jıyrıq
/dʒɯjrɯq/ · plural jıyrıqla
1. wrinkle, crease in the skin
- betni jıyrıqları — the wrinkles of the face
- maŋılaynı jıyrıqları — the wrinkles of the forehead
- betinde jıyrıqla bar — there are wrinkles on his face
- qart adamnı jıyrıqları — the old man's wrinkles
- ammasını maŋılayında jıyrıqların — the wrinkles on her grandma's forehead
2. fold, gather, pleat, frill in clothing
- çepkenni jıyrıqları — the folds of the dress
- jabıwnu jıyrıqları — the folds of the curtain
- çepkenini jıyrıqların tüzete — straightening the folds of her dress
3. wrinkled, shriveled — Used mostly before a noun: jıyrıq bet a wrinkled face.
- jıyrıq bet — a wrinkled face
- jıyrıq maŋılay — a wrinkled forehead
- jıyrıq qol — a wrinkled hand
- beti jıyrıqdı — his face is wrinkled
- jıyrıq betli adam — a person with a wrinkled face
- jıyrıq beti sıydam bolğandı — his wrinkled face has become smooth
- qart iynekni jıyrıq boynun — the old cow's wrinkled neck
As a noun
Cases and owners
Singular
| Case | —plain | menimy | seniyour | anıhis / her | bizniour | sizniyou all's | alanıtheir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominative | jıyrıqthe wrinkle | jıyrığımmy wrinkle | jıyrığıŋyour wrinkle | jıyrığıhis wrinkle | jıyrığıbızour wrinkle | jıyrığığızyou all's wrinkle | jıyrıqlarıtheir wrinkles |
| Genitive | jıyrıqnıthe wrinkle's | jıyrığımımy wrinkle's | jıyrığıŋıyour wrinkle's | jıyrığınıhis wrinkle's | jıyrığıbıznıour wrinkle's | jıyrığığıznıyou all's wrinkle's | jıyrıqlarınıtheir wrinkles' |
| Accusative | jıyrıqnıthe wrinkle (as the object) | jıyrığımımy wrinkle (as the object) | jıyrığıŋıyour wrinkle (as the object) | jıyrığınhis wrinkle (as the object) | jıyrığıbıznıour wrinkle (as the object) | jıyrığığıznıyou all's wrinkle (as the object) | jıyrıqlarıntheir wrinkles (as the object) |
| Dative | jıyrıqğato the wrinkle | jıyrığımato my wrinkle | jıyrığıŋato your wrinkle | jıyrığınato his wrinkle | jıyrığıbızğato our wrinkle | jıyrığığızğato you all's wrinkle | jıyrıqlarınato their wrinkles |
| Locative | jıyrıqdain / at the wrinkle | jıyrığımdain / at my wrinkle | jıyrığıŋdain / at your wrinkle | jıyrığındain / at his wrinkle | jıyrığıbızdain / at our wrinkle | jıyrığığızdain / at you all's wrinkle | jıyrıqlarındain / at their wrinkles |
| Ablative | jıyrıqdanfrom the wrinkle | jıyrığımdanfrom my wrinkle | jıyrığıŋdanfrom your wrinkle | jıyrığındanfrom his wrinkle | jıyrığıbızdanfrom our wrinkle | jıyrığığızdanfrom you all's wrinkle | jıyrıqlarındanfrom their wrinkles |
Plural
| Case | —plain | menimy | seniyour | anıhis / her | bizniour | sizniyou all's | alanıtheir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominative | jıyrıqlathe wrinkles | jıyrıqlarımmy wrinkles | jıyrıqlarıŋyour wrinkles | jıyrıqlarıhis wrinkles | jıyrıqlarıbızour wrinkles | jıyrıqlarığızyou all's wrinkles | jıyrıqlarıtheir wrinkles |
| Genitive | jıyrıqlanıthe wrinkles' | jıyrıqlarımımy wrinkles' | jıyrıqlarıŋıyour wrinkles' | jıyrıqlarınıhis wrinkles' | jıyrıqlarıbıznıour wrinkles' | jıyrıqlarığıznıyou all's wrinkles' | jıyrıqlarınıtheir wrinkles' |
| Accusative | jıyrıqlanıthe wrinkles (as the object) | jıyrıqlarımımy wrinkles (as the object) | jıyrıqlarıŋıyour wrinkles (as the object) | jıyrıqlarınhis wrinkles (as the object) | jıyrıqlarıbıznıour wrinkles (as the object) | jıyrıqlarığıznıyou all's wrinkles (as the object) | jıyrıqlarıntheir wrinkles (as the object) |
| Dative | jıyrıqlağato the wrinkles | jıyrıqlarımato my wrinkles | jıyrıqlarıŋato your wrinkles | jıyrıqlarınato his wrinkles | jıyrıqlarıbızğato our wrinkles | jıyrıqlarığızğato you all's wrinkles | jıyrıqlarınato their wrinkles |
| Locative | jıyrıqladain / at the wrinkles | jıyrıqlarımdain / at my wrinkles | jıyrıqlarıŋdain / at your wrinkles | jıyrıqlarındain / at his wrinkles | jıyrıqlarıbızdain / at our wrinkles | jıyrıqlarığızdain / at you all's wrinkles | jıyrıqlarındain / at their wrinkles |
| Ablative | jıyrıqladanfrom the wrinkles | jıyrıqlarımdanfrom my wrinkles | jıyrıqlarıŋdanfrom your wrinkles | jıyrıqlarındanfrom his wrinkles | jıyrıqlarıbızdanfrom our wrinkles | jıyrıqlarığızdanfrom you all's wrinkles | jıyrıqlarındanfrom their wrinkles |
The overlap in the last rows is real, not a mistake: jıyrıqları can mean "his / her wrinkles", "their wrinkle", or "their wrinkles" — context decides.
The endings are the same ones the pronouns wear — that page explains when each case is used.
As an adjective
Degrees and persons
| Degree | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base form | jıyrıqmaI am wrinkled | jıyrıqsayou are wrinkled | jıyrıqdıhe is wrinkled | jıyrıqbızwe are wrinkled | jıyrıqsızyou all are wrinkled | jıyrıqdılathey are wrinkled |
| comparative — more | jıyrığıraqmaI am more wrinkled | jıyrığıraqsayou are more wrinkled | jıyrığıraqdıhe is more wrinkled | jıyrığıraqbızwe are more wrinkled | jıyrığıraqsızyou all are more wrinkled | jıyrığıraqdılathey are more wrinkled |
| intensifier — very | bek jıyrıqmaI am very wrinkled | bek jıyrıqsayou are very wrinkled | bek jıyrıqdıhe is very wrinkled | bek jıyrıqbızwe are very wrinkled | bek jıyrıqsızyou all are very wrinkled | bek jıyrıqdılathey are very wrinkled |
| superlative — most | em jıyrıqmaI am the most wrinkled | em jıyrıqsayou are the most wrinkled | em jıyrıqdıhe is the most wrinkled | em jıyrıqbızwe are the most wrinkled | em jıyrıqsızyou all are the most wrinkled | em jıyrıqdılathey are the most wrinkled |
To compare two things, put the loser in the from-form: ol menden jıyrıqdı — "compared to me, he is wrinkled."
Saying it about mine, yours, theirs
One thing
| Degree | menikimine | senikiyours | anıqıhis / hers | biznikiours | siznikiyours (pl.) | alanıqıtheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base form | meniki jıyrıqdımine is wrinkled | seniki jıyrıqdıyours is wrinkled | anıqı jıyrıqdıhis is wrinkled | bizniki jıyrıqdıours is wrinkled | sizniki jıyrıqdıyours (pl.) is wrinkled | alanıqı jıyrıqdıtheirs is wrinkled |
| comparative — more | meniki jıyrığıraqdımine is more wrinkled | seniki jıyrığıraqdıyours is more wrinkled | anıqı jıyrığıraqdıhis is more wrinkled | bizniki jıyrığıraqdıours is more wrinkled | sizniki jıyrığıraqdıyours (pl.) is more wrinkled | alanıqı jıyrığıraqdıtheirs is more wrinkled |
| intensifier — very | meniki bek jıyrıqdımine is very wrinkled | seniki bek jıyrıqdıyours is very wrinkled | anıqı bek jıyrıqdıhis is very wrinkled | bizniki bek jıyrıqdıours is very wrinkled | sizniki bek jıyrıqdıyours (pl.) is very wrinkled | alanıqı bek jıyrıqdıtheirs is very wrinkled |
| superlative — most | meniki em jıyrıqdımine is the most wrinkled | seniki em jıyrıqdıyours is the most wrinkled | anıqı em jıyrıqdıhis is the most wrinkled | bizniki em jıyrıqdıours is the most wrinkled | sizniki em jıyrıqdıyours (pl.) is the most wrinkled | alanıqı em jıyrıqdıtheirs is the most wrinkled |
Several things
| Degree | menikilemine | senikileyours | anıqılahis / hers | biznikileours | siznikileyours (pl.) | alanıqılatheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base form | menikile jıyrıqdılamine are wrinkled | senikile jıyrıqdılayours are wrinkled | anıqıla jıyrıqdılahis are wrinkled | biznikile jıyrıqdılaours are wrinkled | siznikile jıyrıqdılayours (pl.) are wrinkled | alanıqıla jıyrıqdılatheirs are wrinkled |
| comparative — more | menikile jıyrığıraqdılamine are more wrinkled | senikile jıyrığıraqdılayours are more wrinkled | anıqıla jıyrığıraqdılahis are more wrinkled | biznikile jıyrığıraqdılaours are more wrinkled | siznikile jıyrığıraqdılayours (pl.) are more wrinkled | alanıqıla jıyrığıraqdılatheirs are more wrinkled |
| intensifier — very | menikile bek jıyrıqdılamine are very wrinkled | senikile bek jıyrıqdılayours are very wrinkled | anıqıla bek jıyrıqdılahis are very wrinkled | biznikile bek jıyrıqdılaours are very wrinkled | siznikile bek jıyrıqdılayours (pl.) are very wrinkled | alanıqıla bek jıyrıqdılatheirs are very wrinkled |
| superlative — most | menikile em jıyrıqdılamine are the most wrinkled | senikile em jıyrıqdılayours are the most wrinkled | anıqıla em jıyrıqdılahis are the most wrinkled | biznikile em jıyrıqdılaours are the most wrinkled | siznikile em jıyrıqdılayours (pl.) are the most wrinkled | alanıqıla em jıyrıqdılatheirs are the most wrinkled |
Any thing takes the third-person ending, not only these: bu jıyrıqdı, bıla jıyrıqdıla. In texts biznikile is usually kesibiznikile, "our own people", and a surname with -nıqıla names a family: Dudalanıqıla, "the Dudas".