlıq bolursuz	alaqawşatmazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of qawşatırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it shatter	menqawşatayım	senqawşat!	olqawşatsın	bizqawşatayıq	sizqawşatığız!	alaqawşatsınla
Commands & suggestionslet him/her/it not shatter	menqawşatmayım	senqawşatma!	olqawşatmasın	bizqawşatmayıq	sizqawşatmağız!	alaqawşatmasınla
Commands & suggestionsshould he shatter?	menqawşatayımmı?		olqawşatsınmı?	bizqawşatayıqmı?		alaqawşatsınlamı?
Commands & suggestionsshould he not shatter?	menqawşatmayımmı?		olqawşatmasınmı?	bizqawşatmayıqmı?		alaqawşatmasınlamı?
Requestsdo let him/her/it shatter		senqawşatçı²	olqawşatsınçı		sizqawşatçığız	alaqawşatsınlaçı
Requestsdo let him/her/it not shatter		senqawşatmaçı²	olqawşatmasınçı		sizqawşatmaçığız	alaqawşatmasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you shatter		senqawşathınqawşathı
Blessings & curses — may you…may you not shatter		senqawşatmağınqawşatmağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he shattered	menqawşathay edim qawşatha edim	senqawşathay eding qawşatha eding	olqawşathay edi qawşatha edi	bizqawşathay edik qawşatha edik	sizqawşathay edigiz qawşatha edigiz	alaqawşathay edile qawşatha edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he did not shatter	menqawşatmağay edim qawşatmağa edim	senqawşatmağay eding qawşatmağa eding	olqawşatmağay edi qawşatmağa edi	bizqawşatmağay edik qawşatmağa edik	sizqawşatmağay edigiz qawşatmağa edigiz	alaqawşatmağay edile qawşatmağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to shatter	menqawşatmağa qoyayımqawşatma qoyayım	senqawşatmağa qoy!qawşatma qoy!	olqawşatmağa qoysunqawşatma qoysun	bizqawşatmağa qoyayıqqawşatma qoyayıq	sizqawşatmağa qoyuğuz!qawşatma qoyuğuz!	alaqawşatmağa qoysunlaqawşatma qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to shatter	menqawşatmağa qoymayımqawşatma qoymayım	senqawşatmağa qoyma!qawşatma qoyma!	olqawşatmağa qoymasınqawşatma qoymasın	bizqawşatmağa qoymayıqqawşatma qoymayıq	sizqawşatmağa qoymağız!qawşatma qoymağız!	alaqawşatmağa qoymasınlaqawşatma qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to shatter?	menqawşatmağa qoyayımmı?qawşatma qoyayımmı?		olqawşatmağa qoysunmu?qawşatma qoysunmu?	bizqawşatmağa qoyayıqmı?qawşatma qoyayıqmı?		alaqawşatmağa qoysunlamı?qawşatma qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to shatter?	menqawşatmağa qoymayımmı?qawşatma qoymayımmı?		olqawşatmağa qoymasınmı?qawşatma qoymasınmı?	bizqawşatmağa qoymayıqmı?qawşatma qoymayıqmı?		alaqawşatmağa qoymasınlamı?qawşatma qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to shatter	menqawşatmağa qoyamaqawşatma qoyama	senqawşatmağa qoyasaqawşatma qoyasa	olqawşatmağa qoyadıqawşatma qoyadı	bizqawşatmağa qoyabızqawşatma qoyabız	sizqawşatmağa qoyasızqawşatma qoyasız	alaqawşatmağa qoyadılaqawşatma qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to shatter	menqawşatmağa qoymaymaqawşatma qoymayma	senqawşatmağa qoymaysaqawşatma qoymaysa	olqawşatmağa qoymaydıqawşatma qoymaydı	bizqawşatmağa qoymaybızqawşatma qoymaybız	sizqawşatmağa qoymaysızqawşatma qoymaysız	alaqawşatmağa qoymaydılaqawşatma qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to shatter?	menqawşatmağa qoyamıma?qawşatma qoyamıma?	senqawşatmağa qoyamısa?qawşatma qoyamısa?	olqawşatmağa qoyamıdı?qawşatma qoyamıdı?	bizqawşatmağa qoyamıbız?qawşatma qoyamıbız?	sizqawşatmağa qoyamısız?qawşatma qoyamısız?	alaqawşatmağa qoyamıdıla?qawşatma qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to shatter?	menqawşatmağa qoymaymıma?qawşatma qoymaymıma?	senqawşatmağa qoymaymısa?qawşatma qoymaymısa?	olqawşatmağa qoymaymıdı?qawşatma qoymaymıdı?	bizqawşatmağa qoymaymıbız?qawşatma qoymaymıbız?	sizqawşatmağa qoymaymısız?qawşatma qoymaymısız?	alaqawşatmağa qoymaymıdıla?qawşatma qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to shatter	menqawşatmağa qoydumqawşatma qoydum	senqawşatmağa qoydungqawşatma qoydung	olqawşatmağa qoyduqawşatma qoydu	bizqawşatmağa qoyduqqawşatma qoyduq	sizqawşatmağa qoyduğuzqawşatma qoyduğuz	alaqawşatmağa qoydulaqawşatma qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to shatter	menqawşatmağa qoymadımqawşatma qoymadım	senqawşatmağa qoymadıngqawşatma qoymadıng	olqawşatmağa qoymadıqawşatma qoymadı	bizqawşatmağa qoymadıqqawşatma qoymadıq	sizqawşatmağa qoymadığızqawşatma qoymadığız	alaqawşatmağa qoymadılaqawşatma qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to shatter?	menqawşatmağa qoydummu?qawşatma qoydummu?	senqawşatmağa qoydungmu?qawşatma qoydungmu?	olqawşatmağa qoydumu?qawşatma qoydumu?	bizqawşatmağa qoyduqmu?qawşatma qoyduqmu?	sizqawşatmağa qoyduğuzmu?qawşatma qoyduğuzmu?	alaqawşatmağa qoydulamı?qawşatma qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to shatter?	menqawşatmağa qoymadımmı?qawşatma qoymadımmı?	senqawşatmağa qoymadıngmı?qawşatma qoymadıngmı?	olqawşatmağa qoymadımı?qawşatma qoymadımı?	bizqawşatmağa qoymadıqmı?qawşatma qoymadıqmı?	sizqawşatmağa qoymadığızmı?qawşatma qoymadığızmı?	alaqawşatmağa qoymadılamı?qawşatma qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of qawşatırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can shatter	menqawşatalama	senqawşatalasa	olqawşataladı	bizqawşatalabız	sizqawşatalasız	alaqawşataladıla
Ability — presenthe can't shatter	menqawşatalmayma	senqawşatalmaysa	olqawşatalmaydı	bizqawşatalmaybız	sizqawşatalmaysız	alaqawşatalmaydıla
Ability — presentcan he shatter?	menqawşatalamıma? qawşatalamamı?	senqawşatalamısa?	olqawşatalamıdı?	bizqawşatalamıbız? qawşatalabızmı?	sizqawşatalamısız?	alaqawşatalamıdıla?
Ability — presentcan't he shatter?	menqawşatalmaymıma? qawşatalmaymamı?	senqawşatalmaymısa?	olqawşatalmaymıdı?	bizqawşatalmaymıbız? qawşatalmaybızmı?	sizqawşatalmaymısız?	alaqawşatalmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can shatter	menqawşatalsam	senqawşatalsang	olqawşatalsa	bizqawşatalsaq	sizqawşatalsağız	alaqawşatalsala
Ability — if I can…if he can't shatter	menqawşatalmasam	senqawşatalmasang	olqawşatalmasa	bizqawşatalmasaq	sizqawşatalmasağız	alaqawşatalmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to shatter	menqawşataldım	senqawşataldıng	olqawşataldı	bizqawşataldıq	sizqawşataldığız	alaqawşataldıla
Ability — simple pasthe could not shatter	menqawşatalmadım	senqawşatalmadıng	olqawşatalmadı	bizqawşatalmadıq	sizqawşatalmadığız	alaqawşatalmadıla
Ability — simple pastwas he able to shatter?	menqawşataldımmı?	senqawşataldıngmı?	olqawşataldımı?	bizqawşataldıqmı?	sizqawşataldığızmı?	alaqawşataldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he shatter?	menqawşatalmadımmı?	senqawşatalmadıngmı?	olqawşatalmadımı?	bizqawşatalmadıqmı?	sizqawşatalmadığızmı?	alaqawşatalmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to shatter	menqawşatalğanma	senqawşatalğansa	olqawşatalğandı	bizqawşatalğanbız	sizqawşatalğansız	alaqawşatalğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to shatter	menqawşatalmağanma	senqawşatalmağansa	olqawşatalmağandı	bizqawşatalmağanbız	sizqawşatalmağansız	alaqawşatalmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to shatter?	menqawşatalğanmıma? qawşatalğanmamı?	senqawşatalğanmısa?	olqawşatalğanmıdı?	bizqawşatalğanmıbız? qawşatalğanbızmı?	sizqawşatalğanmısız?	alaqawşatalğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to shatter?	menqawşatalmağanmıma? qawşatalmağanmamı?	senqawşatalmağanmısa?	olqawşatalmağanmıdı?	bizqawşatalmağanmıbız? qawşatalmağanbızmı?	sizqawşatalmağanmısız?	alaqawşatalmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to shatter	menqawşatalğan edimqawşatalğanem	senqawşatalğan edingqawşatalğaneng	olqawşatalğan ediqawşatalğaned	bizqawşatalğan edikqawşatalğanek	sizqawşatalğan edigizqawşatalğanegiz	alaqawşatalğan edileqawşatalğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to shatter	menqawşatalmağan edimqawşatalmağanem	senqawşatalmağan edingqawşatalmağaneng	olqawşatalmağan ediqawşatalmağaned	bizqawşatalmağan edikqawşatalmağanek	sizqawşatalmağan edigizqawşatalmağanegiz	alaqawşatalmağan edileqawşatalmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could shatter	menqawşatala edimqawşatalaem	senqawşatala edingqawşatalaeng	olqawşatala ediqawşatalaed	bizqawşatala edikqawşatalaek	sizqawşatala edigizqawşatalaegiz	alaqawşatala edileqawşatalaelle
Ability — past backgroundhe could not shatter	menqawşatalmay edimqawşatalmayem	senqawşatalmay edingqawşatalmayeng	olqawşatalmay ediqawşatalmayed	bizqawşatalmay edikqawşatalmayek	sizqawşatalmay edigizqawşatalmayegiz	alaqawşatalmay edileqawşatalmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to shatter	menqawşatalırma	senqawşatalırsa	olqawşatalır	bizqawşatalırbız	sizqawşatalırsız	alaqawşatalırla
Ability — future Ihe won't be able to shatter	menqawşatalmazma	senqawşatalmazsa	olqawşatalmaz	bizqawşatalmazbız	sizqawşatalmazsız	alaqawşatalmazla
Ability — future Iwill he be able to shatter?	menqawşatalırmıma? qawşatalırmamı?	senqawşatalırmısa?	olqawşatalırmı?	bizqawşatalırmıbız? qawşatalırbızmı?	sizqawşatalırmısız?	alaqawşatalırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to shatter?	menqawşatalmazmıma? qawşatalmazmamı?	senqawşatalmazmısa?	olqawşatalmazmı?	bizqawşatalmazmıbız? qawşatalmazbızmı?	sizqawşatalmazmısız?	alaqawşatalmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to shatter	menqawşatallıqma	senqawşatallıqsa	olqawşatallıqdı	bizqawşatallıqbız	sizqawşatallıqsız	alaqawşatallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to shatter	menqawşatallıq tülme	senqawşatallıq tülse	olqawşatallıq tüldü	bizqawşatallıq tülbüz	sizqawşatallıq tülsüz	alaqawşatallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to shatter?	menqawşatallıqmıma? qawşatallıqmamı?	senqawşatallıqmısa?	olqawşatallıqmıdı?	bizqawşatallıqmıbız? qawşatallıqbızmı?	sizqawşatallıqmısız?	alaqawşatallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to shatter?	menqawşatallıq tülmüme?	senqawşatallıq tülmüse?	olqawşatallıq tülmüdü?	bizqawşatallıq tülmübüz?	sizqawşatallıq tülmüsüz?	alaqawşatallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to shatter	menqawşatalır edimqawşatalır em	senqawşatalır edingqawşatalır eng	olqawşatalır ediqawşatalır ed	bizqawşatalır edikqawşatalır ek	sizqawşatalır edigizqawşatalır egiz	alaqawşatalır edileqawşatalır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to shatter	menqawşatalmaz edimqawşatalmaz em	senqawşatalmaz edingqawşatalmaz eng	olqawşatalmaz ediqawşatalmaz ed	bizqawşatalmaz edikqawşatalmaz ek	sizqawşatalmaz edigizqawşatalmaz egiz	alaqawşatalmaz edileqawşatalmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to shatter		senqawşatalğınqawşatalğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to shatter		senqawşatalmağınqawşatalmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of qawşatırğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be shattering	menqawşata bolmazma	senqawşata bolmazsa	olqawşata bolmaz	bizqawşata bolmazbız	sizqawşata bolmazsız	alaqawşata bolmazla
Inference, present — double negationhe must be shattering (emphatic)	menqawşatmay bolmazma	senqawşatmay bolmazsa	olqawşatmay bolmaz	bizqawşatmay bolmazbız	sizqawşatmay bolmazsız	alaqawşatmay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of shattering	menqawşata tura bolmazma	senqawşata tura bolmazsa	olqawşata tura bolmaz	bizqawşata tura bolmazbız	sizqawşata tura bolmazsız	alaqawşata tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not shattering (emphatic)	menqawşatmay tura bolmazma	senqawşatmay tura bolmazsa	olqawşatmay tura bolmaz	bizqawşatmay tura bolmazbız	sizqawşatmay tura bolmazsız	alaqawşatmay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not shattering	menqawşatmay turama	senqawşatmay turasa	olqawşatmay turadı	bizqawşatmay turabız	sizqawşatmay turasız	alaqawşatmay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not shattering	menqawşatmay turmayma	senqawşatmay turmaysa	olqawşatmay turmaydı	bizqawşatmay turmaybız	sizqawşatmay turmaysız	alaqawşatmay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not shattering?	menqawşatmay turmaymıma	senqawşatmay turmaymısa	olqawşatmay turmaymıdı	bizqawşatmay turmaymıbız	sizqawşatmay turmaymısız	alaqawşatmay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have shattered	menqawşathan bolmazma	senqawşathan bolmazsa	olqawşathan bolmaz	bizqawşathan bolmazbız	sizqawşathan bolmazsız	alaqawşathan bolmazla
Inference — double negationhe must have shattered (emphatic)	menqawşatmağan bolmazma	senqawşatmağan bolmazsa	olqawşatmağan bolmaz	bizqawşatmağan bolmazbız	sizqawşatmağan bolmazsız	alaqawşatmağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had shattered	menqawşathan bolmasam	senqawşathan bolmasang	olqawşathan bolmasa	bizqawşathan bolmasaq	sizqawşathan bolmasağız	alaqawşathan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't shattered	menqawşatmağan bolmasam	senqawşatmağan bolmasang	olqawşatmağan bolmasa	bizqawşatmağan bolmasaq	sizqawşatmağan bolmasağız	alaqawşatmağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to shatter	menqawşatırıq bolmazma	senqawşatırıq bolmazsa	olqawşatırıq bolmaz	bizqawşatırıq bolmazbız	sizqawşatırıq bolmazsız	alaqawşatırıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to shatter (emphatic)	menqawşatmazlıq bolmazma	senqawşatmazlıq bolmazsa	olqawşatmazlıq bolmaz	bizqawşatmazlıq bolmazbız	sizqawşatmazlıq bolmazsız	alaqawşatmazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to shatter	menqawşatırıq bolmasam	senqawşatırıq bolmasang	olqawşatırıq bolmasa	bizqawşatırıq bolmasaq	sizqawşatırıq bolmasağız	alaqawşatırıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to shatter	menqawşatmazlıq bolmasam	senqawşatmazlıq bolmasang	olqawşatmazlıq bolmasa	bizqawşatmazlıq bolmasaq	sizqawşatmazlıq bolmasağız	alaqawşatmazlıq bolmasala