tırnarğa
/tɯrnarʁa/
1. to scratch, to claw at, to scrape
- kiştik tırnaydı — the cat scratches
- betin tırnarğa — to scratch his face
- kesingi tırnarğa — to scratch yourself
- bolğanın tırnarğa — to scratch it all over
2. Idiomatic, in the expression zhüregi qan tırnarğa: to be tormented or distressed at heart.
Conjugation
Common forms
- tırnaydıhe is scratching
- tırnadıhe scratched
- tırnağandıhe has scratched
- tırnarhe will scratch
- tırnarıqdıhe is going to scratch
- tırnay edihe was scratching
- tırnasaif he scratches
- tırna!scratch!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is scratching | mentırnayma | sentırnaysa | oltırnaydı | biztırnaybız | siztırnaysız | alatırnaydıla |
| Present (simple & continuous)he is not scratching | mentırnamayma | sentırnamaysa | oltırnamaydı | biztırnamaybız | siztırnamaysız | alatırnamaydıla |
| Present (simple & continuous)is he scratching? | mentırnaymıma? tırnaymamı? | sentırnaymısa? | oltırnaymıdı? | biztırnaymıbız? tırnaybızmı? | siztırnaymısız? | alatırnaymıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he scratching? | mentırnamaymıma? tırnamaymamı? | sentırnamaymısa? | oltırnamaymıdı? | biztırnamaymıbız? tırnamaybızmı? | siztırnamaymısız? | alatırnamaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually scratches | mentırnawçanma | sentırnawçansa | oltırnawçandı | biztırnawçanbız | siztırnawçansız | alatırnawçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually scratch | mentırnawçan tülme | sentırnawçan tülse | oltırnawçan tüldü | biztırnawçan tülbüz | siztırnawçan tülsüz | alatırnawçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually scratch? | mentırnawçanmıma? tırnawçanmamı? | sentırnawçanmısa? | oltırnawçanmıdı? | biztırnawçanmıbız? tırnawçanbızmı? | siztırnawçanmısız? | alatırnawçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually scratch? | mentırnawçan tülmüme? | sentırnawçan tülmüse? | oltırnawçan tülmüdü? | biztırnawçan tülmübüz? | siztırnawçan tülmüsüz? | alatırnawçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has scratched and remains so | oltırnabdı | alatırnabdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he scratched? | oltırnabmıdı? | alatırnabmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of scratching | mentırnay turama | sentırnay turasa | oltırnay turadı | biztırnay turabız | siztırnay turasız | alatırnay turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of scratching | mentırnay turmayma | sentırnay turmaysa | oltırnay turmaydı | biztırnay turmaybız | siztırnay turmaysız | alatırnay turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of scratching? | mentırnay turamıma? tırnay turamamı? | sentırnay turamısa? | oltırnay turamıdı? | biztırnay turamıbız? tırnay turabızmı? | siztırnay turamısız? | alatırnay turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of scratching? | mentırnay turmaymıma? tırnay turmaymamı? | sentırnay turmaymısa? | oltırnay turmaymıdı? | biztırnay turmaymıbız? tırnay turmaybızmı? | siztırnay turmaymısız? | alatırnay turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he scratched | mentırnadım | sentırnadıng | oltırnadı | biztırnadıq | siztırnadığız | alatırnadıla |
| Simple past (definite)he didn't scratch | mentırnamadım | sentırnamadıng | oltırnamadı | biztırnamadıq | siztırnamadığız | alatırnamadıla |
| Simple past (definite)did he scratch? | mentırnadımmı? | sentırnadıngmı? | oltırnadımı? | biztırnadıqmı? | siztırnadığızmı? | alatırnadılamı? |
| Simple past (definite)didn't he scratch? | mentırnamadımmı? | sentırnamadıngmı? | oltırnamadımı? | biztırnamadıqmı? | siztırnamadığızmı? | alatırnamadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has scratched | mentırnağanma | sentırnağansa | oltırnağandı | biztırnağanbız | siztırnağansız | alatırnağandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't scratched | mentırnamağanma | sentırnamağansa | oltırnamağandı | biztırnamağanbız | siztırnamağansız | alatırnamağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he scratched? | mentırnağanmıma? tırnağanmamı? | sentırnağanmısa? | oltırnağanmıdı? | biztırnağanmıbız? tırnağanbızmı? | siztırnağanmısız? | alatırnağanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he scratched? | mentırnamağanmıma? tırnamağanmamı? | sentırnamağanmısa? | oltırnamağanmıdı? | biztırnamağanmıbız? tırnamağanbızmı? | siztırnamağanmısız? | alatırnamağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will scratch | mentırnarma | sentırnarsa | oltırnar | biztırnarbız | siztırnarsız | alatırnarla |
| Indefinite future (future I)he won't scratch | mentırnamazma | sentırnamazsa | oltırnamaz | biztırnamazbız | siztırnamazsız | alatırnamazla |
| Indefinite future (future I)will he scratch? | mentırnarmıma? tırnarmamı? | sentırnarmısa? | oltırnarmı? | biztırnarmıbız? tırnarbızmı? | siztırnarmısız? | alatırnarmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he scratch? | mentırnamazmıma? tırnamazmamı? | sentırnamazmısa? | oltırnamazmı? | biztırnamazmıbız? tırnamazbızmı? | siztırnamazmısız? | alatırnamazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to scratch | mentırnarıqma | sentırnarıqsa | oltırnarıqdı | biztırnarıqbız | siztırnarıqsız | alatırnarıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to scratch | mentırnarıq tülme | sentırnarıq tülse | oltırnarıq tüldü | biztırnarıq tülbüz | siztırnarıq tülsüz | alatırnarıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to scratch? | mentırnarıqmıma? tırnarıqmamı? | sentırnarıqmısa? | oltırnarıqmıdı? | biztırnarıqmıbız? tırnarıqbızmı? | siztırnarıqmısız? | alatırnarıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to scratch? | mentırnarıq tülmüme? | sentırnarıq tülmüse? | oltırnarıq tülmüdü? | biztırnarıq tülmübüz? | siztırnarıq tülmüsüz? | alatırnarıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had scratched | mentırnağan edimtırnağanem | sentırnağan edingtırnağaneng | oltırnağan editırnağaned | biztırnağan ediktırnağanek | siztırnağan edigiztırnağanegiz | alatırnağan ediletırnağanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't scratched | mentırnamağan edimtırnamağanem | sentırnamağan edingtırnamağaneng | oltırnamağan editırnamağaned | biztırnamağan ediktırnamağanek | siztırnamağan edigiztırnamağanegiz | alatırnamağan ediletırnamağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was scratching | mentırnay edimtırnayem | sentırnay edingtırnayeng | oltırnay editırnayed | biztırnay ediktırnayek | siztırnay edigiztırnayegiz | alatırnay ediletırnayelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't scratching | mentırnamay edimtırnamayem | sentırnamay edingtırnamayeng | oltırnamay editırnamayed | biztırnamay ediktırnamayek | siztırnamay edigiztırnamayegiz | alatırnamay ediletırnamayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to scratch | mentırnawçan edimtırnawçanem | sentırnawçan edingtırnawçaneng | oltırnawçan editırnawçaned | biztırnawçan ediktırnawçanek | siztırnawçan edigiztırnawçanegiz | alatırnawçan ediletırnawçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to scratch | mentırnawçan tül edimtırnawçan tül em | sentırnawçan tül edingtırnawçan tül eng | oltırnawçan tül editırnawçan tül ed | biztırnawçan tül ediktırnawçan tül ek | siztırnawçan tül edigiztırnawçan tül egiz | alatırnawçan tül ediletırnawçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had scratched and remained so | oltırnab edi | alatırnab edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't scratched | oltırnab tül edi | alatırnab tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of scratching | mentırnay tura edimtırnay turaem | sentırnay tura edingtırnay turaeng | oltırnay tura editırnay turaed | biztırnay tura ediktırnay turaek | siztırnay tura edigiztırnay turaegiz | alatırnay tura ediletırnay turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of scratching | mentırnay turmay edimtırnay turmayem | sentırnay turmay edingtırnay turmayeng | oltırnay turmay editırnay turmayed | biztırnay turmay ediktırnay turmayek | siztırnay turmay edigiztırnay turmayegiz | alatırnay turmay ediletırnay turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would scratch | mentırnar edimtırnar em | sentırnar edingtırnar eng | oltırnar editırnar ed | biztırnar ediktırnar ek | siztırnar edigiztırnar egiz | alatırnar ediletırnar elle |
| Conditional result (would)he wouldn't scratch | mentırnamaz edimtırnamaz em | sentırnamaz edingtırnamaz eng | oltırnamaz editırnamaz ed | biztırnamaz ediktırnamaz ek | siztırnamaz edigiztırnamaz egiz | alatırnamaz ediletırnamaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have scratched | mentırnarıq edimtırnarıq em | sentırnarıq edingtırnarıq eng | oltırnarıq editırnarıq ed | biztırnarıq ediktırnarıq ek | siztırnarıq edigiztırnarıq egiz | alatırnarıq ediletırnarıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have scratched | mentırnarıq tül edimtırnarıq tül em | sentırnarıq tül edingtırnarıq tül eng | oltırnarıq tül editırnarıq tül ed | biztırnarıq tül ediktırnarıq tül ek | siztırnarıq tül edigiztırnarıq tül egiz | alatırnarıq tül ediletırnarıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he scratches | mentırnasam | sentırnasang | oltırnasa | biztırnasaq | siztırnasağız | alatırnasala |
| Conditionalif he doesn't scratch | mentırnamasam | sentırnamasang | oltırnamasa | biztırnamasaq | siztırnamasağız | alatırnamasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is scratching | mentırnay esem | sentırnay eseng | oltırnay ese | biztırnay esek | siztırnay esegiz | alatırnay esele |
| Conditional, present realif he is not scratching | mentırnamay esem | sentırnamay eseng | oltırnamay ese | biztırnamay esek | siztırnamay esegiz | alatırnamay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he scratched | mentırnasam editırnasam ed | sentırnasang editırnasang ed | oltırnasa editırnasaed | biztırnasaq editırnasaq ed | siztırnasağız editırnasağız ed | alatırnasala editırnasalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't scratch | mentırnamasam editırnamasam ed | sentırnamasang editırnamasang ed | oltırnamasa editırnamasaed | biztırnamasaq editırnamasaq ed | siztırnamasağız editırnamasağız ed | alatırnamasala editırnamasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he scratched | mentırnadım esem | sentırnadıng eseng | oltırnadı ese | biztırnadıq esek | siztırnadığız esegiz | alatırnadıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't scratch | mentırnamadım esem | sentırnamadıng eseng | oltırnamadı ese | biztırnamadıq esek | siztırnamadığız esegiz | alatırnamadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did scratch (indeed) | mentırnağan esem | sentırnağan eseng | oltırnağan ese | biztırnağan esek | siztırnağan esegiz | alatırnağan esele |
| Conditional, past realif he didn't scratch (indeed) | mentırnamağan esem | sentırnamağan eseng | oltırnamağan ese | biztırnamağan esek | siztırnamağan esegiz | alatırnamağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had scratched | mentırnağan bolsam | sentırnağan bolsang | oltırnağan bolsa | biztırnağan bolsaq | siztırnağan bolsağız | alatırnağan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't scratched | mentırnamağan bolsam | sentırnamağan bolsang | oltırnamağan bolsa | biztırnamağan bolsaq | siztırnamağan bolsağız | alatırnamağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had scratched | mentırnağan bolsam editırnağan bolsam ed | sentırnağan bolsang editırnağan bolsang ed | oltırnağan bolsa editırnağan bolsaed | biztırnağan bolsaq editırnağan bolsaq ed | siztırnağan bolsağız editırnağan bolsağız ed | alatırnağan bolsala editırnağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't scratched | mentırnamağan bolsam editırnamağan bolsam ed | sentırnamağan bolsang editırnamağan bolsang ed | oltırnamağan bolsa editırnamağan bolsaed | biztırnamağan bolsaq editırnamağan bolsaq ed | siztırnamağan bolsağız editırnamağan bolsağız ed | alatırnamağan bolsala editırnamağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will scratch | mentırnar esem | sentırnar eseng | oltırnar ese | biztırnar esek | siztırnar esegiz | alatırnar esele |
| Conditional, aoristif he won't scratch | mentırnamaz esem | sentırnamaz eseng | oltırnamaz ese | biztırnamaz esek | siztırnamaz esegiz | alatırnamaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to scratch | mentırnarıq esem | sentırnarıq eseng | oltırnarıq ese | biztırnarıq esek | siztırnarıq esegiz | alatırnarıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to scratch | mentırnarıq tül esem | sentırnarıq tül eseng | oltırnarıq tül ese | biztırnarıq tül esek | siztırnarıq tül esegiz | alatırnarıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to scratch | mentırnarıq bolsam | sentırnarıq bolsang | oltırnarıq bolsa | biztırnarıq bolsaq | siztırnarıq bolsağız | alatırnarıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to scratch | mentırnamazlıq bolsam | sentırnamazlıq bolsang | oltırnamazlıq bolsa | biztırnamazlıq bolsaq | siztırnamazlıq bolsağız | alatırnamazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso tırnadıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be scratching | mentırnay bolurma | sentırnay bolursa | oltırnay bolur | biztırnay bolurbuz | siztırnay bolursuz | alatırnay bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be scratching | mentırnamay bolurma | sentırnamay bolursa | oltırnamay bolur | biztırnamay bolurbuz | siztırnamay bolursuz | alatırnamay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of scratching | mentırnay tura bolurma | sentırnay tura bolursa | oltırnay tura bolur | biztırnay tura bolurbuz | siztırnay tura bolursuz | alatırnay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not scratching | mentırnamay tura bolurma | sentırnamay tura bolursa | oltırnamay tura bolur | biztırnamay tura bolurbuz | siztırnamay tura bolursuz | alatırnamay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have scratched | mentırnağan bolurma | sentırnağan bolursa | oltırnağan bolur | biztırnağan bolurbuz | siztırnağan bolursuz | alatırnağan bolurla |
| Inference (must have)he must not have scratched | mentırnamağan bolurma | sentırnamağan bolursa | oltırnamağan bolur | biztırnamağan bolurbuz | siztırnamağan bolursuz | alatırnamağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to scratch | mentırnarıq bolurma | sentırnarıq bolursa | oltırnarıq bolur | biztırnarıq bolurbuz | siztırnarıq bolursuz | alatırnarıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to scratch | mentırnamazlıq bolurma | sentırnamazlıq bolursa | oltırnamazlıq bolur | biztırnamazlıq bolurbuz | siztırnamazlıq bolursuz | alatırnamazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it scratch | mentırnayım | sentırna! | oltırnasın | biztırnayıq | siztırnağız! | alatırnasınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not scratch | mentırnamayım | sentırnama! | oltırnamasın | biztırnamayıq | siztırnamağız! | alatırnamasınla |
| Commands & suggestionsshould he scratch? | mentırnayımmı? | oltırnasınmı? | biztırnayıqmı? | alatırnasınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not scratch? | mentırnamayımmı? | oltırnamasınmı? | biztırnamayıqmı? | alatırnamasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it scratch | sentırnaçı2 | oltırnasınçı | siztırnaçığız | alatırnasınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not scratch | sentırnamaçı2 | oltırnamasınçı | siztırnamaçığız | alatırnamasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you scratch | sentırnağıntırnağı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not scratch | sentırnamağıntırnamağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he scratched | mentırnağay edim tırnağa edim | sentırnağay eding tırnağa eding | oltırnağay edi tırnağa edi | biztırnağay edik tırnağa edik | siztırnağay edigiz tırnağa edigiz | alatırnağay edile tırnağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not scratch | mentırnamağay edim tırnamağa edim | sentırnamağay eding tırnamağa eding | oltırnamağay edi tırnamağa edi | biztırnamağay edik tırnamağa edik | siztırnamağay edigiz tırnamağa edigiz | alatırnamağay edile tırnamağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to scratch | mentırnamağa qoyayımtırnama qoyayım | sentırnamağa qoy!tırnama qoy! | oltırnamağa qoysuntırnama qoysun | biztırnamağa qoyayıqtırnama qoyayıq | siztırnamağa qoyuğuz!tırnama qoyuğuz! | alatırnamağa qoysunlatırnama qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to scratch | mentırnamağa qoymayımtırnama qoymayım | sentırnamağa qoyma!tırnama qoyma! | oltırnamağa qoymasıntırnama qoymasın | biztırnamağa qoymayıqtırnama qoymayıq | siztırnamağa qoymağız!tırnama qoymağız! | alatırnamağa qoymasınlatırnama qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to scratch? | mentırnamağa qoyayımmı?tırnama qoyayımmı? | oltırnamağa qoysunmu?tırnama qoysunmu? | biztırnamağa qoyayıqmı?tırnama qoyayıqmı? | alatırnamağa qoysunlamı?tırnama qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to scratch? | mentırnamağa qoymayımmı?tırnama qoymayımmı? | oltırnamağa qoymasınmı?tırnama qoymasınmı? | biztırnamağa qoymayıqmı?tırnama qoymayıqmı? | alatırnamağa qoymasınlamı?tırnama qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to scratch | mentırnamağa qoyamatırnama qoyama | sentırnamağa qoyasatırnama qoyasa | oltırnamağa qoyadıtırnama qoyadı | biztırnamağa qoyabıztırnama qoyabız | siztırnamağa qoyasıztırnama qoyasız | alatırnamağa qoyadılatırnama qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to scratch | mentırnamağa qoymaymatırnama qoymayma | sentırnamağa qoymaysatırnama qoymaysa | oltırnamağa qoymaydıtırnama qoymaydı | biztırnamağa qoymaybıztırnama qoymaybız | siztırnamağa qoymaysıztırnama qoymaysız | alatırnamağa qoymaydılatırnama qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to scratch? | mentırnamağa qoyamıma?tırnama qoyamıma? | sentırnamağa qoyamısa?tırnama qoyamısa? | oltırnamağa qoyamıdı?tırnama qoyamıdı? | biztırnamağa qoyamıbız?tırnama qoyamıbız? | siztırnamağa qoyamısız?tırnama qoyamısız? | alatırnamağa qoyamıdıla?tırnama qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to scratch? | mentırnamağa qoymaymıma?tırnama qoymaymıma? | sentırnamağa qoymaymısa?tırnama qoymaymısa? | oltırnamağa qoymaymıdı?tırnama qoymaymıdı? | biztırnamağa qoymaymıbız?tırnama qoymaymıbız? | siztırnamağa qoymaymısız?tırnama qoymaymısız? | alatırnamağa qoymaymıdıla?tırnama qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to scratch | mentırnamağa qoydumtırnama qoydum | sentırnamağa qoydungtırnama qoydung | oltırnamağa qoydutırnama qoydu | biztırnamağa qoyduqtırnama qoyduq | siztırnamağa qoyduğuztırnama qoyduğuz | alatırnamağa qoydulatırnama qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to scratch | mentırnamağa qoymadımtırnama qoymadım | sentırnamağa qoymadıngtırnama qoymadıng | oltırnamağa qoymadıtırnama qoymadı | biztırnamağa qoymadıqtırnama qoymadıq | siztırnamağa qoymadığıztırnama qoymadığız | alatırnamağa qoymadılatırnama qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to scratch? | mentırnamağa qoydummu?tırnama qoydummu? | sentırnamağa qoydungmu?tırnama qoydungmu? | oltırnamağa qoydumu?tırnama qoydumu? | biztırnamağa qoyduqmu?tırnama qoyduqmu? | siztırnamağa qoyduğuzmu?tırnama qoyduğuzmu? | alatırnamağa qoydulamı?tırnama qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to scratch? | mentırnamağa qoymadımmı?tırnama qoymadımmı? | sentırnamağa qoymadıngmı?tırnama qoymadıngmı? | oltırnamağa qoymadımı?tırnama qoymadımı? | biztırnamağa qoymadıqmı?tırnama qoymadıqmı? | siztırnamağa qoymadığızmı?tırnama qoymadığızmı? | alatırnamağa qoymadılamı?tırnama qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can scratch | mentırnayalama | sentırnayalasa | oltırnayaladı | biztırnayalabız | siztırnayalasız | alatırnayaladıla |
| Ability — presenthe can't scratch | mentırnayalmayma | sentırnayalmaysa | oltırnayalmaydı | biztırnayalmaybız | siztırnayalmaysız | alatırnayalmaydıla |
| Ability — presentcan he scratch? | mentırnayalamıma? tırnayalamamı? | sentırnayalamısa? | oltırnayalamıdı? | biztırnayalamıbız? tırnayalabızmı? | siztırnayalamısız? | alatırnayalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he scratch? | mentırnayalmaymıma? tırnayalmaymamı? | sentırnayalmaymısa? | oltırnayalmaymıdı? | biztırnayalmaymıbız? tırnayalmaybızmı? | siztırnayalmaymısız? | alatırnayalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can scratch | mentırnayalsam | sentırnayalsang | oltırnayalsa | biztırnayalsaq | siztırnayalsağız | alatırnayalsala |
| Ability — if I can…if he can't scratch | mentırnayalmasam | sentırnayalmasang | oltırnayalmasa | biztırnayalmasaq | siztırnayalmasağız | alatırnayalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to scratch | mentırnayaldım | sentırnayaldıng | oltırnayaldı | biztırnayaldıq | siztırnayaldığız | alatırnayaldıla |
| Ability — simple pasthe could not scratch | mentırnayalmadım | sentırnayalmadıng | oltırnayalmadı | biztırnayalmadıq | siztırnayalmadığız | alatırnayalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to scratch? | mentırnayaldımmı? | sentırnayaldıngmı? | oltırnayaldımı? | biztırnayaldıqmı? | siztırnayaldığızmı? | alatırnayaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he scratch? | mentırnayalmadımmı? | sentırnayalmadıngmı? | oltırnayalmadımı? | biztırnayalmadıqmı? | siztırnayalmadığızmı? | alatırnayalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to scratch | mentırnayalğanma | sentırnayalğansa | oltırnayalğandı | biztırnayalğanbız | siztırnayalğansız | alatırnayalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to scratch | mentırnayalmağanma | sentırnayalmağansa | oltırnayalmağandı | biztırnayalmağanbız | siztırnayalmağansız | alatırnayalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to scratch? | mentırnayalğanmıma? tırnayalğanmamı? | sentırnayalğanmısa? | oltırnayalğanmıdı? | biztırnayalğanmıbız? tırnayalğanbızmı? | siztırnayalğanmısız? | alatırnayalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to scratch? | mentırnayalmağanmıma? tırnayalmağanmamı? | sentırnayalmağanmısa? | oltırnayalmağanmıdı? | biztırnayalmağanmıbız? tırnayalmağanbızmı? | siztırnayalmağanmısız? | alatırnayalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to scratch | mentırnayalğan edimtırnayalğanem | sentırnayalğan edingtırnayalğaneng | oltırnayalğan editırnayalğaned | biztırnayalğan ediktırnayalğanek | siztırnayalğan edigiztırnayalğanegiz | alatırnayalğan ediletırnayalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to scratch | mentırnayalmağan edimtırnayalmağanem | sentırnayalmağan edingtırnayalmağaneng | oltırnayalmağan editırnayalmağaned | biztırnayalmağan ediktırnayalmağanek | siztırnayalmağan edigiztırnayalmağanegiz | alatırnayalmağan ediletırnayalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could scratch | mentırnayala edimtırnayalaem | sentırnayala edingtırnayalaeng | oltırnayala editırnayalaed | biztırnayala ediktırnayalaek | siztırnayala edigiztırnayalaegiz | alatırnayala ediletırnayalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not scratch | mentırnayalmay edimtırnayalmayem | sentırnayalmay edingtırnayalmayeng | oltırnayalmay editırnayalmayed | biztırnayalmay ediktırnayalmayek | siztırnayalmay edigiztırnayalmayegiz | alatırnayalmay ediletırnayalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to scratch | mentırnayalırma | sentırnayalırsa | oltırnayalır | biztırnayalırbız | siztırnayalırsız | alatırnayalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to scratch | mentırnayalmazma | sentırnayalmazsa | oltırnayalmaz | biztırnayalmazbız | siztırnayalmazsız | alatırnayalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to scratch? | mentırnayalırmıma? tırnayalırmamı? | sentırnayalırmısa? | oltırnayalırmı? | biztırnayalırmıbız? tırnayalırbızmı? | siztırnayalırmısız? | alatırnayalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to scratch? | mentırnayalmazmıma? tırnayalmazmamı? | sentırnayalmazmısa? | oltırnayalmazmı? | biztırnayalmazmıbız? tırnayalmazbızmı? | siztırnayalmazmısız? | alatırnayalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to scratch | mentırnayallıqma | sentırnayallıqsa | oltırnayallıqdı | biztırnayallıqbız | siztırnayallıqsız | alatırnayallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to scratch | mentırnayallıq tülme | sentırnayallıq tülse | oltırnayallıq tüldü | biztırnayallıq tülbüz | siztırnayallıq tülsüz | alatırnayallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to scratch? | mentırnayallıqmıma? tırnayallıqmamı? | sentırnayallıqmısa? | oltırnayallıqmıdı? | biztırnayallıqmıbız? tırnayallıqbızmı? | siztırnayallıqmısız? | alatırnayallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to scratch? | mentırnayallıq tülmüme? | sentırnayallıq tülmüse? | oltırnayallıq tülmüdü? | biztırnayallıq tülmübüz? | siztırnayallıq tülmüsüz? | alatırnayallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to scratch | mentırnayalır edimtırnayalır em | sentırnayalır edingtırnayalır eng | oltırnayalır editırnayalır ed | biztırnayalır ediktırnayalır ek | siztırnayalır edigiztırnayalır egiz | alatırnayalır ediletırnayalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to scratch | mentırnayalmaz edimtırnayalmaz em | sentırnayalmaz edingtırnayalmaz eng | oltırnayalmaz editırnayalmaz ed | biztırnayalmaz ediktırnayalmaz ek | siztırnayalmaz edigiztırnayalmaz egiz | alatırnayalmaz ediletırnayalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to scratch | sentırnayalğıntırnayalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to scratch | sentırnayalmağıntırnayalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be scratching | mentırnay bolmazma | sentırnay bolmazsa | oltırnay bolmaz | biztırnay bolmazbız | siztırnay bolmazsız | alatırnay bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be scratching (emphatic) | mentırnamay bolmazma | sentırnamay bolmazsa | oltırnamay bolmaz | biztırnamay bolmazbız | siztırnamay bolmazsız | alatırnamay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of scratching | mentırnay tura bolmazma | sentırnay tura bolmazsa | oltırnay tura bolmaz | biztırnay tura bolmazbız | siztırnay tura bolmazsız | alatırnay tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not scratching (emphatic) | mentırnamay tura bolmazma | sentırnamay tura bolmazsa | oltırnamay tura bolmaz | biztırnamay tura bolmazbız | siztırnamay tura bolmazsız | alatırnamay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not scratching | mentırnamay turama | sentırnamay turasa | oltırnamay turadı | biztırnamay turabız | siztırnamay turasız | alatırnamay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not scratching | mentırnamay turmayma | sentırnamay turmaysa | oltırnamay turmaydı | biztırnamay turmaybız | siztırnamay turmaysız | alatırnamay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not scratching? | mentırnamay turmaymıma | sentırnamay turmaymısa | oltırnamay turmaymıdı | biztırnamay turmaymıbız | siztırnamay turmaymısız | alatırnamay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have scratched | mentırnağan bolmazma | sentırnağan bolmazsa | oltırnağan bolmaz | biztırnağan bolmazbız | siztırnağan bolmazsız | alatırnağan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have scratched (emphatic) | mentırnamağan bolmazma | sentırnamağan bolmazsa | oltırnamağan bolmaz | biztırnamağan bolmazbız | siztırnamağan bolmazsız | alatırnamağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had scratched | mentırnağan bolmasam | sentırnağan bolmasang | oltırnağan bolmasa | biztırnağan bolmasaq | siztırnağan bolmasağız | alatırnağan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't scratched | mentırnamağan bolmasam | sentırnamağan bolmasang | oltırnamağan bolmasa | biztırnamağan bolmasaq | siztırnamağan bolmasağız | alatırnamağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to scratch | mentırnarıq bolmazma | sentırnarıq bolmazsa | oltırnarıq bolmaz | biztırnarıq bolmazbız | siztırnarıq bolmazsız | alatırnarıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to scratch (emphatic) | mentırnamazlıq bolmazma | sentırnamazlıq bolmazsa | oltırnamazlıq bolmaz | biztırnamazlıq bolmazbız | siztırnamazlıq bolmazsız | alatırnamazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to scratch | mentırnarıq bolmasam | sentırnarıq bolmasang | oltırnarıq bolmasa | biztırnarıq bolmasaq | siztırnarıq bolmasağız | alatırnarıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to scratch | mentırnamazlıq bolmasam | sentırnamazlıq bolmasang | oltırnamazlıq bolmasa | biztırnamazlıq bolmasaq | siztırnamazlıq bolmasağız | alatırnamazlıq bolmasala |