dığırayırğa
/dɯʁɯrajɯrʁa/
to drop dead, to keel over — Coarse.
- dığırayıb qaldı — he keeled over
- ol dığıraydı — he is dropping dead
- dığırayırğa jetdi — he was on the point of keeling over
Conjugation
Common forms
- dığırayadıhe is dropping dead
- dığıraydıhe dropped dead
- dığırayğandıhe has dropped dead
- dığırayırhe will drop dead
- dığırayırıqdıhe is going to drop dead
- dığıraya edihe was dropping dead
- dığıraysaif he drops dead
- dığıray!drop dead!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is dropping dead | mendığırayama | sendığırayasa | oldığırayadı | bizdığırayabız | sizdığırayasız | aladığırayadıla |
| Present (simple & continuous)he is not dropping dead | mendığıraymayma | sendığıraymaysa | oldığıraymaydı | bizdığıraymaybız | sizdığıraymaysız | aladığıraymaydıla |
| Present (simple & continuous)is he dropping dead? | mendığırayamıma? dığırayamamı? | sendığırayamısa? | oldığırayamıdı? | bizdığırayamıbız? dığırayabızmı? | sizdığırayamısız? | aladığırayamıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he dropping dead? | mendığıraymaymıma? dığıraymaymamı? | sendığıraymaymısa? | oldığıraymaymıdı? | bizdığıraymaymıbız? dığıraymaybızmı? | sizdığıraymaymısız? | aladığıraymaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually drops dead | mendığırayıwçanma | sendığırayıwçansa | oldığırayıwçandı | bizdığırayıwçanbız | sizdığırayıwçansız | aladığırayıwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually drop dead | mendığırayıwçan tülme | sendığırayıwçan tülse | oldığırayıwçan tüldü | bizdığırayıwçan tülbüz | sizdığırayıwçan tülsüz | aladığırayıwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually drop dead? | mendığırayıwçanmıma? dığırayıwçanmamı? | sendığırayıwçanmısa? | oldığırayıwçanmıdı? | bizdığırayıwçanmıbız? dığırayıwçanbızmı? | sizdığırayıwçanmısız? | aladığırayıwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually drop dead? | mendığırayıwçan tülmüme? | sendığırayıwçan tülmüse? | oldığırayıwçan tülmüdü? | bizdığırayıwçan tülmübüz? | sizdığırayıwçan tülmüsüz? | aladığırayıwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has dropped dead and remains so | oldığırayıbdı | aladığırayıbdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he dropped dead? | oldığırayıbmıdı? | aladığırayıbmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of dropping dead | mendığıraya turama | sendığıraya turasa | oldığıraya turadı | bizdığıraya turabız | sizdığıraya turasız | aladığıraya turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of dropping dead | mendığıraya turmayma | sendığıraya turmaysa | oldığıraya turmaydı | bizdığıraya turmaybız | sizdığıraya turmaysız | aladığıraya turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of dropping dead? | mendığıraya turamıma? dığıraya turamamı? | sendığıraya turamısa? | oldığıraya turamıdı? | bizdığıraya turamıbız? dığıraya turabızmı? | sizdığıraya turamısız? | aladığıraya turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of dropping dead? | mendığıraya turmaymıma? dığıraya turmaymamı? | sendığıraya turmaymısa? | oldığıraya turmaymıdı? | bizdığıraya turmaymıbız? dığıraya turmaybızmı? | sizdığıraya turmaymısız? | aladığıraya turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he dropped dead | mendığıraydım | sendığıraydıng | oldığıraydı | bizdığıraydıq | sizdığıraydığız | aladığıraydıla |
| Simple past (definite)he didn't drop dead | mendığıraymadım | sendığıraymadıng | oldığıraymadı | bizdığıraymadıq | sizdığıraymadığız | aladığıraymadıla |
| Simple past (definite)did he drop dead? | mendığıraydımmı? | sendığıraydıngmı? | oldığıraydımı? | bizdığıraydıqmı? | sizdığıraydığızmı? | aladığıraydılamı? |
| Simple past (definite)didn't he drop dead? | mendığıraymadımmı? | sendığıraymadıngmı? | oldığıraymadımı? | bizdığıraymadıqmı? | sizdığıraymadığızmı? | aladığıraymadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has dropped dead | mendığırayğanma | sendığırayğansa | oldığırayğandı | bizdığırayğanbız | sizdığırayğansız | aladığırayğandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't dropped dead | mendığıraymağanma | sendığıraymağansa | oldığıraymağandı | bizdığıraymağanbız | sizdığıraymağansız | aladığıraymağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he dropped dead? | mendığırayğanmıma? dığırayğanmamı? | sendığırayğanmısa? | oldığırayğanmıdı? | bizdığırayğanmıbız? dığırayğanbızmı? | sizdığırayğanmısız? | aladığırayğanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he dropped dead? | mendığıraymağanmıma? dığıraymağanmamı? | sendığıraymağanmısa? | oldığıraymağanmıdı? | bizdığıraymağanmıbız? dığıraymağanbızmı? | sizdığıraymağanmısız? | aladığıraymağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will drop dead | mendığırayırma | sendığırayırsa | oldığırayır | bizdığırayırbız | sizdığırayırsız | aladığırayırla |
| Indefinite future (future I)he won't drop dead | mendığıraymazma | sendığıraymazsa | oldığıraymaz | bizdığıraymazbız | sizdığıraymazsız | aladığıraymazla |
| Indefinite future (future I)will he drop dead? | mendığırayırmıma? dığırayırmamı? | sendığırayırmısa? | oldığırayırmı? | bizdığırayırmıbız? dığırayırbızmı? | sizdığırayırmısız? | aladığırayırmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he drop dead? | mendığıraymazmıma? dığıraymazmamı? | sendığıraymazmısa? | oldığıraymazmı? | bizdığıraymazmıbız? dığıraymazbızmı? | sizdığıraymazmısız? | aladığıraymazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to drop dead | mendığırayırıqma | sendığırayırıqsa | oldığırayırıqdı | bizdığırayırıqbız | sizdığırayırıqsız | aladığırayırıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to drop dead | mendığırayırıq tülme | sendığırayırıq tülse | oldığırayırıq tüldü | bizdığırayırıq tülbüz | sizdığırayırıq tülsüz | aladığırayırıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to drop dead? | mendığırayırıqmıma? dığırayırıqmamı? | sendığırayırıqmısa? | oldığırayırıqmıdı? | bizdığırayırıqmıbız? dığırayırıqbızmı? | sizdığırayırıqmısız? | aladığırayırıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to drop dead? | mendığırayırıq tülmüme? | sendığırayırıq tülmüse? | oldığırayırıq tülmüdü? | bizdığırayırıq tülmübüz? | sizdığırayırıq tülmüsüz? | aladığırayırıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had dropped dead | mendığırayğan edimdığırayğanem | sendığırayğan edingdığırayğaneng | oldığırayğan edidığırayğaned | bizdığırayğan edikdığırayğanek | sizdığırayğan edigizdığırayğanegiz | aladığırayğan ediledığırayğanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't dropped dead | mendığıraymağan edimdığıraymağanem | sendığıraymağan edingdığıraymağaneng | oldığıraymağan edidığıraymağaned | bizdığıraymağan edikdığıraymağanek | sizdığıraymağan edigizdığıraymağanegiz | aladığıraymağan ediledığıraymağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was dropping dead | mendığıraya edimdığırayaem | sendığıraya edingdığırayaeng | oldığıraya edidığırayaed | bizdığıraya edikdığırayaek | sizdığıraya edigizdığırayaegiz | aladığıraya ediledığırayaelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't dropping dead | mendığıraymay edimdığıraymayem | sendığıraymay edingdığıraymayeng | oldığıraymay edidığıraymayed | bizdığıraymay edikdığıraymayek | sizdığıraymay edigizdığıraymayegiz | aladığıraymay ediledığıraymayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to drop dead | mendığırayıwçan edimdığırayıwçanem | sendığırayıwçan edingdığırayıwçaneng | oldığırayıwçan edidığırayıwçaned | bizdığırayıwçan edikdığırayıwçanek | sizdığırayıwçan edigizdığırayıwçanegiz | aladığırayıwçan ediledığırayıwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to drop dead | mendığırayıwçan tül edimdığırayıwçan tül em | sendığırayıwçan tül edingdığırayıwçan tül eng | oldığırayıwçan tül edidığırayıwçan tül ed | bizdığırayıwçan tül edikdığırayıwçan tül ek | sizdığırayıwçan tül edigizdığırayıwçan tül egiz | aladığırayıwçan tül ediledığırayıwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had dropped dead and remained so | oldığırayıb edi | aladığırayıb edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't dropped dead | oldığırayıb tül edi | aladığırayıb tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of dropping dead | mendığıraya tura edimdığıraya turaem | sendığıraya tura edingdığıraya turaeng | oldığıraya tura edidığıraya turaed | bizdığıraya tura edikdığıraya turaek | sizdığıraya tura edigizdığıraya turaegiz | aladığıraya tura ediledığıraya turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of dropping dead | mendığıraya turmay edimdığıraya turmayem | sendığıraya turmay edingdığıraya turmayeng | oldığıraya turmay edidığıraya turmayed | bizdığıraya turmay edikdığıraya turmayek | sizdığıraya turmay edigizdığıraya turmayegiz | aladığıraya turmay ediledığıraya turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would drop dead | mendığırayır edimdığırayır em | sendığırayır edingdığırayır eng | oldığırayır edidığırayır ed | bizdığırayır edikdığırayır ek | sizdığırayır edigizdığırayır egiz | aladığırayır ediledığırayır elle |
| Conditional result (would)he wouldn't drop dead | mendığıraymaz edimdığıraymaz em | sendığıraymaz edingdığıraymaz eng | oldığıraymaz edidığıraymaz ed | bizdığıraymaz edikdığıraymaz ek | sizdığıraymaz edigizdığıraymaz egiz | aladığıraymaz ediledığıraymaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have dropped dead | mendığırayırıq edimdığırayırıq em | sendığırayırıq edingdığırayırıq eng | oldığırayırıq edidığırayırıq ed | bizdığırayırıq edikdığırayırıq ek | sizdığırayırıq edigizdığırayırıq egiz | aladığırayırıq ediledığırayırıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have dropped dead | mendığırayırıq tül edimdığırayırıq tül em | sendığırayırıq tül edingdığırayırıq tül eng | oldığırayırıq tül edidığırayırıq tül ed | bizdığırayırıq tül edikdığırayırıq tül ek | sizdığırayırıq tül edigizdığırayırıq tül egiz | aladığırayırıq tül ediledığırayırıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he drops dead | mendığıraysam | sendığıraysang | oldığıraysa | bizdığıraysaq | sizdığıraysağız | aladığıraysala |
| Conditionalif he doesn't drop dead | mendığıraymasam | sendığıraymasang | oldığıraymasa | bizdığıraymasaq | sizdığıraymasağız | aladığıraymasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is dropping dead | mendığıraya esem | sendığıraya eseng | oldığıraya ese | bizdığıraya esek | sizdığıraya esegiz | aladığıraya esele |
| Conditional, present realif he is not dropping dead | mendığıraymay esem | sendığıraymay eseng | oldığıraymay ese | bizdığıraymay esek | sizdığıraymay esegiz | aladığıraymay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he dropped dead | mendığıraysam edidığıraysam ed | sendığıraysang edidığıraysang ed | oldığıraysa edidığıraysaed | bizdığıraysaq edidığıraysaq ed | sizdığıraysağız edidığıraysağız ed | aladığıraysala edidığıraysalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't drop dead | mendığıraymasam edidığıraymasam ed | sendığıraymasang edidığıraymasang ed | oldığıraymasa edidığıraymasaed | bizdığıraymasaq edidığıraymasaq ed | sizdığıraymasağız edidığıraymasağız ed | aladığıraymasala edidığıraymasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he dropped dead | mendığıraydım esem | sendığıraydıng eseng | oldığıraydı ese | bizdığıraydıq esek | sizdığıraydığız esegiz | aladığıraydıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't drop dead | mendığıraymadım esem | sendığıraymadıng eseng | oldığıraymadı ese | bizdığıraymadıq esek | sizdığıraymadığız esegiz | aladığıraymadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did drop dead (indeed) | mendığırayğan esem | sendığırayğan eseng | oldığırayğan ese | bizdığırayğan esek | sizdığırayğan esegiz | aladığırayğan esele |
| Conditional, past realif he didn't drop dead (indeed) | mendığıraymağan esem | sendığıraymağan eseng | oldığıraymağan ese | bizdığıraymağan esek | sizdığıraymağan esegiz | aladığıraymağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had dropped dead | mendığırayğan bolsam | sendığırayğan bolsang | oldığırayğan bolsa | bizdığırayğan bolsaq | sizdığırayğan bolsağız | aladığırayğan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't dropped dead | mendığıraymağan bolsam | sendığıraymağan bolsang | oldığıraymağan bolsa | bizdığıraymağan bolsaq | sizdığıraymağan bolsağız | aladığıraymağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had dropped dead | mendığırayğan bolsam edidığırayğan bolsam ed | sendığırayğan bolsang edidığırayğan bolsang ed | oldığırayğan bolsa edidığırayğan bolsaed | bizdığırayğan bolsaq edidığırayğan bolsaq ed | sizdığırayğan bolsağız edidığırayğan bolsağız ed | aladığırayğan bolsala edidığırayğan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't dropped dead | mendığıraymağan bolsam edidığıraymağan bolsam ed | sendığıraymağan bolsang edidığıraymağan bolsang ed | oldığıraymağan bolsa edidığıraymağan bolsaed | bizdığıraymağan bolsaq edidığıraymağan bolsaq ed | sizdığıraymağan bolsağız edidığıraymağan bolsağız ed | aladığıraymağan bolsala edidığıraymağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will drop dead | mendığırayır esem | sendığırayır eseng | oldığırayır ese | bizdığırayır esek | sizdığırayır esegiz | aladığırayır esele |
| Conditional, aoristif he won't drop dead | mendığıraymaz esem | sendığıraymaz eseng | oldığıraymaz ese | bizdığıraymaz esek | sizdığıraymaz esegiz | aladığıraymaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to drop dead | mendığırayırıq esem | sendığırayırıq eseng | oldığırayırıq ese | bizdığırayırıq esek | sizdığırayırıq esegiz | aladığırayırıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to drop dead | mendığırayırıq tül esem | sendığırayırıq tül eseng | oldığırayırıq tül ese | bizdığırayırıq tül esek | sizdığırayırıq tül esegiz | aladığırayırıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to drop dead | mendığırayırıq bolsam | sendığırayırıq bolsang | oldığırayırıq bolsa | bizdığırayırıq bolsaq | sizdığırayırıq bolsağız | aladığırayırıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to drop dead | mendığıraymazlıq bolsam | sendığıraymazlıq bolsang | oldığıraymazlıq bolsa | bizdığıraymazlıq bolsaq | sizdığıraymazlıq bolsağız | aladığıraymazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso dığıraydıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be dropping dead | mendığıraya bolurma | sendığıraya bolursa | oldığıraya bolur | bizdığıraya bolurbuz | sizdığıraya bolursuz | aladığıraya bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be dropping dead | mendığıraymay bolurma | sendığıraymay bolursa | oldığıraymay bolur | bizdığıraymay bolurbuz | sizdığıraymay bolursuz | aladığıraymay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of dropping dead | mendığıraya tura bolurma | sendığıraya tura bolursa | oldığıraya tura bolur | bizdığıraya tura bolurbuz | sizdığıraya tura bolursuz | aladığıraya tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not dropping dead | mendığıraymay tura bolurma | sendığıraymay tura bolursa | oldığıraymay tura bolur | bizdığıraymay tura bolurbuz | sizdığıraymay tura bolursuz | aladığıraymay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have dropped dead | mendığırayğan bolurma | sendığırayğan bolursa | oldığırayğan bolur | bizdığırayğan bolurbuz | sizdığırayğan bolursuz | aladığırayğan bolurla |
| Inference (must have)he must not have dropped dead | mendığıraymağan bolurma | sendığıraymağan bolursa | oldığıraymağan bolur | bizdığıraymağan bolurbuz | sizdığıraymağan bolursuz | aladığıraymağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to drop dead | mendığırayırıq bolurma | sendığırayırıq bolursa | oldığırayırıq bolur | bizdığırayırıq bolurbuz | sizdığırayırıq bolursuz | aladığırayırıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to drop dead | mendığıraymazlıq bolurma | sendığıraymazlıq bolursa | oldığıraymazlıq bolur | bizdığıraymazlıq bolurbuz | sizdığıraymazlıq bolursuz | aladığıraymazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it drop dead | mendığırayayım | sendığıray! | oldığıraysın | bizdığırayayıq | sizdığırayığız! | aladığıraysınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not drop dead | mendığıraymayım | sendığırayma! | oldığıraymasın | bizdığıraymayıq | sizdığıraymağız! | aladığıraymasınla |
| Commands & suggestionsshould he drop dead? | mendığırayayımmı? | oldığıraysınmı? | bizdığırayayıqmı? | aladığıraysınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not drop dead? | mendığıraymayımmı? | oldığıraymasınmı? | bizdığıraymayıqmı? | aladığıraymasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it drop dead | sendığırayçı2 | oldığıraysınçı | sizdığırayçığız | aladığıraysınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not drop dead | sendığıraymaçı2 | oldığıraymasınçı | sizdığıraymaçığız | aladığıraymasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you drop dead | sendığırayğındığırayğı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not drop dead | sendığıraymağındığıraymağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he dropped dead | mendığırayğay edim dığırayğa edim | sendığırayğay eding dığırayğa eding | oldığırayğay edi dığırayğa edi | bizdığırayğay edik dığırayğa edik | sizdığırayğay edigiz dığırayğa edigiz | aladığırayğay edile dığırayğa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not drop dead | mendığıraymağay edim dığıraymağa edim | sendığıraymağay eding dığıraymağa eding | oldığıraymağay edi dığıraymağa edi | bizdığıraymağay edik dığıraymağa edik | sizdığıraymağay edigiz dığıraymağa edigiz | aladığıraymağay edile dığıraymağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to drop dead | mendığıraymağa qoyayımdığırayma qoyayım | sendığıraymağa qoy!dığırayma qoy! | oldığıraymağa qoysundığırayma qoysun | bizdığıraymağa qoyayıqdığırayma qoyayıq | sizdığıraymağa qoyuğuz!dığırayma qoyuğuz! | aladığıraymağa qoysunladığırayma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to drop dead | mendığıraymağa qoymayımdığırayma qoymayım | sendığıraymağa qoyma!dığırayma qoyma! | oldığıraymağa qoymasındığırayma qoymasın | bizdığıraymağa qoymayıqdığırayma qoymayıq | sizdığıraymağa qoymağız!dığırayma qoymağız! | aladığıraymağa qoymasınladığırayma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to drop dead? | mendığıraymağa qoyayımmı?dığırayma qoyayımmı? | oldığıraymağa qoysunmu?dığırayma qoysunmu? | bizdığıraymağa qoyayıqmı?dığırayma qoyayıqmı? | aladığıraymağa qoysunlamı?dığırayma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to drop dead? | mendığıraymağa qoymayımmı?dığırayma qoymayımmı? | oldığıraymağa qoymasınmı?dığırayma qoymasınmı? | bizdığıraymağa qoymayıqmı?dığırayma qoymayıqmı? | aladığıraymağa qoymasınlamı?dığırayma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to drop dead | mendığıraymağa qoyamadığırayma qoyama | sendığıraymağa qoyasadığırayma qoyasa | oldığıraymağa qoyadıdığırayma qoyadı | bizdığıraymağa qoyabızdığırayma qoyabız | sizdığıraymağa qoyasızdığırayma qoyasız | aladığıraymağa qoyadıladığırayma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to drop dead | mendığıraymağa qoymaymadığırayma qoymayma | sendığıraymağa qoymaysadığırayma qoymaysa | oldığıraymağa qoymaydıdığırayma qoymaydı | bizdığıraymağa qoymaybızdığırayma qoymaybız | sizdığıraymağa qoymaysızdığırayma qoymaysız | aladığıraymağa qoymaydıladığırayma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to drop dead? | mendığıraymağa qoyamıma?dığırayma qoyamıma? | sendığıraymağa qoyamısa?dığırayma qoyamısa? | oldığıraymağa qoyamıdı?dığırayma qoyamıdı? | bizdığıraymağa qoyamıbız?dığırayma qoyamıbız? | sizdığıraymağa qoyamısız?dığırayma qoyamısız? | aladığıraymağa qoyamıdıla?dığırayma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to drop dead? | mendığıraymağa qoymaymıma?dığırayma qoymaymıma? | sendığıraymağa qoymaymısa?dığırayma qoymaymısa? | oldığıraymağa qoymaymıdı?dığırayma qoymaymıdı? | bizdığıraymağa qoymaymıbız?dığırayma qoymaymıbız? | sizdığıraymağa qoymaymısız?dığırayma qoymaymısız? | aladığıraymağa qoymaymıdıla?dığırayma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to drop dead | mendığıraymağa qoydumdığırayma qoydum | sendığıraymağa qoydungdığırayma qoydung | oldığıraymağa qoydudığırayma qoydu | bizdığıraymağa qoyduqdığırayma qoyduq | sizdığıraymağa qoyduğuzdığırayma qoyduğuz | aladığıraymağa qoyduladığırayma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to drop dead | mendığıraymağa qoymadımdığırayma qoymadım | sendığıraymağa qoymadıngdığırayma qoymadıng | oldığıraymağa qoymadıdığırayma qoymadı | bizdığıraymağa qoymadıqdığırayma qoymadıq | sizdığıraymağa qoymadığızdığırayma qoymadığız | aladığıraymağa qoymadıladığırayma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to drop dead? | mendığıraymağa qoydummu?dığırayma qoydummu? | sendığıraymağa qoydungmu?dığırayma qoydungmu? | oldığıraymağa qoydumu?dığırayma qoydumu? | bizdığıraymağa qoyduqmu?dığırayma qoyduqmu? | sizdığıraymağa qoyduğuzmu?dığırayma qoyduğuzmu? | aladığıraymağa qoydulamı?dığırayma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to drop dead? | mendığıraymağa qoymadımmı?dığırayma qoymadımmı? | sendığıraymağa qoymadıngmı?dığırayma qoymadıngmı? | oldığıraymağa qoymadımı?dığırayma qoymadımı? | bizdığıraymağa qoymadıqmı?dığırayma qoymadıqmı? | sizdığıraymağa qoymadığızmı?dığırayma qoymadığızmı? | aladığıraymağa qoymadılamı?dığırayma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can drop dead | mendığırayalama | sendığırayalasa | oldığırayaladı | bizdığırayalabız | sizdığırayalasız | aladığırayaladıla |
| Ability — presenthe can't drop dead | mendığırayalmayma | sendığırayalmaysa | oldığırayalmaydı | bizdığırayalmaybız | sizdığırayalmaysız | aladığırayalmaydıla |
| Ability — presentcan he drop dead? | mendığırayalamıma? dığırayalamamı? | sendığırayalamısa? | oldığırayalamıdı? | bizdığırayalamıbız? dığırayalabızmı? | sizdığırayalamısız? | aladığırayalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he drop dead? | mendığırayalmaymıma? dığırayalmaymamı? | sendığırayalmaymısa? | oldığırayalmaymıdı? | bizdığırayalmaymıbız? dığırayalmaybızmı? | sizdığırayalmaymısız? | aladığırayalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can drop dead | mendığırayalsam | sendığırayalsang | oldığırayalsa | bizdığırayalsaq | sizdığırayalsağız | aladığırayalsala |
| Ability — if I can…if he can't drop dead | mendığırayalmasam | sendığırayalmasang | oldığırayalmasa | bizdığırayalmasaq | sizdığırayalmasağız | aladığırayalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to drop dead | mendığırayaldım | sendığırayaldıng | oldığırayaldı | bizdığırayaldıq | sizdığırayaldığız | aladığırayaldıla |
| Ability — simple pasthe could not drop dead | mendığırayalmadım | sendığırayalmadıng | oldığırayalmadı | bizdığırayalmadıq | sizdığırayalmadığız | aladığırayalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to drop dead? | mendığırayaldımmı? | sendığırayaldıngmı? | oldığırayaldımı? | bizdığırayaldıqmı? | sizdığırayaldığızmı? | aladığırayaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he drop dead? | mendığırayalmadımmı? | sendığırayalmadıngmı? | oldığırayalmadımı? | bizdığırayalmadıqmı? | sizdığırayalmadığızmı? | aladığırayalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to drop dead | mendığırayalğanma | sendığırayalğansa | oldığırayalğandı | bizdığırayalğanbız | sizdığırayalğansız | aladığırayalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to drop dead | mendığırayalmağanma | sendığırayalmağansa | oldığırayalmağandı | bizdığırayalmağanbız | sizdığırayalmağansız | aladığırayalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to drop dead? | mendığırayalğanmıma? dığırayalğanmamı? | sendığırayalğanmısa? | oldığırayalğanmıdı? | bizdığırayalğanmıbız? dığırayalğanbızmı? | sizdığırayalğanmısız? | aladığırayalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to drop dead? | mendığırayalmağanmıma? dığırayalmağanmamı? | sendığırayalmağanmısa? | oldığırayalmağanmıdı? | bizdığırayalmağanmıbız? dığırayalmağanbızmı? | sizdığırayalmağanmısız? | aladığırayalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to drop dead | mendığırayalğan edimdığırayalğanem | sendığırayalğan edingdığırayalğaneng | oldığırayalğan edidığırayalğaned | bizdığırayalğan edikdığırayalğanek | sizdığırayalğan edigizdığırayalğanegiz | aladığırayalğan ediledığırayalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to drop dead | mendığırayalmağan edimdığırayalmağanem | sendığırayalmağan edingdığırayalmağaneng | oldığırayalmağan edidığırayalmağaned | bizdığırayalmağan edikdığırayalmağanek | sizdığırayalmağan edigizdığırayalmağanegiz | aladığırayalmağan ediledığırayalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could drop dead | mendığırayala edimdığırayalaem | sendığırayala edingdığırayalaeng | oldığırayala edidığırayalaed | bizdığırayala edikdığırayalaek | sizdığırayala edigizdığırayalaegiz | aladığırayala ediledığırayalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not drop dead | mendığırayalmay edimdığırayalmayem | sendığırayalmay edingdığırayalmayeng | oldığırayalmay edidığırayalmayed | bizdığırayalmay edikdığırayalmayek | sizdığırayalmay edigizdığırayalmayegiz | aladığırayalmay ediledığırayalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to drop dead | mendığırayalırma | sendığırayalırsa | oldığırayalır | bizdığırayalırbız | sizdığırayalırsız | aladığırayalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to drop dead | mendığırayalmazma | sendığırayalmazsa | oldığırayalmaz | bizdığırayalmazbız | sizdığırayalmazsız | aladığırayalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to drop dead? | mendığırayalırmıma? dığırayalırmamı? | sendığırayalırmısa? | oldığırayalırmı? | bizdığırayalırmıbız? dığırayalırbızmı? | sizdığırayalırmısız? | aladığırayalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to drop dead? | mendığırayalmazmıma? dığırayalmazmamı? | sendığırayalmazmısa? | oldığırayalmazmı? | bizdığırayalmazmıbız? dığırayalmazbızmı? | sizdığırayalmazmısız? | aladığırayalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to drop dead | mendığırayallıqma | sendığırayallıqsa | oldığırayallıqdı | bizdığırayallıqbız | sizdığırayallıqsız | aladığırayallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to drop dead | mendığırayallıq tülme | sendığırayallıq tülse | oldığırayallıq tüldü | bizdığırayallıq tülbüz | sizdığırayallıq tülsüz | aladığırayallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to drop dead? | mendığırayallıqmıma? dığırayallıqmamı? | sendığırayallıqmısa? | oldığırayallıqmıdı? | bizdığırayallıqmıbız? dığırayallıqbızmı? | sizdığırayallıqmısız? | aladığırayallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to drop dead? | mendığırayallıq tülmüme? | sendığırayallıq tülmüse? | oldığırayallıq tülmüdü? | bizdığırayallıq tülmübüz? | sizdığırayallıq tülmüsüz? | aladığırayallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to drop dead | mendığırayalır edimdığırayalır em | sendığırayalır edingdığırayalır eng | oldığırayalır edidığırayalır ed | bizdığırayalır edikdığırayalır ek | sizdığırayalır edigizdığırayalır egiz | aladığırayalır ediledığırayalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to drop dead | mendığırayalmaz edimdığırayalmaz em | sendığırayalmaz edingdığırayalmaz eng | oldığırayalmaz edidığırayalmaz ed | bizdığırayalmaz edikdığırayalmaz ek | sizdığırayalmaz edigizdığırayalmaz egiz | aladığırayalmaz ediledığırayalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to drop dead | sendığırayalğındığırayalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to drop dead | sendığırayalmağındığırayalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be dropping dead | mendığıraya bolmazma | sendığıraya bolmazsa | oldığıraya bolmaz | bizdığıraya bolmazbız | sizdığıraya bolmazsız | aladığıraya bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be dropping dead (emphatic) | mendığıraymay bolmazma | sendığıraymay bolmazsa | oldığıraymay bolmaz | bizdığıraymay bolmazbız | sizdığıraymay bolmazsız | aladığıraymay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of dropping dead | mendığıraya tura bolmazma | sendığıraya tura bolmazsa | oldığıraya tura bolmaz | bizdığıraya tura bolmazbız | sizdığıraya tura bolmazsız | aladığıraya tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not dropping dead (emphatic) | mendığıraymay tura bolmazma | sendığıraymay tura bolmazsa | oldığıraymay tura bolmaz | bizdığıraymay tura bolmazbız | sizdığıraymay tura bolmazsız | aladığıraymay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not dropping dead | mendığıraymay turama | sendığıraymay turasa | oldığıraymay turadı | bizdığıraymay turabız | sizdığıraymay turasız | aladığıraymay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not dropping dead | mendığıraymay turmayma | sendığıraymay turmaysa | oldığıraymay turmaydı | bizdığıraymay turmaybız | sizdığıraymay turmaysız | aladığıraymay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not dropping dead? | mendığıraymay turmaymıma | sendığıraymay turmaymısa | oldığıraymay turmaymıdı | bizdığıraymay turmaymıbız | sizdığıraymay turmaymısız | aladığıraymay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have dropped dead | mendığırayğan bolmazma | sendığırayğan bolmazsa | oldığırayğan bolmaz | bizdığırayğan bolmazbız | sizdığırayğan bolmazsız | aladığırayğan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have dropped dead (emphatic) | mendığıraymağan bolmazma | sendığıraymağan bolmazsa | oldığıraymağan bolmaz | bizdığıraymağan bolmazbız | sizdığıraymağan bolmazsız | aladığıraymağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had dropped dead | mendığırayğan bolmasam | sendığırayğan bolmasang | oldığırayğan bolmasa | bizdığırayğan bolmasaq | sizdığırayğan bolmasağız | aladığırayğan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't dropped dead | mendığıraymağan bolmasam | sendığıraymağan bolmasang | oldığıraymağan bolmasa | bizdığıraymağan bolmasaq | sizdığıraymağan bolmasağız | aladığıraymağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to drop dead | mendığırayırıq bolmazma | sendığırayırıq bolmazsa | oldığırayırıq bolmaz | bizdığırayırıq bolmazbız | sizdığırayırıq bolmazsız | aladığırayırıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to drop dead (emphatic) | mendığıraymazlıq bolmazma | sendığıraymazlıq bolmazsa | oldığıraymazlıq bolmaz | bizdığıraymazlıq bolmazbız | sizdığıraymazlıq bolmazsız | aladığıraymazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to drop dead | mendığırayırıq bolmasam | sendığırayırıq bolmasang | oldığırayırıq bolmasa | bizdığırayırıq bolmasaq | sizdığırayırıq bolmasağız | aladığırayırıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to drop dead | mendığıraymazlıq bolmasam | sendığıraymazlıq bolmasang | oldığıraymazlıq bolmasa | bizdığıraymazlıq bolmasaq | sizdığıraymazlıq bolmasağız | aladığıraymazlıq bolmasala |