uwalırğa
/uwalɯrʁa/
1. to be broken, to be smashed, to crumble, to be ground fine
- küzgü qabırğadan tüşüb uwalğandı — the mirror slipped off the wall and smashed
- gırjın uwalıb baradı — the bread is crumbling
- uwalıb qalırğa — to be smashed
2. to hurt oneself badly, to injure or break a limb
- jığılıb uwalırğa — to fall and injure oneself badly
- ayağı uwalğandı — his leg is broken
- ol uwalıb qalğandı — he has hurt himself badly
3. to be worn out, to be at the end of one's strength
- işden uwalırğa — to be worn out by work
- uwalıb kelirge — to come home worn out
- men uwalğanma — I am worn out
Conjugation
Common forms
- uwaladıhe is being broken
- uwaldıhe was broken
- uwalğandıhe has been broken
- uwalırhe will be broken
- uwallıqdıhe is going to be broken
- uwala edihe was being broken
- uwalsaif he is broken
- uwal!be broken!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is being broken | menuwalama | senuwalasa | oluwaladı | bizuwalabız | sizuwalasız | alauwaladıla |
| Present (simple & continuous)he is not being broken | menuwalmayma | senuwalmaysa | oluwalmaydı | bizuwalmaybız | sizuwalmaysız | alauwalmaydıla |
| Present (simple & continuous)is he being broken? | menuwalamıma? uwalamamı? | senuwalamısa? | oluwalamıdı? | bizuwalamıbız? uwalabızmı? | sizuwalamısız? | alauwalamıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he being broken? | menuwalmaymıma? uwalmaymamı? | senuwalmaymısa? | oluwalmaymıdı? | bizuwalmaymıbız? uwalmaybızmı? | sizuwalmaymısız? | alauwalmaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he is usually broken | menuwalıwçanma | senuwalıwçansa | oluwalıwçandı | bizuwalıwçanbız | sizuwalıwçansız | alauwalıwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he is not usually broken | menuwalıwçan tülme | senuwalıwçan tülse | oluwalıwçan tüldü | bizuwalıwçan tülbüz | sizuwalıwçan tülsüz | alauwalıwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)is he usually broken? | menuwalıwçanmıma? uwalıwçanmamı? | senuwalıwçanmısa? | oluwalıwçanmıdı? | bizuwalıwçanmıbız? uwalıwçanbızmı? | sizuwalıwçanmısız? | alauwalıwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)isn't he usually broken? | menuwalıwçan tülmüme? | senuwalıwçan tülmüse? | oluwalıwçan tülmüdü? | bizuwalıwçan tülmübüz? | sizuwalıwçan tülmüsüz? | alauwalıwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has been broken and remains so | oluwalıbdı | alauwalıbdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he been broken? | oluwalıbmıdı? | alauwalıbmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of being broken | menuwala turama | senuwala turasa | oluwala turadı | bizuwala turabız | sizuwala turasız | alauwala turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of being broken | menuwala turmayma | senuwala turmaysa | oluwala turmaydı | bizuwala turmaybız | sizuwala turmaysız | alauwala turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of being broken? | menuwala turamıma? uwala turamamı? | senuwala turamısa? | oluwala turamıdı? | bizuwala turamıbız? uwala turabızmı? | sizuwala turamısız? | alauwala turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of being broken? | menuwala turmaymıma? uwala turmaymamı? | senuwala turmaymısa? | oluwala turmaymıdı? | bizuwala turmaymıbız? uwala turmaybızmı? | sizuwala turmaymısız? | alauwala turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he was broken | menuwaldım | senuwaldıng | oluwaldı | bizuwaldıq | sizuwaldığız | alauwaldıla |
| Simple past (definite)he wasn't broken | menuwalmadım | senuwalmadıng | oluwalmadı | bizuwalmadıq | sizuwalmadığız | alauwalmadıla |
| Simple past (definite)was he broken? | menuwaldımmı? | senuwaldıngmı? | oluwaldımı? | bizuwaldıqmı? | sizuwaldığızmı? | alauwaldılamı? |
| Simple past (definite)wasn't he broken? | menuwalmadımmı? | senuwalmadıngmı? | oluwalmadımı? | bizuwalmadıqmı? | sizuwalmadığızmı? | alauwalmadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has been broken | menuwalğanma | senuwalğansa | oluwalğandı | bizuwalğanbız | sizuwalğansız | alauwalğandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't been broken | menuwalmağanma | senuwalmağansa | oluwalmağandı | bizuwalmağanbız | sizuwalmağansız | alauwalmağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he been broken? | menuwalğanmıma? uwalğanmamı? | senuwalğanmısa? | oluwalğanmıdı? | bizuwalğanmıbız? uwalğanbızmı? | sizuwalğanmısız? | alauwalğanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he been broken? | menuwalmağanmıma? uwalmağanmamı? | senuwalmağanmısa? | oluwalmağanmıdı? | bizuwalmağanmıbız? uwalmağanbızmı? | sizuwalmağanmısız? | alauwalmağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will be broken | menuwalırma | senuwalırsa | oluwalır | bizuwalırbız | sizuwalırsız | alauwalırla |
| Indefinite future (future I)he won't be broken | menuwalmazma | senuwalmazsa | oluwalmaz | bizuwalmazbız | sizuwalmazsız | alauwalmazla |
| Indefinite future (future I)will he be broken? | menuwalırmıma? uwalırmamı? | senuwalırmısa? | oluwalırmı? | bizuwalırmıbız? uwalırbızmı? | sizuwalırmısız? | alauwalırmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he be broken? | menuwalmazmıma? uwalmazmamı? | senuwalmazmısa? | oluwalmazmı? | bizuwalmazmıbız? uwalmazbızmı? | sizuwalmazmısız? | alauwalmazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to be broken | menuwallıqma | senuwallıqsa | oluwallıqdı | bizuwallıqbız | sizuwallıqsız | alauwallıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to be broken | menuwallıq tülme | senuwallıq tülse | oluwallıq tüldü | bizuwallıq tülbüz | sizuwallıq tülsüz | alauwallıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to be broken? | menuwallıqmıma? uwallıqmamı? | senuwallıqmısa? | oluwallıqmıdı? | bizuwallıqmıbız? uwallıqbızmı? | sizuwallıqmısız? | alauwallıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to be broken? | menuwallıq tülmüme? | senuwallıq tülmüse? | oluwallıq tülmüdü? | bizuwallıq tülmübüz? | sizuwallıq tülmüsüz? | alauwallıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had been broken | menuwalğan edimuwalğanem | senuwalğan edinguwalğaneng | oluwalğan ediuwalğaned | bizuwalğan edikuwalğanek | sizuwalğan edigizuwalğanegiz | alauwalğan edileuwalğanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't been broken | menuwalmağan edimuwalmağanem | senuwalmağan edinguwalmağaneng | oluwalmağan ediuwalmağaned | bizuwalmağan edikuwalmağanek | sizuwalmağan edigizuwalmağanegiz | alauwalmağan edileuwalmağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was being broken | menuwala edimuwalaem | senuwala edinguwalaeng | oluwala ediuwalaed | bizuwala edikuwalaek | sizuwala edigizuwalaegiz | alauwala edileuwalaelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't being broken | menuwalmay edimuwalmayem | senuwalmay edinguwalmayeng | oluwalmay ediuwalmayed | bizuwalmay edikuwalmayek | sizuwalmay edigizuwalmayegiz | alauwalmay edileuwalmayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to be broken | menuwalıwçan edimuwalıwçanem | senuwalıwçan edinguwalıwçaneng | oluwalıwçan ediuwalıwçaned | bizuwalıwçan edikuwalıwçanek | sizuwalıwçan edigizuwalıwçanegiz | alauwalıwçan edileuwalıwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to be broken | menuwalıwçan tül edimuwalıwçan tül em | senuwalıwçan tül edinguwalıwçan tül eng | oluwalıwçan tül ediuwalıwçan tül ed | bizuwalıwçan tül edikuwalıwçan tül ek | sizuwalıwçan tül edigizuwalıwçan tül egiz | alauwalıwçan tül edileuwalıwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had been broken and remained so | oluwalıb edi | alauwalıb edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't been broken | oluwalıb tül edi | alauwalıb tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of being broken | menuwala tura edimuwala turaem | senuwala tura edinguwala turaeng | oluwala tura ediuwala turaed | bizuwala tura edikuwala turaek | sizuwala tura edigizuwala turaegiz | alauwala tura edileuwala turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of being broken | menuwala turmay edimuwala turmayem | senuwala turmay edinguwala turmayeng | oluwala turmay ediuwala turmayed | bizuwala turmay edikuwala turmayek | sizuwala turmay edigizuwala turmayegiz | alauwala turmay edileuwala turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would be broken | menuwalır edimuwalır em | senuwalır edinguwalır eng | oluwalır ediuwalır ed | bizuwalır edikuwalır ek | sizuwalır edigizuwalır egiz | alauwalır edileuwalır elle |
| Conditional result (would)he wouldn't be broken | menuwalmaz edimuwalmaz em | senuwalmaz edinguwalmaz eng | oluwalmaz ediuwalmaz ed | bizuwalmaz edikuwalmaz ek | sizuwalmaz edigizuwalmaz egiz | alauwalmaz edileuwalmaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have been broken | menuwallıq edimuwallıq em | senuwallıq edinguwallıq eng | oluwallıq ediuwallıq ed | bizuwallıq edikuwallıq ek | sizuwallıq edigizuwallıq egiz | alauwallıq edileuwallıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have been broken | menuwallıq tül edimuwallıq tül em | senuwallıq tül edinguwallıq tül eng | oluwallıq tül ediuwallıq tül ed | bizuwallıq tül edikuwallıq tül ek | sizuwallıq tül edigizuwallıq tül egiz | alauwallıq tül edileuwallıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he is broken | menuwalsam | senuwalsang | oluwalsa | bizuwalsaq | sizuwalsağız | alauwalsala |
| Conditionalif he is not broken | menuwalmasam | senuwalmasang | oluwalmasa | bizuwalmasaq | sizuwalmasağız | alauwalmasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is being broken | menuwala esem | senuwala eseng | oluwala ese | bizuwala esek | sizuwala esegiz | alauwala esele |
| Conditional, present realif he is not being broken | menuwalmay esem | senuwalmay eseng | oluwalmay ese | bizuwalmay esek | sizuwalmay esegiz | alauwalmay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he was broken | menuwalsam ediuwalsam ed | senuwalsang ediuwalsang ed | oluwalsa ediuwalsaed | bizuwalsaq ediuwalsaq ed | sizuwalsağız ediuwalsağız ed | alauwalsala ediuwalsalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't be broken | menuwalmasam ediuwalmasam ed | senuwalmasang ediuwalmasang ed | oluwalmasa ediuwalmasaed | bizuwalmasaq ediuwalmasaq ed | sizuwalmasağız ediuwalmasağız ed | alauwalmasala ediuwalmasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he was broken | menuwaldım esem | senuwaldıng eseng | oluwaldı ese | bizuwaldıq esek | sizuwaldığız esegiz | alauwaldıla esele |
| Conditional, definite past1if he wasn't broken | menuwalmadım esem | senuwalmadıng eseng | oluwalmadı ese | bizuwalmadıq esek | sizuwalmadığız esegiz | alauwalmadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he was broken (indeed) | menuwalğan esem | senuwalğan eseng | oluwalğan ese | bizuwalğan esek | sizuwalğan esegiz | alauwalğan esele |
| Conditional, past realif he wasn't broken (indeed) | menuwalmağan esem | senuwalmağan eseng | oluwalmağan ese | bizuwalmağan esek | sizuwalmağan esegiz | alauwalmağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had been broken | menuwalğan bolsam | senuwalğan bolsang | oluwalğan bolsa | bizuwalğan bolsaq | sizuwalğan bolsağız | alauwalğan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't been broken | menuwalmağan bolsam | senuwalmağan bolsang | oluwalmağan bolsa | bizuwalmağan bolsaq | sizuwalmağan bolsağız | alauwalmağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had been broken | menuwalğan bolsam ediuwalğan bolsam ed | senuwalğan bolsang ediuwalğan bolsang ed | oluwalğan bolsa ediuwalğan bolsaed | bizuwalğan bolsaq ediuwalğan bolsaq ed | sizuwalğan bolsağız ediuwalğan bolsağız ed | alauwalğan bolsala ediuwalğan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't been broken | menuwalmağan bolsam ediuwalmağan bolsam ed | senuwalmağan bolsang ediuwalmağan bolsang ed | oluwalmağan bolsa ediuwalmağan bolsaed | bizuwalmağan bolsaq ediuwalmağan bolsaq ed | sizuwalmağan bolsağız ediuwalmağan bolsağız ed | alauwalmağan bolsala ediuwalmağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will be broken | menuwalır esem | senuwalır eseng | oluwalır ese | bizuwalır esek | sizuwalır esegiz | alauwalır esele |
| Conditional, aoristif he won't be broken | menuwalmaz esem | senuwalmaz eseng | oluwalmaz ese | bizuwalmaz esek | sizuwalmaz esegiz | alauwalmaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to be broken | menuwallıq esem | senuwallıq eseng | oluwallıq ese | bizuwallıq esek | sizuwallıq esegiz | alauwallıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to be broken | menuwallıq tül esem | senuwallıq tül eseng | oluwallıq tül ese | bizuwallıq tül esek | sizuwallıq tül esegiz | alauwallıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to be broken | menuwallıq bolsam | senuwallıq bolsang | oluwallıq bolsa | bizuwallıq bolsaq | sizuwallıq bolsağız | alauwallıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to be broken | menuwalmazlıq bolsam | senuwalmazlıq bolsang | oluwalmazlıq bolsa | bizuwalmazlıq bolsaq | sizuwalmazlıq bolsağız | alauwalmazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso uwaldıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be being broken | menuwala bolurma | senuwala bolursa | oluwala bolur | bizuwala bolurbuz | sizuwala bolursuz | alauwala bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be being broken | menuwalmay bolurma | senuwalmay bolursa | oluwalmay bolur | bizuwalmay bolurbuz | sizuwalmay bolursuz | alauwalmay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of being broken | menuwala tura bolurma | senuwala tura bolursa | oluwala tura bolur | bizuwala tura bolurbuz | sizuwala tura bolursuz | alauwala tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not being broken | menuwalmay tura bolurma | senuwalmay tura bolursa | oluwalmay tura bolur | bizuwalmay tura bolurbuz | sizuwalmay tura bolursuz | alauwalmay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have been broken | menuwalğan bolurma | senuwalğan bolursa | oluwalğan bolur | bizuwalğan bolurbuz | sizuwalğan bolursuz | alauwalğan bolurla |
| Inference (must have)he must not have been broken | menuwalmağan bolurma | senuwalmağan bolursa | oluwalmağan bolur | bizuwalmağan bolurbuz | sizuwalmağan bolursuz | alauwalmağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to be broken | menuwallıq bolurma | senuwallıq bolursa | oluwallıq bolur | bizuwallıq bolurbuz | sizuwallıq bolursuz | alauwallıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to be broken | menuwalmazlıq bolurma | senuwalmazlıq bolursa | oluwalmazlıq bolur | bizuwalmazlıq bolurbuz | sizuwalmazlıq bolursuz | alauwalmazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it be broken | menuwalayım | senuwal! | oluwalsın | bizuwalayıq | sizuwalığız! | alauwalsınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not be broken | menuwalmayım | senuwalma! | oluwalmasın | bizuwalmayıq | sizuwalmağız! | alauwalmasınla |
| Commands & suggestionsshould he be broken? | menuwalayımmı? | oluwalsınmı? | bizuwalayıqmı? | alauwalsınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not be broken? | menuwalmayımmı? | oluwalmasınmı? | bizuwalmayıqmı? | alauwalmasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it be broken | senuwalçı2 | oluwalsınçı | sizuwalçığız | alauwalsınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not be broken | senuwalmaçı2 | oluwalmasınçı | sizuwalmaçığız | alauwalmasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you be broken | senuwalğınuwalğı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not be broken | senuwalmağınuwalmağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he were broken | menuwalğay edim uwalğa edim | senuwalğay eding uwalğa eding | oluwalğay edi uwalğa edi | bizuwalğay edik uwalğa edik | sizuwalğay edigiz uwalğa edigiz | alauwalğay edile uwalğa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he were not broken | menuwalmağay edim uwalmağa edim | senuwalmağay eding uwalmağa eding | oluwalmağay edi uwalmağa edi | bizuwalmağay edik uwalmağa edik | sizuwalmağay edigiz uwalmağa edigiz | alauwalmağay edile uwalmağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to be broken | menuwalmağa qoyayımuwalma qoyayım | senuwalmağa qoy!uwalma qoy! | oluwalmağa qoysunuwalma qoysun | bizuwalmağa qoyayıquwalma qoyayıq | sizuwalmağa qoyuğuz!uwalma qoyuğuz! | alauwalmağa qoysunlauwalma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to be broken | menuwalmağa qoymayımuwalma qoymayım | senuwalmağa qoyma!uwalma qoyma! | oluwalmağa qoymasınuwalma qoymasın | bizuwalmağa qoymayıquwalma qoymayıq | sizuwalmağa qoymağız!uwalma qoymağız! | alauwalmağa qoymasınlauwalma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to be broken? | menuwalmağa qoyayımmı?uwalma qoyayımmı? | oluwalmağa qoysunmu?uwalma qoysunmu? | bizuwalmağa qoyayıqmı?uwalma qoyayıqmı? | alauwalmağa qoysunlamı?uwalma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to be broken? | menuwalmağa qoymayımmı?uwalma qoymayımmı? | oluwalmağa qoymasınmı?uwalma qoymasınmı? | bizuwalmağa qoymayıqmı?uwalma qoymayıqmı? | alauwalmağa qoymasınlamı?uwalma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to be broken | menuwalmağa qoyamauwalma qoyama | senuwalmağa qoyasauwalma qoyasa | oluwalmağa qoyadıuwalma qoyadı | bizuwalmağa qoyabızuwalma qoyabız | sizuwalmağa qoyasızuwalma qoyasız | alauwalmağa qoyadılauwalma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to be broken | menuwalmağa qoymaymauwalma qoymayma | senuwalmağa qoymaysauwalma qoymaysa | oluwalmağa qoymaydıuwalma qoymaydı | bizuwalmağa qoymaybızuwalma qoymaybız | sizuwalmağa qoymaysızuwalma qoymaysız | alauwalmağa qoymaydılauwalma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to be broken? | menuwalmağa qoyamıma?uwalma qoyamıma? | senuwalmağa qoyamısa?uwalma qoyamısa? | oluwalmağa qoyamıdı?uwalma qoyamıdı? | bizuwalmağa qoyamıbız?uwalma qoyamıbız? | sizuwalmağa qoyamısız?uwalma qoyamısız? | alauwalmağa qoyamıdıla?uwalma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to be broken? | menuwalmağa qoymaymıma?uwalma qoymaymıma? | senuwalmağa qoymaymısa?uwalma qoymaymısa? | oluwalmağa qoymaymıdı?uwalma qoymaymıdı? | bizuwalmağa qoymaymıbız?uwalma qoymaymıbız? | sizuwalmağa qoymaymısız?uwalma qoymaymısız? | alauwalmağa qoymaymıdıla?uwalma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to be broken | menuwalmağa qoydumuwalma qoydum | senuwalmağa qoydunguwalma qoydung | oluwalmağa qoyduuwalma qoydu | bizuwalmağa qoyduquwalma qoyduq | sizuwalmağa qoyduğuzuwalma qoyduğuz | alauwalmağa qoydulauwalma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to be broken | menuwalmağa qoymadımuwalma qoymadım | senuwalmağa qoymadınguwalma qoymadıng | oluwalmağa qoymadıuwalma qoymadı | bizuwalmağa qoymadıquwalma qoymadıq | sizuwalmağa qoymadığızuwalma qoymadığız | alauwalmağa qoymadılauwalma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to be broken? | menuwalmağa qoydummu?uwalma qoydummu? | senuwalmağa qoydungmu?uwalma qoydungmu? | oluwalmağa qoydumu?uwalma qoydumu? | bizuwalmağa qoyduqmu?uwalma qoyduqmu? | sizuwalmağa qoyduğuzmu?uwalma qoyduğuzmu? | alauwalmağa qoydulamı?uwalma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to be broken? | menuwalmağa qoymadımmı?uwalma qoymadımmı? | senuwalmağa qoymadıngmı?uwalma qoymadıngmı? | oluwalmağa qoymadımı?uwalma qoymadımı? | bizuwalmağa qoymadıqmı?uwalma qoymadıqmı? | sizuwalmağa qoymadığızmı?uwalma qoymadığızmı? | alauwalmağa qoymadılamı?uwalma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can be broken | menuwalalama | senuwalalasa | oluwalaladı | bizuwalalabız | sizuwalalasız | alauwalaladıla |
| Ability — presenthe can't be broken | menuwalalmayma | senuwalalmaysa | oluwalalmaydı | bizuwalalmaybız | sizuwalalmaysız | alauwalalmaydıla |
| Ability — presentcan he be broken? | menuwalalamıma? uwalalamamı? | senuwalalamısa? | oluwalalamıdı? | bizuwalalamıbız? uwalalabızmı? | sizuwalalamısız? | alauwalalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he be broken? | menuwalalmaymıma? uwalalmaymamı? | senuwalalmaymısa? | oluwalalmaymıdı? | bizuwalalmaymıbız? uwalalmaybızmı? | sizuwalalmaymısız? | alauwalalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can be broken | menuwalalsam | senuwalalsang | oluwalalsa | bizuwalalsaq | sizuwalalsağız | alauwalalsala |
| Ability — if I can…if he can't be broken | menuwalalmasam | senuwalalmasang | oluwalalmasa | bizuwalalmasaq | sizuwalalmasağız | alauwalalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to be broken | menuwalaldım | senuwalaldıng | oluwalaldı | bizuwalaldıq | sizuwalaldığız | alauwalaldıla |
| Ability — simple pasthe could not be broken | menuwalalmadım | senuwalalmadıng | oluwalalmadı | bizuwalalmadıq | sizuwalalmadığız | alauwalalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to be broken? | menuwalaldımmı? | senuwalaldıngmı? | oluwalaldımı? | bizuwalaldıqmı? | sizuwalaldığızmı? | alauwalaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he be broken? | menuwalalmadımmı? | senuwalalmadıngmı? | oluwalalmadımı? | bizuwalalmadıqmı? | sizuwalalmadığızmı? | alauwalalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to be broken | menuwalalğanma | senuwalalğansa | oluwalalğandı | bizuwalalğanbız | sizuwalalğansız | alauwalalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to be broken | menuwalalmağanma | senuwalalmağansa | oluwalalmağandı | bizuwalalmağanbız | sizuwalalmağansız | alauwalalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to be broken? | menuwalalğanmıma? uwalalğanmamı? | senuwalalğanmısa? | oluwalalğanmıdı? | bizuwalalğanmıbız? uwalalğanbızmı? | sizuwalalğanmısız? | alauwalalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to be broken? | menuwalalmağanmıma? uwalalmağanmamı? | senuwalalmağanmısa? | oluwalalmağanmıdı? | bizuwalalmağanmıbız? uwalalmağanbızmı? | sizuwalalmağanmısız? | alauwalalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to be broken | menuwalalğan edimuwalalğanem | senuwalalğan edinguwalalğaneng | oluwalalğan ediuwalalğaned | bizuwalalğan edikuwalalğanek | sizuwalalğan edigizuwalalğanegiz | alauwalalğan edileuwalalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to be broken | menuwalalmağan edimuwalalmağanem | senuwalalmağan edinguwalalmağaneng | oluwalalmağan ediuwalalmağaned | bizuwalalmağan edikuwalalmağanek | sizuwalalmağan edigizuwalalmağanegiz | alauwalalmağan edileuwalalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could be broken | menuwalala edimuwalalaem | senuwalala edinguwalalaeng | oluwalala ediuwalalaed | bizuwalala edikuwalalaek | sizuwalala edigizuwalalaegiz | alauwalala edileuwalalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not be broken | menuwalalmay edimuwalalmayem | senuwalalmay edinguwalalmayeng | oluwalalmay ediuwalalmayed | bizuwalalmay edikuwalalmayek | sizuwalalmay edigizuwalalmayegiz | alauwalalmay edileuwalalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to be broken | menuwalalırma | senuwalalırsa | oluwalalır | bizuwalalırbız | sizuwalalırsız | alauwalalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to be broken | menuwalalmazma | senuwalalmazsa | oluwalalmaz | bizuwalalmazbız | sizuwalalmazsız | alauwalalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to be broken? | menuwalalırmıma? uwalalırmamı? | senuwalalırmısa? | oluwalalırmı? | bizuwalalırmıbız? uwalalırbızmı? | sizuwalalırmısız? | alauwalalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to be broken? | menuwalalmazmıma? uwalalmazmamı? | senuwalalmazmısa? | oluwalalmazmı? | bizuwalalmazmıbız? uwalalmazbızmı? | sizuwalalmazmısız? | alauwalalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to be broken | menuwalallıqma | senuwalallıqsa | oluwalallıqdı | bizuwalallıqbız | sizuwalallıqsız | alauwalallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to be broken | menuwalallıq tülme | senuwalallıq tülse | oluwalallıq tüldü | bizuwalallıq tülbüz | sizuwalallıq tülsüz | alauwalallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to be broken? | menuwalallıqmıma? uwalallıqmamı? | senuwalallıqmısa? | oluwalallıqmıdı? | bizuwalallıqmıbız? uwalallıqbızmı? | sizuwalallıqmısız? | alauwalallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to be broken? | menuwalallıq tülmüme? | senuwalallıq tülmüse? | oluwalallıq tülmüdü? | bizuwalallıq tülmübüz? | sizuwalallıq tülmüsüz? | alauwalallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to be broken | menuwalalır edimuwalalır em | senuwalalır edinguwalalır eng | oluwalalır ediuwalalır ed | bizuwalalır edikuwalalır ek | sizuwalalır edigizuwalalır egiz | alauwalalır edileuwalalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to be broken | menuwalalmaz edimuwalalmaz em | senuwalalmaz edinguwalalmaz eng | oluwalalmaz ediuwalalmaz ed | bizuwalalmaz edikuwalalmaz ek | sizuwalalmaz edigizuwalalmaz egiz | alauwalalmaz edileuwalalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to be broken | senuwalalğınuwalalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to be broken | senuwalalmağınuwalalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be being broken | menuwala bolmazma | senuwala bolmazsa | oluwala bolmaz | bizuwala bolmazbız | sizuwala bolmazsız | alauwala bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be being broken (emphatic) | menuwalmay bolmazma | senuwalmay bolmazsa | oluwalmay bolmaz | bizuwalmay bolmazbız | sizuwalmay bolmazsız | alauwalmay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of being broken | menuwala tura bolmazma | senuwala tura bolmazsa | oluwala tura bolmaz | bizuwala tura bolmazbız | sizuwala tura bolmazsız | alauwala tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not being broken (emphatic) | menuwalmay tura bolmazma | senuwalmay tura bolmazsa | oluwalmay tura bolmaz | bizuwalmay tura bolmazbız | sizuwalmay tura bolmazsız | alauwalmay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not being broken | menuwalmay turama | senuwalmay turasa | oluwalmay turadı | bizuwalmay turabız | sizuwalmay turasız | alauwalmay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not being broken | menuwalmay turmayma | senuwalmay turmaysa | oluwalmay turmaydı | bizuwalmay turmaybız | sizuwalmay turmaysız | alauwalmay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not being broken? | menuwalmay turmaymıma | senuwalmay turmaymısa | oluwalmay turmaymıdı | bizuwalmay turmaymıbız | sizuwalmay turmaymısız | alauwalmay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have been broken | menuwalğan bolmazma | senuwalğan bolmazsa | oluwalğan bolmaz | bizuwalğan bolmazbız | sizuwalğan bolmazsız | alauwalğan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have been broken (emphatic) | menuwalmağan bolmazma | senuwalmağan bolmazsa | oluwalmağan bolmaz | bizuwalmağan bolmazbız | sizuwalmağan bolmazsız | alauwalmağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had been broken | menuwalğan bolmasam | senuwalğan bolmasang | oluwalğan bolmasa | bizuwalğan bolmasaq | sizuwalğan bolmasağız | alauwalğan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't been broken | menuwalmağan bolmasam | senuwalmağan bolmasang | oluwalmağan bolmasa | bizuwalmağan bolmasaq | sizuwalmağan bolmasağız | alauwalmağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to be broken | menuwallıq bolmazma | senuwallıq bolmazsa | oluwallıq bolmaz | bizuwallıq bolmazbız | sizuwallıq bolmazsız | alauwallıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to be broken (emphatic) | menuwalmazlıq bolmazma | senuwalmazlıq bolmazsa | oluwalmazlıq bolmaz | bizuwalmazlıq bolmazbız | sizuwalmazlıq bolmazsız | alauwalmazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to be broken | menuwallıq bolmasam | senuwallıq bolmasang | oluwallıq bolmasa | bizuwallıq bolmasaq | sizuwallıq bolmasağız | alauwallıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to be broken | menuwalmazlıq bolmasam | senuwalmazlıq bolmasang | oluwalmazlıq bolmasa | bizuwalmazlıq bolmasaq | sizuwalmazlıq bolmasağız | alauwalmazlıq bolmasala |