sımarlarğa
/sɯmarlarʁa/
to look someone over appraisingly, to watch closely, to size up — the person or thing looked over stands in the accusative, not the dative the Russian gloss suggests
- tört janıngı sımarlarğa — to look all around you
- sımarlab qararğa — to look closely, to size up
- jaşnı sımarladı — he looked the young man over
Conjugation
Common forms
- sımarlaydıhe is looking someone over appraisingly
- sımarladıhe looked someone over appraisingly
- sımarlağandıhe has looked someone over appraisingly
- sımarlarhe will look someone over appraisingly
- sımarlarıqdıhe is going to look someone over appraisingly
- sımarlay edihe was looking someone over appraisingly
- sımarlasaif he looks someone over appraisingly
- sımarla!look someone over appraisingly!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is looking someone over appraisingly | mensımarlayma | sensımarlaysa | olsımarlaydı | bizsımarlaybız | sizsımarlaysız | alasımarlaydıla |
| Present (simple & continuous)he is not looking someone over appraisingly | mensımarlamayma | sensımarlamaysa | olsımarlamaydı | bizsımarlamaybız | sizsımarlamaysız | alasımarlamaydıla |
| Present (simple & continuous)is he looking someone over appraisingly? | mensımarlaymıma? sımarlaymamı? | sensımarlaymısa? | olsımarlaymıdı? | bizsımarlaymıbız? sımarlaybızmı? | sizsımarlaymısız? | alasımarlaymıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he looking someone over appraisingly? | mensımarlamaymıma? sımarlamaymamı? | sensımarlamaymısa? | olsımarlamaymıdı? | bizsımarlamaymıbız? sımarlamaybızmı? | sizsımarlamaymısız? | alasımarlamaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually looks someone over appraisingly | mensımarlawçanma | sensımarlawçansa | olsımarlawçandı | bizsımarlawçanbız | sizsımarlawçansız | alasımarlawçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually look someone over appraisingly | mensımarlawçan tülme | sensımarlawçan tülse | olsımarlawçan tüldü | bizsımarlawçan tülbüz | sizsımarlawçan tülsüz | alasımarlawçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually look someone over appraisingly? | mensımarlawçanmıma? sımarlawçanmamı? | sensımarlawçanmısa? | olsımarlawçanmıdı? | bizsımarlawçanmıbız? sımarlawçanbızmı? | sizsımarlawçanmısız? | alasımarlawçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually look someone over appraisingly? | mensımarlawçan tülmüme? | sensımarlawçan tülmüse? | olsımarlawçan tülmüdü? | bizsımarlawçan tülmübüz? | sizsımarlawçan tülmüsüz? | alasımarlawçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has looked someone over appraisingly and remains so | olsımarlabdı | alasımarlabdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he looked someone over appraisingly? | olsımarlabmıdı? | alasımarlabmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of looking someone over appraisingly | mensımarlay turama | sensımarlay turasa | olsımarlay turadı | bizsımarlay turabız | sizsımarlay turasız | alasımarlay turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of looking someone over appraisingly | mensımarlay turmayma | sensımarlay turmaysa | olsımarlay turmaydı | bizsımarlay turmaybız | sizsımarlay turmaysız | alasımarlay turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of looking someone over appraisingly? | mensımarlay turamıma? sımarlay turamamı? | sensımarlay turamısa? | olsımarlay turamıdı? | bizsımarlay turamıbız? sımarlay turabızmı? | sizsımarlay turamısız? | alasımarlay turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of looking someone over appraisingly? | mensımarlay turmaymıma? sımarlay turmaymamı? | sensımarlay turmaymısa? | olsımarlay turmaymıdı? | bizsımarlay turmaymıbız? sımarlay turmaybızmı? | sizsımarlay turmaymısız? | alasımarlay turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he looked someone over appraisingly | mensımarladım | sensımarladıng | olsımarladı | bizsımarladıq | sizsımarladığız | alasımarladıla |
| Simple past (definite)he didn't look someone over appraisingly | mensımarlamadım | sensımarlamadıng | olsımarlamadı | bizsımarlamadıq | sizsımarlamadığız | alasımarlamadıla |
| Simple past (definite)did he look someone over appraisingly? | mensımarladımmı? | sensımarladıngmı? | olsımarladımı? | bizsımarladıqmı? | sizsımarladığızmı? | alasımarladılamı? |
| Simple past (definite)didn't he look someone over appraisingly? | mensımarlamadımmı? | sensımarlamadıngmı? | olsımarlamadımı? | bizsımarlamadıqmı? | sizsımarlamadığızmı? | alasımarlamadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has looked someone over appraisingly | mensımarlağanma | sensımarlağansa | olsımarlağandı | bizsımarlağanbız | sizsımarlağansız | alasımarlağandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't looked someone over appraisingly | mensımarlamağanma | sensımarlamağansa | olsımarlamağandı | bizsımarlamağanbız | sizsımarlamağansız | alasımarlamağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he looked someone over appraisingly? | mensımarlağanmıma? sımarlağanmamı? | sensımarlağanmısa? | olsımarlağanmıdı? | bizsımarlağanmıbız? sımarlağanbızmı? | sizsımarlağanmısız? | alasımarlağanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he looked someone over appraisingly? | mensımarlamağanmıma? sımarlamağanmamı? | sensımarlamağanmısa? | olsımarlamağanmıdı? | bizsımarlamağanmıbız? sımarlamağanbızmı? | sizsımarlamağanmısız? | alasımarlamağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will look someone over appraisingly | mensımarlarma | sensımarlarsa | olsımarlar | bizsımarlarbız | sizsımarlarsız | alasımarlarla |
| Indefinite future (future I)he won't look someone over appraisingly | mensımarlamazma | sensımarlamazsa | olsımarlamaz | bizsımarlamazbız | sizsımarlamazsız | alasımarlamazla |
| Indefinite future (future I)will he look someone over appraisingly? | mensımarlarmıma? sımarlarmamı? | sensımarlarmısa? | olsımarlarmı? | bizsımarlarmıbız? sımarlarbızmı? | sizsımarlarmısız? | alasımarlarmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he look someone over appraisingly? | mensımarlamazmıma? sımarlamazmamı? | sensımarlamazmısa? | olsımarlamazmı? | bizsımarlamazmıbız? sımarlamazbızmı? | sizsımarlamazmısız? | alasımarlamazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to look someone over appraisingly | mensımarlarıqma | sensımarlarıqsa | olsımarlarıqdı | bizsımarlarıqbız | sizsımarlarıqsız | alasımarlarıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to look someone over appraisingly | mensımarlarıq tülme | sensımarlarıq tülse | olsımarlarıq tüldü | bizsımarlarıq tülbüz | sizsımarlarıq tülsüz | alasımarlarıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to look someone over appraisingly? | mensımarlarıqmıma? sımarlarıqmamı? | sensımarlarıqmısa? | olsımarlarıqmıdı? | bizsımarlarıqmıbız? sımarlarıqbızmı? | sizsımarlarıqmısız? | alasımarlarıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to look someone over appraisingly? | mensımarlarıq tülmüme? | sensımarlarıq tülmüse? | olsımarlarıq tülmüdü? | bizsımarlarıq tülmübüz? | sizsımarlarıq tülmüsüz? | alasımarlarıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had looked someone over appraisingly | mensımarlağan edimsımarlağanem | sensımarlağan edingsımarlağaneng | olsımarlağan edisımarlağaned | bizsımarlağan ediksımarlağanek | sizsımarlağan edigizsımarlağanegiz | alasımarlağan edilesımarlağanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't looked someone over appraisingly | mensımarlamağan edimsımarlamağanem | sensımarlamağan edingsımarlamağaneng | olsımarlamağan edisımarlamağaned | bizsımarlamağan ediksımarlamağanek | sizsımarlamağan edigizsımarlamağanegiz | alasımarlamağan edilesımarlamağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was looking someone over appraisingly | mensımarlay edimsımarlayem | sensımarlay edingsımarlayeng | olsımarlay edisımarlayed | bizsımarlay ediksımarlayek | sizsımarlay edigizsımarlayegiz | alasımarlay edilesımarlayelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't looking someone over appraisingly | mensımarlamay edimsımarlamayem | sensımarlamay edingsımarlamayeng | olsımarlamay edisımarlamayed | bizsımarlamay ediksımarlamayek | sizsımarlamay edigizsımarlamayegiz | alasımarlamay edilesımarlamayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to look someone over appraisingly | mensımarlawçan edimsımarlawçanem | sensımarlawçan edingsımarlawçaneng | olsımarlawçan edisımarlawçaned | bizsımarlawçan ediksımarlawçanek | sizsımarlawçan edigizsımarlawçanegiz | alasımarlawçan edilesımarlawçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to look someone over appraisingly | mensımarlawçan tül edimsımarlawçan tül em | sensımarlawçan tül edingsımarlawçan tül eng | olsımarlawçan tül edisımarlawçan tül ed | bizsımarlawçan tül ediksımarlawçan tül ek | sizsımarlawçan tül edigizsımarlawçan tül egiz | alasımarlawçan tül edilesımarlawçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had looked someone over appraisingly and remained so | olsımarlab edi | alasımarlab edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't looked someone over appraisingly | olsımarlab tül edi | alasımarlab tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of looking someone over appraisingly | mensımarlay tura edimsımarlay turaem | sensımarlay tura edingsımarlay turaeng | olsımarlay tura edisımarlay turaed | bizsımarlay tura ediksımarlay turaek | sizsımarlay tura edigizsımarlay turaegiz | alasımarlay tura edilesımarlay turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of looking someone over appraisingly | mensımarlay turmay edimsımarlay turmayem | sensımarlay turmay edingsımarlay turmayeng | olsımarlay turmay edisımarlay turmayed | bizsımarlay turmay ediksımarlay turmayek | sizsımarlay turmay edigizsımarlay turmayegiz | alasımarlay turmay edilesımarlay turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would look someone over appraisingly | mensımarlar edimsımarlar em | sensımarlar edingsımarlar eng | olsımarlar edisımarlar ed | bizsımarlar ediksımarlar ek | sizsımarlar edigizsımarlar egiz | alasımarlar edilesımarlar elle |
| Conditional result (would)he wouldn't look someone over appraisingly | mensımarlamaz edimsımarlamaz em | sensımarlamaz edingsımarlamaz eng | olsımarlamaz edisımarlamaz ed | bizsımarlamaz ediksımarlamaz ek | sizsımarlamaz edigizsımarlamaz egiz | alasımarlamaz edilesımarlamaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have looked someone over appraisingly | mensımarlarıq edimsımarlarıq em | sensımarlarıq edingsımarlarıq eng | olsımarlarıq edisımarlarıq ed | bizsımarlarıq ediksımarlarıq ek | sizsımarlarıq edigizsımarlarıq egiz | alasımarlarıq edilesımarlarıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have looked someone over appraisingly | mensımarlarıq tül edimsımarlarıq tül em | sensımarlarıq tül edingsımarlarıq tül eng | olsımarlarıq tül edisımarlarıq tül ed | bizsımarlarıq tül ediksımarlarıq tül ek | sizsımarlarıq tül edigizsımarlarıq tül egiz | alasımarlarıq tül edilesımarlarıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he looks someone over appraisingly | mensımarlasam | sensımarlasang | olsımarlasa | bizsımarlasaq | sizsımarlasağız | alasımarlasala |
| Conditionalif he doesn't look someone over appraisingly | mensımarlamasam | sensımarlamasang | olsımarlamasa | bizsımarlamasaq | sizsımarlamasağız | alasımarlamasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is looking someone over appraisingly | mensımarlay esem | sensımarlay eseng | olsımarlay ese | bizsımarlay esek | sizsımarlay esegiz | alasımarlay esele |
| Conditional, present realif he is not looking someone over appraisingly | mensımarlamay esem | sensımarlamay eseng | olsımarlamay ese | bizsımarlamay esek | sizsımarlamay esegiz | alasımarlamay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he looked someone over appraisingly | mensımarlasam edisımarlasam ed | sensımarlasang edisımarlasang ed | olsımarlasa edisımarlasaed | bizsımarlasaq edisımarlasaq ed | sizsımarlasağız edisımarlasağız ed | alasımarlasala edisımarlasalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't look someone over appraisingly | mensımarlamasam edisımarlamasam ed | sensımarlamasang edisımarlamasang ed | olsımarlamasa edisımarlamasaed | bizsımarlamasaq edisımarlamasaq ed | sizsımarlamasağız edisımarlamasağız ed | alasımarlamasala edisımarlamasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he looked someone over appraisingly | mensımarladım esem | sensımarladıng eseng | olsımarladı ese | bizsımarladıq esek | sizsımarladığız esegiz | alasımarladıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't look someone over appraisingly | mensımarlamadım esem | sensımarlamadıng eseng | olsımarlamadı ese | bizsımarlamadıq esek | sizsımarlamadığız esegiz | alasımarlamadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did look someone over appraisingly (indeed) | mensımarlağan esem | sensımarlağan eseng | olsımarlağan ese | bizsımarlağan esek | sizsımarlağan esegiz | alasımarlağan esele |
| Conditional, past realif he didn't look someone over appraisingly (indeed) | mensımarlamağan esem | sensımarlamağan eseng | olsımarlamağan ese | bizsımarlamağan esek | sizsımarlamağan esegiz | alasımarlamağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had looked someone over appraisingly | mensımarlağan bolsam | sensımarlağan bolsang | olsımarlağan bolsa | bizsımarlağan bolsaq | sizsımarlağan bolsağız | alasımarlağan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't looked someone over appraisingly | mensımarlamağan bolsam | sensımarlamağan bolsang | olsımarlamağan bolsa | bizsımarlamağan bolsaq | sizsımarlamağan bolsağız | alasımarlamağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had looked someone over appraisingly | mensımarlağan bolsam edisımarlağan bolsam ed | sensımarlağan bolsang edisımarlağan bolsang ed | olsımarlağan bolsa edisımarlağan bolsaed | bizsımarlağan bolsaq edisımarlağan bolsaq ed | sizsımarlağan bolsağız edisımarlağan bolsağız ed | alasımarlağan bolsala edisımarlağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't looked someone over appraisingly | mensımarlamağan bolsam edisımarlamağan bolsam ed | sensımarlamağan bolsang edisımarlamağan bolsang ed | olsımarlamağan bolsa edisımarlamağan bolsaed | bizsımarlamağan bolsaq edisımarlamağan bolsaq ed | sizsımarlamağan bolsağız edisımarlamağan bolsağız ed | alasımarlamağan bolsala edisımarlamağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will look someone over appraisingly | mensımarlar esem | sensımarlar eseng | olsımarlar ese | bizsımarlar esek | sizsımarlar esegiz | alasımarlar esele |
| Conditional, aoristif he won't look someone over appraisingly | mensımarlamaz esem | sensımarlamaz eseng | olsımarlamaz ese | bizsımarlamaz esek | sizsımarlamaz esegiz | alasımarlamaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to look someone over appraisingly | mensımarlarıq esem | sensımarlarıq eseng | olsımarlarıq ese | bizsımarlarıq esek | sizsımarlarıq esegiz | alasımarlarıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to look someone over appraisingly | mensımarlarıq tül esem | sensımarlarıq tül eseng | olsımarlarıq tül ese | bizsımarlarıq tül esek | sizsımarlarıq tül esegiz | alasımarlarıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to look someone over appraisingly | mensımarlarıq bolsam | sensımarlarıq bolsang | olsımarlarıq bolsa | bizsımarlarıq bolsaq | sizsımarlarıq bolsağız | alasımarlarıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to look someone over appraisingly | mensımarlamazlıq bolsam | sensımarlamazlıq bolsang | olsımarlamazlıq bolsa | bizsımarlamazlıq bolsaq | sizsımarlamazlıq bolsağız | alasımarlamazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso sımarladıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be looking someone over appraisingly | mensımarlay bolurma | sensımarlay bolursa | olsımarlay bolur | bizsımarlay bolurbuz | sizsımarlay bolursuz | alasımarlay bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be looking someone over appraisingly | mensımarlamay bolurma | sensımarlamay bolursa | olsımarlamay bolur | bizsımarlamay bolurbuz | sizsımarlamay bolursuz | alasımarlamay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of looking someone over appraisingly | mensımarlay tura bolurma | sensımarlay tura bolursa | olsımarlay tura bolur | bizsımarlay tura bolurbuz | sizsımarlay tura bolursuz | alasımarlay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not looking someone over appraisingly | mensımarlamay tura bolurma | sensımarlamay tura bolursa | olsımarlamay tura bolur | bizsımarlamay tura bolurbuz | sizsımarlamay tura bolursuz | alasımarlamay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have looked someone over appraisingly | mensımarlağan bolurma | sensımarlağan bolursa | olsımarlağan bolur | bizsımarlağan bolurbuz | sizsımarlağan bolursuz | alasımarlağan bolurla |
| Inference (must have)he must not have looked someone over appraisingly | mensımarlamağan bolurma | sensımarlamağan bolursa | olsımarlamağan bolur | bizsımarlamağan bolurbuz | sizsımarlamağan bolursuz | alasımarlamağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to look someone over appraisingly | mensımarlarıq bolurma | sensımarlarıq bolursa | olsımarlarıq bolur | bizsımarlarıq bolurbuz | sizsımarlarıq bolursuz | alasımarlarıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to look someone over appraisingly | mensımarlamazlıq bolurma | sensımarlamazlıq bolursa | olsımarlamazlıq bolur | bizsımarlamazlıq bolurbuz | sizsımarlamazlıq bolursuz | alasımarlamazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it look someone over appraisingly | mensımarlayım | sensımarla! | olsımarlasın | bizsımarlayıq | sizsımarlağız! | alasımarlasınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not look someone over appraisingly | mensımarlamayım | sensımarlama! | olsımarlamasın | bizsımarlamayıq | sizsımarlamağız! | alasımarlamasınla |
| Commands & suggestionsshould he look someone over appraisingly? | mensımarlayımmı? | olsımarlasınmı? | bizsımarlayıqmı? | alasımarlasınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not look someone over appraisingly? | mensımarlamayımmı? | olsımarlamasınmı? | bizsımarlamayıqmı? | alasımarlamasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it look someone over appraisingly | sensımarlaçı2 | olsımarlasınçı | sizsımarlaçığız | alasımarlasınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not look someone over appraisingly | sensımarlamaçı2 | olsımarlamasınçı | sizsımarlamaçığız | alasımarlamasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you look someone over appraisingly | sensımarlağınsımarlağı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not look someone over appraisingly | sensımarlamağınsımarlamağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he looked someone over appraisingly | mensımarlağay edim sımarlağa edim | sensımarlağay eding sımarlağa eding | olsımarlağay edi sımarlağa edi | bizsımarlağay edik sımarlağa edik | sizsımarlağay edigiz sımarlağa edigiz | alasımarlağay edile sımarlağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not look someone over appraisingly | mensımarlamağay edim sımarlamağa edim | sensımarlamağay eding sımarlamağa eding | olsımarlamağay edi sımarlamağa edi | bizsımarlamağay edik sımarlamağa edik | sizsımarlamağay edigiz sımarlamağa edigiz | alasımarlamağay edile sımarlamağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to look someone over appraisingly | mensımarlamağa qoyayımsımarlama qoyayım | sensımarlamağa qoy!sımarlama qoy! | olsımarlamağa qoysunsımarlama qoysun | bizsımarlamağa qoyayıqsımarlama qoyayıq | sizsımarlamağa qoyuğuz!sımarlama qoyuğuz! | alasımarlamağa qoysunlasımarlama qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to look someone over appraisingly | mensımarlamağa qoymayımsımarlama qoymayım | sensımarlamağa qoyma!sımarlama qoyma! | olsımarlamağa qoymasınsımarlama qoymasın | bizsımarlamağa qoymayıqsımarlama qoymayıq | sizsımarlamağa qoymağız!sımarlama qoymağız! | alasımarlamağa qoymasınlasımarlama qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to look someone over appraisingly? | mensımarlamağa qoyayımmı?sımarlama qoyayımmı? | olsımarlamağa qoysunmu?sımarlama qoysunmu? | bizsımarlamağa qoyayıqmı?sımarlama qoyayıqmı? | alasımarlamağa qoysunlamı?sımarlama qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to look someone over appraisingly? | mensımarlamağa qoymayımmı?sımarlama qoymayımmı? | olsımarlamağa qoymasınmı?sımarlama qoymasınmı? | bizsımarlamağa qoymayıqmı?sımarlama qoymayıqmı? | alasımarlamağa qoymasınlamı?sımarlama qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to look someone over appraisingly | mensımarlamağa qoyamasımarlama qoyama | sensımarlamağa qoyasasımarlama qoyasa | olsımarlamağa qoyadısımarlama qoyadı | bizsımarlamağa qoyabızsımarlama qoyabız | sizsımarlamağa qoyasızsımarlama qoyasız | alasımarlamağa qoyadılasımarlama qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to look someone over appraisingly | mensımarlamağa qoymaymasımarlama qoymayma | sensımarlamağa qoymaysasımarlama qoymaysa | olsımarlamağa qoymaydısımarlama qoymaydı | bizsımarlamağa qoymaybızsımarlama qoymaybız | sizsımarlamağa qoymaysızsımarlama qoymaysız | alasımarlamağa qoymaydılasımarlama qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to look someone over appraisingly? | mensımarlamağa qoyamıma?sımarlama qoyamıma? | sensımarlamağa qoyamısa?sımarlama qoyamısa? | olsımarlamağa qoyamıdı?sımarlama qoyamıdı? | bizsımarlamağa qoyamıbız?sımarlama qoyamıbız? | sizsımarlamağa qoyamısız?sımarlama qoyamısız? | alasımarlamağa qoyamıdıla?sımarlama qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to look someone over appraisingly? | mensımarlamağa qoymaymıma?sımarlama qoymaymıma? | sensımarlamağa qoymaymısa?sımarlama qoymaymısa? | olsımarlamağa qoymaymıdı?sımarlama qoymaymıdı? | bizsımarlamağa qoymaymıbız?sımarlama qoymaymıbız? | sizsımarlamağa qoymaymısız?sımarlama qoymaymısız? | alasımarlamağa qoymaymıdıla?sımarlama qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to look someone over appraisingly | mensımarlamağa qoydumsımarlama qoydum | sensımarlamağa qoydungsımarlama qoydung | olsımarlamağa qoydusımarlama qoydu | bizsımarlamağa qoyduqsımarlama qoyduq | sizsımarlamağa qoyduğuzsımarlama qoyduğuz | alasımarlamağa qoydulasımarlama qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to look someone over appraisingly | mensımarlamağa qoymadımsımarlama qoymadım | sensımarlamağa qoymadıngsımarlama qoymadıng | olsımarlamağa qoymadısımarlama qoymadı | bizsımarlamağa qoymadıqsımarlama qoymadıq | sizsımarlamağa qoymadığızsımarlama qoymadığız | alasımarlamağa qoymadılasımarlama qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to look someone over appraisingly? | mensımarlamağa qoydummu?sımarlama qoydummu? | sensımarlamağa qoydungmu?sımarlama qoydungmu? | olsımarlamağa qoydumu?sımarlama qoydumu? | bizsımarlamağa qoyduqmu?sımarlama qoyduqmu? | sizsımarlamağa qoyduğuzmu?sımarlama qoyduğuzmu? | alasımarlamağa qoydulamı?sımarlama qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to look someone over appraisingly? | mensımarlamağa qoymadımmı?sımarlama qoymadımmı? | sensımarlamağa qoymadıngmı?sımarlama qoymadıngmı? | olsımarlamağa qoymadımı?sımarlama qoymadımı? | bizsımarlamağa qoymadıqmı?sımarlama qoymadıqmı? | sizsımarlamağa qoymadığızmı?sımarlama qoymadığızmı? | alasımarlamağa qoymadılamı?sımarlama qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can look someone over appraisingly | mensımarlayalama | sensımarlayalasa | olsımarlayaladı | bizsımarlayalabız | sizsımarlayalasız | alasımarlayaladıla |
| Ability — presenthe can't look someone over appraisingly | mensımarlayalmayma | sensımarlayalmaysa | olsımarlayalmaydı | bizsımarlayalmaybız | sizsımarlayalmaysız | alasımarlayalmaydıla |
| Ability — presentcan he look someone over appraisingly? | mensımarlayalamıma? sımarlayalamamı? | sensımarlayalamısa? | olsımarlayalamıdı? | bizsımarlayalamıbız? sımarlayalabızmı? | sizsımarlayalamısız? | alasımarlayalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he look someone over appraisingly? | mensımarlayalmaymıma? sımarlayalmaymamı? | sensımarlayalmaymısa? | olsımarlayalmaymıdı? | bizsımarlayalmaymıbız? sımarlayalmaybızmı? | sizsımarlayalmaymısız? | alasımarlayalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can look someone over appraisingly | mensımarlayalsam | sensımarlayalsang | olsımarlayalsa | bizsımarlayalsaq | sizsımarlayalsağız | alasımarlayalsala |
| Ability — if I can…if he can't look someone over appraisingly | mensımarlayalmasam | sensımarlayalmasang | olsımarlayalmasa | bizsımarlayalmasaq | sizsımarlayalmasağız | alasımarlayalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to look someone over appraisingly | mensımarlayaldım | sensımarlayaldıng | olsımarlayaldı | bizsımarlayaldıq | sizsımarlayaldığız | alasımarlayaldıla |
| Ability — simple pasthe could not look someone over appraisingly | mensımarlayalmadım | sensımarlayalmadıng | olsımarlayalmadı | bizsımarlayalmadıq | sizsımarlayalmadığız | alasımarlayalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to look someone over appraisingly? | mensımarlayaldımmı? | sensımarlayaldıngmı? | olsımarlayaldımı? | bizsımarlayaldıqmı? | sizsımarlayaldığızmı? | alasımarlayaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he look someone over appraisingly? | mensımarlayalmadımmı? | sensımarlayalmadıngmı? | olsımarlayalmadımı? | bizsımarlayalmadıqmı? | sizsımarlayalmadığızmı? | alasımarlayalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to look someone over appraisingly | mensımarlayalğanma | sensımarlayalğansa | olsımarlayalğandı | bizsımarlayalğanbız | sizsımarlayalğansız | alasımarlayalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to look someone over appraisingly | mensımarlayalmağanma | sensımarlayalmağansa | olsımarlayalmağandı | bizsımarlayalmağanbız | sizsımarlayalmağansız | alasımarlayalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to look someone over appraisingly? | mensımarlayalğanmıma? sımarlayalğanmamı? | sensımarlayalğanmısa? | olsımarlayalğanmıdı? | bizsımarlayalğanmıbız? sımarlayalğanbızmı? | sizsımarlayalğanmısız? | alasımarlayalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to look someone over appraisingly? | mensımarlayalmağanmıma? sımarlayalmağanmamı? | sensımarlayalmağanmısa? | olsımarlayalmağanmıdı? | bizsımarlayalmağanmıbız? sımarlayalmağanbızmı? | sizsımarlayalmağanmısız? | alasımarlayalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to look someone over appraisingly | mensımarlayalğan edimsımarlayalğanem | sensımarlayalğan edingsımarlayalğaneng | olsımarlayalğan edisımarlayalğaned | bizsımarlayalğan ediksımarlayalğanek | sizsımarlayalğan edigizsımarlayalğanegiz | alasımarlayalğan edilesımarlayalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to look someone over appraisingly | mensımarlayalmağan edimsımarlayalmağanem | sensımarlayalmağan edingsımarlayalmağaneng | olsımarlayalmağan edisımarlayalmağaned | bizsımarlayalmağan ediksımarlayalmağanek | sizsımarlayalmağan edigizsımarlayalmağanegiz | alasımarlayalmağan edilesımarlayalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could look someone over appraisingly | mensımarlayala edimsımarlayalaem | sensımarlayala edingsımarlayalaeng | olsımarlayala edisımarlayalaed | bizsımarlayala ediksımarlayalaek | sizsımarlayala edigizsımarlayalaegiz | alasımarlayala edilesımarlayalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not look someone over appraisingly | mensımarlayalmay edimsımarlayalmayem | sensımarlayalmay edingsımarlayalmayeng | olsımarlayalmay edisımarlayalmayed | bizsımarlayalmay ediksımarlayalmayek | sizsımarlayalmay edigizsımarlayalmayegiz | alasımarlayalmay edilesımarlayalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to look someone over appraisingly | mensımarlayalırma | sensımarlayalırsa | olsımarlayalır | bizsımarlayalırbız | sizsımarlayalırsız | alasımarlayalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to look someone over appraisingly | mensımarlayalmazma | sensımarlayalmazsa | olsımarlayalmaz | bizsımarlayalmazbız | sizsımarlayalmazsız | alasımarlayalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to look someone over appraisingly? | mensımarlayalırmıma? sımarlayalırmamı? | sensımarlayalırmısa? | olsımarlayalırmı? | bizsımarlayalırmıbız? sımarlayalırbızmı? | sizsımarlayalırmısız? | alasımarlayalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to look someone over appraisingly? | mensımarlayalmazmıma? sımarlayalmazmamı? | sensımarlayalmazmısa? | olsımarlayalmazmı? | bizsımarlayalmazmıbız? sımarlayalmazbızmı? | sizsımarlayalmazmısız? | alasımarlayalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to look someone over appraisingly | mensımarlayallıqma | sensımarlayallıqsa | olsımarlayallıqdı | bizsımarlayallıqbız | sizsımarlayallıqsız | alasımarlayallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to look someone over appraisingly | mensımarlayallıq tülme | sensımarlayallıq tülse | olsımarlayallıq tüldü | bizsımarlayallıq tülbüz | sizsımarlayallıq tülsüz | alasımarlayallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to look someone over appraisingly? | mensımarlayallıqmıma? sımarlayallıqmamı? | sensımarlayallıqmısa? | olsımarlayallıqmıdı? | bizsımarlayallıqmıbız? sımarlayallıqbızmı? | sizsımarlayallıqmısız? | alasımarlayallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to look someone over appraisingly? | mensımarlayallıq tülmüme? | sensımarlayallıq tülmüse? | olsımarlayallıq tülmüdü? | bizsımarlayallıq tülmübüz? | sizsımarlayallıq tülmüsüz? | alasımarlayallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to look someone over appraisingly | mensımarlayalır edimsımarlayalır em | sensımarlayalır edingsımarlayalır eng | olsımarlayalır edisımarlayalır ed | bizsımarlayalır ediksımarlayalır ek | sizsımarlayalır edigizsımarlayalır egiz | alasımarlayalır edilesımarlayalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to look someone over appraisingly | mensımarlayalmaz edimsımarlayalmaz em | sensımarlayalmaz edingsımarlayalmaz eng | olsımarlayalmaz edisımarlayalmaz ed | bizsımarlayalmaz ediksımarlayalmaz ek | sizsımarlayalmaz edigizsımarlayalmaz egiz | alasımarlayalmaz edilesımarlayalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to look someone over appraisingly | sensımarlayalğınsımarlayalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to look someone over appraisingly | sensımarlayalmağınsımarlayalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be looking someone over appraisingly | mensımarlay bolmazma | sensımarlay bolmazsa | olsımarlay bolmaz | bizsımarlay bolmazbız | sizsımarlay bolmazsız | alasımarlay bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be looking someone over appraisingly (emphatic) | mensımarlamay bolmazma | sensımarlamay bolmazsa | olsımarlamay bolmaz | bizsımarlamay bolmazbız | sizsımarlamay bolmazsız | alasımarlamay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of looking someone over appraisingly | mensımarlay tura bolmazma | sensımarlay tura bolmazsa | olsımarlay tura bolmaz | bizsımarlay tura bolmazbız | sizsımarlay tura bolmazsız | alasımarlay tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not looking someone over appraisingly (emphatic) | mensımarlamay tura bolmazma | sensımarlamay tura bolmazsa | olsımarlamay tura bolmaz | bizsımarlamay tura bolmazbız | sizsımarlamay tura bolmazsız | alasımarlamay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not looking someone over appraisingly | mensımarlamay turama | sensımarlamay turasa | olsımarlamay turadı | bizsımarlamay turabız | sizsımarlamay turasız | alasımarlamay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not looking someone over appraisingly | mensımarlamay turmayma | sensımarlamay turmaysa | olsımarlamay turmaydı | bizsımarlamay turmaybız | sizsımarlamay turmaysız | alasımarlamay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not looking someone over appraisingly? | mensımarlamay turmaymıma | sensımarlamay turmaymısa | olsımarlamay turmaymıdı | bizsımarlamay turmaymıbız | sizsımarlamay turmaymısız | alasımarlamay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have looked someone over appraisingly | mensımarlağan bolmazma | sensımarlağan bolmazsa | olsımarlağan bolmaz | bizsımarlağan bolmazbız | sizsımarlağan bolmazsız | alasımarlağan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have looked someone over appraisingly (emphatic) | mensımarlamağan bolmazma | sensımarlamağan bolmazsa | olsımarlamağan bolmaz | bizsımarlamağan bolmazbız | sizsımarlamağan bolmazsız | alasımarlamağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had looked someone over appraisingly | mensımarlağan bolmasam | sensımarlağan bolmasang | olsımarlağan bolmasa | bizsımarlağan bolmasaq | sizsımarlağan bolmasağız | alasımarlağan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't looked someone over appraisingly | mensımarlamağan bolmasam | sensımarlamağan bolmasang | olsımarlamağan bolmasa | bizsımarlamağan bolmasaq | sizsımarlamağan bolmasağız | alasımarlamağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to look someone over appraisingly | mensımarlarıq bolmazma | sensımarlarıq bolmazsa | olsımarlarıq bolmaz | bizsımarlarıq bolmazbız | sizsımarlarıq bolmazsız | alasımarlarıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to look someone over appraisingly (emphatic) | mensımarlamazlıq bolmazma | sensımarlamazlıq bolmazsa | olsımarlamazlıq bolmaz | bizsımarlamazlıq bolmazbız | sizsımarlamazlıq bolmazsız | alasımarlamazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to look someone over appraisingly | mensımarlarıq bolmasam | sensımarlarıq bolmasang | olsımarlarıq bolmasa | bizsımarlarıq bolmasaq | sizsımarlarıq bolmasağız | alasımarlarıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to look someone over appraisingly | mensımarlamazlıq bolmasam | sensımarlamazlıq bolmasang | olsımarlamazlıq bolmasa | bizsımarlamazlıq bolmasaq | sizsımarlamazlıq bolmasağız | alasımarlamazlıq bolmasala |