qaldırırğa

/qaldɯrɯrʁa/

1. (v.) to leave, to leave behind, to keep back

ekinçi jılğa qaldırırğa — to keep someone back a year
keçe qaldırırğa — to keep someone for the night
samolötda orun qaldırırğa — to book a seat on the aeroplane

2. (v.) to deliver, to save someone from something

qıyınlıqdan qaldırırğa — to deliver someone from misfortune
ölümden qaldırırğa — to save someone from death
janın qaldırırğa — to save someone's life

3. (v.) to postpone, to put off, to transfer (fig. )

tamblağa qaldırırğa — to put it off till tomorrow
işni qaldırma — do not put the work off
jıyılıwnu başha künnge qaldırdıla — they put the meeting off to another day

4. (v.) In the expression köl qaldırırğa, to cause resentment or emotional pain.

Conjugation

Common forms

qaldıradıhe is leaving
qaldırdıhe left
qaldırğandıhe has left
qaldırırhe will leave
qaldırlıqdıhe is going to leave
qaldıra edihe was leaving
qaldırsaif he leaves
qaldır!leave!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of qaldırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is leaving	menqaldırama	senqaldırasa	olqaldıradı	bizqaldırabız	sizqaldırasız	alaqaldıradıla
Present (simple & continuous)he is not leaving	menqaldırmayma	senqaldırmaysa	olqaldırmaydı	bizqaldırmaybız	sizqaldırmaysız	alaqaldırmaydıla
Present (simple & continuous)is he leaving?	menqaldıramıma? qaldıramamı?	senqaldıramısa?	olqaldıramıdı?	bizqaldıramıbız? qaldırabızmı?	sizqaldıramısız?	alaqaldıramıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he leaving?	menqaldırmaymıma? qaldırmaymamı?	senqaldırmaymısa?	olqaldırmaymıdı?	bizqaldırmaymıbız? qaldırmaybızmı?	sizqaldırmaymısız?	alaqaldırmaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he usually leaves	menqaldırıwçanma	senqaldırıwçansa	olqaldırıwçandı	bizqaldırıwçanbız	sizqaldırıwçansız	alaqaldırıwçandıla
Habitual (usually, tends to)he doesn't usually leave	menqaldırıwçan tülme	senqaldırıwçan tülse	olqaldırıwçan tüldü	bizqaldırıwçan tülbüz	sizqaldırıwçan tülsüz	alaqaldırıwçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)does he usually leave?	menqaldırıwçanmıma? qaldırıwçanmamı?	senqaldırıwçanmısa?	olqaldırıwçanmıdı?	bizqaldırıwçanmıbız? qaldırıwçanbızmı?	sizqaldırıwçanmısız?	alaqaldırıwçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)doesn't he usually leave?	menqaldırıwçan tülmüme?	senqaldırıwçan tülmüse?	olqaldırıwçan tülmüdü?	bizqaldırıwçan tülmübüz?	sizqaldırıwçan tülmüsüz?	alaqaldırıwçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has left and remains so			olqaldırıbdı			alaqaldırıbdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he left?			olqaldırıbmıdı?			alaqaldırıbmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of leaving	menqaldıra turama	senqaldıra turasa	olqaldıra turadı	bizqaldıra turabız	sizqaldıra turasız	alaqaldıra turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of leaving	menqaldıra turmayma	senqaldıra turmaysa	olqaldıra turmaydı	bizqaldıra turmaybız	sizqaldıra turmaysız	alaqaldıra turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of leaving?	menqaldıra turamıma? qaldıra turamamı?	senqaldıra turamısa?	olqaldıra turamıdı?	bizqaldıra turamıbız? qaldıra turabızmı?	sizqaldıra turamısız?	alaqaldıra turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of leaving?	menqaldıra turmaymıma? qaldıra turmaymamı?	senqaldıra turmaymısa?	olqaldıra turmaymıdı?	bizqaldıra turmaymıbız? qaldıra turmaybızmı?	sizqaldıra turmaymısız?	alaqaldıra turmaymıdıla?
Simple past (definite)he left	menqaldırdım	senqaldırdıng	olqaldırdı	bizqaldırdıq	sizqaldırdığız	alaqaldırdıla
Simple past (definite)he didn't leave	menqaldırmadım	senqaldırmadıng	olqaldırmadı	bizqaldırmadıq	sizqaldırmadığız	alaqaldırmadıla
Simple past (definite)did he leave?	menqaldırdımmı?	senqaldırdıngmı?	olqaldırdımı?	bizqaldırdıqmı?	sizqaldırdığızmı?	alaqaldırdılamı?
Simple past (definite)didn't he leave?	menqaldırmadımmı?	senqaldırmadıngmı?	olqaldırmadımı?	bizqaldırmadıqmı?	sizqaldırmadığızmı?	alaqaldırmadılamı?
Perfect (past indefinite)he has left	menqaldırğanma	senqaldırğansa	olqaldırğandı	bizqaldırğanbız	sizqaldırğansız	alaqaldırğandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't left	menqaldırmağanma	senqaldırmağansa	olqaldırmağandı	bizqaldırmağanbız	sizqaldırmağansız	alaqaldırmağandıla
Perfect (past indefinite)has he left?	menqaldırğanmıma? qaldırğanmamı?	senqaldırğanmısa?	olqaldırğanmıdı?	bizqaldırğanmıbız? qaldırğanbızmı?	sizqaldırğanmısız?	alaqaldırğanmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he left?	menqaldırmağanmıma? qaldırmağanmamı?	senqaldırmağanmısa?	olqaldırmağanmıdı?	bizqaldırmağanmıbız? qaldırmağanbızmı?	sizqaldırmağanmısız?	alaqaldırmağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will leave	menqaldırırma	senqaldırırsa	olqaldırır	bizqaldırırbız	sizqaldırırsız	alaqaldırırla
Indefinite future (future I)he won't leave	menqaldırmazma	senqaldırmazsa	olqaldırmaz	bizqaldırmazbız	sizqaldırmazsız	alaqaldırmazla
Indefinite future (future I)will he leave?	menqaldırırmıma? qaldırırmamı?	senqaldırırmısa?	olqaldırırmı?	bizqaldırırmıbız? qaldırırbızmı?	sizqaldırırmısız?	alaqaldırırmıla?
Indefinite future (future I)won't he leave?	menqaldırmazmıma? qaldırmazmamı?	senqaldırmazmısa?	olqaldırmazmı?	bizqaldırmazmıbız? qaldırmazbızmı?	sizqaldırmazmısız?	alaqaldırmazmıla?
Definite future (future II)he is going to leave	menqaldırlıqma¹	senqaldırlıqsa¹	olqaldırlıqdı¹	bizqaldırlıqbız¹	sizqaldırlıqsız¹	alaqaldırlıqdıla¹
Definite future (future II)he is not going to leave	menqaldırlıq tülme¹	senqaldırlıq tülse¹	olqaldırlıq tüldü¹	bizqaldırlıq tülbüz¹	sizqaldırlıq tülsüz¹	alaqaldırlıq tüldüle¹
Definite future (future II)is he going to leave?	menqaldırlıqmıma?¹ qaldırlıqmamı?	senqaldırlıqmısa?¹	olqaldırlıqmıdı?¹	bizqaldırlıqmıbız?¹ qaldırlıqbızmı?	sizqaldırlıqmısız?¹	alaqaldırlıqmıdıla?¹
Definite future (future II)isn't he going to leave?	menqaldırlıq tülmüme?¹	senqaldırlıq tülmüse?¹	olqaldırlıq tülmüdü?¹	bizqaldırlıq tülmübüz?¹	sizqaldırlıq tülmüsüz?¹	alaqaldırlıq tülmüdüle?¹

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Definite future (future II)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so qaldırrıqdı

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of qaldırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had left	menqaldırğan edimqaldırğanem	senqaldırğan edingqaldırğaneng	olqaldırğan ediqaldırğaned	bizqaldırğan edikqaldırğanek	sizqaldırğan edigizqaldırğanegiz	alaqaldırğan edileqaldırğanelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't left	menqaldırmağan edimqaldırmağanem	senqaldırmağan edingqaldırmağaneng	olqaldırmağan ediqaldırmağaned	bizqaldırmağan edikqaldırmağanek	sizqaldırmağan edigizqaldırmağanegiz	alaqaldırmağan edileqaldırmağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was leaving	menqaldıra edimqaldıraem	senqaldıra edingqaldıraeng	olqaldıra ediqaldıraed	bizqaldıra edikqaldıraek	sizqaldıra edigizqaldıraegiz	alaqaldıra edileqaldıraelle
Past continuous (imperfect)he wasn't leaving	menqaldırmay edimqaldırmayem	senqaldırmay edingqaldırmayeng	olqaldırmay ediqaldırmayed	bizqaldırmay edikqaldırmayek	sizqaldırmay edigizqaldırmayegiz	alaqaldırmay edileqaldırmayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to leave	menqaldırıwçan edimqaldırıwçanem	senqaldırıwçan edingqaldırıwçaneng	olqaldırıwçan ediqaldırıwçaned	bizqaldırıwçan edikqaldırıwçanek	sizqaldırıwçan edigizqaldırıwçanegiz	alaqaldırıwçan edileqaldırıwçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to leave	menqaldırıwçan tül edimqaldırıwçan tül em	senqaldırıwçan tül edingqaldırıwçan tül eng	olqaldırıwçan tül ediqaldırıwçan tül ed	bizqaldırıwçan tül edikqaldırıwçan tül ek	sizqaldırıwçan tül edigizqaldırıwçan tül egiz	alaqaldırıwçan tül edileqaldırıwçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had left and remained so			olqaldırıb edi			alaqaldırıb edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't left			olqaldırıb tül edi			alaqaldırıb tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of leaving	menqaldıra tura edimqaldıra turaem	senqaldıra tura edingqaldıra turaeng	olqaldıra tura ediqaldıra turaed	bizqaldıra tura edikqaldıra turaek	sizqaldıra tura edigizqaldıra turaegiz	alaqaldıra tura edileqaldıra turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of leaving	menqaldıra turmay edimqaldıra turmayem	senqaldıra turmay edingqaldıra turmayeng	olqaldıra turmay ediqaldıra turmayed	bizqaldıra turmay edikqaldıra turmayek	sizqaldıra turmay edigizqaldıra turmayegiz	alaqaldıra turmay edileqaldıra turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would leave	menqaldırır edimqaldırır em	senqaldırır edingqaldırır eng	olqaldırır ediqaldırır ed	bizqaldırır edikqaldırır ek	sizqaldırır edigizqaldırır egiz	alaqaldırır edileqaldırır elle
Conditional result (would)he wouldn't leave	menqaldırmaz edimqaldırmaz em	senqaldırmaz edingqaldırmaz eng	olqaldırmaz ediqaldırmaz ed	bizqaldırmaz edikqaldırmaz ek	sizqaldırmaz edigizqaldırmaz egiz	alaqaldırmaz edileqaldırmaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have left	menqaldırlıq edim²qaldırlıq em	senqaldırlıq eding²qaldırlıq eng	olqaldırlıq edi²qaldırlıq ed	bizqaldırlıq edik²qaldırlıq ek	sizqaldırlıq edigiz²qaldırlıq egiz	alaqaldırlıq edile²qaldırlıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have left	menqaldırlıq tül edim²qaldırlıq tül em	senqaldırlıq tül eding²qaldırlıq tül eng	olqaldırlıq tül edi²qaldırlıq tül ed	bizqaldırlıq tül edik²qaldırlıq tül ek	sizqaldırlıq tül edigiz²qaldırlıq tül egiz	alaqaldırlıq tül edile²qaldırlıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Past conditional result (would have)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so qaldırrıq edi

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of qaldırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he leaves	menqaldırsam	senqaldırsang	olqaldırsa	bizqaldırsaq	sizqaldırsağız	alaqaldırsala
Conditionalif he doesn't leave	menqaldırmasam	senqaldırmasang	olqaldırmasa	bizqaldırmasaq	sizqaldırmasağız	alaqaldırmasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is leaving	menqaldıra esem	senqaldıra eseng	olqaldıra ese	bizqaldıra esek	sizqaldıra esegiz	alaqaldıra esele
Conditional, present realif he is not leaving	menqaldırmay esem	senqaldırmay eseng	olqaldırmay ese	bizqaldırmay esek	sizqaldırmay esegiz	alaqaldırmay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he left	menqaldırsam ediqaldırsam ed	senqaldırsang ediqaldırsang ed	olqaldırsa ediqaldırsaed	bizqaldırsaq ediqaldırsaq ed	sizqaldırsağız ediqaldırsağız ed	alaqaldırsala ediqaldırsalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't leave	menqaldırmasam ediqaldırmasam ed	senqaldırmasang ediqaldırmasang ed	olqaldırmasa ediqaldırmasaed	bizqaldırmasaq ediqaldırmasaq ed	sizqaldırmasağız ediqaldırmasağız ed	alaqaldırmasala ediqaldırmasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past³if he left	menqaldırdım esem	senqaldırdıng eseng	olqaldırdı ese	bizqaldırdıq esek	sizqaldırdığız esegiz	alaqaldırdıla esele
Conditional, definite past³if he didn't leave	menqaldırmadım esem	senqaldırmadıng eseng	olqaldırmadı ese	bizqaldırmadıq esek	sizqaldırmadığız esegiz	alaqaldırmadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he did leave (indeed)	menqaldırğan esem	senqaldırğan eseng	olqaldırğan ese	bizqaldırğan esek	sizqaldırğan esegiz	alaqaldırğan esele
Conditional, past realif he didn't leave (indeed)	menqaldırmağan esem	senqaldırmağan eseng	olqaldırmağan ese	bizqaldırmağan esek	sizqaldırmağan esegiz	alaqaldırmağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had left	menqaldırğan bolsam	senqaldırğan bolsang	olqaldırğan bolsa	bizqaldırğan bolsaq	sizqaldırğan bolsağız	alaqaldırğan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't left	menqaldırmağan bolsam	senqaldırmağan bolsang	olqaldırmağan bolsa	bizqaldırmağan bolsaq	sizqaldırmağan bolsağız	alaqaldırmağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had left	menqaldırğan bolsam ediqaldırğan bolsam ed	senqaldırğan bolsang ediqaldırğan bolsang ed	olqaldırğan bolsa ediqaldırğan bolsaed	bizqaldırğan bolsaq ediqaldırğan bolsaq ed	sizqaldırğan bolsağız ediqaldırğan bolsağız ed	alaqaldırğan bolsala ediqaldırğan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't left	menqaldırmağan bolsam ediqaldırmağan bolsam ed	senqaldırmağan bolsang ediqaldırmağan bolsang ed	olqaldırmağan bolsa ediqaldırmağan bolsaed	bizqaldırmağan bolsaq ediqaldırmağan bolsaq ed	sizqaldırmağan bolsağız ediqaldırmağan bolsağız ed	alaqaldırmağan bolsala ediqaldırmağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will leave	menqaldırır esem	senqaldırır eseng	olqaldırır ese	bizqaldırır esek	sizqaldırır esegiz	alaqaldırır esele
Conditional, aoristif he won't leave	menqaldırmaz esem	senqaldırmaz eseng	olqaldırmaz ese	bizqaldırmaz esek	sizqaldırmaz esegiz	alaqaldırmaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to leave	menqaldırlıq esem⁴	senqaldırlıq eseng⁴	olqaldırlıq ese⁴	bizqaldırlıq esek⁴	sizqaldırlıq esegiz⁴	alaqaldırlıq esele⁴
Conditional, futureif he is not going to leave	menqaldırlıq tül esem⁴	senqaldırlıq tül eseng⁴	olqaldırlıq tül ese⁴	bizqaldırlıq tül esek⁴	sizqaldırlıq tül esegiz⁴	alaqaldırlıq tül esele⁴
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to leave	menqaldırlıq bolsam⁵	senqaldırlıq bolsang⁵	olqaldırlıq bolsa⁵	bizqaldırlıq bolsaq⁵	sizqaldırlıq bolsağız⁵	alaqaldırlıq bolsala⁵
Conditional, counterfactual futureif he were not going to leave	menqaldırmazlıq bolsam	senqaldırmazlıq bolsang	olqaldırmazlıq bolsa	bizqaldırmazlıq bolsaq	sizqaldırmazlıq bolsağız	alaqaldırmazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso qaldırdıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Conditional, futurespoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so qaldırrıq ese
Conditional, counterfactual futurespoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so qaldırrıq bolsa

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of qaldırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be leaving	menqaldıra bolurma	senqaldıra bolursa	olqaldıra bolur	bizqaldıra bolurbuz	sizqaldıra bolursuz	alaqaldıra bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be leaving	menqaldırmay bolurma	senqaldırmay bolursa	olqaldırmay bolur	bizqaldırmay bolurbuz	sizqaldırmay bolursuz	alaqaldırmay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of leaving	menqaldıra tura bolurma	senqaldıra tura bolursa	olqaldıra tura bolur	bizqaldıra tura bolurbuz	sizqaldıra tura bolursuz	alaqaldıra tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not leaving	menqaldırmay tura bolurma	senqaldırmay tura bolursa	olqaldırmay tura bolur	bizqaldırmay tura bolurbuz	sizqaldırmay tura bolursuz	alaqaldırmay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have left	menqaldırğan bolurma	senqaldırğan bolursa	olqaldırğan bolur	bizqaldırğan bolurbuz	sizqaldırğan bolursuz	alaqaldırğan bolurla
Inference (must have)he must not have left	menqaldırmağan bolurma	senqaldırmağan bolursa	olqaldırmağan bolur	bizqaldırmağan bolurbuz	sizqaldırmağan bolursuz	alaqaldırmağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to leave	menqaldırlıq bolurma⁶	senqaldırlıq bolursa⁶	olqaldırlıq bolur⁶	bizqaldırlıq bolurbuz⁶	sizqaldırlıq bolursuz⁶	alaqaldırlıq bolurla⁶
Inference, future (must be going to)he must not be going to leave	menqaldırmazlıq bolurma	senqaldırmazlıq bolursa	olqaldırmazlıq bolur	bizqaldırmazlıq bolurbuz	sizqaldırmazlıq bolursuz	alaqaldırmazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Inference, future (must be going to)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so qaldırrıq bolur

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of qaldırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it leave	menqaldırayım	senqaldır!	olqaldırsın	bizqaldırayıq	sizqaldırığız!	alaqaldırsınla
Commands & suggestionslet him/her/it not leave	menqaldırmayım	senqaldırma!	olqaldırmasın	bizqaldırmayıq	sizqaldırmağız!	alaqaldırmasınla
Commands & suggestionsshould he leave?	menqaldırayımmı?		olqaldırsınmı?	bizqaldırayıqmı?		alaqaldırsınlamı?
Commands & suggestionsshould he not leave?	menqaldırmayımmı?		olqaldırmasınmı?	bizqaldırmayıqmı?		alaqaldırmasınlamı?
Requestsdo let him/her/it leave		senqaldırçı⁷	olqaldırsınçı		sizqaldırçığız	alaqaldırsınlaçı
Requestsdo let him/her/it not leave		senqaldırmaçı⁷	olqaldırmasınçı		sizqaldırmaçığız	alaqaldırmasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you leave		senqaldırğınqaldırğı
Blessings & curses — may you…may you not leave		senqaldırmağınqaldırmağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he left	menqaldırğay edim qaldırğa edim	senqaldırğay eding qaldırğa eding	olqaldırğay edi qaldırğa edi	bizqaldırğay edik qaldırğa edik	sizqaldırğay edigiz qaldırğa edigiz	alaqaldırğay edile qaldırğa edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he did not leave	menqaldırmağay edim qaldırmağa edim	senqaldırmağay eding qaldırmağa eding	olqaldırmağay edi qaldırmağa edi	bizqaldırmağay edik qaldırmağa edik	sizqaldırmağay edigiz qaldırmağa edigiz	alaqaldırmağay edile qaldırmağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to leave	menqaldırmağa qoyayımqaldırma qoyayım	senqaldırmağa qoy!qaldırma qoy!	olqaldırmağa qoysunqaldırma qoysun	bizqaldırmağa qoyayıqqaldırma qoyayıq	sizqaldırmağa qoyuğuz!qaldırma qoyuğuz!	alaqaldırmağa qoysunlaqaldırma qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to leave	menqaldırmağa qoymayımqaldırma qoymayım	senqaldırmağa qoyma!qaldırma qoyma!	olqaldırmağa qoymasınqaldırma qoymasın	bizqaldırmağa qoymayıqqaldırma qoymayıq	sizqaldırmağa qoymağız!qaldırma qoymağız!	alaqaldırmağa qoymasınlaqaldırma qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to leave?	menqaldırmağa qoyayımmı?qaldırma qoyayımmı?		olqaldırmağa qoysunmu?qaldırma qoysunmu?	bizqaldırmağa qoyayıqmı?qaldırma qoyayıqmı?		alaqaldırmağa qoysunlamı?qaldırma qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to leave?	menqaldırmağa qoymayımmı?qaldırma qoymayımmı?		olqaldırmağa qoymasınmı?qaldırma qoymasınmı?	bizqaldırmağa qoymayıqmı?qaldırma qoymayıqmı?		alaqaldırmağa qoymasınlamı?qaldırma qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to leave	menqaldırmağa qoyamaqaldırma qoyama	senqaldırmağa qoyasaqaldırma qoyasa	olqaldırmağa qoyadıqaldırma qoyadı	bizqaldırmağa qoyabızqaldırma qoyabız	sizqaldırmağa qoyasızqaldırma qoyasız	alaqaldırmağa qoyadılaqaldırma qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to leave	menqaldırmağa qoymaymaqaldırma qoymayma	senqaldırmağa qoymaysaqaldırma qoymaysa	olqaldırmağa qoymaydıqaldırma qoymaydı	bizqaldırmağa qoymaybızqaldırma qoymaybız	sizqaldırmağa qoymaysızqaldırma qoymaysız	alaqaldırmağa qoymaydılaqaldırma qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to leave?	menqaldırmağa qoyamıma?qaldırma qoyamıma?	senqaldırmağa qoyamısa?qaldırma qoyamısa?	olqaldırmağa qoyamıdı?qaldırma qoyamıdı?	bizqaldırmağa qoyamıbız?qaldırma qoyamıbız?	sizqaldırmağa qoyamısız?qaldırma qoyamısız?	alaqaldırmağa qoyamıdıla?qaldırma qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to leave?	menqaldırmağa qoymaymıma?qaldırma qoymaymıma?	senqaldırmağa qoymaymısa?qaldırma qoymaymısa?	olqaldırmağa qoymaymıdı?qaldırma qoymaymıdı?	bizqaldırmağa qoymaymıbız?qaldırma qoymaymıbız?	sizqaldırmağa qoymaymısız?qaldırma qoymaymısız?	alaqaldırmağa qoymaymıdıla?qaldırma qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to leave	menqaldırmağa qoydumqaldırma qoydum	senqaldırmağa qoydungqaldırma qoydung	olqaldırmağa qoyduqaldırma qoydu	bizqaldırmağa qoyduqqaldırma qoyduq	sizqaldırmağa qoyduğuzqaldırma qoyduğuz	alaqaldırmağa qoydulaqaldırma qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to leave	menqaldırmağa qoymadımqaldırma qoymadım	senqaldırmağa qoymadıngqaldırma qoymadıng	olqaldırmağa qoymadıqaldırma qoymadı	bizqaldırmağa qoymadıqqaldırma qoymadıq	sizqaldırmağa qoymadığızqaldırma qoymadığız	alaqaldırmağa qoymadılaqaldırma qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to leave?	menqaldırmağa qoydummu?qaldırma qoydummu?	senqaldırmağa qoydungmu?qaldırma qoydungmu?	olqaldırmağa qoydumu?qaldırma qoydumu?	bizqaldırmağa qoyduqmu?qaldırma qoyduqmu?	sizqaldırmağa qoyduğuzmu?qaldırma qoyduğuzmu?	alaqaldırmağa qoydulamı?qaldırma qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to leave?	menqaldırmağa qoymadımmı?qaldırma qoymadımmı?	senqaldırmağa qoymadıngmı?qaldırma qoymadıngmı?	olqaldırmağa qoymadımı?qaldırma qoymadımı?	bizqaldırmağa qoymadıqmı?qaldırma qoymadıqmı?	sizqaldırmağa qoymadığızmı?qaldırma qoymadığızmı?	alaqaldırmağa qoymadılamı?qaldırma qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of qaldırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can leave	menqaldıralama	senqaldıralasa	olqaldıraladı	bizqaldıralabız	sizqaldıralasız	alaqaldıraladıla
Ability — presenthe can't leave	menqaldıralmayma	senqaldıralmaysa	olqaldıralmaydı	bizqaldıralmaybız	sizqaldıralmaysız	alaqaldıralmaydıla
Ability — presentcan he leave?	menqaldıralamıma? qaldıralamamı?	senqaldıralamısa?	olqaldıralamıdı?	bizqaldıralamıbız? qaldıralabızmı?	sizqaldıralamısız?	alaqaldıralamıdıla?
Ability — presentcan't he leave?	menqaldıralmaymıma? qaldıralmaymamı?	senqaldıralmaymısa?	olqaldıralmaymıdı?	bizqaldıralmaymıbız? qaldıralmaybızmı?	sizqaldıralmaymısız?	alaqaldıralmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can leave	menqaldıralsam	senqaldıralsang	olqaldıralsa	bizqaldıralsaq	sizqaldıralsağız	alaqaldıralsala
Ability — if I can…if he can't leave	menqaldıralmasam	senqaldıralmasang	olqaldıralmasa	bizqaldıralmasaq	sizqaldıralmasağız	alaqaldıralmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to leave	menqaldıraldım	senqaldıraldıng	olqaldıraldı	bizqaldıraldıq	sizqaldıraldığız	alaqaldıraldıla
Ability — simple pasthe could not leave	menqaldıralmadım	senqaldıralmadıng	olqaldıralmadı	bizqaldıralmadıq	sizqaldıralmadığız	alaqaldıralmadıla
Ability — simple pastwas he able to leave?	menqaldıraldımmı?	senqaldıraldıngmı?	olqaldıraldımı?	bizqaldıraldıqmı?	sizqaldıraldığızmı?	alaqaldıraldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he leave?	menqaldıralmadımmı?	senqaldıralmadıngmı?	olqaldıralmadımı?	bizqaldıralmadıqmı?	sizqaldıralmadığızmı?	alaqaldıralmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to leave	menqaldıralğanma	senqaldıralğansa	olqaldıralğandı	bizqaldıralğanbız	sizqaldıralğansız	alaqaldıralğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to leave	menqaldıralmağanma	senqaldıralmağansa	olqaldıralmağandı	bizqaldıralmağanbız	sizqaldıralmağansız	alaqaldıralmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to leave?	menqaldıralğanmıma? qaldıralğanmamı?	senqaldıralğanmısa?	olqaldıralğanmıdı?	bizqaldıralğanmıbız? qaldıralğanbızmı?	sizqaldıralğanmısız?	alaqaldıralğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to leave?	menqaldıralmağanmıma? qaldıralmağanmamı?	senqaldıralmağanmısa?	olqaldıralmağanmıdı?	bizqaldıralmağanmıbız? qaldıralmağanbızmı?	sizqaldıralmağanmısız?	alaqaldıralmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to leave	menqaldıralğan edimqaldıralğanem	senqaldıralğan edingqaldıralğaneng	olqaldıralğan ediqaldıralğaned	bizqaldıralğan edikqaldıralğanek	sizqaldıralğan edigizqaldıralğanegiz	alaqaldıralğan edileqaldıralğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to leave	menqaldıralmağan edimqaldıralmağanem	senqaldıralmağan edingqaldıralmağaneng	olqaldıralmağan ediqaldıralmağaned	bizqaldıralmağan edikqaldıralmağanek	sizqaldıralmağan edigizqaldıralmağanegiz	alaqaldıralmağan edileqaldıralmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could leave	menqaldırala edimqaldıralaem	senqaldırala edingqaldıralaeng	olqaldırala ediqaldıralaed	bizqaldırala edikqaldıralaek	sizqaldırala edigizqaldıralaegiz	alaqaldırala edileqaldıralaelle
Ability — past backgroundhe could not leave	menqaldıralmay edimqaldıralmayem	senqaldıralmay edingqaldıralmayeng	olqaldıralmay ediqaldıralmayed	bizqaldıralmay edikqaldıralmayek	sizqaldıralmay edigizqaldıralmayegiz	alaqaldıralmay edileqaldıralmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to leave	menqaldıralırma	senqaldıralırsa	olqaldıralır	bizqaldıralırbız	sizqaldıralırsız	alaqaldıralırla
Ability — future Ihe won't be able to leave	menqaldıralmazma	senqaldıralmazsa	olqaldıralmaz	bizqaldıralmazbız	sizqaldıralmazsız	alaqaldıralmazla
Ability — future Iwill he be able to leave?	menqaldıralırmıma? qaldıralırmamı?	senqaldıralırmısa?	olqaldıralırmı?	bizqaldıralırmıbız? qaldıralırbızmı?	sizqaldıralırmısız?	alaqaldıralırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to leave?	menqaldıralmazmıma? qaldıralmazmamı?	senqaldıralmazmısa?	olqaldıralmazmı?	bizqaldıralmazmıbız? qaldıralmazbızmı?	sizqaldıralmazmısız?	alaqaldıralmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to leave	menqaldırallıqma	senqaldırallıqsa	olqaldırallıqdı	bizqaldırallıqbız	sizqaldırallıqsız	alaqaldırallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to leave	menqaldırallıq tülme	senqaldırallıq tülse	olqaldırallıq tüldü	bizqaldırallıq tülbüz	sizqaldırallıq tülsüz	alaqaldırallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to leave?	menqaldırallıqmıma? qaldırallıqmamı?	senqaldırallıqmısa?	olqaldırallıqmıdı?	bizqaldırallıqmıbız? qaldırallıqbızmı?	sizqaldırallıqmısız?	alaqaldırallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to leave?	menqaldırallıq tülmüme?	senqaldırallıq tülmüse?	olqaldırallıq tülmüdü?	bizqaldırallıq tülmübüz?	sizqaldırallıq tülmüsüz?	alaqaldırallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to leave	menqaldıralır edimqaldıralır em	senqaldıralır edingqaldıralır eng	olqaldıralır ediqaldıralır ed	bizqaldıralır edikqaldıralır ek	sizqaldıralır edigizqaldıralır egiz	alaqaldıralır edileqaldıralır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to leave	menqaldıralmaz edimqaldıralmaz em	senqaldıralmaz edingqaldıralmaz eng	olqaldıralmaz ediqaldıralmaz ed	bizqaldıralmaz edikqaldıralmaz ek	sizqaldıralmaz edigizqaldıralmaz egiz	alaqaldıralmaz edileqaldıralmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to leave		senqaldıralğınqaldıralğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to leave		senqaldıralmağınqaldıralmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of qaldırırğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be leaving	menqaldıra bolmazma	senqaldıra bolmazsa	olqaldıra bolmaz	bizqaldıra bolmazbız	sizqaldıra bolmazsız	alaqaldıra bolmazla
Inference, present — double negationhe must be leaving (emphatic)	menqaldırmay bolmazma	senqaldırmay bolmazsa	olqaldırmay bolmaz	bizqaldırmay bolmazbız	sizqaldırmay bolmazsız	alaqaldırmay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of leaving	menqaldıra tura bolmazma	senqaldıra tura bolmazsa	olqaldıra tura bolmaz	bizqaldıra tura bolmazbız	sizqaldıra tura bolmazsız	alaqaldıra tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not leaving (emphatic)	menqaldırmay tura bolmazma	senqaldırmay tura bolmazsa	olqaldırmay tura bolmaz	bizqaldırmay tura bolmazbız	sizqaldırmay tura bolmazsız	alaqaldırmay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not leaving	menqaldırmay turama	senqaldırmay turasa	olqaldırmay turadı	bizqaldırmay turabız	sizqaldırmay turasız	alaqaldırmay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not leaving	menqaldırmay turmayma	senqaldırmay turmaysa	olqaldırmay turmaydı	bizqaldırmay turmaybız	sizqaldırmay turmaysız	alaqaldırmay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not leaving?	menqaldırmay turmaymıma	senqaldırmay turmaymısa	olqaldırmay turmaymıdı	bizqaldırmay turmaymıbız	sizqaldırmay turmaymısız	alaqaldırmay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have left	menqaldırğan bolmazma	senqaldırğan bolmazsa	olqaldırğan bolmaz	bizqaldırğan bolmazbız	sizqaldırğan bolmazsız	alaqaldırğan bolmazla
Inference — double negationhe must have left (emphatic)	menqaldırmağan bolmazma	senqaldırmağan bolmazsa	olqaldırmağan bolmaz	bizqaldırmağan bolmazbız	sizqaldırmağan bolmazsız	alaqaldırmağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had left	menqaldırğan bolmasam	senqaldırğan bolmasang	olqaldırğan bolmasa	bizqaldırğan bolmasaq	sizqaldırğan bolmasağız	alaqaldırğan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't left	menqaldırmağan bolmasam	senqaldırmağan bolmasang	olqaldırmağan bolmasa	bizqaldırmağan bolmasaq	sizqaldırmağan bolmasağız	alaqaldırmağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to leave	menqaldırlıq bolmazma	senqaldırlıq bolmazsa	olqaldırlıq bolmaz	bizqaldırlıq bolmazbız	sizqaldırlıq bolmazsız	alaqaldırlıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to leave (emphatic)	menqaldırmazlıq bolmazma	senqaldırmazlıq bolmazsa	olqaldırmazlıq bolmaz	bizqaldırmazlıq bolmazbız	sizqaldırmazlıq bolmazsız	alaqaldırmazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to leave	menqaldırlıq bolmasam	senqaldırlıq bolmasang	olqaldırlıq bolmasa	bizqaldırlıq bolmasaq	sizqaldırlıq bolmasağız	alaqaldırlıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to leave	menqaldırmazlıq bolmasam	senqaldırmazlıq bolmasang	olqaldırmazlıq bolmasa	bizqaldırmazlıq bolmasaq	sizqaldırmazlıq bolmasağız	alaqaldırmazlıq bolmasala