juqarırğa
/dʒuqarɯrʁa/
1. to grow thinner, to become thin
- qanga juqarğandı — the board has become thinner
- qanjal juqarğandı — the tin plate has grown thin
- buz juqarıb baradı — the ice is getting thinner
2. to lose weight, to grow gaunt
- çalqıda juqarğandı — the mowing has made him gaunt
- awruwda bek juqarğandı — he grew very thin during his illness
- juqarıb qalğandı — he has wasted away
3. to wear thin, to wear out (of clothes, of a sole)
- oltan juqarğandı — the sole has worn thin
- appanı qalpağı juqarğandı — grandfather's cap has worn thin
- paltonu buwun alları juqarğandıla — the front of the coat belt has worn thin
4. to thin out, to grow sparse, to get thinner (of hair, a crowd, a liquid)
- çaçım juqarıb baradı — my hair is thinning
- ayran juqarğandı — the ayran has got thinner
- bazarda adam juqardı — the crowd at the market thinned out
5. to disperse, to thin away (of smoke, of mist)
- tuman juqarıb baradı — the mist is thinning away
- tütün juqardı — the smoke thinned away
- bulutla juqardıla — the clouds thinned out
6. to run low, to grow scarce (of money, stores)
- qolu juqarğandı — he has been ruined
- hurjunum juqarğandı — my pocket has run low
- aşarıq juqarıb baradı — the food is running low
Conjugation
Common forms
- juqaradıhe is growing thinner
- juqardıhe grew thinner
- juqarğandıhe has grown thinner
- juqarırhe will grow thinner
- juqarlıqdıhe is going to grow thinner
- juqara edihe was growing thinner
- juqarsaif he grows thinner
- juqar!grow thinner!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is growing thinner | menjuqarama | senjuqarasa | oljuqaradı | bizjuqarabız | sizjuqarasız | alajuqaradıla |
| Present (simple & continuous)he is not growing thinner | menjuqarmayma | senjuqarmaysa | oljuqarmaydı | bizjuqarmaybız | sizjuqarmaysız | alajuqarmaydıla |
| Present (simple & continuous)is he growing thinner? | menjuqaramıma? juqaramamı? | senjuqaramısa? | oljuqaramıdı? | bizjuqaramıbız? juqarabızmı? | sizjuqaramısız? | alajuqaramıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he growing thinner? | menjuqarmaymıma? juqarmaymamı? | senjuqarmaymısa? | oljuqarmaymıdı? | bizjuqarmaymıbız? juqarmaybızmı? | sizjuqarmaymısız? | alajuqarmaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually grows thinner | menjuqarıwçanma | senjuqarıwçansa | oljuqarıwçandı | bizjuqarıwçanbız | sizjuqarıwçansız | alajuqarıwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually grow thinner | menjuqarıwçan tülme | senjuqarıwçan tülse | oljuqarıwçan tüldü | bizjuqarıwçan tülbüz | sizjuqarıwçan tülsüz | alajuqarıwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually grow thinner? | menjuqarıwçanmıma? juqarıwçanmamı? | senjuqarıwçanmısa? | oljuqarıwçanmıdı? | bizjuqarıwçanmıbız? juqarıwçanbızmı? | sizjuqarıwçanmısız? | alajuqarıwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually grow thinner? | menjuqarıwçan tülmüme? | senjuqarıwçan tülmüse? | oljuqarıwçan tülmüdü? | bizjuqarıwçan tülmübüz? | sizjuqarıwçan tülmüsüz? | alajuqarıwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has grown thinner and remains so | oljuqarıbdı | alajuqarıbdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he grown thinner? | oljuqarıbmıdı? | alajuqarıbmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of growing thinner | menjuqara turama | senjuqara turasa | oljuqara turadı | bizjuqara turabız | sizjuqara turasız | alajuqara turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of growing thinner | menjuqara turmayma | senjuqara turmaysa | oljuqara turmaydı | bizjuqara turmaybız | sizjuqara turmaysız | alajuqara turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of growing thinner? | menjuqara turamıma? juqara turamamı? | senjuqara turamısa? | oljuqara turamıdı? | bizjuqara turamıbız? juqara turabızmı? | sizjuqara turamısız? | alajuqara turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of growing thinner? | menjuqara turmaymıma? juqara turmaymamı? | senjuqara turmaymısa? | oljuqara turmaymıdı? | bizjuqara turmaymıbız? juqara turmaybızmı? | sizjuqara turmaymısız? | alajuqara turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he grew thinner | menjuqardım | senjuqardıng | oljuqardı | bizjuqardıq | sizjuqardığız | alajuqardıla |
| Simple past (definite)he didn't grow thinner | menjuqarmadım | senjuqarmadıng | oljuqarmadı | bizjuqarmadıq | sizjuqarmadığız | alajuqarmadıla |
| Simple past (definite)did he grow thinner? | menjuqardımmı? | senjuqardıngmı? | oljuqardımı? | bizjuqardıqmı? | sizjuqardığızmı? | alajuqardılamı? |
| Simple past (definite)didn't he grow thinner? | menjuqarmadımmı? | senjuqarmadıngmı? | oljuqarmadımı? | bizjuqarmadıqmı? | sizjuqarmadığızmı? | alajuqarmadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has grown thinner | menjuqarğanma | senjuqarğansa | oljuqarğandı | bizjuqarğanbız | sizjuqarğansız | alajuqarğandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't grown thinner | menjuqarmağanma | senjuqarmağansa | oljuqarmağandı | bizjuqarmağanbız | sizjuqarmağansız | alajuqarmağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he grown thinner? | menjuqarğanmıma? juqarğanmamı? | senjuqarğanmısa? | oljuqarğanmıdı? | bizjuqarğanmıbız? juqarğanbızmı? | sizjuqarğanmısız? | alajuqarğanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he grown thinner? | menjuqarmağanmıma? juqarmağanmamı? | senjuqarmağanmısa? | oljuqarmağanmıdı? | bizjuqarmağanmıbız? juqarmağanbızmı? | sizjuqarmağanmısız? | alajuqarmağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will grow thinner | menjuqarırma | senjuqarırsa | oljuqarır | bizjuqarırbız | sizjuqarırsız | alajuqarırla |
| Indefinite future (future I)he won't grow thinner | menjuqarmazma | senjuqarmazsa | oljuqarmaz | bizjuqarmazbız | sizjuqarmazsız | alajuqarmazla |
| Indefinite future (future I)will he grow thinner? | menjuqarırmıma? juqarırmamı? | senjuqarırmısa? | oljuqarırmı? | bizjuqarırmıbız? juqarırbızmı? | sizjuqarırmısız? | alajuqarırmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he grow thinner? | menjuqarmazmıma? juqarmazmamı? | senjuqarmazmısa? | oljuqarmazmı? | bizjuqarmazmıbız? juqarmazbızmı? | sizjuqarmazmısız? | alajuqarmazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to grow thinner | menjuqarlıqma1 | senjuqarlıqsa1 | oljuqarlıqdı1 | bizjuqarlıqbız1 | sizjuqarlıqsız1 | alajuqarlıqdıla1 |
| Definite future (future II)he is not going to grow thinner | menjuqarlıq tülme1 | senjuqarlıq tülse1 | oljuqarlıq tüldü1 | bizjuqarlıq tülbüz1 | sizjuqarlıq tülsüz1 | alajuqarlıq tüldüle1 |
| Definite future (future II)is he going to grow thinner? | menjuqarlıqmıma?1 juqarlıqmamı? | senjuqarlıqmısa?1 | oljuqarlıqmıdı?1 | bizjuqarlıqmıbız?1 juqarlıqbızmı? | sizjuqarlıqmısız?1 | alajuqarlıqmıdıla?1 |
| Definite future (future II)isn't he going to grow thinner? | menjuqarlıq tülmüme?1 | senjuqarlıq tülmüse?1 | oljuqarlıq tülmüdü?1 | bizjuqarlıq tülmübüz?1 | sizjuqarlıq tülmüsüz?1 | alajuqarlıq tülmüdüle?1 |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Definite future (future II)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so juqarrıqdı
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had grown thinner | menjuqarğan edimjuqarğanem | senjuqarğan edingjuqarğaneng | oljuqarğan edijuqarğaned | bizjuqarğan edikjuqarğanek | sizjuqarğan edigizjuqarğanegiz | alajuqarğan edilejuqarğanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't grown thinner | menjuqarmağan edimjuqarmağanem | senjuqarmağan edingjuqarmağaneng | oljuqarmağan edijuqarmağaned | bizjuqarmağan edikjuqarmağanek | sizjuqarmağan edigizjuqarmağanegiz | alajuqarmağan edilejuqarmağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was growing thinner | menjuqara edimjuqaraem | senjuqara edingjuqaraeng | oljuqara edijuqaraed | bizjuqara edikjuqaraek | sizjuqara edigizjuqaraegiz | alajuqara edilejuqaraelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't growing thinner | menjuqarmay edimjuqarmayem | senjuqarmay edingjuqarmayeng | oljuqarmay edijuqarmayed | bizjuqarmay edikjuqarmayek | sizjuqarmay edigizjuqarmayegiz | alajuqarmay edilejuqarmayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to grow thinner | menjuqarıwçan edimjuqarıwçanem | senjuqarıwçan edingjuqarıwçaneng | oljuqarıwçan edijuqarıwçaned | bizjuqarıwçan edikjuqarıwçanek | sizjuqarıwçan edigizjuqarıwçanegiz | alajuqarıwçan edilejuqarıwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to grow thinner | menjuqarıwçan tül edimjuqarıwçan tül em | senjuqarıwçan tül edingjuqarıwçan tül eng | oljuqarıwçan tül edijuqarıwçan tül ed | bizjuqarıwçan tül edikjuqarıwçan tül ek | sizjuqarıwçan tül edigizjuqarıwçan tül egiz | alajuqarıwçan tül edilejuqarıwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had grown thinner and remained so | oljuqarıb edi | alajuqarıb edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't grown thinner | oljuqarıb tül edi | alajuqarıb tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of growing thinner | menjuqara tura edimjuqara turaem | senjuqara tura edingjuqara turaeng | oljuqara tura edijuqara turaed | bizjuqara tura edikjuqara turaek | sizjuqara tura edigizjuqara turaegiz | alajuqara tura edilejuqara turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of growing thinner | menjuqara turmay edimjuqara turmayem | senjuqara turmay edingjuqara turmayeng | oljuqara turmay edijuqara turmayed | bizjuqara turmay edikjuqara turmayek | sizjuqara turmay edigizjuqara turmayegiz | alajuqara turmay edilejuqara turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would grow thinner | menjuqarır edimjuqarır em | senjuqarır edingjuqarır eng | oljuqarır edijuqarır ed | bizjuqarır edikjuqarır ek | sizjuqarır edigizjuqarır egiz | alajuqarır edilejuqarır elle |
| Conditional result (would)he wouldn't grow thinner | menjuqarmaz edimjuqarmaz em | senjuqarmaz edingjuqarmaz eng | oljuqarmaz edijuqarmaz ed | bizjuqarmaz edikjuqarmaz ek | sizjuqarmaz edigizjuqarmaz egiz | alajuqarmaz edilejuqarmaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have grown thinner | menjuqarlıq edim2juqarlıq em | senjuqarlıq eding2juqarlıq eng | oljuqarlıq edi2juqarlıq ed | bizjuqarlıq edik2juqarlıq ek | sizjuqarlıq edigiz2juqarlıq egiz | alajuqarlıq edile2juqarlıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have grown thinner | menjuqarlıq tül edim2juqarlıq tül em | senjuqarlıq tül eding2juqarlıq tül eng | oljuqarlıq tül edi2juqarlıq tül ed | bizjuqarlıq tül edik2juqarlıq tül ek | sizjuqarlıq tül edigiz2juqarlıq tül egiz | alajuqarlıq tül edile2juqarlıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
- Past conditional result (would have)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so juqarrıq edi
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he grows thinner | menjuqarsam | senjuqarsang | oljuqarsa | bizjuqarsaq | sizjuqarsağız | alajuqarsala |
| Conditionalif he doesn't grow thinner | menjuqarmasam | senjuqarmasang | oljuqarmasa | bizjuqarmasaq | sizjuqarmasağız | alajuqarmasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is growing thinner | menjuqara esem | senjuqara eseng | oljuqara ese | bizjuqara esek | sizjuqara esegiz | alajuqara esele |
| Conditional, present realif he is not growing thinner | menjuqarmay esem | senjuqarmay eseng | oljuqarmay ese | bizjuqarmay esek | sizjuqarmay esegiz | alajuqarmay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he grew thinner | menjuqarsam edijuqarsam ed | senjuqarsang edijuqarsang ed | oljuqarsa edijuqarsaed | bizjuqarsaq edijuqarsaq ed | sizjuqarsağız edijuqarsağız ed | alajuqarsala edijuqarsalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't grow thinner | menjuqarmasam edijuqarmasam ed | senjuqarmasang edijuqarmasang ed | oljuqarmasa edijuqarmasaed | bizjuqarmasaq edijuqarmasaq ed | sizjuqarmasağız edijuqarmasağız ed | alajuqarmasala edijuqarmasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past3if he grew thinner | menjuqardım esem | senjuqardıng eseng | oljuqardı ese | bizjuqardıq esek | sizjuqardığız esegiz | alajuqardıla esele |
| Conditional, definite past3if he didn't grow thinner | menjuqarmadım esem | senjuqarmadıng eseng | oljuqarmadı ese | bizjuqarmadıq esek | sizjuqarmadığız esegiz | alajuqarmadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did grow thinner (indeed) | menjuqarğan esem | senjuqarğan eseng | oljuqarğan ese | bizjuqarğan esek | sizjuqarğan esegiz | alajuqarğan esele |
| Conditional, past realif he didn't grow thinner (indeed) | menjuqarmağan esem | senjuqarmağan eseng | oljuqarmağan ese | bizjuqarmağan esek | sizjuqarmağan esegiz | alajuqarmağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had grown thinner | menjuqarğan bolsam | senjuqarğan bolsang | oljuqarğan bolsa | bizjuqarğan bolsaq | sizjuqarğan bolsağız | alajuqarğan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't grown thinner | menjuqarmağan bolsam | senjuqarmağan bolsang | oljuqarmağan bolsa | bizjuqarmağan bolsaq | sizjuqarmağan bolsağız | alajuqarmağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had grown thinner | menjuqarğan bolsam edijuqarğan bolsam ed | senjuqarğan bolsang edijuqarğan bolsang ed | oljuqarğan bolsa edijuqarğan bolsaed | bizjuqarğan bolsaq edijuqarğan bolsaq ed | sizjuqarğan bolsağız edijuqarğan bolsağız ed | alajuqarğan bolsala edijuqarğan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't grown thinner | menjuqarmağan bolsam edijuqarmağan bolsam ed | senjuqarmağan bolsang edijuqarmağan bolsang ed | oljuqarmağan bolsa edijuqarmağan bolsaed | bizjuqarmağan bolsaq edijuqarmağan bolsaq ed | sizjuqarmağan bolsağız edijuqarmağan bolsağız ed | alajuqarmağan bolsala edijuqarmağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will grow thinner | menjuqarır esem | senjuqarır eseng | oljuqarır ese | bizjuqarır esek | sizjuqarır esegiz | alajuqarır esele |
| Conditional, aoristif he won't grow thinner | menjuqarmaz esem | senjuqarmaz eseng | oljuqarmaz ese | bizjuqarmaz esek | sizjuqarmaz esegiz | alajuqarmaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to grow thinner | menjuqarlıq esem4 | senjuqarlıq eseng4 | oljuqarlıq ese4 | bizjuqarlıq esek4 | sizjuqarlıq esegiz4 | alajuqarlıq esele4 |
| Conditional, futureif he is not going to grow thinner | menjuqarlıq tül esem4 | senjuqarlıq tül eseng4 | oljuqarlıq tül ese4 | bizjuqarlıq tül esek4 | sizjuqarlıq tül esegiz4 | alajuqarlıq tül esele4 |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to grow thinner | menjuqarlıq bolsam5 | senjuqarlıq bolsang5 | oljuqarlıq bolsa5 | bizjuqarlıq bolsaq5 | sizjuqarlıq bolsağız5 | alajuqarlıq bolsala5 |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to grow thinner | menjuqarmazlıq bolsam | senjuqarmazlıq bolsang | oljuqarmazlıq bolsa | bizjuqarmazlıq bolsaq | sizjuqarmazlıq bolsağız | alajuqarmazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso juqardıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
- Conditional, futurespoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so juqarrıq ese
- Conditional, counterfactual futurespoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so juqarrıq bolsa
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be growing thinner | menjuqara bolurma | senjuqara bolursa | oljuqara bolur | bizjuqara bolurbuz | sizjuqara bolursuz | alajuqara bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be growing thinner | menjuqarmay bolurma | senjuqarmay bolursa | oljuqarmay bolur | bizjuqarmay bolurbuz | sizjuqarmay bolursuz | alajuqarmay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of growing thinner | menjuqara tura bolurma | senjuqara tura bolursa | oljuqara tura bolur | bizjuqara tura bolurbuz | sizjuqara tura bolursuz | alajuqara tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not growing thinner | menjuqarmay tura bolurma | senjuqarmay tura bolursa | oljuqarmay tura bolur | bizjuqarmay tura bolurbuz | sizjuqarmay tura bolursuz | alajuqarmay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have grown thinner | menjuqarğan bolurma | senjuqarğan bolursa | oljuqarğan bolur | bizjuqarğan bolurbuz | sizjuqarğan bolursuz | alajuqarğan bolurla |
| Inference (must have)he must not have grown thinner | menjuqarmağan bolurma | senjuqarmağan bolursa | oljuqarmağan bolur | bizjuqarmağan bolurbuz | sizjuqarmağan bolursuz | alajuqarmağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to grow thinner | menjuqarlıq bolurma6 | senjuqarlıq bolursa6 | oljuqarlıq bolur6 | bizjuqarlıq bolurbuz6 | sizjuqarlıq bolursuz6 | alajuqarlıq bolurla6 |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to grow thinner | menjuqarmazlıq bolurma | senjuqarmazlıq bolursa | oljuqarmazlıq bolur | bizjuqarmazlıq bolurbuz | sizjuqarmazlıq bolursuz | alajuqarmazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Inference, future (must be going to)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so juqarrıq bolur
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it grow thinner | menjuqarayım | senjuqar! | oljuqarsın | bizjuqarayıq | sizjuqarığız! | alajuqarsınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not grow thinner | menjuqarmayım | senjuqarma! | oljuqarmasın | bizjuqarmayıq | sizjuqarmağız! | alajuqarmasınla |
| Commands & suggestionsshould he grow thinner? | menjuqarayımmı? | oljuqarsınmı? | bizjuqarayıqmı? | alajuqarsınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not grow thinner? | menjuqarmayımmı? | oljuqarmasınmı? | bizjuqarmayıqmı? | alajuqarmasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it grow thinner | senjuqarçı7 | oljuqarsınçı | sizjuqarçığız | alajuqarsınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not grow thinner | senjuqarmaçı7 | oljuqarmasınçı | sizjuqarmaçığız | alajuqarmasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you grow thinner | senjuqarğınjuqarğı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not grow thinner | senjuqarmağınjuqarmağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he grew thinner | menjuqarğay edim juqarğa edim | senjuqarğay eding juqarğa eding | oljuqarğay edi juqarğa edi | bizjuqarğay edik juqarğa edik | sizjuqarğay edigiz juqarğa edigiz | alajuqarğay edile juqarğa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not grow thinner | menjuqarmağay edim juqarmağa edim | senjuqarmağay eding juqarmağa eding | oljuqarmağay edi juqarmağa edi | bizjuqarmağay edik juqarmağa edik | sizjuqarmağay edigiz juqarmağa edigiz | alajuqarmağay edile juqarmağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to grow thinner | menjuqarmağa qoyayımjuqarma qoyayım | senjuqarmağa qoy!juqarma qoy! | oljuqarmağa qoysunjuqarma qoysun | bizjuqarmağa qoyayıqjuqarma qoyayıq | sizjuqarmağa qoyuğuz!juqarma qoyuğuz! | alajuqarmağa qoysunlajuqarma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to grow thinner | menjuqarmağa qoymayımjuqarma qoymayım | senjuqarmağa qoyma!juqarma qoyma! | oljuqarmağa qoymasınjuqarma qoymasın | bizjuqarmağa qoymayıqjuqarma qoymayıq | sizjuqarmağa qoymağız!juqarma qoymağız! | alajuqarmağa qoymasınlajuqarma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to grow thinner? | menjuqarmağa qoyayımmı?juqarma qoyayımmı? | oljuqarmağa qoysunmu?juqarma qoysunmu? | bizjuqarmağa qoyayıqmı?juqarma qoyayıqmı? | alajuqarmağa qoysunlamı?juqarma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to grow thinner? | menjuqarmağa qoymayımmı?juqarma qoymayımmı? | oljuqarmağa qoymasınmı?juqarma qoymasınmı? | bizjuqarmağa qoymayıqmı?juqarma qoymayıqmı? | alajuqarmağa qoymasınlamı?juqarma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to grow thinner | menjuqarmağa qoyamajuqarma qoyama | senjuqarmağa qoyasajuqarma qoyasa | oljuqarmağa qoyadıjuqarma qoyadı | bizjuqarmağa qoyabızjuqarma qoyabız | sizjuqarmağa qoyasızjuqarma qoyasız | alajuqarmağa qoyadılajuqarma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to grow thinner | menjuqarmağa qoymaymajuqarma qoymayma | senjuqarmağa qoymaysajuqarma qoymaysa | oljuqarmağa qoymaydıjuqarma qoymaydı | bizjuqarmağa qoymaybızjuqarma qoymaybız | sizjuqarmağa qoymaysızjuqarma qoymaysız | alajuqarmağa qoymaydılajuqarma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to grow thinner? | menjuqarmağa qoyamıma?juqarma qoyamıma? | senjuqarmağa qoyamısa?juqarma qoyamısa? | oljuqarmağa qoyamıdı?juqarma qoyamıdı? | bizjuqarmağa qoyamıbız?juqarma qoyamıbız? | sizjuqarmağa qoyamısız?juqarma qoyamısız? | alajuqarmağa qoyamıdıla?juqarma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to grow thinner? | menjuqarmağa qoymaymıma?juqarma qoymaymıma? | senjuqarmağa qoymaymısa?juqarma qoymaymısa? | oljuqarmağa qoymaymıdı?juqarma qoymaymıdı? | bizjuqarmağa qoymaymıbız?juqarma qoymaymıbız? | sizjuqarmağa qoymaymısız?juqarma qoymaymısız? | alajuqarmağa qoymaymıdıla?juqarma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to grow thinner | menjuqarmağa qoydumjuqarma qoydum | senjuqarmağa qoydungjuqarma qoydung | oljuqarmağa qoydujuqarma qoydu | bizjuqarmağa qoyduqjuqarma qoyduq | sizjuqarmağa qoyduğuzjuqarma qoyduğuz | alajuqarmağa qoydulajuqarma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to grow thinner | menjuqarmağa qoymadımjuqarma qoymadım | senjuqarmağa qoymadıngjuqarma qoymadıng | oljuqarmağa qoymadıjuqarma qoymadı | bizjuqarmağa qoymadıqjuqarma qoymadıq | sizjuqarmağa qoymadığızjuqarma qoymadığız | alajuqarmağa qoymadılajuqarma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to grow thinner? | menjuqarmağa qoydummu?juqarma qoydummu? | senjuqarmağa qoydungmu?juqarma qoydungmu? | oljuqarmağa qoydumu?juqarma qoydumu? | bizjuqarmağa qoyduqmu?juqarma qoyduqmu? | sizjuqarmağa qoyduğuzmu?juqarma qoyduğuzmu? | alajuqarmağa qoydulamı?juqarma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to grow thinner? | menjuqarmağa qoymadımmı?juqarma qoymadımmı? | senjuqarmağa qoymadıngmı?juqarma qoymadıngmı? | oljuqarmağa qoymadımı?juqarma qoymadımı? | bizjuqarmağa qoymadıqmı?juqarma qoymadıqmı? | sizjuqarmağa qoymadığızmı?juqarma qoymadığızmı? | alajuqarmağa qoymadılamı?juqarma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can grow thinner | menjuqaralama | senjuqaralasa | oljuqaraladı | bizjuqaralabız | sizjuqaralasız | alajuqaraladıla |
| Ability — presenthe can't grow thinner | menjuqaralmayma | senjuqaralmaysa | oljuqaralmaydı | bizjuqaralmaybız | sizjuqaralmaysız | alajuqaralmaydıla |
| Ability — presentcan he grow thinner? | menjuqaralamıma? juqaralamamı? | senjuqaralamısa? | oljuqaralamıdı? | bizjuqaralamıbız? juqaralabızmı? | sizjuqaralamısız? | alajuqaralamıdıla? |
| Ability — presentcan't he grow thinner? | menjuqaralmaymıma? juqaralmaymamı? | senjuqaralmaymısa? | oljuqaralmaymıdı? | bizjuqaralmaymıbız? juqaralmaybızmı? | sizjuqaralmaymısız? | alajuqaralmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can grow thinner | menjuqaralsam | senjuqaralsang | oljuqaralsa | bizjuqaralsaq | sizjuqaralsağız | alajuqaralsala |
| Ability — if I can…if he can't grow thinner | menjuqaralmasam | senjuqaralmasang | oljuqaralmasa | bizjuqaralmasaq | sizjuqaralmasağız | alajuqaralmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to grow thinner | menjuqaraldım | senjuqaraldıng | oljuqaraldı | bizjuqaraldıq | sizjuqaraldığız | alajuqaraldıla |
| Ability — simple pasthe could not grow thinner | menjuqaralmadım | senjuqaralmadıng | oljuqaralmadı | bizjuqaralmadıq | sizjuqaralmadığız | alajuqaralmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to grow thinner? | menjuqaraldımmı? | senjuqaraldıngmı? | oljuqaraldımı? | bizjuqaraldıqmı? | sizjuqaraldığızmı? | alajuqaraldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he grow thinner? | menjuqaralmadımmı? | senjuqaralmadıngmı? | oljuqaralmadımı? | bizjuqaralmadıqmı? | sizjuqaralmadığızmı? | alajuqaralmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to grow thinner | menjuqaralğanma | senjuqaralğansa | oljuqaralğandı | bizjuqaralğanbız | sizjuqaralğansız | alajuqaralğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to grow thinner | menjuqaralmağanma | senjuqaralmağansa | oljuqaralmağandı | bizjuqaralmağanbız | sizjuqaralmağansız | alajuqaralmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to grow thinner? | menjuqaralğanmıma? juqaralğanmamı? | senjuqaralğanmısa? | oljuqaralğanmıdı? | bizjuqaralğanmıbız? juqaralğanbızmı? | sizjuqaralğanmısız? | alajuqaralğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to grow thinner? | menjuqaralmağanmıma? juqaralmağanmamı? | senjuqaralmağanmısa? | oljuqaralmağanmıdı? | bizjuqaralmağanmıbız? juqaralmağanbızmı? | sizjuqaralmağanmısız? | alajuqaralmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to grow thinner | menjuqaralğan edimjuqaralğanem | senjuqaralğan edingjuqaralğaneng | oljuqaralğan edijuqaralğaned | bizjuqaralğan edikjuqaralğanek | sizjuqaralğan edigizjuqaralğanegiz | alajuqaralğan edilejuqaralğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to grow thinner | menjuqaralmağan edimjuqaralmağanem | senjuqaralmağan edingjuqaralmağaneng | oljuqaralmağan edijuqaralmağaned | bizjuqaralmağan edikjuqaralmağanek | sizjuqaralmağan edigizjuqaralmağanegiz | alajuqaralmağan edilejuqaralmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could grow thinner | menjuqarala edimjuqaralaem | senjuqarala edingjuqaralaeng | oljuqarala edijuqaralaed | bizjuqarala edikjuqaralaek | sizjuqarala edigizjuqaralaegiz | alajuqarala edilejuqaralaelle |
| Ability — past backgroundhe could not grow thinner | menjuqaralmay edimjuqaralmayem | senjuqaralmay edingjuqaralmayeng | oljuqaralmay edijuqaralmayed | bizjuqaralmay edikjuqaralmayek | sizjuqaralmay edigizjuqaralmayegiz | alajuqaralmay edilejuqaralmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to grow thinner | menjuqaralırma | senjuqaralırsa | oljuqaralır | bizjuqaralırbız | sizjuqaralırsız | alajuqaralırla |
| Ability — future Ihe won't be able to grow thinner | menjuqaralmazma | senjuqaralmazsa | oljuqaralmaz | bizjuqaralmazbız | sizjuqaralmazsız | alajuqaralmazla |
| Ability — future Iwill he be able to grow thinner? | menjuqaralırmıma? juqaralırmamı? | senjuqaralırmısa? | oljuqaralırmı? | bizjuqaralırmıbız? juqaralırbızmı? | sizjuqaralırmısız? | alajuqaralırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to grow thinner? | menjuqaralmazmıma? juqaralmazmamı? | senjuqaralmazmısa? | oljuqaralmazmı? | bizjuqaralmazmıbız? juqaralmazbızmı? | sizjuqaralmazmısız? | alajuqaralmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to grow thinner | menjuqarallıqma | senjuqarallıqsa | oljuqarallıqdı | bizjuqarallıqbız | sizjuqarallıqsız | alajuqarallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to grow thinner | menjuqarallıq tülme | senjuqarallıq tülse | oljuqarallıq tüldü | bizjuqarallıq tülbüz | sizjuqarallıq tülsüz | alajuqarallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to grow thinner? | menjuqarallıqmıma? juqarallıqmamı? | senjuqarallıqmısa? | oljuqarallıqmıdı? | bizjuqarallıqmıbız? juqarallıqbızmı? | sizjuqarallıqmısız? | alajuqarallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to grow thinner? | menjuqarallıq tülmüme? | senjuqarallıq tülmüse? | oljuqarallıq tülmüdü? | bizjuqarallıq tülmübüz? | sizjuqarallıq tülmüsüz? | alajuqarallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to grow thinner | menjuqaralır edimjuqaralır em | senjuqaralır edingjuqaralır eng | oljuqaralır edijuqaralır ed | bizjuqaralır edikjuqaralır ek | sizjuqaralır edigizjuqaralır egiz | alajuqaralır edilejuqaralır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to grow thinner | menjuqaralmaz edimjuqaralmaz em | senjuqaralmaz edingjuqaralmaz eng | oljuqaralmaz edijuqaralmaz ed | bizjuqaralmaz edikjuqaralmaz ek | sizjuqaralmaz edigizjuqaralmaz egiz | alajuqaralmaz edilejuqaralmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to grow thinner | senjuqaralğınjuqaralğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to grow thinner | senjuqaralmağınjuqaralmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be growing thinner | menjuqara bolmazma | senjuqara bolmazsa | oljuqara bolmaz | bizjuqara bolmazbız | sizjuqara bolmazsız | alajuqara bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be growing thinner (emphatic) | menjuqarmay bolmazma | senjuqarmay bolmazsa | oljuqarmay bolmaz | bizjuqarmay bolmazbız | sizjuqarmay bolmazsız | alajuqarmay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of growing thinner | menjuqara tura bolmazma | senjuqara tura bolmazsa | oljuqara tura bolmaz | bizjuqara tura bolmazbız | sizjuqara tura bolmazsız | alajuqara tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not growing thinner (emphatic) | menjuqarmay tura bolmazma | senjuqarmay tura bolmazsa | oljuqarmay tura bolmaz | bizjuqarmay tura bolmazbız | sizjuqarmay tura bolmazsız | alajuqarmay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not growing thinner | menjuqarmay turama | senjuqarmay turasa | oljuqarmay turadı | bizjuqarmay turabız | sizjuqarmay turasız | alajuqarmay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not growing thinner | menjuqarmay turmayma | senjuqarmay turmaysa | oljuqarmay turmaydı | bizjuqarmay turmaybız | sizjuqarmay turmaysız | alajuqarmay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not growing thinner? | menjuqarmay turmaymıma | senjuqarmay turmaymısa | oljuqarmay turmaymıdı | bizjuqarmay turmaymıbız | sizjuqarmay turmaymısız | alajuqarmay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have grown thinner | menjuqarğan bolmazma | senjuqarğan bolmazsa | oljuqarğan bolmaz | bizjuqarğan bolmazbız | sizjuqarğan bolmazsız | alajuqarğan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have grown thinner (emphatic) | menjuqarmağan bolmazma | senjuqarmağan bolmazsa | oljuqarmağan bolmaz | bizjuqarmağan bolmazbız | sizjuqarmağan bolmazsız | alajuqarmağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had grown thinner | menjuqarğan bolmasam | senjuqarğan bolmasang | oljuqarğan bolmasa | bizjuqarğan bolmasaq | sizjuqarğan bolmasağız | alajuqarğan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't grown thinner | menjuqarmağan bolmasam | senjuqarmağan bolmasang | oljuqarmağan bolmasa | bizjuqarmağan bolmasaq | sizjuqarmağan bolmasağız | alajuqarmağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to grow thinner | menjuqarlıq bolmazma | senjuqarlıq bolmazsa | oljuqarlıq bolmaz | bizjuqarlıq bolmazbız | sizjuqarlıq bolmazsız | alajuqarlıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to grow thinner (emphatic) | menjuqarmazlıq bolmazma | senjuqarmazlıq bolmazsa | oljuqarmazlıq bolmaz | bizjuqarmazlıq bolmazbız | sizjuqarmazlıq bolmazsız | alajuqarmazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to grow thinner | menjuqarlıq bolmasam | senjuqarlıq bolmasang | oljuqarlıq bolmasa | bizjuqarlıq bolmasaq | sizjuqarlıq bolmasağız | alajuqarlıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to grow thinner | menjuqarmazlıq bolmasam | senjuqarmazlıq bolmasang | oljuqarmazlıq bolmasa | bizjuqarmazlıq bolmasaq | sizjuqarmazlıq bolmasağız | alajuqarmazlıq bolmasala |