qaşırğa
/qaʃɯrʁa/
to scratch, to scrape
- başıngı qaşırğa — to scratch your head
- it kesin qaşıydı — the dog is scratching itself
- jelkengi qaşırğa — to scratch the back of your neck
Conjugation
Common forms
- qaşıydıhe is scratching
- qaşıdıhe scratched
- qaşığandıhe has scratched
- qaşırhe will scratch
- qaşırıqdıhe is going to scratch
- qaşıy edihe was scratching
- qaşısaif he scratches
- qaşı!scratch!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is scratching | menqaşıyma | senqaşıysa | olqaşıydı | bizqaşıybız | sizqaşıysız | alaqaşıydıla |
| Present (simple & continuous)he is not scratching | menqaşımayma | senqaşımaysa | olqaşımaydı | bizqaşımaybız | sizqaşımaysız | alaqaşımaydıla |
| Present (simple & continuous)is he scratching? | menqaşıymıma? qaşıymamı? | senqaşıymısa? | olqaşıymıdı? | bizqaşıymıbız? qaşıybızmı? | sizqaşıymısız? | alaqaşıymıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he scratching? | menqaşımaymıma? qaşımaymamı? | senqaşımaymısa? | olqaşımaymıdı? | bizqaşımaymıbız? qaşımaybızmı? | sizqaşımaymısız? | alaqaşımaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually scratches | menqaşıwçanma | senqaşıwçansa | olqaşıwçandı | bizqaşıwçanbız | sizqaşıwçansız | alaqaşıwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually scratch | menqaşıwçan tülme | senqaşıwçan tülse | olqaşıwçan tüldü | bizqaşıwçan tülbüz | sizqaşıwçan tülsüz | alaqaşıwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually scratch? | menqaşıwçanmıma? qaşıwçanmamı? | senqaşıwçanmısa? | olqaşıwçanmıdı? | bizqaşıwçanmıbız? qaşıwçanbızmı? | sizqaşıwçanmısız? | alaqaşıwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually scratch? | menqaşıwçan tülmüme? | senqaşıwçan tülmüse? | olqaşıwçan tülmüdü? | bizqaşıwçan tülmübüz? | sizqaşıwçan tülmüsüz? | alaqaşıwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has scratched and remains so | olqaşıbdı | alaqaşıbdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he scratched? | olqaşıbmıdı? | alaqaşıbmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of scratching | menqaşıy turama | senqaşıy turasa | olqaşıy turadı | bizqaşıy turabız | sizqaşıy turasız | alaqaşıy turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of scratching | menqaşıy turmayma | senqaşıy turmaysa | olqaşıy turmaydı | bizqaşıy turmaybız | sizqaşıy turmaysız | alaqaşıy turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of scratching? | menqaşıy turamıma? qaşıy turamamı? | senqaşıy turamısa? | olqaşıy turamıdı? | bizqaşıy turamıbız? qaşıy turabızmı? | sizqaşıy turamısız? | alaqaşıy turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of scratching? | menqaşıy turmaymıma? qaşıy turmaymamı? | senqaşıy turmaymısa? | olqaşıy turmaymıdı? | bizqaşıy turmaymıbız? qaşıy turmaybızmı? | sizqaşıy turmaymısız? | alaqaşıy turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he scratched | menqaşıdım | senqaşıdıng | olqaşıdı | bizqaşıdıq | sizqaşıdığız | alaqaşıdıla |
| Simple past (definite)he didn't scratch | menqaşımadım | senqaşımadıng | olqaşımadı | bizqaşımadıq | sizqaşımadığız | alaqaşımadıla |
| Simple past (definite)did he scratch? | menqaşıdımmı? | senqaşıdıngmı? | olqaşıdımı? | bizqaşıdıqmı? | sizqaşıdığızmı? | alaqaşıdılamı? |
| Simple past (definite)didn't he scratch? | menqaşımadımmı? | senqaşımadıngmı? | olqaşımadımı? | bizqaşımadıqmı? | sizqaşımadığızmı? | alaqaşımadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has scratched | menqaşığanma | senqaşığansa | olqaşığandı | bizqaşığanbız | sizqaşığansız | alaqaşığandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't scratched | menqaşımağanma | senqaşımağansa | olqaşımağandı | bizqaşımağanbız | sizqaşımağansız | alaqaşımağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he scratched? | menqaşığanmıma? qaşığanmamı? | senqaşığanmısa? | olqaşığanmıdı? | bizqaşığanmıbız? qaşığanbızmı? | sizqaşığanmısız? | alaqaşığanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he scratched? | menqaşımağanmıma? qaşımağanmamı? | senqaşımağanmısa? | olqaşımağanmıdı? | bizqaşımağanmıbız? qaşımağanbızmı? | sizqaşımağanmısız? | alaqaşımağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will scratch | menqaşırma | senqaşırsa | olqaşır | bizqaşırbız | sizqaşırsız | alaqaşırla |
| Indefinite future (future I)he won't scratch | menqaşımazma | senqaşımazsa | olqaşımaz | bizqaşımazbız | sizqaşımazsız | alaqaşımazla |
| Indefinite future (future I)will he scratch? | menqaşırmıma? qaşırmamı? | senqaşırmısa? | olqaşırmı? | bizqaşırmıbız? qaşırbızmı? | sizqaşırmısız? | alaqaşırmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he scratch? | menqaşımazmıma? qaşımazmamı? | senqaşımazmısa? | olqaşımazmı? | bizqaşımazmıbız? qaşımazbızmı? | sizqaşımazmısız? | alaqaşımazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to scratch | menqaşırıqma | senqaşırıqsa | olqaşırıqdı | bizqaşırıqbız | sizqaşırıqsız | alaqaşırıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to scratch | menqaşırıq tülme | senqaşırıq tülse | olqaşırıq tüldü | bizqaşırıq tülbüz | sizqaşırıq tülsüz | alaqaşırıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to scratch? | menqaşırıqmıma? qaşırıqmamı? | senqaşırıqmısa? | olqaşırıqmıdı? | bizqaşırıqmıbız? qaşırıqbızmı? | sizqaşırıqmısız? | alaqaşırıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to scratch? | menqaşırıq tülmüme? | senqaşırıq tülmüse? | olqaşırıq tülmüdü? | bizqaşırıq tülmübüz? | sizqaşırıq tülmüsüz? | alaqaşırıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had scratched | menqaşığan edimqaşığanem | senqaşığan edingqaşığaneng | olqaşığan ediqaşığaned | bizqaşığan edikqaşığanek | sizqaşığan edigizqaşığanegiz | alaqaşığan edileqaşığanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't scratched | menqaşımağan edimqaşımağanem | senqaşımağan edingqaşımağaneng | olqaşımağan ediqaşımağaned | bizqaşımağan edikqaşımağanek | sizqaşımağan edigizqaşımağanegiz | alaqaşımağan edileqaşımağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was scratching | menqaşıy edimqaşıyem | senqaşıy edingqaşıyeng | olqaşıy ediqaşıyed | bizqaşıy edikqaşıyek | sizqaşıy edigizqaşıyegiz | alaqaşıy edileqaşıyelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't scratching | menqaşımay edimqaşımayem | senqaşımay edingqaşımayeng | olqaşımay ediqaşımayed | bizqaşımay edikqaşımayek | sizqaşımay edigizqaşımayegiz | alaqaşımay edileqaşımayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to scratch | menqaşıwçan edimqaşıwçanem | senqaşıwçan edingqaşıwçaneng | olqaşıwçan ediqaşıwçaned | bizqaşıwçan edikqaşıwçanek | sizqaşıwçan edigizqaşıwçanegiz | alaqaşıwçan edileqaşıwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to scratch | menqaşıwçan tül edimqaşıwçan tül em | senqaşıwçan tül edingqaşıwçan tül eng | olqaşıwçan tül ediqaşıwçan tül ed | bizqaşıwçan tül edikqaşıwçan tül ek | sizqaşıwçan tül edigizqaşıwçan tül egiz | alaqaşıwçan tül edileqaşıwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had scratched and remained so | olqaşıb edi | alaqaşıb edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't scratched | olqaşıb tül edi | alaqaşıb tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of scratching | menqaşıy tura edimqaşıy turaem | senqaşıy tura edingqaşıy turaeng | olqaşıy tura ediqaşıy turaed | bizqaşıy tura edikqaşıy turaek | sizqaşıy tura edigizqaşıy turaegiz | alaqaşıy tura edileqaşıy turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of scratching | menqaşıy turmay edimqaşıy turmayem | senqaşıy turmay edingqaşıy turmayeng | olqaşıy turmay ediqaşıy turmayed | bizqaşıy turmay edikqaşıy turmayek | sizqaşıy turmay edigizqaşıy turmayegiz | alaqaşıy turmay edileqaşıy turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would scratch | menqaşır edimqaşır em | senqaşır edingqaşır eng | olqaşır ediqaşır ed | bizqaşır edikqaşır ek | sizqaşır edigizqaşır egiz | alaqaşır edileqaşır elle |
| Conditional result (would)he wouldn't scratch | menqaşımaz edimqaşımaz em | senqaşımaz edingqaşımaz eng | olqaşımaz ediqaşımaz ed | bizqaşımaz edikqaşımaz ek | sizqaşımaz edigizqaşımaz egiz | alaqaşımaz edileqaşımaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have scratched | menqaşırıq edimqaşırıq em | senqaşırıq edingqaşırıq eng | olqaşırıq ediqaşırıq ed | bizqaşırıq edikqaşırıq ek | sizqaşırıq edigizqaşırıq egiz | alaqaşırıq edileqaşırıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have scratched | menqaşırıq tül edimqaşırıq tül em | senqaşırıq tül edingqaşırıq tül eng | olqaşırıq tül ediqaşırıq tül ed | bizqaşırıq tül edikqaşırıq tül ek | sizqaşırıq tül edigizqaşırıq tül egiz | alaqaşırıq tül edileqaşırıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he scratches | menqaşısam | senqaşısang | olqaşısa | bizqaşısaq | sizqaşısağız | alaqaşısala |
| Conditionalif he doesn't scratch | menqaşımasam | senqaşımasang | olqaşımasa | bizqaşımasaq | sizqaşımasağız | alaqaşımasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is scratching | menqaşıy esem | senqaşıy eseng | olqaşıy ese | bizqaşıy esek | sizqaşıy esegiz | alaqaşıy esele |
| Conditional, present realif he is not scratching | menqaşımay esem | senqaşımay eseng | olqaşımay ese | bizqaşımay esek | sizqaşımay esegiz | alaqaşımay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he scratched | menqaşısam ediqaşısam ed | senqaşısang ediqaşısang ed | olqaşısa ediqaşısaed | bizqaşısaq ediqaşısaq ed | sizqaşısağız ediqaşısağız ed | alaqaşısala ediqaşısalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't scratch | menqaşımasam ediqaşımasam ed | senqaşımasang ediqaşımasang ed | olqaşımasa ediqaşımasaed | bizqaşımasaq ediqaşımasaq ed | sizqaşımasağız ediqaşımasağız ed | alaqaşımasala ediqaşımasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he scratched | menqaşıdım esem | senqaşıdıng eseng | olqaşıdı ese | bizqaşıdıq esek | sizqaşıdığız esegiz | alaqaşıdıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't scratch | menqaşımadım esem | senqaşımadıng eseng | olqaşımadı ese | bizqaşımadıq esek | sizqaşımadığız esegiz | alaqaşımadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did scratch (indeed) | menqaşığan esem | senqaşığan eseng | olqaşığan ese | bizqaşığan esek | sizqaşığan esegiz | alaqaşığan esele |
| Conditional, past realif he didn't scratch (indeed) | menqaşımağan esem | senqaşımağan eseng | olqaşımağan ese | bizqaşımağan esek | sizqaşımağan esegiz | alaqaşımağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had scratched | menqaşığan bolsam | senqaşığan bolsang | olqaşığan bolsa | bizqaşığan bolsaq | sizqaşığan bolsağız | alaqaşığan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't scratched | menqaşımağan bolsam | senqaşımağan bolsang | olqaşımağan bolsa | bizqaşımağan bolsaq | sizqaşımağan bolsağız | alaqaşımağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had scratched | menqaşığan bolsam ediqaşığan bolsam ed | senqaşığan bolsang ediqaşığan bolsang ed | olqaşığan bolsa ediqaşığan bolsaed | bizqaşığan bolsaq ediqaşığan bolsaq ed | sizqaşığan bolsağız ediqaşığan bolsağız ed | alaqaşığan bolsala ediqaşığan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't scratched | menqaşımağan bolsam ediqaşımağan bolsam ed | senqaşımağan bolsang ediqaşımağan bolsang ed | olqaşımağan bolsa ediqaşımağan bolsaed | bizqaşımağan bolsaq ediqaşımağan bolsaq ed | sizqaşımağan bolsağız ediqaşımağan bolsağız ed | alaqaşımağan bolsala ediqaşımağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will scratch | menqaşır esem | senqaşır eseng | olqaşır ese | bizqaşır esek | sizqaşır esegiz | alaqaşır esele |
| Conditional, aoristif he won't scratch | menqaşımaz esem | senqaşımaz eseng | olqaşımaz ese | bizqaşımaz esek | sizqaşımaz esegiz | alaqaşımaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to scratch | menqaşırıq esem | senqaşırıq eseng | olqaşırıq ese | bizqaşırıq esek | sizqaşırıq esegiz | alaqaşırıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to scratch | menqaşırıq tül esem | senqaşırıq tül eseng | olqaşırıq tül ese | bizqaşırıq tül esek | sizqaşırıq tül esegiz | alaqaşırıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to scratch | menqaşırıq bolsam | senqaşırıq bolsang | olqaşırıq bolsa | bizqaşırıq bolsaq | sizqaşırıq bolsağız | alaqaşırıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to scratch | menqaşımazlıq bolsam | senqaşımazlıq bolsang | olqaşımazlıq bolsa | bizqaşımazlıq bolsaq | sizqaşımazlıq bolsağız | alaqaşımazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso qaşıdıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be scratching | menqaşıy bolurma | senqaşıy bolursa | olqaşıy bolur | bizqaşıy bolurbuz | sizqaşıy bolursuz | alaqaşıy bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be scratching | menqaşımay bolurma | senqaşımay bolursa | olqaşımay bolur | bizqaşımay bolurbuz | sizqaşımay bolursuz | alaqaşımay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of scratching | menqaşıy tura bolurma | senqaşıy tura bolursa | olqaşıy tura bolur | bizqaşıy tura bolurbuz | sizqaşıy tura bolursuz | alaqaşıy tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not scratching | menqaşımay tura bolurma | senqaşımay tura bolursa | olqaşımay tura bolur | bizqaşımay tura bolurbuz | sizqaşımay tura bolursuz | alaqaşımay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have scratched | menqaşığan bolurma | senqaşığan bolursa | olqaşığan bolur | bizqaşığan bolurbuz | sizqaşığan bolursuz | alaqaşığan bolurla |
| Inference (must have)he must not have scratched | menqaşımağan bolurma | senqaşımağan bolursa | olqaşımağan bolur | bizqaşımağan bolurbuz | sizqaşımağan bolursuz | alaqaşımağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to scratch | menqaşırıq bolurma | senqaşırıq bolursa | olqaşırıq bolur | bizqaşırıq bolurbuz | sizqaşırıq bolursuz | alaqaşırıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to scratch | menqaşımazlıq bolurma | senqaşımazlıq bolursa | olqaşımazlıq bolur | bizqaşımazlıq bolurbuz | sizqaşımazlıq bolursuz | alaqaşımazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it scratch | menqaşıyım | senqaşı! | olqaşısın | bizqaşıyıq | sizqaşığız! | alaqaşısınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not scratch | menqaşımayım | senqaşıma! | olqaşımasın | bizqaşımayıq | sizqaşımağız! | alaqaşımasınla |
| Commands & suggestionsshould he scratch? | menqaşıyımmı? | olqaşısınmı? | bizqaşıyıqmı? | alaqaşısınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not scratch? | menqaşımayımmı? | olqaşımasınmı? | bizqaşımayıqmı? | alaqaşımasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it scratch | senqaşıçı2 | olqaşısınçı | sizqaşıçığız | alaqaşısınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not scratch | senqaşımaçı2 | olqaşımasınçı | sizqaşımaçığız | alaqaşımasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you scratch | senqaşığınqaşığı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not scratch | senqaşımağınqaşımağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he scratched | menqaşığay edim qaşığa edim | senqaşığay eding qaşığa eding | olqaşığay edi qaşığa edi | bizqaşığay edik qaşığa edik | sizqaşığay edigiz qaşığa edigiz | alaqaşığay edile qaşığa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not scratch | menqaşımağay edim qaşımağa edim | senqaşımağay eding qaşımağa eding | olqaşımağay edi qaşımağa edi | bizqaşımağay edik qaşımağa edik | sizqaşımağay edigiz qaşımağa edigiz | alaqaşımağay edile qaşımağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to scratch | menqaşımağa qoyayımqaşıma qoyayım | senqaşımağa qoy!qaşıma qoy! | olqaşımağa qoysunqaşıma qoysun | bizqaşımağa qoyayıqqaşıma qoyayıq | sizqaşımağa qoyuğuz!qaşıma qoyuğuz! | alaqaşımağa qoysunlaqaşıma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to scratch | menqaşımağa qoymayımqaşıma qoymayım | senqaşımağa qoyma!qaşıma qoyma! | olqaşımağa qoymasınqaşıma qoymasın | bizqaşımağa qoymayıqqaşıma qoymayıq | sizqaşımağa qoymağız!qaşıma qoymağız! | alaqaşımağa qoymasınlaqaşıma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to scratch? | menqaşımağa qoyayımmı?qaşıma qoyayımmı? | olqaşımağa qoysunmu?qaşıma qoysunmu? | bizqaşımağa qoyayıqmı?qaşıma qoyayıqmı? | alaqaşımağa qoysunlamı?qaşıma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to scratch? | menqaşımağa qoymayımmı?qaşıma qoymayımmı? | olqaşımağa qoymasınmı?qaşıma qoymasınmı? | bizqaşımağa qoymayıqmı?qaşıma qoymayıqmı? | alaqaşımağa qoymasınlamı?qaşıma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to scratch | menqaşımağa qoyamaqaşıma qoyama | senqaşımağa qoyasaqaşıma qoyasa | olqaşımağa qoyadıqaşıma qoyadı | bizqaşımağa qoyabızqaşıma qoyabız | sizqaşımağa qoyasızqaşıma qoyasız | alaqaşımağa qoyadılaqaşıma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to scratch | menqaşımağa qoymaymaqaşıma qoymayma | senqaşımağa qoymaysaqaşıma qoymaysa | olqaşımağa qoymaydıqaşıma qoymaydı | bizqaşımağa qoymaybızqaşıma qoymaybız | sizqaşımağa qoymaysızqaşıma qoymaysız | alaqaşımağa qoymaydılaqaşıma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to scratch? | menqaşımağa qoyamıma?qaşıma qoyamıma? | senqaşımağa qoyamısa?qaşıma qoyamısa? | olqaşımağa qoyamıdı?qaşıma qoyamıdı? | bizqaşımağa qoyamıbız?qaşıma qoyamıbız? | sizqaşımağa qoyamısız?qaşıma qoyamısız? | alaqaşımağa qoyamıdıla?qaşıma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to scratch? | menqaşımağa qoymaymıma?qaşıma qoymaymıma? | senqaşımağa qoymaymısa?qaşıma qoymaymısa? | olqaşımağa qoymaymıdı?qaşıma qoymaymıdı? | bizqaşımağa qoymaymıbız?qaşıma qoymaymıbız? | sizqaşımağa qoymaymısız?qaşıma qoymaymısız? | alaqaşımağa qoymaymıdıla?qaşıma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to scratch | menqaşımağa qoydumqaşıma qoydum | senqaşımağa qoydungqaşıma qoydung | olqaşımağa qoyduqaşıma qoydu | bizqaşımağa qoyduqqaşıma qoyduq | sizqaşımağa qoyduğuzqaşıma qoyduğuz | alaqaşımağa qoydulaqaşıma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to scratch | menqaşımağa qoymadımqaşıma qoymadım | senqaşımağa qoymadıngqaşıma qoymadıng | olqaşımağa qoymadıqaşıma qoymadı | bizqaşımağa qoymadıqqaşıma qoymadıq | sizqaşımağa qoymadığızqaşıma qoymadığız | alaqaşımağa qoymadılaqaşıma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to scratch? | menqaşımağa qoydummu?qaşıma qoydummu? | senqaşımağa qoydungmu?qaşıma qoydungmu? | olqaşımağa qoydumu?qaşıma qoydumu? | bizqaşımağa qoyduqmu?qaşıma qoyduqmu? | sizqaşımağa qoyduğuzmu?qaşıma qoyduğuzmu? | alaqaşımağa qoydulamı?qaşıma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to scratch? | menqaşımağa qoymadımmı?qaşıma qoymadımmı? | senqaşımağa qoymadıngmı?qaşıma qoymadıngmı? | olqaşımağa qoymadımı?qaşıma qoymadımı? | bizqaşımağa qoymadıqmı?qaşıma qoymadıqmı? | sizqaşımağa qoymadığızmı?qaşıma qoymadığızmı? | alaqaşımağa qoymadılamı?qaşıma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can scratch | menqaşıyalama | senqaşıyalasa | olqaşıyaladı | bizqaşıyalabız | sizqaşıyalasız | alaqaşıyaladıla |
| Ability — presenthe can't scratch | menqaşıyalmayma | senqaşıyalmaysa | olqaşıyalmaydı | bizqaşıyalmaybız | sizqaşıyalmaysız | alaqaşıyalmaydıla |
| Ability — presentcan he scratch? | menqaşıyalamıma? qaşıyalamamı? | senqaşıyalamısa? | olqaşıyalamıdı? | bizqaşıyalamıbız? qaşıyalabızmı? | sizqaşıyalamısız? | alaqaşıyalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he scratch? | menqaşıyalmaymıma? qaşıyalmaymamı? | senqaşıyalmaymısa? | olqaşıyalmaymıdı? | bizqaşıyalmaymıbız? qaşıyalmaybızmı? | sizqaşıyalmaymısız? | alaqaşıyalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can scratch | menqaşıyalsam | senqaşıyalsang | olqaşıyalsa | bizqaşıyalsaq | sizqaşıyalsağız | alaqaşıyalsala |
| Ability — if I can…if he can't scratch | menqaşıyalmasam | senqaşıyalmasang | olqaşıyalmasa | bizqaşıyalmasaq | sizqaşıyalmasağız | alaqaşıyalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to scratch | menqaşıyaldım | senqaşıyaldıng | olqaşıyaldı | bizqaşıyaldıq | sizqaşıyaldığız | alaqaşıyaldıla |
| Ability — simple pasthe could not scratch | menqaşıyalmadım | senqaşıyalmadıng | olqaşıyalmadı | bizqaşıyalmadıq | sizqaşıyalmadığız | alaqaşıyalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to scratch? | menqaşıyaldımmı? | senqaşıyaldıngmı? | olqaşıyaldımı? | bizqaşıyaldıqmı? | sizqaşıyaldığızmı? | alaqaşıyaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he scratch? | menqaşıyalmadımmı? | senqaşıyalmadıngmı? | olqaşıyalmadımı? | bizqaşıyalmadıqmı? | sizqaşıyalmadığızmı? | alaqaşıyalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to scratch | menqaşıyalğanma | senqaşıyalğansa | olqaşıyalğandı | bizqaşıyalğanbız | sizqaşıyalğansız | alaqaşıyalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to scratch | menqaşıyalmağanma | senqaşıyalmağansa | olqaşıyalmağandı | bizqaşıyalmağanbız | sizqaşıyalmağansız | alaqaşıyalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to scratch? | menqaşıyalğanmıma? qaşıyalğanmamı? | senqaşıyalğanmısa? | olqaşıyalğanmıdı? | bizqaşıyalğanmıbız? qaşıyalğanbızmı? | sizqaşıyalğanmısız? | alaqaşıyalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to scratch? | menqaşıyalmağanmıma? qaşıyalmağanmamı? | senqaşıyalmağanmısa? | olqaşıyalmağanmıdı? | bizqaşıyalmağanmıbız? qaşıyalmağanbızmı? | sizqaşıyalmağanmısız? | alaqaşıyalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to scratch | menqaşıyalğan edimqaşıyalğanem | senqaşıyalğan edingqaşıyalğaneng | olqaşıyalğan ediqaşıyalğaned | bizqaşıyalğan edikqaşıyalğanek | sizqaşıyalğan edigizqaşıyalğanegiz | alaqaşıyalğan edileqaşıyalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to scratch | menqaşıyalmağan edimqaşıyalmağanem | senqaşıyalmağan edingqaşıyalmağaneng | olqaşıyalmağan ediqaşıyalmağaned | bizqaşıyalmağan edikqaşıyalmağanek | sizqaşıyalmağan edigizqaşıyalmağanegiz | alaqaşıyalmağan edileqaşıyalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could scratch | menqaşıyala edimqaşıyalaem | senqaşıyala edingqaşıyalaeng | olqaşıyala ediqaşıyalaed | bizqaşıyala edikqaşıyalaek | sizqaşıyala edigizqaşıyalaegiz | alaqaşıyala edileqaşıyalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not scratch | menqaşıyalmay edimqaşıyalmayem | senqaşıyalmay edingqaşıyalmayeng | olqaşıyalmay ediqaşıyalmayed | bizqaşıyalmay edikqaşıyalmayek | sizqaşıyalmay edigizqaşıyalmayegiz | alaqaşıyalmay edileqaşıyalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to scratch | menqaşıyalırma | senqaşıyalırsa | olqaşıyalır | bizqaşıyalırbız | sizqaşıyalırsız | alaqaşıyalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to scratch | menqaşıyalmazma | senqaşıyalmazsa | olqaşıyalmaz | bizqaşıyalmazbız | sizqaşıyalmazsız | alaqaşıyalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to scratch? | menqaşıyalırmıma? qaşıyalırmamı? | senqaşıyalırmısa? | olqaşıyalırmı? | bizqaşıyalırmıbız? qaşıyalırbızmı? | sizqaşıyalırmısız? | alaqaşıyalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to scratch? | menqaşıyalmazmıma? qaşıyalmazmamı? | senqaşıyalmazmısa? | olqaşıyalmazmı? | bizqaşıyalmazmıbız? qaşıyalmazbızmı? | sizqaşıyalmazmısız? | alaqaşıyalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to scratch | menqaşıyallıqma | senqaşıyallıqsa | olqaşıyallıqdı | bizqaşıyallıqbız | sizqaşıyallıqsız | alaqaşıyallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to scratch | menqaşıyallıq tülme | senqaşıyallıq tülse | olqaşıyallıq tüldü | bizqaşıyallıq tülbüz | sizqaşıyallıq tülsüz | alaqaşıyallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to scratch? | menqaşıyallıqmıma? qaşıyallıqmamı? | senqaşıyallıqmısa? | olqaşıyallıqmıdı? | bizqaşıyallıqmıbız? qaşıyallıqbızmı? | sizqaşıyallıqmısız? | alaqaşıyallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to scratch? | menqaşıyallıq tülmüme? | senqaşıyallıq tülmüse? | olqaşıyallıq tülmüdü? | bizqaşıyallıq tülmübüz? | sizqaşıyallıq tülmüsüz? | alaqaşıyallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to scratch | menqaşıyalır edimqaşıyalır em | senqaşıyalır edingqaşıyalır eng | olqaşıyalır ediqaşıyalır ed | bizqaşıyalır edikqaşıyalır ek | sizqaşıyalır edigizqaşıyalır egiz | alaqaşıyalır edileqaşıyalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to scratch | menqaşıyalmaz edimqaşıyalmaz em | senqaşıyalmaz edingqaşıyalmaz eng | olqaşıyalmaz ediqaşıyalmaz ed | bizqaşıyalmaz edikqaşıyalmaz ek | sizqaşıyalmaz edigizqaşıyalmaz egiz | alaqaşıyalmaz edileqaşıyalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to scratch | senqaşıyalğınqaşıyalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to scratch | senqaşıyalmağınqaşıyalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be scratching | menqaşıy bolmazma | senqaşıy bolmazsa | olqaşıy bolmaz | bizqaşıy bolmazbız | sizqaşıy bolmazsız | alaqaşıy bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be scratching (emphatic) | menqaşımay bolmazma | senqaşımay bolmazsa | olqaşımay bolmaz | bizqaşımay bolmazbız | sizqaşımay bolmazsız | alaqaşımay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of scratching | menqaşıy tura bolmazma | senqaşıy tura bolmazsa | olqaşıy tura bolmaz | bizqaşıy tura bolmazbız | sizqaşıy tura bolmazsız | alaqaşıy tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not scratching (emphatic) | menqaşımay tura bolmazma | senqaşımay tura bolmazsa | olqaşımay tura bolmaz | bizqaşımay tura bolmazbız | sizqaşımay tura bolmazsız | alaqaşımay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not scratching | menqaşımay turama | senqaşımay turasa | olqaşımay turadı | bizqaşımay turabız | sizqaşımay turasız | alaqaşımay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not scratching | menqaşımay turmayma | senqaşımay turmaysa | olqaşımay turmaydı | bizqaşımay turmaybız | sizqaşımay turmaysız | alaqaşımay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not scratching? | menqaşımay turmaymıma | senqaşımay turmaymısa | olqaşımay turmaymıdı | bizqaşımay turmaymıbız | sizqaşımay turmaymısız | alaqaşımay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have scratched | menqaşığan bolmazma | senqaşığan bolmazsa | olqaşığan bolmaz | bizqaşığan bolmazbız | sizqaşığan bolmazsız | alaqaşığan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have scratched (emphatic) | menqaşımağan bolmazma | senqaşımağan bolmazsa | olqaşımağan bolmaz | bizqaşımağan bolmazbız | sizqaşımağan bolmazsız | alaqaşımağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had scratched | menqaşığan bolmasam | senqaşığan bolmasang | olqaşığan bolmasa | bizqaşığan bolmasaq | sizqaşığan bolmasağız | alaqaşığan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't scratched | menqaşımağan bolmasam | senqaşımağan bolmasang | olqaşımağan bolmasa | bizqaşımağan bolmasaq | sizqaşımağan bolmasağız | alaqaşımağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to scratch | menqaşırıq bolmazma | senqaşırıq bolmazsa | olqaşırıq bolmaz | bizqaşırıq bolmazbız | sizqaşırıq bolmazsız | alaqaşırıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to scratch (emphatic) | menqaşımazlıq bolmazma | senqaşımazlıq bolmazsa | olqaşımazlıq bolmaz | bizqaşımazlıq bolmazbız | sizqaşımazlıq bolmazsız | alaqaşımazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to scratch | menqaşırıq bolmasam | senqaşırıq bolmasang | olqaşırıq bolmasa | bizqaşırıq bolmasaq | sizqaşırıq bolmasağız | alaqaşırıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to scratch | menqaşımazlıq bolmasam | senqaşımazlıq bolmasang | olqaşımazlıq bolmasa | bizqaşımazlıq bolmasaq | sizqaşımazlıq bolmasağız | alaqaşımazlıq bolmasala |