jarırğa

/dʒarɯrʁa/

1. (v.) to split, to crack

qaşıqnı jarırsa — you'll crack the spoon

2. (v.) to chop or split firewood

otun jarırğa — to chop firewood

3. (v.) to cut through, to saw

tolqunlanı jarıb jüzerge — to swim cutting through the waves

4. (v.) to operate on, to open up anatomically

awruğannı jarırğa — to operate on the sick person

5. (v.) to anger, to irritate

jarma meni! — don't anger me!

6. (v.) to dawn, to grow light

7. (v.) to shine, to gleam

8. (v.) to cheer up, to revive (fig. )

Conjugation

Common forms

jaradı / jarıydıhe is splitting
jardı / jarıdıhe split
jarğandı / jarığandıhe has split
jarırhe will split
jarlıqdı / jarırıqdıhe is going to split
jara edi / jarıy edihe was splitting
jarsa / jarısaif he splits
jar / jarı!split!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of jarırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is splitting / he is dawning	menjarama jarıyma	senjarasa jarıysa	oljaradı jarıydı	bizjarabız jarıybız	sizjarasız jarıysız	alajaradıla jarıydıla
Present (simple & continuous)he is not splitting / he is not dawning	menjarmayma jarımayma	senjarmaysa jarımaysa	oljarmaydı jarımaydı	bizjarmaybız jarımaybız	sizjarmaysız jarımaysız	alajarmaydıla jarımaydıla
Present (simple & continuous)is he splitting? / is he dawning?	menjaramıma? jaramamı? jarıymıma? jarıymamı?	senjaramısa? jarıymısa?	oljaramıdı? jarıymıdı?	bizjaramıbız? jarabızmı? jarıymıbız? jarıybızmı?	sizjaramısız? jarıymısız?	alajaramıdıla? jarıymıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he splitting? / isn't he dawning?	menjarmaymıma? jarmaymamı? jarımaymıma? jarımaymamı?	senjarmaymısa? jarımaymısa?	oljarmaymıdı? jarımaymıdı?	bizjarmaymıbız? jarmaybızmı? jarımaymıbız? jarımaybızmı?	sizjarmaymısız? jarımaymısız?	alajarmaymıdıla? jarımaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he usually splits / he usually dawns	menjarıwçanma	senjarıwçansa	oljarıwçandı	bizjarıwçanbız	sizjarıwçansız	alajarıwçandıla
Habitual (usually, tends to)he doesn't usually split / he doesn't usually dawn	menjarıwçan tülme	senjarıwçan tülse	oljarıwçan tüldü	bizjarıwçan tülbüz	sizjarıwçan tülsüz	alajarıwçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)does he usually split? / does he usually dawn?	menjarıwçanmıma? jarıwçanmamı?	senjarıwçanmısa?	oljarıwçanmıdı?	bizjarıwçanmıbız? jarıwçanbızmı?	sizjarıwçanmısız?	alajarıwçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)doesn't he usually split? / doesn't he usually dawn?	menjarıwçan tülmüme?	senjarıwçan tülmüse?	oljarıwçan tülmüdü?	bizjarıwçan tülmübüz?	sizjarıwçan tülmüsüz?	alajarıwçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has split and remains so / he has dawned and remains so			oljarıbdı			alajarıbdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he split? / has he dawned?			oljarıbmıdı?			alajarıbmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of splitting / he is in the middle of dawning	menjara turama jarıy turama	senjara turasa jarıy turasa	oljara turadı jarıy turadı	bizjara turabız jarıy turabız	sizjara turasız jarıy turasız	alajara turadıla jarıy turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of splitting / he is not in the middle of dawning	menjara turmayma jarıy turmayma	senjara turmaysa jarıy turmaysa	oljara turmaydı jarıy turmaydı	bizjara turmaybız jarıy turmaybız	sizjara turmaysız jarıy turmaysız	alajara turmaydıla jarıy turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of splitting? / is he in the middle of dawning?	menjara turamıma? jara turamamı? jarıy turamıma? jarıy turamamı?	senjara turamısa? jarıy turamısa?	oljara turamıdı? jarıy turamıdı?	bizjara turamıbız? jara turabızmı? jarıy turamıbız? jarıy turabızmı?	sizjara turamısız? jarıy turamısız?	alajara turamıdıla? jarıy turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of splitting? / isn't he in the middle of dawning?	menjara turmaymıma? jara turmaymamı? jarıy turmaymıma? jarıy turmaymamı?	senjara turmaymısa? jarıy turmaymısa?	oljara turmaymıdı? jarıy turmaymıdı?	bizjara turmaymıbız? jara turmaybızmı? jarıy turmaymıbız? jarıy turmaybızmı?	sizjara turmaymısız? jarıy turmaymısız?	alajara turmaymıdıla? jarıy turmaymıdıla?
Simple past (definite)he split / he dawned	menjardım jarıdım	senjardıng jarıdıng	oljardı jarıdı	bizjardıq jarıdıq	sizjardığız jarıdığız	alajardıla jarıdıla
Simple past (definite)he didn't split / he didn't dawn	menjarmadım jarımadım	senjarmadıng jarımadıng	oljarmadı jarımadı	bizjarmadıq jarımadıq	sizjarmadığız jarımadığız	alajarmadıla jarımadıla
Simple past (definite)did he split? / did he dawn?	menjardımmı? jarıdımmı?	senjardıngmı? jarıdıngmı?	oljardımı? jarıdımı?	bizjardıqmı? jarıdıqmı?	sizjardığızmı? jarıdığızmı?	alajardılamı? jarıdılamı?
Simple past (definite)didn't he split? / didn't he dawn?	menjarmadımmı? jarımadımmı?	senjarmadıngmı? jarımadıngmı?	oljarmadımı? jarımadımı?	bizjarmadıqmı? jarımadıqmı?	sizjarmadığızmı? jarımadığızmı?	alajarmadılamı? jarımadılamı?
Perfect (past indefinite)he has split / he has dawned	menjarğanma jarığanma	senjarğansa jarığansa	oljarğandı jarığandı	bizjarğanbız jarığanbız	sizjarğansız jarığansız	alajarğandıla jarığandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't split / he hasn't dawned	menjarmağanma jarımağanma	senjarmağansa jarımağansa	oljarmağandı jarımağandı	bizjarmağanbız jarımağanbız	sizjarmağansız jarımağansız	alajarmağandıla jarımağandıla
Perfect (past indefinite)has he split? / has he dawned?	menjarğanmıma? jarğanmamı? jarığanmıma? jarığanmamı?	senjarğanmısa? jarığanmısa?	oljarğanmıdı? jarığanmıdı?	bizjarğanmıbız? jarğanbızmı? jarığanmıbız? jarığanbızmı?	sizjarğanmısız? jarığanmısız?	alajarğanmıdıla? jarığanmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he split? / hasn't he dawned?	menjarmağanmıma? jarmağanmamı? jarımağanmıma? jarımağanmamı?	senjarmağanmısa? jarımağanmısa?	oljarmağanmıdı? jarımağanmıdı?	bizjarmağanmıbız? jarmağanbızmı? jarımağanmıbız? jarımağanbızmı?	sizjarmağanmısız? jarımağanmısız?	alajarmağanmıdıla? jarımağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will split / he will dawn	menjarırma	senjarırsa	oljarır	bizjarırbız	sizjarırsız	alajarırla
Indefinite future (future I)he won't split / he won't dawn	menjarmazma jarımazma	senjarmazsa jarımazsa	oljarmaz jarımaz	bizjarmazbız jarımazbız	sizjarmazsız jarımazsız	alajarmazla jarımazla
Indefinite future (future I)will he split? / will he dawn?	menjarırmıma? jarırmamı?	senjarırmısa?	oljarırmı?	bizjarırmıbız? jarırbızmı?	sizjarırmısız?	alajarırmıla?
Indefinite future (future I)won't he split? / won't he dawn?	menjarmazmıma? jarmazmamı? jarımazmıma? jarımazmamı?	senjarmazmısa? jarımazmısa?	oljarmazmı? jarımazmı?	bizjarmazmıbız? jarmazbızmı? jarımazmıbız? jarımazbızmı?	sizjarmazmısız? jarımazmısız?	alajarmazmıla? jarımazmıla?
Definite future (future II)he is going to split / he is going to dawn	menjarlıqma¹ jarırıqma	senjarlıqsa¹ jarırıqsa	oljarlıqdı¹ jarırıqdı	bizjarlıqbız¹ jarırıqbız	sizjarlıqsız¹ jarırıqsız	alajarlıqdıla¹ jarırıqdıla
Definite future (future II)he is not going to split / he is not going to dawn	menjarlıq tülme¹ jarırıq tülme	senjarlıq tülse¹ jarırıq tülse	oljarlıq tüldü¹ jarırıq tüldü	bizjarlıq tülbüz¹ jarırıq tülbüz	sizjarlıq tülsüz¹ jarırıq tülsüz	alajarlıq tüldüle¹ jarırıq tüldüle
Definite future (future II)is he going to split? / is he going to dawn?	menjarlıqmıma?¹ jarlıqmamı? jarırıqmıma? jarırıqmamı?	senjarlıqmısa?¹ jarırıqmısa?	oljarlıqmıdı?¹ jarırıqmıdı?	bizjarlıqmıbız?¹ jarlıqbızmı? jarırıqmıbız? jarırıqbızmı?	sizjarlıqmısız?¹ jarırıqmısız?	alajarlıqmıdıla?¹ jarırıqmıdıla?
Definite future (future II)isn't he going to split? / isn't he going to dawn?	menjarlıq tülmüme?¹ jarırıq tülmüme?	senjarlıq tülmüse?¹ jarırıq tülmüse?	oljarlıq tülmüdü?¹ jarırıq tülmüdü?	bizjarlıq tülmübüz?¹ jarırıq tülmübüz?	sizjarlıq tülmüsüz?¹ jarırıq tülmüsüz?	alajarlıq tülmüdüle?¹ jarırıq tülmüdüle?

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Definite future (future II)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so jarrıqdı

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of jarırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had split / he had dawned	menjarğan edim jarığan edimjarğanem / jarığanem	senjarğan eding jarığan edingjarğaneng / jarığaneng	oljarğan edi jarığan edijarğaned / jarığaned	bizjarğan edik jarığan edikjarğanek / jarığanek	sizjarğan edigiz jarığan edigizjarğanegiz / jarığanegiz	alajarğan edile jarığan edilejarğanelle / jarığanelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't split / he hadn't dawned	menjarmağan edim jarımağan edimjarmağanem / jarımağanem	senjarmağan eding jarımağan edingjarmağaneng / jarımağaneng	oljarmağan edi jarımağan edijarmağaned / jarımağaned	bizjarmağan edik jarımağan edikjarmağanek / jarımağanek	sizjarmağan edigiz jarımağan edigizjarmağanegiz / jarımağanegiz	alajarmağan edile jarımağan edilejarmağanelle / jarımağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was splitting / he was dawning	menjara edim jarıy edimjaraem / jarıyem	senjara eding jarıy edingjaraeng / jarıyeng	oljara edi jarıy edijaraed / jarıyed	bizjara edik jarıy edikjaraek / jarıyek	sizjara edigiz jarıy edigizjaraegiz / jarıyegiz	alajara edile jarıy edilejaraelle / jarıyelle
Past continuous (imperfect)he wasn't splitting / he wasn't dawning	menjarmay edim jarımay edimjarmayem / jarımayem	senjarmay eding jarımay edingjarmayeng / jarımayeng	oljarmay edi jarımay edijarmayed / jarımayed	bizjarmay edik jarımay edikjarmayek / jarımayek	sizjarmay edigiz jarımay edigizjarmayegiz / jarımayegiz	alajarmay edile jarımay edilejarmayelle / jarımayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to split / he used to dawn	menjarıwçan edimjarıwçanem	senjarıwçan edingjarıwçaneng	oljarıwçan edijarıwçaned	bizjarıwçan edikjarıwçanek	sizjarıwçan edigizjarıwçanegiz	alajarıwçan edilejarıwçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to split / he didn't use to dawn	menjarıwçan tül edimjarıwçan tül em	senjarıwçan tül edingjarıwçan tül eng	oljarıwçan tül edijarıwçan tül ed	bizjarıwçan tül edikjarıwçan tül ek	sizjarıwçan tül edigizjarıwçan tül egiz	alajarıwçan tül edilejarıwçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had split and remained so / he had dawned and remained so			oljarıb edi			alajarıb edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't split / he hadn't dawned			oljarıb tül edi			alajarıb tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of splitting / he was in the middle of dawning	menjara tura edim jarıy tura edimjara turaem / jarıy turaem	senjara tura eding jarıy tura edingjara turaeng / jarıy turaeng	oljara tura edi jarıy tura edijara turaed / jarıy turaed	bizjara tura edik jarıy tura edikjara turaek / jarıy turaek	sizjara tura edigiz jarıy tura edigizjara turaegiz / jarıy turaegiz	alajara tura edile jarıy tura edilejara turaelle / jarıy turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of splitting / he wasn't in the middle of dawning	menjara turmay edim jarıy turmay edimjara turmayem / jarıy turmayem	senjara turmay eding jarıy turmay edingjara turmayeng / jarıy turmayeng	oljara turmay edi jarıy turmay edijara turmayed / jarıy turmayed	bizjara turmay edik jarıy turmay edikjara turmayek / jarıy turmayek	sizjara turmay edigiz jarıy turmay edigizjara turmayegiz / jarıy turmayegiz	alajara turmay edile jarıy turmay edilejara turmayelle / jarıy turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would split / he would dawn	menjarır edimjarır em	senjarır edingjarır eng	oljarır edijarır ed	bizjarır edikjarır ek	sizjarır edigizjarır egiz	alajarır edilejarır elle
Conditional result (would)he wouldn't split / he wouldn't dawn	menjarmaz edim jarımaz edimjarmaz em / jarımaz em	senjarmaz eding jarımaz edingjarmaz eng / jarımaz eng	oljarmaz edi jarımaz edijarmaz ed / jarımaz ed	bizjarmaz edik jarımaz edikjarmaz ek / jarımaz ek	sizjarmaz edigiz jarımaz edigizjarmaz egiz / jarımaz egiz	alajarmaz edile jarımaz edilejarmaz elle / jarımaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have split / he would have dawned	menjarlıq edim² jarırıq edimjarlıq em / jarırıq em	senjarlıq eding² jarırıq edingjarlıq eng / jarırıq eng	oljarlıq edi² jarırıq edijarlıq ed / jarırıq ed	bizjarlıq edik² jarırıq edikjarlıq ek / jarırıq ek	sizjarlıq edigiz² jarırıq edigizjarlıq egiz / jarırıq egiz	alajarlıq edile² jarırıq edilejarlıq elle / jarırıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have split / he wouldn't have dawned	menjarlıq tül edim² jarırıq tül edimjarlıq tül em / jarırıq tül em	senjarlıq tül eding² jarırıq tül edingjarlıq tül eng / jarırıq tül eng	oljarlıq tül edi² jarırıq tül edijarlıq tül ed / jarırıq tül ed	bizjarlıq tül edik² jarırıq tül edikjarlıq tül ek / jarırıq tül ek	sizjarlıq tül edigiz² jarırıq tül edigizjarlıq tül egiz / jarırıq tül egiz	alajarlıq tül edile² jarırıq tül edilejarlıq tül elle / jarırıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Past conditional result (would have)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so jarrıq edi

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of jarırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he splits / if he dawns	menjarsam jarısam	senjarsang jarısang	oljarsa jarısa	bizjarsaq jarısaq	sizjarsağız jarısağız	alajarsala jarısala
Conditionalif he doesn't split / if he doesn't dawn	menjarmasam jarımasam	senjarmasang jarımasang	oljarmasa jarımasa	bizjarmasaq jarımasaq	sizjarmasağız jarımasağız	alajarmasala jarımasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is splitting / if he is dawning	menjara esem jarıy esem	senjara eseng jarıy eseng	oljara ese jarıy ese	bizjara esek jarıy esek	sizjara esegiz jarıy esegiz	alajara esele jarıy esele
Conditional, present realif he is not splitting / if he is not dawning	menjarmay esem jarımay esem	senjarmay eseng jarımay eseng	oljarmay ese jarımay ese	bizjarmay esek jarımay esek	sizjarmay esegiz jarımay esegiz	alajarmay esele jarımay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he split / if only he dawned	menjarsam edi jarısam edijarsam ed / jarısam ed	senjarsang edi jarısang edijarsang ed / jarısang ed	oljarsa edi jarısa edijarsaed / jarısaed	bizjarsaq edi jarısaq edijarsaq ed / jarısaq ed	sizjarsağız edi jarısağız edijarsağız ed / jarısağız ed	alajarsala edi jarısala edijarsalaed / jarısalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't split / if only he didn't dawn	menjarmasam edi jarımasam edijarmasam ed / jarımasam ed	senjarmasang edi jarımasang edijarmasang ed / jarımasang ed	oljarmasa edi jarımasa edijarmasaed / jarımasaed	bizjarmasaq edi jarımasaq edijarmasaq ed / jarımasaq ed	sizjarmasağız edi jarımasağız edijarmasağız ed / jarımasağız ed	alajarmasala edi jarımasala edijarmasalaed / jarımasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past³if he split / if he dawned	menjardım esem jarıdım esem	senjardıng eseng jarıdıng eseng	oljardı ese jarıdı ese	bizjardıq esek jarıdıq esek	sizjardığız esegiz jarıdığız esegiz	alajardıla esele jarıdıla esele
Conditional, definite past³if he didn't split / if he didn't dawn	menjarmadım esem jarımadım esem	senjarmadıng eseng jarımadıng eseng	oljarmadı ese jarımadı ese	bizjarmadıq esek jarımadıq esek	sizjarmadığız esegiz jarımadığız esegiz	alajarmadıla esele jarımadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he did split (indeed) / if he did dawn (indeed)	menjarğan esem jarığan esem	senjarğan eseng jarığan eseng	oljarğan ese jarığan ese	bizjarğan esek jarığan esek	sizjarğan esegiz jarığan esegiz	alajarğan esele jarığan esele
Conditional, past realif he didn't split (indeed) / if he didn't dawn (indeed)	menjarmağan esem jarımağan esem	senjarmağan eseng jarımağan eseng	oljarmağan ese jarımağan ese	bizjarmağan esek jarımağan esek	sizjarmağan esegiz jarımağan esegiz	alajarmağan esele jarımağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had split / if he had dawned	menjarğan bolsam jarığan bolsam	senjarğan bolsang jarığan bolsang	oljarğan bolsa jarığan bolsa	bizjarğan bolsaq jarığan bolsaq	sizjarğan bolsağız jarığan bolsağız	alajarğan bolsala jarığan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't split / if he hadn't dawned	menjarmağan bolsam jarımağan bolsam	senjarmağan bolsang jarımağan bolsang	oljarmağan bolsa jarımağan bolsa	bizjarmağan bolsaq jarımağan bolsaq	sizjarmağan bolsağız jarımağan bolsağız	alajarmağan bolsala jarımağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had split / if only he had dawned	menjarğan bolsam edi jarığan bolsam edijarğan bolsam ed / jarığan bolsam ed	senjarğan bolsang edi jarığan bolsang edijarğan bolsang ed / jarığan bolsang ed	oljarğan bolsa edi jarığan bolsa edijarğan bolsaed / jarığan bolsaed	bizjarğan bolsaq edi jarığan bolsaq edijarğan bolsaq ed / jarığan bolsaq ed	sizjarğan bolsağız edi jarığan bolsağız edijarğan bolsağız ed / jarığan bolsağız ed	alajarğan bolsala edi jarığan bolsala edijarğan bolsalaed / jarığan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't split / if only he hadn't dawned	menjarmağan bolsam edi jarımağan bolsam edijarmağan bolsam ed / jarımağan bolsam ed	senjarmağan bolsang edi jarımağan bolsang edijarmağan bolsang ed / jarımağan bolsang ed	oljarmağan bolsa edi jarımağan bolsa edijarmağan bolsaed / jarımağan bolsaed	bizjarmağan bolsaq edi jarımağan bolsaq edijarmağan bolsaq ed / jarımağan bolsaq ed	sizjarmağan bolsağız edi jarımağan bolsağız edijarmağan bolsağız ed / jarımağan bolsağız ed	alajarmağan bolsala edi jarımağan bolsala edijarmağan bolsalaed / jarımağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will split / if he will dawn	menjarır esem	senjarır eseng	oljarır ese	bizjarır esek	sizjarır esegiz	alajarır esele
Conditional, aoristif he won't split / if he won't dawn	menjarmaz esem jarımaz esem	senjarmaz eseng jarımaz eseng	oljarmaz ese jarımaz ese	bizjarmaz esek jarımaz esek	sizjarmaz esegiz jarımaz esegiz	alajarmaz esele jarımaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to split / if he is going to dawn	menjarlıq esem⁴ jarırıq esem	senjarlıq eseng⁴ jarırıq eseng	oljarlıq ese⁴ jarırıq ese	bizjarlıq esek⁴ jarırıq esek	sizjarlıq esegiz⁴ jarırıq esegiz	alajarlıq esele⁴ jarırıq esele
Conditional, futureif he is not going to split / if he is not going to dawn	menjarlıq tül esem⁴ jarırıq tül esem	senjarlıq tül eseng⁴ jarırıq tül eseng	oljarlıq tül ese⁴ jarırıq tül ese	bizjarlıq tül esek⁴ jarırıq tül esek	sizjarlıq tül esegiz⁴ jarırıq tül esegiz	alajarlıq tül esele⁴ jarırıq tül esele
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to split / if he were going to dawn	menjarlıq bolsam⁵ jarırıq bolsam	senjarlıq bolsang⁵ jarırıq bolsang	oljarlıq bolsa⁵ jarırıq bolsa	bizjarlıq bolsaq⁵ jarırıq bolsaq	sizjarlıq bolsağız⁵ jarırıq bolsağız	alajarlıq bolsala⁵ jarırıq bolsala
Conditional, counterfactual futureif he were not going to split / if he were not going to dawn	menjarmazlıq bolsam jarımazlıq bolsam	senjarmazlıq bolsang jarımazlıq bolsang	oljarmazlıq bolsa jarımazlıq bolsa	bizjarmazlıq bolsaq jarımazlıq bolsaq	sizjarmazlıq bolsağız jarımazlıq bolsağız	alajarmazlıq bolsala jarımazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso jardıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Conditional, futurespoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so jarrıq ese
Conditional, counterfactual futurespoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so jarrıq bolsa

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of jarırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be splitting / he must be dawning	menjara bolurma jarıy bolurma	senjara bolursa jarıy bolursa	oljara bolur jarıy bolur	bizjara bolurbuz jarıy bolurbuz	sizjara bolursuz jarıy bolursuz	alajara bolurla jarıy bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be splitting / he must not be dawning	menjarmay bolurma jarımay bolurma	senjarmay bolursa jarımay bolursa	oljarmay bolur jarımay bolur	bizjarmay bolurbuz jarımay bolurbuz	sizjarmay bolursuz jarımay bolursuz	alajarmay bolurla jarımay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of splitting / he must be in the middle of dawning	menjara tura bolurma jarıy tura bolurma	senjara tura bolursa jarıy tura bolursa	oljara tura bolur jarıy tura bolur	bizjara tura bolurbuz jarıy tura bolurbuz	sizjara tura bolursuz jarıy tura bolursuz	alajara tura bolurla jarıy tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not splitting / he must keep on not dawning	menjarmay tura bolurma jarımay tura bolurma	senjarmay tura bolursa jarımay tura bolursa	oljarmay tura bolur jarımay tura bolur	bizjarmay tura bolurbuz jarımay tura bolurbuz	sizjarmay tura bolursuz jarımay tura bolursuz	alajarmay tura bolurla jarımay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have split / he must have dawned	menjarğan bolurma jarığan bolurma	senjarğan bolursa jarığan bolursa	oljarğan bolur jarığan bolur	bizjarğan bolurbuz jarığan bolurbuz	sizjarğan bolursuz jarığan bolursuz	alajarğan bolurla jarığan bolurla
Inference (must have)he must not have split / he must not have dawned	menjarmağan bolurma jarımağan bolurma	senjarmağan bolursa jarımağan bolursa	oljarmağan bolur jarımağan bolur	bizjarmağan bolurbuz jarımağan bolurbuz	sizjarmağan bolursuz jarımağan bolursuz	alajarmağan bolurla jarımağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to split / he must be going to dawn	menjarlıq bolurma⁶ jarırıq bolurma	senjarlıq bolursa⁶ jarırıq bolursa	oljarlıq bolur⁶ jarırıq bolur	bizjarlıq bolurbuz⁶ jarırıq bolurbuz	sizjarlıq bolursuz⁶ jarırıq bolursuz	alajarlıq bolurla⁶ jarırıq bolurla
Inference, future (must be going to)he must not be going to split / he must not be going to dawn	menjarmazlıq bolurma jarımazlıq bolurma	senjarmazlıq bolursa jarımazlıq bolursa	oljarmazlıq bolur jarımazlıq bolur	bizjarmazlıq bolurbuz jarımazlıq bolurbuz	sizjarmazlıq bolursuz jarımazlıq bolursuz	alajarmazlıq bolurla jarımazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Inference, future (must be going to)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so jarrıq bolur

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of jarırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it split / let him/her/it dawn	menjarayım jarıyım	senjar! jarı!	oljarsın jarısın	bizjarayıq jarıyıq	sizjarığız!	alajarsınla jarısınla
Commands & suggestionslet him/her/it not split / let him/her/it not dawn	menjarmayım jarımayım	senjarma! jarıma!	oljarmasın jarımasın	bizjarmayıq jarımayıq	sizjarmağız! jarımağız!	alajarmasınla jarımasınla
Commands & suggestionsshould he split? / should he dawn?	menjarayımmı? jarıyımmı?		oljarsınmı? jarısınmı?	bizjarayıqmı? jarıyıqmı?		alajarsınlamı? jarısınlamı?
Commands & suggestionsshould he not split? / should he not dawn?	menjarmayımmı? jarımayımmı?		oljarmasınmı? jarımasınmı?	bizjarmayıqmı? jarımayıqmı?		alajarmasınlamı? jarımasınlamı?
Requestsdo let him/her/it split / do let him/her/it dawn		senjarçı⁷ jarıçı	oljarsınçı jarısınçı		sizjarçığız jarıçığız	alajarsınlaçı jarısınlaçı
Requestsdo let him/her/it not split / do let him/her/it not dawn		senjarmaçı⁷ jarımaçı	oljarmasınçı jarımasınçı		sizjarmaçığız jarımaçığız	alajarmasınlaçı jarımasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you split / may you dawn		senjarğın jarığınjarğı / jarığı
Blessings & curses — may you…may you not split / may you not dawn		senjarmağın jarımağınjarmağı / jarımağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he split / would that he dawned	menjarğay edim jarğa edim jarığay edim jarığa edim	senjarğay eding jarğa eding jarığay eding jarığa eding	oljarğay edi jarğa edi jarığay edi jarığa edi	bizjarğay edik jarğa edik jarığay edik jarığa edik	sizjarğay edigiz jarğa edigiz jarığay edigiz jarığa edigiz	alajarğay edile jarğa edile jarığay edile jarığa edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he did not split / would that he did not dawn	menjarmağay edim jarmağa edim jarımağay edim jarımağa edim	senjarmağay eding jarmağa eding jarımağay eding jarımağa eding	oljarmağay edi jarmağa edi jarımağay edi jarımağa edi	bizjarmağay edik jarmağa edik jarımağay edik jarımağa edik	sizjarmağay edigiz jarmağa edigiz jarımağay edigiz jarımağa edigiz	alajarmağay edile jarmağa edile jarımağay edile jarımağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to split / let him/her/it allow someone to dawn	menjarmağa qoyayım jarımağa qoyayımjarma qoyayım / jarıma qoyayım	senjarmağa qoy! jarımağa qoy!jarma qoy! / jarıma qoy!	oljarmağa qoysun jarımağa qoysunjarma qoysun / jarıma qoysun	bizjarmağa qoyayıq jarımağa qoyayıqjarma qoyayıq / jarıma qoyayıq	sizjarmağa qoyuğuz! jarımağa qoyuğuz!jarma qoyuğuz! / jarıma qoyuğuz!	alajarmağa qoysunla jarımağa qoysunlajarma qoysunla / jarıma qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to split / let him/her/it not allow someone to dawn	menjarmağa qoymayım jarımağa qoymayımjarma qoymayım / jarıma qoymayım	senjarmağa qoyma! jarımağa qoyma!jarma qoyma! / jarıma qoyma!	oljarmağa qoymasın jarımağa qoymasınjarma qoymasın / jarıma qoymasın	bizjarmağa qoymayıq jarımağa qoymayıqjarma qoymayıq / jarıma qoymayıq	sizjarmağa qoymağız! jarımağa qoymağız!jarma qoymağız! / jarıma qoymağız!	alajarmağa qoymasınla jarımağa qoymasınlajarma qoymasınla / jarıma qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to split? / should he allow someone to dawn?	menjarmağa qoyayımmı? jarımağa qoyayımmı?jarma qoyayımmı? / jarıma qoyayımmı?		oljarmağa qoysunmu? jarımağa qoysunmu?jarma qoysunmu? / jarıma qoysunmu?	bizjarmağa qoyayıqmı? jarımağa qoyayıqmı?jarma qoyayıqmı? / jarıma qoyayıqmı?		alajarmağa qoysunlamı? jarımağa qoysunlamı?jarma qoysunlamı? / jarıma qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to split? / should he not allow someone to dawn?	menjarmağa qoymayımmı? jarımağa qoymayımmı?jarma qoymayımmı? / jarıma qoymayımmı?		oljarmağa qoymasınmı? jarımağa qoymasınmı?jarma qoymasınmı? / jarıma qoymasınmı?	bizjarmağa qoymayıqmı? jarımağa qoymayıqmı?jarma qoymayıqmı? / jarıma qoymayıqmı?		alajarmağa qoymasınlamı? jarımağa qoymasınlamı?jarma qoymasınlamı? / jarıma qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to split / he allows someone to dawn	menjarmağa qoyama jarımağa qoyamajarma qoyama / jarıma qoyama	senjarmağa qoyasa jarımağa qoyasajarma qoyasa / jarıma qoyasa	oljarmağa qoyadı jarımağa qoyadıjarma qoyadı / jarıma qoyadı	bizjarmağa qoyabız jarımağa qoyabızjarma qoyabız / jarıma qoyabız	sizjarmağa qoyasız jarımağa qoyasızjarma qoyasız / jarıma qoyasız	alajarmağa qoyadıla jarımağa qoyadılajarma qoyadıla / jarıma qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to split / he doesn't allow someone to dawn	menjarmağa qoymayma jarımağa qoymaymajarma qoymayma / jarıma qoymayma	senjarmağa qoymaysa jarımağa qoymaysajarma qoymaysa / jarıma qoymaysa	oljarmağa qoymaydı jarımağa qoymaydıjarma qoymaydı / jarıma qoymaydı	bizjarmağa qoymaybız jarımağa qoymaybızjarma qoymaybız / jarıma qoymaybız	sizjarmağa qoymaysız jarımağa qoymaysızjarma qoymaysız / jarıma qoymaysız	alajarmağa qoymaydıla jarımağa qoymaydılajarma qoymaydıla / jarıma qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to split? / does he allow someone to dawn?	menjarmağa qoyamıma? jarımağa qoyamıma?jarma qoyamıma? / jarıma qoyamıma?	senjarmağa qoyamısa? jarımağa qoyamısa?jarma qoyamısa? / jarıma qoyamısa?	oljarmağa qoyamıdı? jarımağa qoyamıdı?jarma qoyamıdı? / jarıma qoyamıdı?	bizjarmağa qoyamıbız? jarımağa qoyamıbız?jarma qoyamıbız? / jarıma qoyamıbız?	sizjarmağa qoyamısız? jarımağa qoyamısız?jarma qoyamısız? / jarıma qoyamısız?	alajarmağa qoyamıdıla? jarımağa qoyamıdıla?jarma qoyamıdıla? / jarıma qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to split? / doesn't he allow someone to dawn?	menjarmağa qoymaymıma? jarımağa qoymaymıma?jarma qoymaymıma? / jarıma qoymaymıma?	senjarmağa qoymaymısa? jarımağa qoymaymısa?jarma qoymaymısa? / jarıma qoymaymısa?	oljarmağa qoymaymıdı? jarımağa qoymaymıdı?jarma qoymaymıdı? / jarıma qoymaymıdı?	bizjarmağa qoymaymıbız? jarımağa qoymaymıbız?jarma qoymaymıbız? / jarıma qoymaymıbız?	sizjarmağa qoymaymısız? jarımağa qoymaymısız?jarma qoymaymısız? / jarıma qoymaymısız?	alajarmağa qoymaymıdıla? jarımağa qoymaymıdıla?jarma qoymaymıdıla? / jarıma qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to split / he allowed someone to dawn	menjarmağa qoydum jarımağa qoydumjarma qoydum / jarıma qoydum	senjarmağa qoydung jarımağa qoydungjarma qoydung / jarıma qoydung	oljarmağa qoydu jarımağa qoydujarma qoydu / jarıma qoydu	bizjarmağa qoyduq jarımağa qoyduqjarma qoyduq / jarıma qoyduq	sizjarmağa qoyduğuz jarımağa qoyduğuzjarma qoyduğuz / jarıma qoyduğuz	alajarmağa qoydula jarımağa qoydulajarma qoydula / jarıma qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to split / he didn't allow someone to dawn	menjarmağa qoymadım jarımağa qoymadımjarma qoymadım / jarıma qoymadım	senjarmağa qoymadıng jarımağa qoymadıngjarma qoymadıng / jarıma qoymadıng	oljarmağa qoymadı jarımağa qoymadıjarma qoymadı / jarıma qoymadı	bizjarmağa qoymadıq jarımağa qoymadıqjarma qoymadıq / jarıma qoymadıq	sizjarmağa qoymadığız jarımağa qoymadığızjarma qoymadığız / jarıma qoymadığız	alajarmağa qoymadıla jarımağa qoymadılajarma qoymadıla / jarıma qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to split? / did he allow someone to dawn?	menjarmağa qoydummu? jarımağa qoydummu?jarma qoydummu? / jarıma qoydummu?	senjarmağa qoydungmu? jarımağa qoydungmu?jarma qoydungmu? / jarıma qoydungmu?	oljarmağa qoydumu? jarımağa qoydumu?jarma qoydumu? / jarıma qoydumu?	bizjarmağa qoyduqmu? jarımağa qoyduqmu?jarma qoyduqmu? / jarıma qoyduqmu?	sizjarmağa qoyduğuzmu? jarımağa qoyduğuzmu?jarma qoyduğuzmu? / jarıma qoyduğuzmu?	alajarmağa qoydulamı? jarımağa qoydulamı?jarma qoydulamı? / jarıma qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to split? / didn't he allow someone to dawn?	menjarmağa qoymadımmı? jarımağa qoymadımmı?jarma qoymadımmı? / jarıma qoymadımmı?	senjarmağa qoymadıngmı? jarımağa qoymadıngmı?jarma qoymadıngmı? / jarıma qoymadıngmı?	oljarmağa qoymadımı? jarımağa qoymadımı?jarma qoymadımı? / jarıma qoymadımı?	bizjarmağa qoymadıqmı? jarımağa qoymadıqmı?jarma qoymadıqmı? / jarıma qoymadıqmı?	sizjarmağa qoymadığızmı? jarımağa qoymadığızmı?jarma qoymadığızmı? / jarıma qoymadığızmı?	alajarmağa qoymadılamı? jarımağa qoymadılamı?jarma qoymadılamı? / jarıma qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of jarırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can split / he can dawn	menjaralama jarıyalama	senjaralasa jarıyalasa	oljaraladı jarıyaladı	bizjaralabız jarıyalabız	sizjaralasız jarıyalasız	alajaraladıla jarıyaladıla
Ability — presenthe can't split / he can't dawn	menjaralmayma jarıyalmayma	senjaralmaysa jarıyalmaysa	oljaralmaydı jarıyalmaydı	bizjaralmaybız jarıyalmaybız	sizjaralmaysız jarıyalmaysız	alajaralmaydıla jarıyalmaydıla
Ability — presentcan he split? / can he dawn?	menjaralamıma? jaralamamı? jarıyalamıma? jarıyalamamı?	senjaralamısa? jarıyalamısa?	oljaralamıdı? jarıyalamıdı?	bizjaralamıbız? jaralabızmı? jarıyalamıbız? jarıyalabızmı?	sizjaralamısız? jarıyalamısız?	alajaralamıdıla? jarıyalamıdıla?
Ability — presentcan't he split? / can't he dawn?	menjaralmaymıma? jaralmaymamı? jarıyalmaymıma? jarıyalmaymamı?	senjaralmaymısa? jarıyalmaymısa?	oljaralmaymıdı? jarıyalmaymıdı?	bizjaralmaymıbız? jaralmaybızmı? jarıyalmaymıbız? jarıyalmaybızmı?	sizjaralmaymısız? jarıyalmaymısız?	alajaralmaymıdıla? jarıyalmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can split / if he can dawn	menjaralsam jarıyalsam	senjaralsang jarıyalsang	oljaralsa jarıyalsa	bizjaralsaq jarıyalsaq	sizjaralsağız jarıyalsağız	alajaralsala jarıyalsala
Ability — if I can…if he can't split / if he can't dawn	menjaralmasam jarıyalmasam	senjaralmasang jarıyalmasang	oljaralmasa jarıyalmasa	bizjaralmasaq jarıyalmasaq	sizjaralmasağız jarıyalmasağız	alajaralmasala jarıyalmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to split / he was able to dawn	menjaraldım jarıyaldım	senjaraldıng jarıyaldıng	oljaraldı jarıyaldı	bizjaraldıq jarıyaldıq	sizjaraldığız jarıyaldığız	alajaraldıla jarıyaldıla
Ability — simple pasthe could not split / he could not dawn	menjaralmadım jarıyalmadım	senjaralmadıng jarıyalmadıng	oljaralmadı jarıyalmadı	bizjaralmadıq jarıyalmadıq	sizjaralmadığız jarıyalmadığız	alajaralmadıla jarıyalmadıla
Ability — simple pastwas he able to split? / was he able to dawn?	menjaraldımmı? jarıyaldımmı?	senjaraldıngmı? jarıyaldıngmı?	oljaraldımı? jarıyaldımı?	bizjaraldıqmı? jarıyaldıqmı?	sizjaraldığızmı? jarıyaldığızmı?	alajaraldılamı? jarıyaldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he split? / couldn't he dawn?	menjaralmadımmı? jarıyalmadımmı?	senjaralmadıngmı? jarıyalmadıngmı?	oljaralmadımı? jarıyalmadımı?	bizjaralmadıqmı? jarıyalmadıqmı?	sizjaralmadığızmı? jarıyalmadığızmı?	alajaralmadılamı? jarıyalmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to split / he has been able to dawn	menjaralğanma jarıyalğanma	senjaralğansa jarıyalğansa	oljaralğandı jarıyalğandı	bizjaralğanbız jarıyalğanbız	sizjaralğansız jarıyalğansız	alajaralğandıla jarıyalğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to split / he hasn't been able to dawn	menjaralmağanma jarıyalmağanma	senjaralmağansa jarıyalmağansa	oljaralmağandı jarıyalmağandı	bizjaralmağanbız jarıyalmağanbız	sizjaralmağansız jarıyalmağansız	alajaralmağandıla jarıyalmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to split? / has he been able to dawn?	menjaralğanmıma? jaralğanmamı? jarıyalğanmıma? jarıyalğanmamı?	senjaralğanmısa? jarıyalğanmısa?	oljaralğanmıdı? jarıyalğanmıdı?	bizjaralğanmıbız? jaralğanbızmı? jarıyalğanmıbız? jarıyalğanbızmı?	sizjaralğanmısız? jarıyalğanmısız?	alajaralğanmıdıla? jarıyalğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to split? / hasn't he been able to dawn?	menjaralmağanmıma? jaralmağanmamı? jarıyalmağanmıma? jarıyalmağanmamı?	senjaralmağanmısa? jarıyalmağanmısa?	oljaralmağanmıdı? jarıyalmağanmıdı?	bizjaralmağanmıbız? jaralmağanbızmı? jarıyalmağanmıbız? jarıyalmağanbızmı?	sizjaralmağanmısız? jarıyalmağanmısız?	alajaralmağanmıdıla? jarıyalmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to split / he had been able to dawn	menjaralğan edim jarıyalğan edimjaralğanem / jarıyalğanem	senjaralğan eding jarıyalğan edingjaralğaneng / jarıyalğaneng	oljaralğan edi jarıyalğan edijaralğaned / jarıyalğaned	bizjaralğan edik jarıyalğan edikjaralğanek / jarıyalğanek	sizjaralğan edigiz jarıyalğan edigizjaralğanegiz / jarıyalğanegiz	alajaralğan edile jarıyalğan edilejaralğanelle / jarıyalğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to split / he hadn't been able to dawn	menjaralmağan edim jarıyalmağan edimjaralmağanem / jarıyalmağanem	senjaralmağan eding jarıyalmağan edingjaralmağaneng / jarıyalmağaneng	oljaralmağan edi jarıyalmağan edijaralmağaned / jarıyalmağaned	bizjaralmağan edik jarıyalmağan edikjaralmağanek / jarıyalmağanek	sizjaralmağan edigiz jarıyalmağan edigizjaralmağanegiz / jarıyalmağanegiz	alajaralmağan edile jarıyalmağan edilejaralmağanelle / jarıyalmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could split / he could dawn	menjarala edim jarıyala edimjaralaem / jarıyalaem	senjarala eding jarıyala edingjaralaeng / jarıyalaeng	oljarala edi jarıyala edijaralaed / jarıyalaed	bizjarala edik jarıyala edikjaralaek / jarıyalaek	sizjarala edigiz jarıyala edigizjaralaegiz / jarıyalaegiz	alajarala edile jarıyala edilejaralaelle / jarıyalaelle
Ability — past backgroundhe could not split / he could not dawn	menjaralmay edim jarıyalmay edimjaralmayem / jarıyalmayem	senjaralmay eding jarıyalmay edingjaralmayeng / jarıyalmayeng	oljaralmay edi jarıyalmay edijaralmayed / jarıyalmayed	bizjaralmay edik jarıyalmay edikjaralmayek / jarıyalmayek	sizjaralmay edigiz jarıyalmay edigizjaralmayegiz / jarıyalmayegiz	alajaralmay edile jarıyalmay edilejaralmayelle / jarıyalmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to split / he will be able to dawn	menjaralırma jarıyalırma	senjaralırsa jarıyalırsa	oljaralır jarıyalır	bizjaralırbız jarıyalırbız	sizjaralırsız jarıyalırsız	alajaralırla jarıyalırla
Ability — future Ihe won't be able to split / he won't be able to dawn	menjaralmazma jarıyalmazma	senjaralmazsa jarıyalmazsa	oljaralmaz jarıyalmaz	bizjaralmazbız jarıyalmazbız	sizjaralmazsız jarıyalmazsız	alajaralmazla jarıyalmazla
Ability — future Iwill he be able to split? / will he be able to dawn?	menjaralırmıma? jaralırmamı? jarıyalırmıma? jarıyalırmamı?	senjaralırmısa? jarıyalırmısa?	oljaralırmı? jarıyalırmı?	bizjaralırmıbız? jaralırbızmı? jarıyalırmıbız? jarıyalırbızmı?	sizjaralırmısız? jarıyalırmısız?	alajaralırmıla? jarıyalırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to split? / won't he be able to dawn?	menjaralmazmıma? jaralmazmamı? jarıyalmazmıma? jarıyalmazmamı?	senjaralmazmısa? jarıyalmazmısa?	oljaralmazmı? jarıyalmazmı?	bizjaralmazmıbız? jaralmazbızmı? jarıyalmazmıbız? jarıyalmazbızmı?	sizjaralmazmısız? jarıyalmazmısız?	alajaralmazmıla? jarıyalmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to split / he is going to be able to dawn	menjarallıqma jarıyallıqma	senjarallıqsa jarıyallıqsa	oljarallıqdı jarıyallıqdı	bizjarallıqbız jarıyallıqbız	sizjarallıqsız jarıyallıqsız	alajarallıqdıla jarıyallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to split / he is not going to be able to dawn	menjarallıq tülme jarıyallıq tülme	senjarallıq tülse jarıyallıq tülse	oljarallıq tüldü jarıyallıq tüldü	bizjarallıq tülbüz jarıyallıq tülbüz	sizjarallıq tülsüz jarıyallıq tülsüz	alajarallıq tüldüle jarıyallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to split? / is he going to be able to dawn?	menjarallıqmıma? jarallıqmamı? jarıyallıqmıma? jarıyallıqmamı?	senjarallıqmısa? jarıyallıqmısa?	oljarallıqmıdı? jarıyallıqmıdı?	bizjarallıqmıbız? jarallıqbızmı? jarıyallıqmıbız? jarıyallıqbızmı?	sizjarallıqmısız? jarıyallıqmısız?	alajarallıqmıdıla? jarıyallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to split? / isn't he going to be able to dawn?	menjarallıq tülmüme? jarıyallıq tülmüme?	senjarallıq tülmüse? jarıyallıq tülmüse?	oljarallıq tülmüdü? jarıyallıq tülmüdü?	bizjarallıq tülmübüz? jarıyallıq tülmübüz?	sizjarallıq tülmüsüz? jarıyallıq tülmüsüz?	alajarallıq tülmüdüle? jarıyallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to split / he would be able to dawn	menjaralır edim jarıyalır edimjaralır em / jarıyalır em	senjaralır eding jarıyalır edingjaralır eng / jarıyalır eng	oljaralır edi jarıyalır edijaralır ed / jarıyalır ed	bizjaralır edik jarıyalır edikjaralır ek / jarıyalır ek	sizjaralır edigiz jarıyalır edigizjaralır egiz / jarıyalır egiz	alajaralır edile jarıyalır edilejaralır elle / jarıyalır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to split / he wouldn't be able to dawn	menjaralmaz edim jarıyalmaz edimjaralmaz em / jarıyalmaz em	senjaralmaz eding jarıyalmaz edingjaralmaz eng / jarıyalmaz eng	oljaralmaz edi jarıyalmaz edijaralmaz ed / jarıyalmaz ed	bizjaralmaz edik jarıyalmaz edikjaralmaz ek / jarıyalmaz ek	sizjaralmaz edigiz jarıyalmaz edigizjaralmaz egiz / jarıyalmaz egiz	alajaralmaz edile jarıyalmaz edilejaralmaz elle / jarıyalmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to split / may you be able to dawn		senjaralğın jarıyalğınjaralğı / jarıyalğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to split / may you not be able to dawn		senjaralmağın jarıyalmağınjaralmağı / jarıyalmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of jarırğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be splitting / he can't be dawning	menjara bolmazma jarıy bolmazma	senjara bolmazsa jarıy bolmazsa	oljara bolmaz jarıy bolmaz	bizjara bolmazbız jarıy bolmazbız	sizjara bolmazsız jarıy bolmazsız	alajara bolmazla jarıy bolmazla
Inference, present — double negationhe must be splitting (emphatic) / he must be dawning (emphatic)	menjarmay bolmazma jarımay bolmazma	senjarmay bolmazsa jarımay bolmazsa	oljarmay bolmaz jarımay bolmaz	bizjarmay bolmazbız jarımay bolmazbız	sizjarmay bolmazsız jarımay bolmazsız	alajarmay bolmazla jarımay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of splitting / he can't be in the middle of dawning	menjara tura bolmazma jarıy tura bolmazma	senjara tura bolmazsa jarıy tura bolmazsa	oljara tura bolmaz jarıy tura bolmaz	bizjara tura bolmazbız jarıy tura bolmazbız	sizjara tura bolmazsız jarıy tura bolmazsız	alajara tura bolmazla jarıy tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not splitting (emphatic) / he must keep on not dawning (emphatic)	menjarmay tura bolmazma jarımay tura bolmazma	senjarmay tura bolmazsa jarımay tura bolmazsa	oljarmay tura bolmaz jarımay tura bolmaz	bizjarmay tura bolmazbız jarımay tura bolmazbız	sizjarmay tura bolmazsız jarımay tura bolmazsız	alajarmay tura bolmazla jarımay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not splitting / he keeps on not dawning	menjarmay turama jarımay turama	senjarmay turasa jarımay turasa	oljarmay turadı jarımay turadı	bizjarmay turabız jarımay turabız	sizjarmay turasız jarımay turasız	alajarmay turadıla jarımay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not splitting / he is not keeping on not dawning	menjarmay turmayma jarımay turmayma	senjarmay turmaysa jarımay turmaysa	oljarmay turmaydı jarımay turmaydı	bizjarmay turmaybız jarımay turmaybız	sizjarmay turmaysız jarımay turmaysız	alajarmay turmaydıla jarımay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not splitting? / isn't he keeping on not dawning?	menjarmay turmaymıma jarımay turmaymıma	senjarmay turmaymısa jarımay turmaymısa	oljarmay turmaymıdı jarımay turmaymıdı	bizjarmay turmaymıbız jarımay turmaymıbız	sizjarmay turmaymısız jarımay turmaymısız	alajarmay turmaymıdıla jarımay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have split / he can't have dawned	menjarğan bolmazma jarığan bolmazma	senjarğan bolmazsa jarığan bolmazsa	oljarğan bolmaz jarığan bolmaz	bizjarğan bolmazbız jarığan bolmazbız	sizjarğan bolmazsız jarığan bolmazsız	alajarğan bolmazla jarığan bolmazla
Inference — double negationhe must have split (emphatic) / he must have dawned (emphatic)	menjarmağan bolmazma jarımağan bolmazma	senjarmağan bolmazsa jarımağan bolmazsa	oljarmağan bolmaz jarımağan bolmaz	bizjarmağan bolmazbız jarımağan bolmazbız	sizjarmağan bolmazsız jarımağan bolmazsız	alajarmağan bolmazla jarımağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had split / if it weren't that he had dawned	menjarğan bolmasam jarığan bolmasam	senjarğan bolmasang jarığan bolmasang	oljarğan bolmasa jarığan bolmasa	bizjarğan bolmasaq jarığan bolmasaq	sizjarğan bolmasağız jarığan bolmasağız	alajarğan bolmasala jarığan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't split / if it weren't that he hadn't dawned	menjarmağan bolmasam jarımağan bolmasam	senjarmağan bolmasang jarımağan bolmasang	oljarmağan bolmasa jarımağan bolmasa	bizjarmağan bolmasaq jarımağan bolmasaq	sizjarmağan bolmasağız jarımağan bolmasağız	alajarmağan bolmasala jarımağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to split / he can't be going to dawn	menjarlıq bolmazma jarırıq bolmazma	senjarlıq bolmazsa jarırıq bolmazsa	oljarlıq bolmaz jarırıq bolmaz	bizjarlıq bolmazbız jarırıq bolmazbız	sizjarlıq bolmazsız jarırıq bolmazsız	alajarlıq bolmazla jarırıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to split (emphatic) / he must be going to dawn (emphatic)	menjarmazlıq bolmazma jarımazlıq bolmazma	senjarmazlıq bolmazsa jarımazlıq bolmazsa	oljarmazlıq bolmaz jarımazlıq bolmaz	bizjarmazlıq bolmazbız jarımazlıq bolmazbız	sizjarmazlıq bolmazsız jarımazlıq bolmazsız	alajarmazlıq bolmazla jarımazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to split / if it weren't that he were going to dawn	menjarlıq bolmasam jarırıq bolmasam	senjarlıq bolmasang jarırıq bolmasang	oljarlıq bolmasa jarırıq bolmasa	bizjarlıq bolmasaq jarırıq bolmasaq	sizjarlıq bolmasağız jarırıq bolmasağız	alajarlıq bolmasala jarırıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to split / if it weren't that he were not going to dawn	menjarmazlıq bolmasam jarımazlıq bolmasam	senjarmazlıq bolmasang jarımazlıq bolmasang	oljarmazlıq bolmasa jarımazlıq bolmasa	bizjarmazlıq bolmasaq jarımazlıq bolmasaq	sizjarmazlıq bolmasağız jarımazlıq bolmasağız	alajarmazlıq bolmasala jarımazlıq bolmasala