uyatırğa

/ujatɯrʁa/

1. (v.) to wake, to wake someone up

juqudan uyatırğa — to wake someone from sleep
meni ertden bla uyat — wake me early in the morning
ol jaşnı uyatdı — he woke the lad

2. (v.) to rouse, to stir into activity

halqnı uyatırğa — to rouse the people
bu söz anı uyatdı — these words roused him
elni uyatırğa — to stir the village into activity

3. (v.) to awaken (national or class consciousness)

halqnı esin uyatırğa — to awaken the consciousness of a people
bu kitab anı esin uyathandı — this book awakened his awareness
jaşlanı esin uyatırğa — to awaken the awareness of the young men

4. (v.) to stimulate the development of abilities

sabiyni hunerin uyatırğa — to stimulate a child's talent
ustaz anı hunerin uyatdı — the teacher stimulated his talent
oquwğa süymeklik uyatırğa — to stimulate a love of learning

Conjugation

Common forms

uyatadıhe is waking
uyatdıhe woke
uyathandıhe has woken
uyatırhe will wake
uyatırıqdıhe is going to wake
uyata edihe was waking
uyatsaif he wakes
uyat!wake!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of uyatırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is waking	menuyatama	senuyatasa	oluyatadı	bizuyatabız	sizuyatasız	alauyatadıla
Present (simple & continuous)he is not waking	menuyatmayma	senuyatmaysa	oluyatmaydı	bizuyatmaybız	sizuyatmaysız	alauyatmaydıla
Present (simple & continuous)is he waking?	menuyatamıma? uyatamamı?	senuyatamısa?	oluyatamıdı?	bizuyatamıbız? uyatabızmı?	sizuyatamısız?	alauyatamıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he waking?	menuyatmaymıma? uyatmaymamı?	senuyatmaymısa?	oluyatmaymıdı?	bizuyatmaymıbız? uyatmaybızmı?	sizuyatmaymısız?	alauyatmaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he usually wakes	menuyatıwçanma	senuyatıwçansa	oluyatıwçandı	bizuyatıwçanbız	sizuyatıwçansız	alauyatıwçandıla
Habitual (usually, tends to)he doesn't usually wake	menuyatıwçan tülme	senuyatıwçan tülse	oluyatıwçan tüldü	bizuyatıwçan tülbüz	sizuyatıwçan tülsüz	alauyatıwçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)does he usually wake?	menuyatıwçanmıma? uyatıwçanmamı?	senuyatıwçanmısa?	oluyatıwçanmıdı?	bizuyatıwçanmıbız? uyatıwçanbızmı?	sizuyatıwçanmısız?	alauyatıwçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)doesn't he usually wake?	menuyatıwçan tülmüme?	senuyatıwçan tülmüse?	oluyatıwçan tülmüdü?	bizuyatıwçan tülmübüz?	sizuyatıwçan tülmüsüz?	alauyatıwçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has woken and remains so			oluyatıbdı			alauyatıbdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he woken?			oluyatıbmıdı?			alauyatıbmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of waking	menuyata turama	senuyata turasa	oluyata turadı	bizuyata turabız	sizuyata turasız	alauyata turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of waking	menuyata turmayma	senuyata turmaysa	oluyata turmaydı	bizuyata turmaybız	sizuyata turmaysız	alauyata turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of waking?	menuyata turamıma? uyata turamamı?	senuyata turamısa?	oluyata turamıdı?	bizuyata turamıbız? uyata turabızmı?	sizuyata turamısız?	alauyata turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of waking?	menuyata turmaymıma? uyata turmaymamı?	senuyata turmaymısa?	oluyata turmaymıdı?	bizuyata turmaymıbız? uyata turmaybızmı?	sizuyata turmaymısız?	alauyata turmaymıdıla?
Simple past (definite)he woke	menuyatdım	senuyatdıng	oluyatdı	bizuyatdıq	sizuyatdığız	alauyatdıla
Simple past (definite)he didn't wake	menuyatmadım	senuyatmadıng	oluyatmadı	bizuyatmadıq	sizuyatmadığız	alauyatmadıla
Simple past (definite)did he wake?	menuyatdımmı?	senuyatdıngmı?	oluyatdımı?	bizuyatdıqmı?	sizuyatdığızmı?	alauyatdılamı?
Simple past (definite)didn't he wake?	menuyatmadımmı?	senuyatmadıngmı?	oluyatmadımı?	bizuyatmadıqmı?	sizuyatmadığızmı?	alauyatmadılamı?
Perfect (past indefinite)he has woken	menuyathanma	senuyathansa	oluyathandı	bizuyathanbız	sizuyathansız	alauyathandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't woken	menuyatmağanma	senuyatmağansa	oluyatmağandı	bizuyatmağanbız	sizuyatmağansız	alauyatmağandıla
Perfect (past indefinite)has he woken?	menuyathanmıma? uyathanmamı?	senuyathanmısa?	oluyathanmıdı?	bizuyathanmıbız? uyathanbızmı?	sizuyathanmısız?	alauyathanmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he woken?	menuyatmağanmıma? uyatmağanmamı?	senuyatmağanmısa?	oluyatmağanmıdı?	bizuyatmağanmıbız? uyatmağanbızmı?	sizuyatmağanmısız?	alauyatmağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will wake	menuyatırma	senuyatırsa	oluyatır	bizuyatırbız	sizuyatırsız	alauyatırla
Indefinite future (future I)he won't wake	menuyatmazma	senuyatmazsa	oluyatmaz	bizuyatmazbız	sizuyatmazsız	alauyatmazla
Indefinite future (future I)will he wake?	menuyatırmıma? uyatırmamı?	senuyatırmısa?	oluyatırmı?	bizuyatırmıbız? uyatırbızmı?	sizuyatırmısız?	alauyatırmıla?
Indefinite future (future I)won't he wake?	menuyatmazmıma? uyatmazmamı?	senuyatmazmısa?	oluyatmazmı?	bizuyatmazmıbız? uyatmazbızmı?	sizuyatmazmısız?	alauyatmazmıla?
Definite future (future II)he is going to wake	menuyatırıqma	senuyatırıqsa	oluyatırıqdı	bizuyatırıqbız	sizuyatırıqsız	alauyatırıqdıla
Definite future (future II)he is not going to wake	menuyatırıq tülme	senuyatırıq tülse	oluyatırıq tüldü	bizuyatırıq tülbüz	sizuyatırıq tülsüz	alauyatırıq tüldüle
Definite future (future II)is he going to wake?	menuyatırıqmıma? uyatırıqmamı?	senuyatırıqmısa?	oluyatırıqmıdı?	bizuyatırıqmıbız? uyatırıqbızmı?	sizuyatırıqmısız?	alauyatırıqmıdıla?
Definite future (future II)isn't he going to wake?	menuyatırıq tülmüme?	senuyatırıq tülmüse?	oluyatırıq tülmüdü?	bizuyatırıq tülmübüz?	sizuyatırıq tülmüsüz?	alauyatırıq tülmüdüle?

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of uyatırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had woken	menuyathan edimuyathanem	senuyathan edinguyathaneng	oluyathan ediuyathaned	bizuyathan edikuyathanek	sizuyathan edigizuyathanegiz	alauyathan edileuyathanelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't woken	menuyatmağan edimuyatmağanem	senuyatmağan edinguyatmağaneng	oluyatmağan ediuyatmağaned	bizuyatmağan edikuyatmağanek	sizuyatmağan edigizuyatmağanegiz	alauyatmağan edileuyatmağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was waking	menuyata edimuyataem	senuyata edinguyataeng	oluyata ediuyataed	bizuyata edikuyataek	sizuyata edigizuyataegiz	alauyata edileuyataelle
Past continuous (imperfect)he wasn't waking	menuyatmay edimuyatmayem	senuyatmay edinguyatmayeng	oluyatmay ediuyatmayed	bizuyatmay edikuyatmayek	sizuyatmay edigizuyatmayegiz	alauyatmay edileuyatmayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to wake	menuyatıwçan edimuyatıwçanem	senuyatıwçan edinguyatıwçaneng	oluyatıwçan ediuyatıwçaned	bizuyatıwçan edikuyatıwçanek	sizuyatıwçan edigizuyatıwçanegiz	alauyatıwçan edileuyatıwçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to wake	menuyatıwçan tül edimuyatıwçan tül em	senuyatıwçan tül edinguyatıwçan tül eng	oluyatıwçan tül ediuyatıwçan tül ed	bizuyatıwçan tül edikuyatıwçan tül ek	sizuyatıwçan tül edigizuyatıwçan tül egiz	alauyatıwçan tül edileuyatıwçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had woken and remained so			oluyatıb edi			alauyatıb edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't woken			oluyatıb tül edi			alauyatıb tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of waking	menuyata tura edimuyata turaem	senuyata tura edinguyata turaeng	oluyata tura ediuyata turaed	bizuyata tura edikuyata turaek	sizuyata tura edigizuyata turaegiz	alauyata tura edileuyata turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of waking	menuyata turmay edimuyata turmayem	senuyata turmay edinguyata turmayeng	oluyata turmay ediuyata turmayed	bizuyata turmay edikuyata turmayek	sizuyata turmay edigizuyata turmayegiz	alauyata turmay edileuyata turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would wake	menuyatır edimuyatır em	senuyatır edinguyatır eng	oluyatır ediuyatır ed	bizuyatır edikuyatır ek	sizuyatır edigizuyatır egiz	alauyatır edileuyatır elle
Conditional result (would)he wouldn't wake	menuyatmaz edimuyatmaz em	senuyatmaz edinguyatmaz eng	oluyatmaz ediuyatmaz ed	bizuyatmaz edikuyatmaz ek	sizuyatmaz edigizuyatmaz egiz	alauyatmaz edileuyatmaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have woken	menuyatırıq edimuyatırıq em	senuyatırıq edinguyatırıq eng	oluyatırıq ediuyatırıq ed	bizuyatırıq edikuyatırıq ek	sizuyatırıq edigizuyatırıq egiz	alauyatırıq edileuyatırıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have woken	menuyatırıq tül edimuyatırıq tül em	senuyatırıq tül edinguyatırıq tül eng	oluyatırıq tül ediuyatırıq tül ed	bizuyatırıq tül edikuyatırıq tül ek	sizuyatırıq tül edigizuyatırıq tül egiz	alauyatırıq tül edileuyatırıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of uyatırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he wakes	menuyatsam	senuyatsang	oluyatsa	bizuyatsaq	sizuyatsağız	alauyatsala
Conditionalif he doesn't wake	menuyatmasam	senuyatmasang	oluyatmasa	bizuyatmasaq	sizuyatmasağız	alauyatmasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is waking	menuyata esem	senuyata eseng	oluyata ese	bizuyata esek	sizuyata esegiz	alauyata esele
Conditional, present realif he is not waking	menuyatmay esem	senuyatmay eseng	oluyatmay ese	bizuyatmay esek	sizuyatmay esegiz	alauyatmay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he woke	menuyatsam ediuyatsam ed	senuyatsang ediuyatsang ed	oluyatsa ediuyatsaed	bizuyatsaq ediuyatsaq ed	sizuyatsağız ediuyatsağız ed	alauyatsala ediuyatsalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't wake	menuyatmasam ediuyatmasam ed	senuyatmasang ediuyatmasang ed	oluyatmasa ediuyatmasaed	bizuyatmasaq ediuyatmasaq ed	sizuyatmasağız ediuyatmasağız ed	alauyatmasala ediuyatmasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past¹if he woke	menuyatdım esem	senuyatdıng eseng	oluyatdı ese	bizuyatdıq esek	sizuyatdığız esegiz	alauyatdıla esele
Conditional, definite past¹if he didn't wake	menuyatmadım esem	senuyatmadıng eseng	oluyatmadı ese	bizuyatmadıq esek	sizuyatmadığız esegiz	alauyatmadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he did wake (indeed)	menuyathan esem	senuyathan eseng	oluyathan ese	bizuyathan esek	sizuyathan esegiz	alauyathan esele
Conditional, past realif he didn't wake (indeed)	menuyatmağan esem	senuyatmağan eseng	oluyatmağan ese	bizuyatmağan esek	sizuyatmağan esegiz	alauyatmağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had woken	menuyathan bolsam	senuyathan bolsang	oluyathan bolsa	bizuyathan bolsaq	sizuyathan bolsağız	alauyathan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't woken	menuyatmağan bolsam	senuyatmağan bolsang	oluyatmağan bolsa	bizuyatmağan bolsaq	sizuyatmağan bolsağız	alauyatmağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had woken	menuyathan bolsam ediuyathan bolsam ed	senuyathan bolsang ediuyathan bolsang ed	oluyathan bolsa ediuyathan bolsaed	bizuyathan bolsaq ediuyathan bolsaq ed	sizuyathan bolsağız ediuyathan bolsağız ed	alauyathan bolsala ediuyathan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't woken	menuyatmağan bolsam ediuyatmağan bolsam ed	senuyatmağan bolsang ediuyatmağan bolsang ed	oluyatmağan bolsa ediuyatmağan bolsaed	bizuyatmağan bolsaq ediuyatmağan bolsaq ed	sizuyatmağan bolsağız ediuyatmağan bolsağız ed	alauyatmağan bolsala ediuyatmağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will wake	menuyatır esem	senuyatır eseng	oluyatır ese	bizuyatır esek	sizuyatır esegiz	alauyatır esele
Conditional, aoristif he won't wake	menuyatmaz esem	senuyatmaz eseng	oluyatmaz ese	bizuyatmaz esek	sizuyatmaz esegiz	alauyatmaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to wake	menuyatırıq esem	senuyatırıq eseng	oluyatırıq ese	bizuyatırıq esek	sizuyatırıq esegiz	alauyatırıq esele
Conditional, futureif he is not going to wake	menuyatırıq tül esem	senuyatırıq tül eseng	oluyatırıq tül ese	bizuyatırıq tül esek	sizuyatırıq tül esegiz	alauyatırıq tül esele
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to wake	menuyatırıq bolsam	senuyatırıq bolsang	oluyatırıq bolsa	bizuyatırıq bolsaq	sizuyatırıq bolsağız	alauyatırıq bolsala
Conditional, counterfactual futureif he were not going to wake	menuyatmazlıq bolsam	senuyatmazlıq bolsang	oluyatmazlıq bolsa	bizuyatmazlıq bolsaq	sizuyatmazlıq bolsağız	alauyatmazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso uyatdıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of uyatırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be waking	menuyata bolurma	senuyata bolursa	oluyata bolur	bizuyata bolurbuz	sizuyata bolursuz	alauyata bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be waking	menuyatmay bolurma	senuyatmay bolursa	oluyatmay bolur	bizuyatmay bolurbuz	sizuyatmay bolursuz	alauyatmay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of waking	menuyata tura bolurma	senuyata tura bolursa	oluyata tura bolur	bizuyata tura bolurbuz	sizuyata tura bolursuz	alauyata tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not waking	menuyatmay tura bolurma	senuyatmay tura bolursa	oluyatmay tura bolur	bizuyatmay tura bolurbuz	sizuyatmay tura bolursuz	alauyatmay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have woken	menuyathan bolurma	senuyathan bolursa	oluyathan bolur	bizuyathan bolurbuz	sizuyathan bolursuz	alauyathan bolurla
Inference (must have)he must not have woken	menuyatmağan bolurma	senuyatmağan bolursa	oluyatmağan bolur	bizuyatmağan bolurbuz	sizuyatmağan bolursuz	alauyatmağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to wake	menuyatırıq bolurma	senuyatırıq bolursa	oluyatırıq bolur	bizuyatırıq bolurbuz	sizuyatırıq bolursuz	alauyatırıq bolurla
Inference, future (must be going to)he must not be going to wake	menuyatmazlıq bolurma	senuyatmazlıq bolursa	oluyatmazlıq bolur	bizuyatmazlıq bolurbuz	sizuyatmazlıq bolursuz	alauyatmazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of uyatırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it wake	menuyatayım	senuyat!	oluyatsın	bizuyatayıq	sizuyatığız!	alauyatsınla
Commands & suggestionslet him/her/it not wake	menuyatmayım	senuyatma!	oluyatmasın	bizuyatmayıq	sizuyatmağız!	alauyatmasınla
Commands & suggestionsshould he wake?	menuyatayımmı?		oluyatsınmı?	bizuyatayıqmı?		alauyatsınlamı?
Commands & suggestionsshould he not wake?	menuyatmayımmı?		oluyatmasınmı?	bizuyatmayıqmı?		alauyatmasınlamı?
Requestsdo let him/her/it wake		senuyatçı²	oluyatsınçı		sizuyatçığız	alauyatsınlaçı
Requestsdo let him/her/it not wake		senuyatmaçı²	oluyatmasınçı		sizuyatmaçığız	alauyatmasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you wake		senuyathınuyathı
Blessings & curses — may you…may you not wake		senuyatmağınuyatmağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he woke	menuyathay edim uyatha edim	senuyathay eding uyatha eding	oluyathay edi uyatha edi	bizuyathay edik uyatha edik	sizuyathay edigiz uyatha edigiz	alauyathay edile uyatha edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he did not wake	menuyatmağay edim uyatmağa edim	senuyatmağay eding uyatmağa eding	oluyatmağay edi uyatmağa edi	bizuyatmağay edik uyatmağa edik	sizuyatmağay edigiz uyatmağa edigiz	alauyatmağay edile uyatmağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to wake	menuyatmağa qoyayımuyatma qoyayım	senuyatmağa qoy!uyatma qoy!	oluyatmağa qoysunuyatma qoysun	bizuyatmağa qoyayıquyatma qoyayıq	sizuyatmağa qoyuğuz!uyatma qoyuğuz!	alauyatmağa qoysunlauyatma qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to wake	menuyatmağa qoymayımuyatma qoymayım	senuyatmağa qoyma!uyatma qoyma!	oluyatmağa qoymasınuyatma qoymasın	bizuyatmağa qoymayıquyatma qoymayıq	sizuyatmağa qoymağız!uyatma qoymağız!	alauyatmağa qoymasınlauyatma qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to wake?	menuyatmağa qoyayımmı?uyatma qoyayımmı?		oluyatmağa qoysunmu?uyatma qoysunmu?	bizuyatmağa qoyayıqmı?uyatma qoyayıqmı?		alauyatmağa qoysunlamı?uyatma qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to wake?	menuyatmağa qoymayımmı?uyatma qoymayımmı?		oluyatmağa qoymasınmı?uyatma qoymasınmı?	bizuyatmağa qoymayıqmı?uyatma qoymayıqmı?		alauyatmağa qoymasınlamı?uyatma qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to wake	menuyatmağa qoyamauyatma qoyama	senuyatmağa qoyasauyatma qoyasa	oluyatmağa qoyadıuyatma qoyadı	bizuyatmağa qoyabızuyatma qoyabız	sizuyatmağa qoyasızuyatma qoyasız	alauyatmağa qoyadılauyatma qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to wake	menuyatmağa qoymaymauyatma qoymayma	senuyatmağa qoymaysauyatma qoymaysa	oluyatmağa qoymaydıuyatma qoymaydı	bizuyatmağa qoymaybızuyatma qoymaybız	sizuyatmağa qoymaysızuyatma qoymaysız	alauyatmağa qoymaydılauyatma qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to wake?	menuyatmağa qoyamıma?uyatma qoyamıma?	senuyatmağa qoyamısa?uyatma qoyamısa?	oluyatmağa qoyamıdı?uyatma qoyamıdı?	bizuyatmağa qoyamıbız?uyatma qoyamıbız?	sizuyatmağa qoyamısız?uyatma qoyamısız?	alauyatmağa qoyamıdıla?uyatma qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to wake?	menuyatmağa qoymaymıma?uyatma qoymaymıma?	senuyatmağa qoymaymısa?uyatma qoymaymısa?	oluyatmağa qoymaymıdı?uyatma qoymaymıdı?	bizuyatmağa qoymaymıbız?uyatma qoymaymıbız?	sizuyatmağa qoymaymısız?uyatma qoymaymısız?	alauyatmağa qoymaymıdıla?uyatma qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to wake	menuyatmağa qoydumuyatma qoydum	senuyatmağa qoydunguyatma qoydung	oluyatmağa qoyduuyatma qoydu	bizuyatmağa qoyduquyatma qoyduq	sizuyatmağa qoyduğuzuyatma qoyduğuz	alauyatmağa qoydulauyatma qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to wake	menuyatmağa qoymadımuyatma qoymadım	senuyatmağa qoymadınguyatma qoymadıng	oluyatmağa qoymadıuyatma qoymadı	bizuyatmağa qoymadıquyatma qoymadıq	sizuyatmağa qoymadığızuyatma qoymadığız	alauyatmağa qoymadılauyatma qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to wake?	menuyatmağa qoydummu?uyatma qoydummu?	senuyatmağa qoydungmu?uyatma qoydungmu?	oluyatmağa qoydumu?uyatma qoydumu?	bizuyatmağa qoyduqmu?uyatma qoyduqmu?	sizuyatmağa qoyduğuzmu?uyatma qoyduğuzmu?	alauyatmağa qoydulamı?uyatma qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to wake?	menuyatmağa qoymadımmı?uyatma qoymadımmı?	senuyatmağa qoymadıngmı?uyatma qoymadıngmı?	oluyatmağa qoymadımı?uyatma qoymadımı?	bizuyatmağa qoymadıqmı?uyatma qoymadıqmı?	sizuyatmağa qoymadığızmı?uyatma qoymadığızmı?	alauyatmağa qoymadılamı?uyatma qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of uyatırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can wake	menuyatalama	senuyatalasa	oluyataladı	bizuyatalabız	sizuyatalasız	alauyataladıla
Ability — presenthe can't wake	menuyatalmayma	senuyatalmaysa	oluyatalmaydı	bizuyatalmaybız	sizuyatalmaysız	alauyatalmaydıla
Ability — presentcan he wake?	menuyatalamıma? uyatalamamı?	senuyatalamısa?	oluyatalamıdı?	bizuyatalamıbız? uyatalabızmı?	sizuyatalamısız?	alauyatalamıdıla?
Ability — presentcan't he wake?	menuyatalmaymıma? uyatalmaymamı?	senuyatalmaymısa?	oluyatalmaymıdı?	bizuyatalmaymıbız? uyatalmaybızmı?	sizuyatalmaymısız?	alauyatalmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can wake	menuyatalsam	senuyatalsang	oluyatalsa	bizuyatalsaq	sizuyatalsağız	alauyatalsala
Ability — if I can…if he can't wake	menuyatalmasam	senuyatalmasang	oluyatalmasa	bizuyatalmasaq	sizuyatalmasağız	alauyatalmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to wake	menuyataldım	senuyataldıng	oluyataldı	bizuyataldıq	sizuyataldığız	alauyataldıla
Ability — simple pasthe could not wake	menuyatalmadım	senuyatalmadıng	oluyatalmadı	bizuyatalmadıq	sizuyatalmadığız	alauyatalmadıla
Ability — simple pastwas he able to wake?	menuyataldımmı?	senuyataldıngmı?	oluyataldımı?	bizuyataldıqmı?	sizuyataldığızmı?	alauyataldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he wake?	menuyatalmadımmı?	senuyatalmadıngmı?	oluyatalmadımı?	bizuyatalmadıqmı?	sizuyatalmadığızmı?	alauyatalmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to wake	menuyatalğanma	senuyatalğansa	oluyatalğandı	bizuyatalğanbız	sizuyatalğansız	alauyatalğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to wake	menuyatalmağanma	senuyatalmağansa	oluyatalmağandı	bizuyatalmağanbız	sizuyatalmağansız	alauyatalmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to wake?	menuyatalğanmıma? uyatalğanmamı?	senuyatalğanmısa?	oluyatalğanmıdı?	bizuyatalğanmıbız? uyatalğanbızmı?	sizuyatalğanmısız?	alauyatalğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to wake?	menuyatalmağanmıma? uyatalmağanmamı?	senuyatalmağanmısa?	oluyatalmağanmıdı?	bizuyatalmağanmıbız? uyatalmağanbızmı?	sizuyatalmağanmısız?	alauyatalmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to wake	menuyatalğan edimuyatalğanem	senuyatalğan edinguyatalğaneng	oluyatalğan ediuyatalğaned	bizuyatalğan edikuyatalğanek	sizuyatalğan edigizuyatalğanegiz	alauyatalğan edileuyatalğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to wake	menuyatalmağan edimuyatalmağanem	senuyatalmağan edinguyatalmağaneng	oluyatalmağan ediuyatalmağaned	bizuyatalmağan edikuyatalmağanek	sizuyatalmağan edigizuyatalmağanegiz	alauyatalmağan edileuyatalmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could wake	menuyatala edimuyatalaem	senuyatala edinguyatalaeng	oluyatala ediuyatalaed	bizuyatala edikuyatalaek	sizuyatala edigizuyatalaegiz	alauyatala edileuyatalaelle
Ability — past backgroundhe could not wake	menuyatalmay edimuyatalmayem	senuyatalmay edinguyatalmayeng	oluyatalmay ediuyatalmayed	bizuyatalmay edikuyatalmayek	sizuyatalmay edigizuyatalmayegiz	alauyatalmay edileuyatalmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to wake	menuyatalırma	senuyatalırsa	oluyatalır	bizuyatalırbız	sizuyatalırsız	alauyatalırla
Ability — future Ihe won't be able to wake	menuyatalmazma	senuyatalmazsa	oluyatalmaz	bizuyatalmazbız	sizuyatalmazsız	alauyatalmazla
Ability — future Iwill he be able to wake?	menuyatalırmıma? uyatalırmamı?	senuyatalırmısa?	oluyatalırmı?	bizuyatalırmıbız? uyatalırbızmı?	sizuyatalırmısız?	alauyatalırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to wake?	menuyatalmazmıma? uyatalmazmamı?	senuyatalmazmısa?	oluyatalmazmı?	bizuyatalmazmıbız? uyatalmazbızmı?	sizuyatalmazmısız?	alauyatalmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to wake	menuyatallıqma	senuyatallıqsa	oluyatallıqdı	bizuyatallıqbız	sizuyatallıqsız	alauyatallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to wake	menuyatallıq tülme	senuyatallıq tülse	oluyatallıq tüldü	bizuyatallıq tülbüz	sizuyatallıq tülsüz	alauyatallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to wake?	menuyatallıqmıma? uyatallıqmamı?	senuyatallıqmısa?	oluyatallıqmıdı?	bizuyatallıqmıbız? uyatallıqbızmı?	sizuyatallıqmısız?	alauyatallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to wake?	menuyatallıq tülmüme?	senuyatallıq tülmüse?	oluyatallıq tülmüdü?	bizuyatallıq tülmübüz?	sizuyatallıq tülmüsüz?	alauyatallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to wake	menuyatalır edimuyatalır em	senuyatalır edinguyatalır eng	oluyatalır ediuyatalır ed	bizuyatalır edikuyatalır ek	sizuyatalır edigizuyatalır egiz	alauyatalır edileuyatalır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to wake	menuyatalmaz edimuyatalmaz em	senuyatalmaz edinguyatalmaz eng	oluyatalmaz ediuyatalmaz ed	bizuyatalmaz edikuyatalmaz ek	sizuyatalmaz edigizuyatalmaz egiz	alauyatalmaz edileuyatalmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to wake		senuyatalğınuyatalğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to wake		senuyatalmağınuyatalmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of uyatırğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be waking	menuyata bolmazma	senuyata bolmazsa	oluyata bolmaz	bizuyata bolmazbız	sizuyata bolmazsız	alauyata bolmazla
Inference, present — double negationhe must be waking (emphatic)	menuyatmay bolmazma	senuyatmay bolmazsa	oluyatmay bolmaz	bizuyatmay bolmazbız	sizuyatmay bolmazsız	alauyatmay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of waking	menuyata tura bolmazma	senuyata tura bolmazsa	oluyata tura bolmaz	bizuyata tura bolmazbız	sizuyata tura bolmazsız	alauyata tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not waking (emphatic)	menuyatmay tura bolmazma	senuyatmay tura bolmazsa	oluyatmay tura bolmaz	bizuyatmay tura bolmazbız	sizuyatmay tura bolmazsız	alauyatmay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not waking	menuyatmay turama	senuyatmay turasa	oluyatmay turadı	bizuyatmay turabız	sizuyatmay turasız	alauyatmay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not waking	menuyatmay turmayma	senuyatmay turmaysa	oluyatmay turmaydı	bizuyatmay turmaybız	sizuyatmay turmaysız	alauyatmay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not waking?	menuyatmay turmaymıma	senuyatmay turmaymısa	oluyatmay turmaymıdı	bizuyatmay turmaymıbız	sizuyatmay turmaymısız	alauyatmay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have woken	menuyathan bolmazma	senuyathan bolmazsa	oluyathan bolmaz	bizuyathan bolmazbız	sizuyathan bolmazsız	alauyathan bolmazla
Inference — double negationhe must have woken (emphatic)	menuyatmağan bolmazma	senuyatmağan bolmazsa	oluyatmağan bolmaz	bizuyatmağan bolmazbız	sizuyatmağan bolmazsız	alauyatmağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had woken	menuyathan bolmasam	senuyathan bolmasang	oluyathan bolmasa	bizuyathan bolmasaq	sizuyathan bolmasağız	alauyathan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't woken	menuyatmağan bolmasam	senuyatmağan bolmasang	oluyatmağan bolmasa	bizuyatmağan bolmasaq	sizuyatmağan bolmasağız	alauyatmağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to wake	menuyatırıq bolmazma	senuyatırıq bolmazsa	oluyatırıq bolmaz	bizuyatırıq bolmazbız	sizuyatırıq bolmazsız	alauyatırıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to wake (emphatic)	menuyatmazlıq bolmazma	senuyatmazlıq bolmazsa	oluyatmazlıq bolmaz	bizuyatmazlıq bolmazbız	sizuyatmazlıq bolmazsız	alauyatmazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to wake	menuyatırıq bolmasam	senuyatırıq bolmasang	oluyatırıq bolmasa	bizuyatırıq bolmasaq	sizuyatırıq bolmasağız	alauyatırıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to wake	menuyatmazlıq bolmasam	senuyatmazlıq bolmasang	oluyatmazlıq bolmasa	bizuyatmazlıq bolmasaq	sizuyatmazlıq bolmasağız	alauyatmazlıq bolmasala