mamır
/mamɯr/
1. peaceful, calm, tranquil
- duniyabız mamır bolsun! — may our world be at peace!
- mamır jaşaw — a peaceful life
- uruşha deri mamır jaşay edi — before the war he lived peacefully
2. peaceable, harmonious, well-disposed
- mamır üyürge — bereket — plenty to a harmonious family
- mamır halq — a peaceable people
- mamır adam qawğa izlemez — a peaceable man does not look for a quarrel
3. peacefully, calmly
- mamır jaşaydıla — they live peacefully
- ögüz mamır baradı — the ox goes along calmly
- mamır juqlaydı — he sleeps peacefully
Degrees and persons
| Degree | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formam/is/are peaceful | menmamırma | senmamırsa | olmamırdı | bizmamırbız | sizmamırsız | alamamırdıla |
| comparative — moream/is/are more peaceful | menmamırıraqma | senmamırıraqsa | olmamırıraqdı | bizmamırıraqbız | sizmamırıraqsız | alamamırıraqdıla |
| intensifier — veryam/is/are very peaceful | menbek mamırma | senbek mamırsa | olbek mamırdı | bizbek mamırbız | sizbek mamırsız | alabek mamırdıla |
| superlative — mostam/is/are the most peaceful | menem mamırma | senem mamırsa | olem mamırdı | bizem mamırbız | sizem mamırsız | alaem mamırdıla |
To compare two things, put the loser in the from-form: ol menden mamırdı — "compared to me, he is peaceful."
Saying it about mine, yours, theirs
One thing
| Degree | menikimine | senikiyours | anıqıhis / hers | biznikiours | siznikiyours (pl.) | alanıqıtheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formis / are peaceful | menikimeniki mamırdı | senikiseniki mamırdı | anıqıanıqı mamırdı | biznikibizniki mamırdı | siznikisizniki mamırdı | alanıqıalanıqı mamırdı |
| comparative — moreis / are more peaceful | menikimeniki mamırıraqdı | senikiseniki mamırıraqdı | anıqıanıqı mamırıraqdı | biznikibizniki mamırıraqdı | siznikisizniki mamırıraqdı | alanıqıalanıqı mamırıraqdı |
| intensifier — veryis / are very peaceful | menikimeniki bek mamırdı | senikiseniki bek mamırdı | anıqıanıqı bek mamırdı | biznikibizniki bek mamırdı | siznikisizniki bek mamırdı | alanıqıalanıqı bek mamırdı |
| superlative — mostis / are the most peaceful | menikimeniki em mamırdı | senikiseniki em mamırdı | anıqıanıqı em mamırdı | biznikibizniki em mamırdı | siznikisizniki em mamırdı | alanıqıalanıqı em mamırdı |
Several things
| Degree | menikilemine | senikileyours | anıqılahis / hers | biznikileours | siznikileyours (pl.) | alanıqılatheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formis / are peaceful | menikilemenikile mamırdıla | senikilesenikile mamırdıla | anıqılaanıqıla mamırdıla | biznikilebiznikile mamırdıla | siznikilesiznikile mamırdıla | alanıqılaalanıqıla mamırdıla |
| comparative — moreis / are more peaceful | menikilemenikile mamırıraqdıla | senikilesenikile mamırıraqdıla | anıqılaanıqıla mamırıraqdıla | biznikilebiznikile mamırıraqdıla | siznikilesiznikile mamırıraqdıla | alanıqılaalanıqıla mamırıraqdıla |
| intensifier — veryis / are very peaceful | menikilemenikile bek mamırdıla | senikilesenikile bek mamırdıla | anıqılaanıqıla bek mamırdıla | biznikilebiznikile bek mamırdıla | siznikilesiznikile bek mamırdıla | alanıqılaalanıqıla bek mamırdıla |
| superlative — mostis / are the most peaceful | menikilemenikile em mamırdıla | senikilesenikile em mamırdıla | anıqılaanıqıla em mamırdıla | biznikilebiznikile em mamırdıla | siznikilesiznikile em mamırdıla | alanıqılaalanıqıla em mamırdıla |
Any thing takes the third-person ending, not only these: bu mamırdı, bıla mamırdıla. In texts biznikile is usually kesibiznikile, "our own people", and a surname with -nıqıla names a family: Dudalanıqıla, "the Dudas".