jarıqlanırğa

/dʒarɯqlanɯrʁa/

1. (v.) to cheer up, to brighten, to have a merry time

jarıqlanıb olturduq — we sat and had a merry time
anı körüb jarıqlandı — seeing him, he brightened
sabiyle jarıqlandıla — the children cheered up

2. (v.) to become educated, to be enlightened, to take on culture

halq jarıqlanadı — the people are becoming educated
oqub jarıqlandı — he became enlightened through study
jarıqlanırğa izleybiz — we wish to take on learning

Conjugation

Common forms

jarıqlanadıhe is cheering up
jarıqlandıhe cheered up
jarıqlanngandıhe has cheered up
jarıqlanırhe will cheer up
jarıqlannıqdıhe is going to cheer up
jarıqlana edihe was cheering up
jarıqlansaif he cheers up
jarıqlan!cheer up!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of jarıqlanırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is cheering up	menjarıqlanama	senjarıqlanasa	oljarıqlanadı	bizjarıqlanabız	sizjarıqlanasız	alajarıqlanadıla
Present (simple & continuous)he is not cheering up	menjarıqlanmayma	senjarıqlanmaysa	oljarıqlanmaydı	bizjarıqlanmaybız	sizjarıqlanmaysız	alajarıqlanmaydıla
Present (simple & continuous)is he cheering up?	menjarıqlanamıma? jarıqlanamamı?	senjarıqlanamısa?	oljarıqlanamıdı?	bizjarıqlanamıbız? jarıqlanabızmı?	sizjarıqlanamısız?	alajarıqlanamıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he cheering up?	menjarıqlanmaymıma? jarıqlanmaymamı?	senjarıqlanmaymısa?	oljarıqlanmaymıdı?	bizjarıqlanmaymıbız? jarıqlanmaybızmı?	sizjarıqlanmaymısız?	alajarıqlanmaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he usually cheers up	menjarıqlanıwçanma	senjarıqlanıwçansa	oljarıqlanıwçandı	bizjarıqlanıwçanbız	sizjarıqlanıwçansız	alajarıqlanıwçandıla
Habitual (usually, tends to)he doesn't usually cheer up	menjarıqlanıwçan tülme	senjarıqlanıwçan tülse	oljarıqlanıwçan tüldü	bizjarıqlanıwçan tülbüz	sizjarıqlanıwçan tülsüz	alajarıqlanıwçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)does he usually cheer up?	menjarıqlanıwçanmıma? jarıqlanıwçanmamı?	senjarıqlanıwçanmısa?	oljarıqlanıwçanmıdı?	bizjarıqlanıwçanmıbız? jarıqlanıwçanbızmı?	sizjarıqlanıwçanmısız?	alajarıqlanıwçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)doesn't he usually cheer up?	menjarıqlanıwçan tülmüme?	senjarıqlanıwçan tülmüse?	oljarıqlanıwçan tülmüdü?	bizjarıqlanıwçan tülmübüz?	sizjarıqlanıwçan tülmüsüz?	alajarıqlanıwçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has cheered up and remains so			oljarıqlanıbdı			alajarıqlanıbdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he cheered up?			oljarıqlanıbmıdı?			alajarıqlanıbmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of cheering up	menjarıqlana turama	senjarıqlana turasa	oljarıqlana turadı	bizjarıqlana turabız	sizjarıqlana turasız	alajarıqlana turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of cheering up	menjarıqlana turmayma	senjarıqlana turmaysa	oljarıqlana turmaydı	bizjarıqlana turmaybız	sizjarıqlana turmaysız	alajarıqlana turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of cheering up?	menjarıqlana turamıma? jarıqlana turamamı?	senjarıqlana turamısa?	oljarıqlana turamıdı?	bizjarıqlana turamıbız? jarıqlana turabızmı?	sizjarıqlana turamısız?	alajarıqlana turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of cheering up?	menjarıqlana turmaymıma? jarıqlana turmaymamı?	senjarıqlana turmaymısa?	oljarıqlana turmaymıdı?	bizjarıqlana turmaymıbız? jarıqlana turmaybızmı?	sizjarıqlana turmaymısız?	alajarıqlana turmaymıdıla?
Simple past (definite)he cheered up	menjarıqlandım	senjarıqlandıng	oljarıqlandı	bizjarıqlandıq	sizjarıqlandığız	alajarıqlandıla
Simple past (definite)he didn't cheer up	menjarıqlanmadım	senjarıqlanmadıng	oljarıqlanmadı	bizjarıqlanmadıq	sizjarıqlanmadığız	alajarıqlanmadıla
Simple past (definite)did he cheer up?	menjarıqlandımmı?	senjarıqlandıngmı?	oljarıqlandımı?	bizjarıqlandıqmı?	sizjarıqlandığızmı?	alajarıqlandılamı?
Simple past (definite)didn't he cheer up?	menjarıqlanmadımmı?	senjarıqlanmadıngmı?	oljarıqlanmadımı?	bizjarıqlanmadıqmı?	sizjarıqlanmadığızmı?	alajarıqlanmadılamı?
Perfect (past indefinite)he has cheered up	menjarıqlannganma	senjarıqlanngansa	oljarıqlanngandı	bizjarıqlannganbız	sizjarıqlanngansız	alajarıqlanngandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't cheered up	menjarıqlanmağanma	senjarıqlanmağansa	oljarıqlanmağandı	bizjarıqlanmağanbız	sizjarıqlanmağansız	alajarıqlanmağandıla
Perfect (past indefinite)has he cheered up?	menjarıqlannganmıma? jarıqlannganmamı?	senjarıqlannganmısa?	oljarıqlannganmıdı?	bizjarıqlannganmıbız? jarıqlannganbızmı?	sizjarıqlannganmısız?	alajarıqlannganmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he cheered up?	menjarıqlanmağanmıma? jarıqlanmağanmamı?	senjarıqlanmağanmısa?	oljarıqlanmağanmıdı?	bizjarıqlanmağanmıbız? jarıqlanmağanbızmı?	sizjarıqlanmağanmısız?	alajarıqlanmağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will cheer up	menjarıqlanırma	senjarıqlanırsa	oljarıqlanır	bizjarıqlanırbız	sizjarıqlanırsız	alajarıqlanırla
Indefinite future (future I)he won't cheer up	menjarıqlanmazma	senjarıqlanmazsa	oljarıqlanmaz	bizjarıqlanmazbız	sizjarıqlanmazsız	alajarıqlanmazla
Indefinite future (future I)will he cheer up?	menjarıqlanırmıma? jarıqlanırmamı?	senjarıqlanırmısa?	oljarıqlanırmı?	bizjarıqlanırmıbız? jarıqlanırbızmı?	sizjarıqlanırmısız?	alajarıqlanırmıla?
Indefinite future (future I)won't he cheer up?	menjarıqlanmazmıma? jarıqlanmazmamı?	senjarıqlanmazmısa?	oljarıqlanmazmı?	bizjarıqlanmazmıbız? jarıqlanmazbızmı?	sizjarıqlanmazmısız?	alajarıqlanmazmıla?
Definite future (future II)he is going to cheer up	menjarıqlannıqma¹	senjarıqlannıqsa¹	oljarıqlannıqdı¹	bizjarıqlannıqbız¹	sizjarıqlannıqsız¹	alajarıqlannıqdıla¹
Definite future (future II)he is not going to cheer up	menjarıqlannıq tülme¹	senjarıqlannıq tülse¹	oljarıqlannıq tüldü¹	bizjarıqlannıq tülbüz¹	sizjarıqlannıq tülsüz¹	alajarıqlannıq tüldüle¹
Definite future (future II)is he going to cheer up?	menjarıqlannıqmıma?¹ jarıqlannıqmamı?	senjarıqlannıqmısa?¹	oljarıqlannıqmıdı?¹	bizjarıqlannıqmıbız?¹ jarıqlannıqbızmı?	sizjarıqlannıqmısız?¹	alajarıqlannıqmıdıla?¹
Definite future (future II)isn't he going to cheer up?	menjarıqlannıq tülmüme?¹	senjarıqlannıq tülmüse?¹	oljarıqlannıq tülmüdü?¹	bizjarıqlannıq tülmübüz?¹	sizjarıqlannıq tülmüsüz?¹	alajarıqlannıq tülmüdüle?¹

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Definite future (future II)full form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so jarıqlanırıqdı

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of jarıqlanırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had cheered up	menjarıqlanngan edimjarıqlannganem	senjarıqlanngan edingjarıqlannganeng	oljarıqlanngan edijarıqlannganed	bizjarıqlanngan edikjarıqlannganek	sizjarıqlanngan edigizjarıqlannganegiz	alajarıqlanngan edilejarıqlannganelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't cheered up	menjarıqlanmağan edimjarıqlanmağanem	senjarıqlanmağan edingjarıqlanmağaneng	oljarıqlanmağan edijarıqlanmağaned	bizjarıqlanmağan edikjarıqlanmağanek	sizjarıqlanmağan edigizjarıqlanmağanegiz	alajarıqlanmağan edilejarıqlanmağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was cheering up	menjarıqlana edimjarıqlanaem	senjarıqlana edingjarıqlanaeng	oljarıqlana edijarıqlanaed	bizjarıqlana edikjarıqlanaek	sizjarıqlana edigizjarıqlanaegiz	alajarıqlana edilejarıqlanaelle
Past continuous (imperfect)he wasn't cheering up	menjarıqlanmay edimjarıqlanmayem	senjarıqlanmay edingjarıqlanmayeng	oljarıqlanmay edijarıqlanmayed	bizjarıqlanmay edikjarıqlanmayek	sizjarıqlanmay edigizjarıqlanmayegiz	alajarıqlanmay edilejarıqlanmayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to cheer up	menjarıqlanıwçan edimjarıqlanıwçanem	senjarıqlanıwçan edingjarıqlanıwçaneng	oljarıqlanıwçan edijarıqlanıwçaned	bizjarıqlanıwçan edikjarıqlanıwçanek	sizjarıqlanıwçan edigizjarıqlanıwçanegiz	alajarıqlanıwçan edilejarıqlanıwçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to cheer up	menjarıqlanıwçan tül edimjarıqlanıwçan tül em	senjarıqlanıwçan tül edingjarıqlanıwçan tül eng	oljarıqlanıwçan tül edijarıqlanıwçan tül ed	bizjarıqlanıwçan tül edikjarıqlanıwçan tül ek	sizjarıqlanıwçan tül edigizjarıqlanıwçan tül egiz	alajarıqlanıwçan tül edilejarıqlanıwçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had cheered up and remained so			oljarıqlanıb edi			alajarıqlanıb edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't cheered up			oljarıqlanıb tül edi			alajarıqlanıb tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of cheering up	menjarıqlana tura edimjarıqlana turaem	senjarıqlana tura edingjarıqlana turaeng	oljarıqlana tura edijarıqlana turaed	bizjarıqlana tura edikjarıqlana turaek	sizjarıqlana tura edigizjarıqlana turaegiz	alajarıqlana tura edilejarıqlana turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of cheering up	menjarıqlana turmay edimjarıqlana turmayem	senjarıqlana turmay edingjarıqlana turmayeng	oljarıqlana turmay edijarıqlana turmayed	bizjarıqlana turmay edikjarıqlana turmayek	sizjarıqlana turmay edigizjarıqlana turmayegiz	alajarıqlana turmay edilejarıqlana turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would cheer up	menjarıqlanır edimjarıqlanır em	senjarıqlanır edingjarıqlanır eng	oljarıqlanır edijarıqlanır ed	bizjarıqlanır edikjarıqlanır ek	sizjarıqlanır edigizjarıqlanır egiz	alajarıqlanır edilejarıqlanır elle
Conditional result (would)he wouldn't cheer up	menjarıqlanmaz edimjarıqlanmaz em	senjarıqlanmaz edingjarıqlanmaz eng	oljarıqlanmaz edijarıqlanmaz ed	bizjarıqlanmaz edikjarıqlanmaz ek	sizjarıqlanmaz edigizjarıqlanmaz egiz	alajarıqlanmaz edilejarıqlanmaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have cheered up	menjarıqlannıq edim²jarıqlannıq em	senjarıqlannıq eding²jarıqlannıq eng	oljarıqlannıq edi²jarıqlannıq ed	bizjarıqlannıq edik²jarıqlannıq ek	sizjarıqlannıq edigiz²jarıqlannıq egiz	alajarıqlannıq edile²jarıqlannıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have cheered up	menjarıqlannıq tül edim²jarıqlannıq tül em	senjarıqlannıq tül eding²jarıqlannıq tül eng	oljarıqlannıq tül edi²jarıqlannıq tül ed	bizjarıqlannıq tül edik²jarıqlannıq tül ek	sizjarıqlannıq tül edigiz²jarıqlannıq tül egiz	alajarıqlannıq tül edile²jarıqlannıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Past conditional result (would have)full form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so jarıqlanırıq edi

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of jarıqlanırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he cheers up	menjarıqlansam	senjarıqlansang	oljarıqlansa	bizjarıqlansaq	sizjarıqlansağız	alajarıqlansala
Conditionalif he doesn't cheer up	menjarıqlanmasam	senjarıqlanmasang	oljarıqlanmasa	bizjarıqlanmasaq	sizjarıqlanmasağız	alajarıqlanmasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is cheering up	menjarıqlana esem	senjarıqlana eseng	oljarıqlana ese	bizjarıqlana esek	sizjarıqlana esegiz	alajarıqlana esele
Conditional, present realif he is not cheering up	menjarıqlanmay esem	senjarıqlanmay eseng	oljarıqlanmay ese	bizjarıqlanmay esek	sizjarıqlanmay esegiz	alajarıqlanmay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he cheered up	menjarıqlansam edijarıqlansam ed	senjarıqlansang edijarıqlansang ed	oljarıqlansa edijarıqlansaed	bizjarıqlansaq edijarıqlansaq ed	sizjarıqlansağız edijarıqlansağız ed	alajarıqlansala edijarıqlansalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't cheer up	menjarıqlanmasam edijarıqlanmasam ed	senjarıqlanmasang edijarıqlanmasang ed	oljarıqlanmasa edijarıqlanmasaed	bizjarıqlanmasaq edijarıqlanmasaq ed	sizjarıqlanmasağız edijarıqlanmasağız ed	alajarıqlanmasala edijarıqlanmasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past³if he cheered up	menjarıqlandım esem	senjarıqlandıng eseng	oljarıqlandı ese	bizjarıqlandıq esek	sizjarıqlandığız esegiz	alajarıqlandıla esele
Conditional, definite past³if he didn't cheer up	menjarıqlanmadım esem	senjarıqlanmadıng eseng	oljarıqlanmadı ese	bizjarıqlanmadıq esek	sizjarıqlanmadığız esegiz	alajarıqlanmadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he did cheer up (indeed)	menjarıqlanngan esem	senjarıqlanngan eseng	oljarıqlanngan ese	bizjarıqlanngan esek	sizjarıqlanngan esegiz	alajarıqlanngan esele
Conditional, past realif he didn't cheer up (indeed)	menjarıqlanmağan esem	senjarıqlanmağan eseng	oljarıqlanmağan ese	bizjarıqlanmağan esek	sizjarıqlanmağan esegiz	alajarıqlanmağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had cheered up	menjarıqlanngan bolsam	senjarıqlanngan bolsang	oljarıqlanngan bolsa	bizjarıqlanngan bolsaq	sizjarıqlanngan bolsağız	alajarıqlanngan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't cheered up	menjarıqlanmağan bolsam	senjarıqlanmağan bolsang	oljarıqlanmağan bolsa	bizjarıqlanmağan bolsaq	sizjarıqlanmağan bolsağız	alajarıqlanmağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had cheered up	menjarıqlanngan bolsam edijarıqlanngan bolsam ed	senjarıqlanngan bolsang edijarıqlanngan bolsang ed	oljarıqlanngan bolsa edijarıqlanngan bolsaed	bizjarıqlanngan bolsaq edijarıqlanngan bolsaq ed	sizjarıqlanngan bolsağız edijarıqlanngan bolsağız ed	alajarıqlanngan bolsala edijarıqlanngan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't cheered up	menjarıqlanmağan bolsam edijarıqlanmağan bolsam ed	senjarıqlanmağan bolsang edijarıqlanmağan bolsang ed	oljarıqlanmağan bolsa edijarıqlanmağan bolsaed	bizjarıqlanmağan bolsaq edijarıqlanmağan bolsaq ed	sizjarıqlanmağan bolsağız edijarıqlanmağan bolsağız ed	alajarıqlanmağan bolsala edijarıqlanmağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will cheer up	menjarıqlanır esem	senjarıqlanır eseng	oljarıqlanır ese	bizjarıqlanır esek	sizjarıqlanır esegiz	alajarıqlanır esele
Conditional, aoristif he won't cheer up	menjarıqlanmaz esem	senjarıqlanmaz eseng	oljarıqlanmaz ese	bizjarıqlanmaz esek	sizjarıqlanmaz esegiz	alajarıqlanmaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to cheer up	menjarıqlannıq esem⁴	senjarıqlannıq eseng⁴	oljarıqlannıq ese⁴	bizjarıqlannıq esek⁴	sizjarıqlannıq esegiz⁴	alajarıqlannıq esele⁴
Conditional, futureif he is not going to cheer up	menjarıqlannıq tül esem⁴	senjarıqlannıq tül eseng⁴	oljarıqlannıq tül ese⁴	bizjarıqlannıq tül esek⁴	sizjarıqlannıq tül esegiz⁴	alajarıqlannıq tül esele⁴
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to cheer up	menjarıqlannıq bolsam⁵	senjarıqlannıq bolsang⁵	oljarıqlannıq bolsa⁵	bizjarıqlannıq bolsaq⁵	sizjarıqlannıq bolsağız⁵	alajarıqlannıq bolsala⁵
Conditional, counterfactual futureif he were not going to cheer up	menjarıqlanmazlıq bolsam	senjarıqlanmazlıq bolsang	oljarıqlanmazlıq bolsa	bizjarıqlanmazlıq bolsaq	sizjarıqlanmazlıq bolsağız	alajarıqlanmazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso jarıqlandıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Conditional, futurefull form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so jarıqlanırıq ese
Conditional, counterfactual futurefull form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so jarıqlanırıq bolsa

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of jarıqlanırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be cheering up	menjarıqlana bolurma	senjarıqlana bolursa	oljarıqlana bolur	bizjarıqlana bolurbuz	sizjarıqlana bolursuz	alajarıqlana bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be cheering up	menjarıqlanmay bolurma	senjarıqlanmay bolursa	oljarıqlanmay bolur	bizjarıqlanmay bolurbuz	sizjarıqlanmay bolursuz	alajarıqlanmay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of cheering up	menjarıqlana tura bolurma	senjarıqlana tura bolursa	oljarıqlana tura bolur	bizjarıqlana tura bolurbuz	sizjarıqlana tura bolursuz	alajarıqlana tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not cheering up	menjarıqlanmay tura bolurma	senjarıqlanmay tura bolursa	oljarıqlanmay tura bolur	bizjarıqlanmay tura bolurbuz	sizjarıqlanmay tura bolursuz	alajarıqlanmay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have cheered up	menjarıqlanngan bolurma	senjarıqlanngan bolursa	oljarıqlanngan bolur	bizjarıqlanngan bolurbuz	sizjarıqlanngan bolursuz	alajarıqlanngan bolurla
Inference (must have)he must not have cheered up	menjarıqlanmağan bolurma	senjarıqlanmağan bolursa	oljarıqlanmağan bolur	bizjarıqlanmağan bolurbuz	sizjarıqlanmağan bolursuz	alajarıqlanmağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to cheer up	menjarıqlannıq bolurma⁶	senjarıqlannıq bolursa⁶	oljarıqlannıq bolur⁶	bizjarıqlannıq bolurbuz⁶	sizjarıqlannıq bolursuz⁶	alajarıqlannıq bolurla⁶
Inference, future (must be going to)he must not be going to cheer up	menjarıqlanmazlıq bolurma	senjarıqlanmazlıq bolursa	oljarıqlanmazlıq bolur	bizjarıqlanmazlıq bolurbuz	sizjarıqlanmazlıq bolursuz	alajarıqlanmazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Inference, future (must be going to)full form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so jarıqlanırıq bolur

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of jarıqlanırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it cheer up	menjarıqlanayım	senjarıqlan!	oljarıqlansın	bizjarıqlanayıq	sizjarıqlanığız!	alajarıqlansınla
Commands & suggestionslet him/her/it not cheer up	menjarıqlanmayım	senjarıqlanma!	oljarıqlanmasın	bizjarıqlanmayıq	sizjarıqlanmağız!	alajarıqlanmasınla
Commands & suggestionsshould he cheer up?	menjarıqlanayımmı?		oljarıqlansınmı?	bizjarıqlanayıqmı?		alajarıqlansınlamı?
Commands & suggestionsshould he not cheer up?	menjarıqlanmayımmı?		oljarıqlanmasınmı?	bizjarıqlanmayıqmı?		alajarıqlanmasınlamı?
Requestsdo let him/her/it cheer up		senjarıqlançı⁷	oljarıqlansınçı		sizjarıqlançığız	alajarıqlansınlaçı
Requestsdo let him/her/it not cheer up		senjarıqlanmaçı⁷	oljarıqlanmasınçı		sizjarıqlanmaçığız	alajarıqlanmasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you cheer up		senjarıqlanngınjarıqlanngı
Blessings & curses — may you…may you not cheer up		senjarıqlanmağınjarıqlanmağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he cheered up	menjarıqlanngay edim jarıqlannga edim	senjarıqlanngay eding jarıqlannga eding	oljarıqlanngay edi jarıqlannga edi	bizjarıqlanngay edik jarıqlannga edik	sizjarıqlanngay edigiz jarıqlannga edigiz	alajarıqlanngay edile jarıqlannga edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he did not cheer up	menjarıqlanmağay edim jarıqlanmağa edim	senjarıqlanmağay eding jarıqlanmağa eding	oljarıqlanmağay edi jarıqlanmağa edi	bizjarıqlanmağay edik jarıqlanmağa edik	sizjarıqlanmağay edigiz jarıqlanmağa edigiz	alajarıqlanmağay edile jarıqlanmağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to cheer up	menjarıqlanmağa qoyayımjarıqlanma qoyayım	senjarıqlanmağa qoy!jarıqlanma qoy!	oljarıqlanmağa qoysunjarıqlanma qoysun	bizjarıqlanmağa qoyayıqjarıqlanma qoyayıq	sizjarıqlanmağa qoyuğuz!jarıqlanma qoyuğuz!	alajarıqlanmağa qoysunlajarıqlanma qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to cheer up	menjarıqlanmağa qoymayımjarıqlanma qoymayım	senjarıqlanmağa qoyma!jarıqlanma qoyma!	oljarıqlanmağa qoymasınjarıqlanma qoymasın	bizjarıqlanmağa qoymayıqjarıqlanma qoymayıq	sizjarıqlanmağa qoymağız!jarıqlanma qoymağız!	alajarıqlanmağa qoymasınlajarıqlanma qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to cheer up?	menjarıqlanmağa qoyayımmı?jarıqlanma qoyayımmı?		oljarıqlanmağa qoysunmu?jarıqlanma qoysunmu?	bizjarıqlanmağa qoyayıqmı?jarıqlanma qoyayıqmı?		alajarıqlanmağa qoysunlamı?jarıqlanma qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to cheer up?	menjarıqlanmağa qoymayımmı?jarıqlanma qoymayımmı?		oljarıqlanmağa qoymasınmı?jarıqlanma qoymasınmı?	bizjarıqlanmağa qoymayıqmı?jarıqlanma qoymayıqmı?		alajarıqlanmağa qoymasınlamı?jarıqlanma qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to cheer up	menjarıqlanmağa qoyamajarıqlanma qoyama	senjarıqlanmağa qoyasajarıqlanma qoyasa	oljarıqlanmağa qoyadıjarıqlanma qoyadı	bizjarıqlanmağa qoyabızjarıqlanma qoyabız	sizjarıqlanmağa qoyasızjarıqlanma qoyasız	alajarıqlanmağa qoyadılajarıqlanma qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to cheer up	menjarıqlanmağa qoymaymajarıqlanma qoymayma	senjarıqlanmağa qoymaysajarıqlanma qoymaysa	oljarıqlanmağa qoymaydıjarıqlanma qoymaydı	bizjarıqlanmağa qoymaybızjarıqlanma qoymaybız	sizjarıqlanmağa qoymaysızjarıqlanma qoymaysız	alajarıqlanmağa qoymaydılajarıqlanma qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to cheer up?	menjarıqlanmağa qoyamıma?jarıqlanma qoyamıma?	senjarıqlanmağa qoyamısa?jarıqlanma qoyamısa?	oljarıqlanmağa qoyamıdı?jarıqlanma qoyamıdı?	bizjarıqlanmağa qoyamıbız?jarıqlanma qoyamıbız?	sizjarıqlanmağa qoyamısız?jarıqlanma qoyamısız?	alajarıqlanmağa qoyamıdıla?jarıqlanma qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to cheer up?	menjarıqlanmağa qoymaymıma?jarıqlanma qoymaymıma?	senjarıqlanmağa qoymaymısa?jarıqlanma qoymaymısa?	oljarıqlanmağa qoymaymıdı?jarıqlanma qoymaymıdı?	bizjarıqlanmağa qoymaymıbız?jarıqlanma qoymaymıbız?	sizjarıqlanmağa qoymaymısız?jarıqlanma qoymaymısız?	alajarıqlanmağa qoymaymıdıla?jarıqlanma qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to cheer up	menjarıqlanmağa qoydumjarıqlanma qoydum	senjarıqlanmağa qoydungjarıqlanma qoydung	oljarıqlanmağa qoydujarıqlanma qoydu	bizjarıqlanmağa qoyduqjarıqlanma qoyduq	sizjarıqlanmağa qoyduğuzjarıqlanma qoyduğuz	alajarıqlanmağa qoydulajarıqlanma qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to cheer up	menjarıqlanmağa qoymadımjarıqlanma qoymadım	senjarıqlanmağa qoymadıngjarıqlanma qoymadıng	oljarıqlanmağa qoymadıjarıqlanma qoymadı	bizjarıqlanmağa qoymadıqjarıqlanma qoymadıq	sizjarıqlanmağa qoymadığızjarıqlanma qoymadığız	alajarıqlanmağa qoymadılajarıqlanma qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to cheer up?	menjarıqlanmağa qoydummu?jarıqlanma qoydummu?	senjarıqlanmağa qoydungmu?jarıqlanma qoydungmu?	oljarıqlanmağa qoydumu?jarıqlanma qoydumu?	bizjarıqlanmağa qoyduqmu?jarıqlanma qoyduqmu?	sizjarıqlanmağa qoyduğuzmu?jarıqlanma qoyduğuzmu?	alajarıqlanmağa qoydulamı?jarıqlanma qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to cheer up?	menjarıqlanmağa qoymadımmı?jarıqlanma qoymadımmı?	senjarıqlanmağa qoymadıngmı?jarıqlanma qoymadıngmı?	oljarıqlanmağa qoymadımı?jarıqlanma qoymadımı?	bizjarıqlanmağa qoymadıqmı?jarıqlanma qoymadıqmı?	sizjarıqlanmağa qoymadığızmı?jarıqlanma qoymadığızmı?	alajarıqlanmağa qoymadılamı?jarıqlanma qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of jarıqlanırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can cheer up	menjarıqlanalama	senjarıqlanalasa	oljarıqlanaladı	bizjarıqlanalabız	sizjarıqlanalasız	alajarıqlanaladıla
Ability — presenthe can't cheer up	menjarıqlanalmayma	senjarıqlanalmaysa	oljarıqlanalmaydı	bizjarıqlanalmaybız	sizjarıqlanalmaysız	alajarıqlanalmaydıla
Ability — presentcan he cheer up?	menjarıqlanalamıma? jarıqlanalamamı?	senjarıqlanalamısa?	oljarıqlanalamıdı?	bizjarıqlanalamıbız? jarıqlanalabızmı?	sizjarıqlanalamısız?	alajarıqlanalamıdıla?
Ability — presentcan't he cheer up?	menjarıqlanalmaymıma? jarıqlanalmaymamı?	senjarıqlanalmaymısa?	oljarıqlanalmaymıdı?	bizjarıqlanalmaymıbız? jarıqlanalmaybızmı?	sizjarıqlanalmaymısız?	alajarıqlanalmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can cheer up	menjarıqlanalsam	senjarıqlanalsang	oljarıqlanalsa	bizjarıqlanalsaq	sizjarıqlanalsağız	alajarıqlanalsala
Ability — if I can…if he can't cheer up	menjarıqlanalmasam	senjarıqlanalmasang	oljarıqlanalmasa	bizjarıqlanalmasaq	sizjarıqlanalmasağız	alajarıqlanalmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to cheer up	menjarıqlanaldım	senjarıqlanaldıng	oljarıqlanaldı	bizjarıqlanaldıq	sizjarıqlanaldığız	alajarıqlanaldıla
Ability — simple pasthe could not cheer up	menjarıqlanalmadım	senjarıqlanalmadıng	oljarıqlanalmadı	bizjarıqlanalmadıq	sizjarıqlanalmadığız	alajarıqlanalmadıla
Ability — simple pastwas he able to cheer up?	menjarıqlanaldımmı?	senjarıqlanaldıngmı?	oljarıqlanaldımı?	bizjarıqlanaldıqmı?	sizjarıqlanaldığızmı?	alajarıqlanaldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he cheer up?	menjarıqlanalmadımmı?	senjarıqlanalmadıngmı?	oljarıqlanalmadımı?	bizjarıqlanalmadıqmı?	sizjarıqlanalmadığızmı?	alajarıqlanalmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to cheer up	menjarıqlanalğanma	senjarıqlanalğansa	oljarıqlanalğandı	bizjarıqlanalğanbız	sizjarıqlanalğansız	alajarıqlanalğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to cheer up	menjarıqlanalmağanma	senjarıqlanalmağansa	oljarıqlanalmağandı	bizjarıqlanalmağanbız	sizjarıqlanalmağansız	alajarıqlanalmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to cheer up?	menjarıqlanalğanmıma? jarıqlanalğanmamı?	senjarıqlanalğanmısa?	oljarıqlanalğanmıdı?	bizjarıqlanalğanmıbız? jarıqlanalğanbızmı?	sizjarıqlanalğanmısız?	alajarıqlanalğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to cheer up?	menjarıqlanalmağanmıma? jarıqlanalmağanmamı?	senjarıqlanalmağanmısa?	oljarıqlanalmağanmıdı?	bizjarıqlanalmağanmıbız? jarıqlanalmağanbızmı?	sizjarıqlanalmağanmısız?	alajarıqlanalmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to cheer up	menjarıqlanalğan edimjarıqlanalğanem	senjarıqlanalğan edingjarıqlanalğaneng	oljarıqlanalğan edijarıqlanalğaned	bizjarıqlanalğan edikjarıqlanalğanek	sizjarıqlanalğan edigizjarıqlanalğanegiz	alajarıqlanalğan edilejarıqlanalğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to cheer up	menjarıqlanalmağan edimjarıqlanalmağanem	senjarıqlanalmağan edingjarıqlanalmağaneng	oljarıqlanalmağan edijarıqlanalmağaned	bizjarıqlanalmağan edikjarıqlanalmağanek	sizjarıqlanalmağan edigizjarıqlanalmağanegiz	alajarıqlanalmağan edilejarıqlanalmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could cheer up	menjarıqlanala edimjarıqlanalaem	senjarıqlanala edingjarıqlanalaeng	oljarıqlanala edijarıqlanalaed	bizjarıqlanala edikjarıqlanalaek	sizjarıqlanala edigizjarıqlanalaegiz	alajarıqlanala edilejarıqlanalaelle
Ability — past backgroundhe could not cheer up	menjarıqlanalmay edimjarıqlanalmayem	senjarıqlanalmay edingjarıqlanalmayeng	oljarıqlanalmay edijarıqlanalmayed	bizjarıqlanalmay edikjarıqlanalmayek	sizjarıqlanalmay edigizjarıqlanalmayegiz	alajarıqlanalmay edilejarıqlanalmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to cheer up	menjarıqlanalırma	senjarıqlanalırsa	oljarıqlanalır	bizjarıqlanalırbız	sizjarıqlanalırsız	alajarıqlanalırla
Ability — future Ihe won't be able to cheer up	menjarıqlanalmazma	senjarıqlanalmazsa	oljarıqlanalmaz	bizjarıqlanalmazbız	sizjarıqlanalmazsız	alajarıqlanalmazla
Ability — future Iwill he be able to cheer up?	menjarıqlanalırmıma? jarıqlanalırmamı?	senjarıqlanalırmısa?	oljarıqlanalırmı?	bizjarıqlanalırmıbız? jarıqlanalırbızmı?	sizjarıqlanalırmısız?	alajarıqlanalırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to cheer up?	menjarıqlanalmazmıma? jarıqlanalmazmamı?	senjarıqlanalmazmısa?	oljarıqlanalmazmı?	bizjarıqlanalmazmıbız? jarıqlanalmazbızmı?	sizjarıqlanalmazmısız?	alajarıqlanalmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to cheer up	menjarıqlanallıqma	senjarıqlanallıqsa	oljarıqlanallıqdı	bizjarıqlanallıqbız	sizjarıqlanallıqsız	alajarıqlanallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to cheer up	menjarıqlanallıq tülme	senjarıqlanallıq tülse	oljarıqlanallıq tüldü	bizjarıqlanallıq tülbüz	sizjarıqlanallıq tülsüz	alajarıqlanallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to cheer up?	menjarıqlanallıqmıma? jarıqlanallıqmamı?	senjarıqlanallıqmısa?	oljarıqlanallıqmıdı?	bizjarıqlanallıqmıbız? jarıqlanallıqbızmı?	sizjarıqlanallıqmısız?	alajarıqlanallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to cheer up?	menjarıqlanallıq tülmüme?	senjarıqlanallıq tülmüse?	oljarıqlanallıq tülmüdü?	bizjarıqlanallıq tülmübüz?	sizjarıqlanallıq tülmüsüz?	alajarıqlanallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to cheer up	menjarıqlanalır edimjarıqlanalır em	senjarıqlanalır edingjarıqlanalır eng	oljarıqlanalır edijarıqlanalır ed	bizjarıqlanalır edikjarıqlanalır ek	sizjarıqlanalır edigizjarıqlanalır egiz	alajarıqlanalır edilejarıqlanalır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to cheer up	menjarıqlanalmaz edimjarıqlanalmaz em	senjarıqlanalmaz edingjarıqlanalmaz eng	oljarıqlanalmaz edijarıqlanalmaz ed	bizjarıqlanalmaz edikjarıqlanalmaz ek	sizjarıqlanalmaz edigizjarıqlanalmaz egiz	alajarıqlanalmaz edilejarıqlanalmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to cheer up		senjarıqlanalğınjarıqlanalğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to cheer up		senjarıqlanalmağınjarıqlanalmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of jarıqlanırğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be cheering up	menjarıqlana bolmazma	senjarıqlana bolmazsa	oljarıqlana bolmaz	bizjarıqlana bolmazbız	sizjarıqlana bolmazsız	alajarıqlana bolmazla
Inference, present — double negationhe must be cheering up (emphatic)	menjarıqlanmay bolmazma	senjarıqlanmay bolmazsa	oljarıqlanmay bolmaz	bizjarıqlanmay bolmazbız	sizjarıqlanmay bolmazsız	alajarıqlanmay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of cheering up	menjarıqlana tura bolmazma	senjarıqlana tura bolmazsa	oljarıqlana tura bolmaz	bizjarıqlana tura bolmazbız	sizjarıqlana tura bolmazsız	alajarıqlana tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not cheering up (emphatic)	menjarıqlanmay tura bolmazma	senjarıqlanmay tura bolmazsa	oljarıqlanmay tura bolmaz	bizjarıqlanmay tura bolmazbız	sizjarıqlanmay tura bolmazsız	alajarıqlanmay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not cheering up	menjarıqlanmay turama	senjarıqlanmay turasa	oljarıqlanmay turadı	bizjarıqlanmay turabız	sizjarıqlanmay turasız	alajarıqlanmay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not cheering up	menjarıqlanmay turmayma	senjarıqlanmay turmaysa	oljarıqlanmay turmaydı	bizjarıqlanmay turmaybız	sizjarıqlanmay turmaysız	alajarıqlanmay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not cheering up?	menjarıqlanmay turmaymıma	senjarıqlanmay turmaymısa	oljarıqlanmay turmaymıdı	bizjarıqlanmay turmaymıbız	sizjarıqlanmay turmaymısız	alajarıqlanmay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have cheered up	menjarıqlanngan bolmazma	senjarıqlanngan bolmazsa	oljarıqlanngan bolmaz	bizjarıqlanngan bolmazbız	sizjarıqlanngan bolmazsız	alajarıqlanngan bolmazla
Inference — double negationhe must have cheered up (emphatic)	menjarıqlanmağan bolmazma	senjarıqlanmağan bolmazsa	oljarıqlanmağan bolmaz	bizjarıqlanmağan bolmazbız	sizjarıqlanmağan bolmazsız	alajarıqlanmağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had cheered up	menjarıqlanngan bolmasam	senjarıqlanngan bolmasang	oljarıqlanngan bolmasa	bizjarıqlanngan bolmasaq	sizjarıqlanngan bolmasağız	alajarıqlanngan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't cheered up	menjarıqlanmağan bolmasam	senjarıqlanmağan bolmasang	oljarıqlanmağan bolmasa	bizjarıqlanmağan bolmasaq	sizjarıqlanmağan bolmasağız	alajarıqlanmağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to cheer up	menjarıqlannıq bolmazma	senjarıqlannıq bolmazsa	oljarıqlannıq bolmaz	bizjarıqlannıq bolmazbız	sizjarıqlannıq bolmazsız	alajarıqlannıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to cheer up (emphatic)	menjarıqlanmazlıq bolmazma	senjarıqlanmazlıq bolmazsa	oljarıqlanmazlıq bolmaz	bizjarıqlanmazlıq bolmazbız	sizjarıqlanmazlıq bolmazsız	alajarıqlanmazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to cheer up	menjarıqlannıq bolmasam	senjarıqlannıq bolmasang	oljarıqlannıq bolmasa	bizjarıqlannıq bolmasaq	sizjarıqlannıq bolmasağız	alajarıqlannıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to cheer up	menjarıqlanmazlıq bolmasam	senjarıqlanmazlıq bolmasang	oljarıqlanmazlıq bolmasa	bizjarıqlanmazlıq bolmasaq	sizjarıqlanmazlıq bolmasağız	alajarıqlanmazlıq bolmasala