qaynatırğa
/qajnatɯrʁa/
1. to boil, to bring to the boil
- suwnu qaynatırğa — to boil the water
- sütnü qaynat — boil the milk
- anam çaynı qaynatadı — my mother is boiling the tea
2. to cook, to brew, to make by boiling or melting
- şorpa qaynatırğa — to cook broth
- jawnu qaynatırğa — to melt down the butter
- etni qazanda qaynatadıla — they cook the meat in the pot
3. to ferment, to set fermenting
- bozanı qaynatırğa — to set the buza fermenting
- ayrannı qaynatdıla — they let the ayran ferment
- jılı jerde qaynatadıla — they ferment it in a warm place
4. to make something surge, to set it raging
- jel tengizni qaynatadı — the wind sets the sea raging
- suw taşlanı qaynatadı — the water churns among the stones
- jangı jaşawnu qaynatabız — we set the new life surging
5. to anger someone, to stir someone up, to work someone up
- kesingi qaynatırğa — to work yourself up
- ol sözü bla meni qaynatdı — with that word he made my blood boil
- halqnı qaynatma — do not stir the people up
6. to bring on rapid growth
- jangur nartühnü qaynatıb qoyğandı — the rains have brought the maize on fast
- jılıw kırdıknı qaynatadı — the warmth brings the grass on
- jangur baçhanı qaynatdı — the rain brought the garden on
7. Fixed idiomatic expression, literally 'to make kettles boil in someone's head': to bewilder or confuse someone through talk.
Conjugation
Common forms
- qaynatadıhe is boiling
- qaynatdıhe boiled
- qaynathandıhe has boiled
- qaynatırhe will boil
- qaynatırıqdıhe is going to boil
- qaynata edihe was boiling
- qaynatsaif he boils
- qaynat!boil!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is boiling | menqaynatama | senqaynatasa | olqaynatadı | bizqaynatabız | sizqaynatasız | alaqaynatadıla |
| Present (simple & continuous)he is not boiling | menqaynatmayma | senqaynatmaysa | olqaynatmaydı | bizqaynatmaybız | sizqaynatmaysız | alaqaynatmaydıla |
| Present (simple & continuous)is he boiling? | menqaynatamıma? qaynatamamı? | senqaynatamısa? | olqaynatamıdı? | bizqaynatamıbız? qaynatabızmı? | sizqaynatamısız? | alaqaynatamıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he boiling? | menqaynatmaymıma? qaynatmaymamı? | senqaynatmaymısa? | olqaynatmaymıdı? | bizqaynatmaymıbız? qaynatmaybızmı? | sizqaynatmaymısız? | alaqaynatmaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually boils | menqaynatıwçanma | senqaynatıwçansa | olqaynatıwçandı | bizqaynatıwçanbız | sizqaynatıwçansız | alaqaynatıwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually boil | menqaynatıwçan tülme | senqaynatıwçan tülse | olqaynatıwçan tüldü | bizqaynatıwçan tülbüz | sizqaynatıwçan tülsüz | alaqaynatıwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually boil? | menqaynatıwçanmıma? qaynatıwçanmamı? | senqaynatıwçanmısa? | olqaynatıwçanmıdı? | bizqaynatıwçanmıbız? qaynatıwçanbızmı? | sizqaynatıwçanmısız? | alaqaynatıwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually boil? | menqaynatıwçan tülmüme? | senqaynatıwçan tülmüse? | olqaynatıwçan tülmüdü? | bizqaynatıwçan tülmübüz? | sizqaynatıwçan tülmüsüz? | alaqaynatıwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has boiled and remains so | olqaynatıbdı | alaqaynatıbdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he boiled? | olqaynatıbmıdı? | alaqaynatıbmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of boiling | menqaynata turama | senqaynata turasa | olqaynata turadı | bizqaynata turabız | sizqaynata turasız | alaqaynata turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of boiling | menqaynata turmayma | senqaynata turmaysa | olqaynata turmaydı | bizqaynata turmaybız | sizqaynata turmaysız | alaqaynata turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of boiling? | menqaynata turamıma? qaynata turamamı? | senqaynata turamısa? | olqaynata turamıdı? | bizqaynata turamıbız? qaynata turabızmı? | sizqaynata turamısız? | alaqaynata turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of boiling? | menqaynata turmaymıma? qaynata turmaymamı? | senqaynata turmaymısa? | olqaynata turmaymıdı? | bizqaynata turmaymıbız? qaynata turmaybızmı? | sizqaynata turmaymısız? | alaqaynata turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he boiled | menqaynatdım | senqaynatdıng | olqaynatdı | bizqaynatdıq | sizqaynatdığız | alaqaynatdıla |
| Simple past (definite)he didn't boil | menqaynatmadım | senqaynatmadıng | olqaynatmadı | bizqaynatmadıq | sizqaynatmadığız | alaqaynatmadıla |
| Simple past (definite)did he boil? | menqaynatdımmı? | senqaynatdıngmı? | olqaynatdımı? | bizqaynatdıqmı? | sizqaynatdığızmı? | alaqaynatdılamı? |
| Simple past (definite)didn't he boil? | menqaynatmadımmı? | senqaynatmadıngmı? | olqaynatmadımı? | bizqaynatmadıqmı? | sizqaynatmadığızmı? | alaqaynatmadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has boiled | menqaynathanma | senqaynathansa | olqaynathandı | bizqaynathanbız | sizqaynathansız | alaqaynathandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't boiled | menqaynatmağanma | senqaynatmağansa | olqaynatmağandı | bizqaynatmağanbız | sizqaynatmağansız | alaqaynatmağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he boiled? | menqaynathanmıma? qaynathanmamı? | senqaynathanmısa? | olqaynathanmıdı? | bizqaynathanmıbız? qaynathanbızmı? | sizqaynathanmısız? | alaqaynathanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he boiled? | menqaynatmağanmıma? qaynatmağanmamı? | senqaynatmağanmısa? | olqaynatmağanmıdı? | bizqaynatmağanmıbız? qaynatmağanbızmı? | sizqaynatmağanmısız? | alaqaynatmağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will boil | menqaynatırma | senqaynatırsa | olqaynatır | bizqaynatırbız | sizqaynatırsız | alaqaynatırla |
| Indefinite future (future I)he won't boil | menqaynatmazma | senqaynatmazsa | olqaynatmaz | bizqaynatmazbız | sizqaynatmazsız | alaqaynatmazla |
| Indefinite future (future I)will he boil? | menqaynatırmıma? qaynatırmamı? | senqaynatırmısa? | olqaynatırmı? | bizqaynatırmıbız? qaynatırbızmı? | sizqaynatırmısız? | alaqaynatırmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he boil? | menqaynatmazmıma? qaynatmazmamı? | senqaynatmazmısa? | olqaynatmazmı? | bizqaynatmazmıbız? qaynatmazbızmı? | sizqaynatmazmısız? | alaqaynatmazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to boil | menqaynatırıqma | senqaynatırıqsa | olqaynatırıqdı | bizqaynatırıqbız | sizqaynatırıqsız | alaqaynatırıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to boil | menqaynatırıq tülme | senqaynatırıq tülse | olqaynatırıq tüldü | bizqaynatırıq tülbüz | sizqaynatırıq tülsüz | alaqaynatırıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to boil? | menqaynatırıqmıma? qaynatırıqmamı? | senqaynatırıqmısa? | olqaynatırıqmıdı? | bizqaynatırıqmıbız? qaynatırıqbızmı? | sizqaynatırıqmısız? | alaqaynatırıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to boil? | menqaynatırıq tülmüme? | senqaynatırıq tülmüse? | olqaynatırıq tülmüdü? | bizqaynatırıq tülmübüz? | sizqaynatırıq tülmüsüz? | alaqaynatırıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had boiled | menqaynathan edimqaynathanem | senqaynathan edingqaynathaneng | olqaynathan ediqaynathaned | bizqaynathan edikqaynathanek | sizqaynathan edigizqaynathanegiz | alaqaynathan edileqaynathanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't boiled | menqaynatmağan edimqaynatmağanem | senqaynatmağan edingqaynatmağaneng | olqaynatmağan ediqaynatmağaned | bizqaynatmağan edikqaynatmağanek | sizqaynatmağan edigizqaynatmağanegiz | alaqaynatmağan edileqaynatmağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was boiling | menqaynata edimqaynataem | senqaynata edingqaynataeng | olqaynata ediqaynataed | bizqaynata edikqaynataek | sizqaynata edigizqaynataegiz | alaqaynata edileqaynataelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't boiling | menqaynatmay edimqaynatmayem | senqaynatmay edingqaynatmayeng | olqaynatmay ediqaynatmayed | bizqaynatmay edikqaynatmayek | sizqaynatmay edigizqaynatmayegiz | alaqaynatmay edileqaynatmayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to boil | menqaynatıwçan edimqaynatıwçanem | senqaynatıwçan edingqaynatıwçaneng | olqaynatıwçan ediqaynatıwçaned | bizqaynatıwçan edikqaynatıwçanek | sizqaynatıwçan edigizqaynatıwçanegiz | alaqaynatıwçan edileqaynatıwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to boil | menqaynatıwçan tül edimqaynatıwçan tül em | senqaynatıwçan tül edingqaynatıwçan tül eng | olqaynatıwçan tül ediqaynatıwçan tül ed | bizqaynatıwçan tül edikqaynatıwçan tül ek | sizqaynatıwçan tül edigizqaynatıwçan tül egiz | alaqaynatıwçan tül edileqaynatıwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had boiled and remained so | olqaynatıb edi | alaqaynatıb edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't boiled | olqaynatıb tül edi | alaqaynatıb tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of boiling | menqaynata tura edimqaynata turaem | senqaynata tura edingqaynata turaeng | olqaynata tura ediqaynata turaed | bizqaynata tura edikqaynata turaek | sizqaynata tura edigizqaynata turaegiz | alaqaynata tura edileqaynata turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of boiling | menqaynata turmay edimqaynata turmayem | senqaynata turmay edingqaynata turmayeng | olqaynata turmay ediqaynata turmayed | bizqaynata turmay edikqaynata turmayek | sizqaynata turmay edigizqaynata turmayegiz | alaqaynata turmay edileqaynata turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would boil | menqaynatır edimqaynatır em | senqaynatır edingqaynatır eng | olqaynatır ediqaynatır ed | bizqaynatır edikqaynatır ek | sizqaynatır edigizqaynatır egiz | alaqaynatır edileqaynatır elle |
| Conditional result (would)he wouldn't boil | menqaynatmaz edimqaynatmaz em | senqaynatmaz edingqaynatmaz eng | olqaynatmaz ediqaynatmaz ed | bizqaynatmaz edikqaynatmaz ek | sizqaynatmaz edigizqaynatmaz egiz | alaqaynatmaz edileqaynatmaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have boiled | menqaynatırıq edimqaynatırıq em | senqaynatırıq edingqaynatırıq eng | olqaynatırıq ediqaynatırıq ed | bizqaynatırıq edikqaynatırıq ek | sizqaynatırıq edigizqaynatırıq egiz | alaqaynatırıq edileqaynatırıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have boiled | menqaynatırıq tül edimqaynatırıq tül em | senqaynatırıq tül edingqaynatırıq tül eng | olqaynatırıq tül ediqaynatırıq tül ed | bizqaynatırıq tül edikqaynatırıq tül ek | sizqaynatırıq tül edigizqaynatırıq tül egiz | alaqaynatırıq tül edileqaynatırıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he boils | menqaynatsam | senqaynatsang | olqaynatsa | bizqaynatsaq | sizqaynatsağız | alaqaynatsala |
| Conditionalif he doesn't boil | menqaynatmasam | senqaynatmasang | olqaynatmasa | bizqaynatmasaq | sizqaynatmasağız | alaqaynatmasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is boiling | menqaynata esem | senqaynata eseng | olqaynata ese | bizqaynata esek | sizqaynata esegiz | alaqaynata esele |
| Conditional, present realif he is not boiling | menqaynatmay esem | senqaynatmay eseng | olqaynatmay ese | bizqaynatmay esek | sizqaynatmay esegiz | alaqaynatmay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he boiled | menqaynatsam ediqaynatsam ed | senqaynatsang ediqaynatsang ed | olqaynatsa ediqaynatsaed | bizqaynatsaq ediqaynatsaq ed | sizqaynatsağız ediqaynatsağız ed | alaqaynatsala ediqaynatsalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't boil | menqaynatmasam ediqaynatmasam ed | senqaynatmasang ediqaynatmasang ed | olqaynatmasa ediqaynatmasaed | bizqaynatmasaq ediqaynatmasaq ed | sizqaynatmasağız ediqaynatmasağız ed | alaqaynatmasala ediqaynatmasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he boiled | menqaynatdım esem | senqaynatdıng eseng | olqaynatdı ese | bizqaynatdıq esek | sizqaynatdığız esegiz | alaqaynatdıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't boil | menqaynatmadım esem | senqaynatmadıng eseng | olqaynatmadı ese | bizqaynatmadıq esek | sizqaynatmadığız esegiz | alaqaynatmadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did boil (indeed) | menqaynathan esem | senqaynathan eseng | olqaynathan ese | bizqaynathan esek | sizqaynathan esegiz | alaqaynathan esele |
| Conditional, past realif he didn't boil (indeed) | menqaynatmağan esem | senqaynatmağan eseng | olqaynatmağan ese | bizqaynatmağan esek | sizqaynatmağan esegiz | alaqaynatmağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had boiled | menqaynathan bolsam | senqaynathan bolsang | olqaynathan bolsa | bizqaynathan bolsaq | sizqaynathan bolsağız | alaqaynathan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't boiled | menqaynatmağan bolsam | senqaynatmağan bolsang | olqaynatmağan bolsa | bizqaynatmağan bolsaq | sizqaynatmağan bolsağız | alaqaynatmağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had boiled | menqaynathan bolsam ediqaynathan bolsam ed | senqaynathan bolsang ediqaynathan bolsang ed | olqaynathan bolsa ediqaynathan bolsaed | bizqaynathan bolsaq ediqaynathan bolsaq ed | sizqaynathan bolsağız ediqaynathan bolsağız ed | alaqaynathan bolsala ediqaynathan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't boiled | menqaynatmağan bolsam ediqaynatmağan bolsam ed | senqaynatmağan bolsang ediqaynatmağan bolsang ed | olqaynatmağan bolsa ediqaynatmağan bolsaed | bizqaynatmağan bolsaq ediqaynatmağan bolsaq ed | sizqaynatmağan bolsağız ediqaynatmağan bolsağız ed | alaqaynatmağan bolsala ediqaynatmağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will boil | menqaynatır esem | senqaynatır eseng | olqaynatır ese | bizqaynatır esek | sizqaynatır esegiz | alaqaynatır esele |
| Conditional, aoristif he won't boil | menqaynatmaz esem | senqaynatmaz eseng | olqaynatmaz ese | bizqaynatmaz esek | sizqaynatmaz esegiz | alaqaynatmaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to boil | menqaynatırıq esem | senqaynatırıq eseng | olqaynatırıq ese | bizqaynatırıq esek | sizqaynatırıq esegiz | alaqaynatırıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to boil | menqaynatırıq tül esem | senqaynatırıq tül eseng | olqaynatırıq tül ese | bizqaynatırıq tül esek | sizqaynatırıq tül esegiz | alaqaynatırıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to boil | menqaynatırıq bolsam | senqaynatırıq bolsang | olqaynatırıq bolsa | bizqaynatırıq bolsaq | sizqaynatırıq bolsağız | alaqaynatırıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to boil | menqaynatmazlıq bolsam | senqaynatmazlıq bolsang | olqaynatmazlıq bolsa | bizqaynatmazlıq bolsaq | sizqaynatmazlıq bolsağız | alaqaynatmazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso qaynatdıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be boiling | menqaynata bolurma | senqaynata bolursa | olqaynata bolur | bizqaynata bolurbuz | sizqaynata bolursuz | alaqaynata bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be boiling | menqaynatmay bolurma | senqaynatmay bolursa | olqaynatmay bolur | bizqaynatmay bolurbuz | sizqaynatmay bolursuz | alaqaynatmay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of boiling | menqaynata tura bolurma | senqaynata tura bolursa | olqaynata tura bolur | bizqaynata tura bolurbuz | sizqaynata tura bolursuz | alaqaynata tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not boiling | menqaynatmay tura bolurma | senqaynatmay tura bolursa | olqaynatmay tura bolur | bizqaynatmay tura bolurbuz | sizqaynatmay tura bolursuz | alaqaynatmay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have boiled | menqaynathan bolurma | senqaynathan bolursa | olqaynathan bolur | bizqaynathan bolurbuz | sizqaynathan bolursuz | alaqaynathan bolurla |
| Inference (must have)he must not have boiled | menqaynatmağan bolurma | senqaynatmağan bolursa | olqaynatmağan bolur | bizqaynatmağan bolurbuz | sizqaynatmağan bolursuz | alaqaynatmağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to boil | menqaynatırıq bolurma | senqaynatırıq bolursa | olqaynatırıq bolur | bizqaynatırıq bolurbuz | sizqaynatırıq bolursuz | alaqaynatırıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to boil | menqaynatmazlıq bolurma | senqaynatmazlıq bolursa | olqaynatmazlıq bolur | bizqaynatmazlıq bolurbuz | sizqaynatmazlıq bolursuz | alaqaynatmazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it boil | menqaynatayım | senqaynat! | olqaynatsın | bizqaynatayıq | sizqaynatığız! | alaqaynatsınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not boil | menqaynatmayım | senqaynatma! | olqaynatmasın | bizqaynatmayıq | sizqaynatmağız! | alaqaynatmasınla |
| Commands & suggestionsshould he boil? | menqaynatayımmı? | olqaynatsınmı? | bizqaynatayıqmı? | alaqaynatsınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not boil? | menqaynatmayımmı? | olqaynatmasınmı? | bizqaynatmayıqmı? | alaqaynatmasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it boil | senqaynatçı2 | olqaynatsınçı | sizqaynatçığız | alaqaynatsınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not boil | senqaynatmaçı2 | olqaynatmasınçı | sizqaynatmaçığız | alaqaynatmasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you boil | senqaynathınqaynathı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not boil | senqaynatmağınqaynatmağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he boiled | menqaynathay edim qaynatha edim | senqaynathay eding qaynatha eding | olqaynathay edi qaynatha edi | bizqaynathay edik qaynatha edik | sizqaynathay edigiz qaynatha edigiz | alaqaynathay edile qaynatha edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not boil | menqaynatmağay edim qaynatmağa edim | senqaynatmağay eding qaynatmağa eding | olqaynatmağay edi qaynatmağa edi | bizqaynatmağay edik qaynatmağa edik | sizqaynatmağay edigiz qaynatmağa edigiz | alaqaynatmağay edile qaynatmağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to boil | menqaynatmağa qoyayımqaynatma qoyayım | senqaynatmağa qoy!qaynatma qoy! | olqaynatmağa qoysunqaynatma qoysun | bizqaynatmağa qoyayıqqaynatma qoyayıq | sizqaynatmağa qoyuğuz!qaynatma qoyuğuz! | alaqaynatmağa qoysunlaqaynatma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to boil | menqaynatmağa qoymayımqaynatma qoymayım | senqaynatmağa qoyma!qaynatma qoyma! | olqaynatmağa qoymasınqaynatma qoymasın | bizqaynatmağa qoymayıqqaynatma qoymayıq | sizqaynatmağa qoymağız!qaynatma qoymağız! | alaqaynatmağa qoymasınlaqaynatma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to boil? | menqaynatmağa qoyayımmı?qaynatma qoyayımmı? | olqaynatmağa qoysunmu?qaynatma qoysunmu? | bizqaynatmağa qoyayıqmı?qaynatma qoyayıqmı? | alaqaynatmağa qoysunlamı?qaynatma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to boil? | menqaynatmağa qoymayımmı?qaynatma qoymayımmı? | olqaynatmağa qoymasınmı?qaynatma qoymasınmı? | bizqaynatmağa qoymayıqmı?qaynatma qoymayıqmı? | alaqaynatmağa qoymasınlamı?qaynatma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to boil | menqaynatmağa qoyamaqaynatma qoyama | senqaynatmağa qoyasaqaynatma qoyasa | olqaynatmağa qoyadıqaynatma qoyadı | bizqaynatmağa qoyabızqaynatma qoyabız | sizqaynatmağa qoyasızqaynatma qoyasız | alaqaynatmağa qoyadılaqaynatma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to boil | menqaynatmağa qoymaymaqaynatma qoymayma | senqaynatmağa qoymaysaqaynatma qoymaysa | olqaynatmağa qoymaydıqaynatma qoymaydı | bizqaynatmağa qoymaybızqaynatma qoymaybız | sizqaynatmağa qoymaysızqaynatma qoymaysız | alaqaynatmağa qoymaydılaqaynatma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to boil? | menqaynatmağa qoyamıma?qaynatma qoyamıma? | senqaynatmağa qoyamısa?qaynatma qoyamısa? | olqaynatmağa qoyamıdı?qaynatma qoyamıdı? | bizqaynatmağa qoyamıbız?qaynatma qoyamıbız? | sizqaynatmağa qoyamısız?qaynatma qoyamısız? | alaqaynatmağa qoyamıdıla?qaynatma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to boil? | menqaynatmağa qoymaymıma?qaynatma qoymaymıma? | senqaynatmağa qoymaymısa?qaynatma qoymaymısa? | olqaynatmağa qoymaymıdı?qaynatma qoymaymıdı? | bizqaynatmağa qoymaymıbız?qaynatma qoymaymıbız? | sizqaynatmağa qoymaymısız?qaynatma qoymaymısız? | alaqaynatmağa qoymaymıdıla?qaynatma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to boil | menqaynatmağa qoydumqaynatma qoydum | senqaynatmağa qoydungqaynatma qoydung | olqaynatmağa qoyduqaynatma qoydu | bizqaynatmağa qoyduqqaynatma qoyduq | sizqaynatmağa qoyduğuzqaynatma qoyduğuz | alaqaynatmağa qoydulaqaynatma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to boil | menqaynatmağa qoymadımqaynatma qoymadım | senqaynatmağa qoymadıngqaynatma qoymadıng | olqaynatmağa qoymadıqaynatma qoymadı | bizqaynatmağa qoymadıqqaynatma qoymadıq | sizqaynatmağa qoymadığızqaynatma qoymadığız | alaqaynatmağa qoymadılaqaynatma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to boil? | menqaynatmağa qoydummu?qaynatma qoydummu? | senqaynatmağa qoydungmu?qaynatma qoydungmu? | olqaynatmağa qoydumu?qaynatma qoydumu? | bizqaynatmağa qoyduqmu?qaynatma qoyduqmu? | sizqaynatmağa qoyduğuzmu?qaynatma qoyduğuzmu? | alaqaynatmağa qoydulamı?qaynatma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to boil? | menqaynatmağa qoymadımmı?qaynatma qoymadımmı? | senqaynatmağa qoymadıngmı?qaynatma qoymadıngmı? | olqaynatmağa qoymadımı?qaynatma qoymadımı? | bizqaynatmağa qoymadıqmı?qaynatma qoymadıqmı? | sizqaynatmağa qoymadığızmı?qaynatma qoymadığızmı? | alaqaynatmağa qoymadılamı?qaynatma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can boil | menqaynatalama | senqaynatalasa | olqaynataladı | bizqaynatalabız | sizqaynatalasız | alaqaynataladıla |
| Ability — presenthe can't boil | menqaynatalmayma | senqaynatalmaysa | olqaynatalmaydı | bizqaynatalmaybız | sizqaynatalmaysız | alaqaynatalmaydıla |
| Ability — presentcan he boil? | menqaynatalamıma? qaynatalamamı? | senqaynatalamısa? | olqaynatalamıdı? | bizqaynatalamıbız? qaynatalabızmı? | sizqaynatalamısız? | alaqaynatalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he boil? | menqaynatalmaymıma? qaynatalmaymamı? | senqaynatalmaymısa? | olqaynatalmaymıdı? | bizqaynatalmaymıbız? qaynatalmaybızmı? | sizqaynatalmaymısız? | alaqaynatalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can boil | menqaynatalsam | senqaynatalsang | olqaynatalsa | bizqaynatalsaq | sizqaynatalsağız | alaqaynatalsala |
| Ability — if I can…if he can't boil | menqaynatalmasam | senqaynatalmasang | olqaynatalmasa | bizqaynatalmasaq | sizqaynatalmasağız | alaqaynatalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to boil | menqaynataldım | senqaynataldıng | olqaynataldı | bizqaynataldıq | sizqaynataldığız | alaqaynataldıla |
| Ability — simple pasthe could not boil | menqaynatalmadım | senqaynatalmadıng | olqaynatalmadı | bizqaynatalmadıq | sizqaynatalmadığız | alaqaynatalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to boil? | menqaynataldımmı? | senqaynataldıngmı? | olqaynataldımı? | bizqaynataldıqmı? | sizqaynataldığızmı? | alaqaynataldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he boil? | menqaynatalmadımmı? | senqaynatalmadıngmı? | olqaynatalmadımı? | bizqaynatalmadıqmı? | sizqaynatalmadığızmı? | alaqaynatalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to boil | menqaynatalğanma | senqaynatalğansa | olqaynatalğandı | bizqaynatalğanbız | sizqaynatalğansız | alaqaynatalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to boil | menqaynatalmağanma | senqaynatalmağansa | olqaynatalmağandı | bizqaynatalmağanbız | sizqaynatalmağansız | alaqaynatalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to boil? | menqaynatalğanmıma? qaynatalğanmamı? | senqaynatalğanmısa? | olqaynatalğanmıdı? | bizqaynatalğanmıbız? qaynatalğanbızmı? | sizqaynatalğanmısız? | alaqaynatalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to boil? | menqaynatalmağanmıma? qaynatalmağanmamı? | senqaynatalmağanmısa? | olqaynatalmağanmıdı? | bizqaynatalmağanmıbız? qaynatalmağanbızmı? | sizqaynatalmağanmısız? | alaqaynatalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to boil | menqaynatalğan edimqaynatalğanem | senqaynatalğan edingqaynatalğaneng | olqaynatalğan ediqaynatalğaned | bizqaynatalğan edikqaynatalğanek | sizqaynatalğan edigizqaynatalğanegiz | alaqaynatalğan edileqaynatalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to boil | menqaynatalmağan edimqaynatalmağanem | senqaynatalmağan edingqaynatalmağaneng | olqaynatalmağan ediqaynatalmağaned | bizqaynatalmağan edikqaynatalmağanek | sizqaynatalmağan edigizqaynatalmağanegiz | alaqaynatalmağan edileqaynatalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could boil | menqaynatala edimqaynatalaem | senqaynatala edingqaynatalaeng | olqaynatala ediqaynatalaed | bizqaynatala edikqaynatalaek | sizqaynatala edigizqaynatalaegiz | alaqaynatala edileqaynatalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not boil | menqaynatalmay edimqaynatalmayem | senqaynatalmay edingqaynatalmayeng | olqaynatalmay ediqaynatalmayed | bizqaynatalmay edikqaynatalmayek | sizqaynatalmay edigizqaynatalmayegiz | alaqaynatalmay edileqaynatalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to boil | menqaynatalırma | senqaynatalırsa | olqaynatalır | bizqaynatalırbız | sizqaynatalırsız | alaqaynatalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to boil | menqaynatalmazma | senqaynatalmazsa | olqaynatalmaz | bizqaynatalmazbız | sizqaynatalmazsız | alaqaynatalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to boil? | menqaynatalırmıma? qaynatalırmamı? | senqaynatalırmısa? | olqaynatalırmı? | bizqaynatalırmıbız? qaynatalırbızmı? | sizqaynatalırmısız? | alaqaynatalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to boil? | menqaynatalmazmıma? qaynatalmazmamı? | senqaynatalmazmısa? | olqaynatalmazmı? | bizqaynatalmazmıbız? qaynatalmazbızmı? | sizqaynatalmazmısız? | alaqaynatalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to boil | menqaynatallıqma | senqaynatallıqsa | olqaynatallıqdı | bizqaynatallıqbız | sizqaynatallıqsız | alaqaynatallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to boil | menqaynatallıq tülme | senqaynatallıq tülse | olqaynatallıq tüldü | bizqaynatallıq tülbüz | sizqaynatallıq tülsüz | alaqaynatallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to boil? | menqaynatallıqmıma? qaynatallıqmamı? | senqaynatallıqmısa? | olqaynatallıqmıdı? | bizqaynatallıqmıbız? qaynatallıqbızmı? | sizqaynatallıqmısız? | alaqaynatallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to boil? | menqaynatallıq tülmüme? | senqaynatallıq tülmüse? | olqaynatallıq tülmüdü? | bizqaynatallıq tülmübüz? | sizqaynatallıq tülmüsüz? | alaqaynatallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to boil | menqaynatalır edimqaynatalır em | senqaynatalır edingqaynatalır eng | olqaynatalır ediqaynatalır ed | bizqaynatalır edikqaynatalır ek | sizqaynatalır edigizqaynatalır egiz | alaqaynatalır edileqaynatalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to boil | menqaynatalmaz edimqaynatalmaz em | senqaynatalmaz edingqaynatalmaz eng | olqaynatalmaz ediqaynatalmaz ed | bizqaynatalmaz edikqaynatalmaz ek | sizqaynatalmaz edigizqaynatalmaz egiz | alaqaynatalmaz edileqaynatalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to boil | senqaynatalğınqaynatalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to boil | senqaynatalmağınqaynatalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be boiling | menqaynata bolmazma | senqaynata bolmazsa | olqaynata bolmaz | bizqaynata bolmazbız | sizqaynata bolmazsız | alaqaynata bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be boiling (emphatic) | menqaynatmay bolmazma | senqaynatmay bolmazsa | olqaynatmay bolmaz | bizqaynatmay bolmazbız | sizqaynatmay bolmazsız | alaqaynatmay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of boiling | menqaynata tura bolmazma | senqaynata tura bolmazsa | olqaynata tura bolmaz | bizqaynata tura bolmazbız | sizqaynata tura bolmazsız | alaqaynata tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not boiling (emphatic) | menqaynatmay tura bolmazma | senqaynatmay tura bolmazsa | olqaynatmay tura bolmaz | bizqaynatmay tura bolmazbız | sizqaynatmay tura bolmazsız | alaqaynatmay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not boiling | menqaynatmay turama | senqaynatmay turasa | olqaynatmay turadı | bizqaynatmay turabız | sizqaynatmay turasız | alaqaynatmay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not boiling | menqaynatmay turmayma | senqaynatmay turmaysa | olqaynatmay turmaydı | bizqaynatmay turmaybız | sizqaynatmay turmaysız | alaqaynatmay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not boiling? | menqaynatmay turmaymıma | senqaynatmay turmaymısa | olqaynatmay turmaymıdı | bizqaynatmay turmaymıbız | sizqaynatmay turmaymısız | alaqaynatmay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have boiled | menqaynathan bolmazma | senqaynathan bolmazsa | olqaynathan bolmaz | bizqaynathan bolmazbız | sizqaynathan bolmazsız | alaqaynathan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have boiled (emphatic) | menqaynatmağan bolmazma | senqaynatmağan bolmazsa | olqaynatmağan bolmaz | bizqaynatmağan bolmazbız | sizqaynatmağan bolmazsız | alaqaynatmağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had boiled | menqaynathan bolmasam | senqaynathan bolmasang | olqaynathan bolmasa | bizqaynathan bolmasaq | sizqaynathan bolmasağız | alaqaynathan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't boiled | menqaynatmağan bolmasam | senqaynatmağan bolmasang | olqaynatmağan bolmasa | bizqaynatmağan bolmasaq | sizqaynatmağan bolmasağız | alaqaynatmağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to boil | menqaynatırıq bolmazma | senqaynatırıq bolmazsa | olqaynatırıq bolmaz | bizqaynatırıq bolmazbız | sizqaynatırıq bolmazsız | alaqaynatırıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to boil (emphatic) | menqaynatmazlıq bolmazma | senqaynatmazlıq bolmazsa | olqaynatmazlıq bolmaz | bizqaynatmazlıq bolmazbız | sizqaynatmazlıq bolmazsız | alaqaynatmazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to boil | menqaynatırıq bolmasam | senqaynatırıq bolmasang | olqaynatırıq bolmasa | bizqaynatırıq bolmasaq | sizqaynatırıq bolmasağız | alaqaynatırıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to boil | menqaynatmazlıq bolmasam | senqaynatmazlıq bolmasang | olqaynatmazlıq bolmasa | bizqaynatmazlıq bolmasaq | sizqaynatmazlıq bolmasağız | alaqaynatmazlıq bolmasala |