buwarğa
/buwarʁa/
1. to strangle, to choke, to throttle, to smother
- buwub öltürürge — to strangle someone to death
- kesi kesingi buwarğa — to strangle oneself
- horaznı buwdu — he throttled the rooster
- meni jötel buwadı — a cough chokes me
2. to bind tightly, to lash round, to constrict
- belin qatı buwarğa — to bind the waist tightly
- qatı buwarğa — to lash it tight
- belin buwdu — he bound his waist
3. to squeeze, to press, to crush
- çuruqla ayaqlarımı buwadıla — my shoes pinch my feet
- jağam boynumu buwadı — my collar presses on my neck
- meni köküregim buwadı — my chest feels tight
4. to oppress, to hold down, to keep under
- halqnı buwarğa — to hold a people down
- jarlını buwarğa — to keep the poor man under
- ol elni buwadı — he holds the village down
5. to press someone, to badger, to keep on at
- ber deb buwarğa — to keep on at someone to give it
- kel deb buwarğa — to press someone to come
- jawnu buwarğa — to press the enemy hard
Conjugation
Common forms
- buwadıhe is strangling
- buwduhe strangled
- buwğandıhe has strangled
- buwarhe will strangle
- buwarıqdıhe is going to strangle
- buwa edihe was strangling
- buwsaif he strangles
- buw!strangle!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is strangling | menbuwama | senbuwasa | olbuwadı | bizbuwabız | sizbuwasız | alabuwadıla |
| Present (simple & continuous)he is not strangling | menbuwmayma | senbuwmaysa | olbuwmaydı | bizbuwmaybız | sizbuwmaysız | alabuwmaydıla |
| Present (simple & continuous)is he strangling? | menbuwamıma? buwamamı? | senbuwamısa? | olbuwamıdı? | bizbuwamıbız? buwabızmı? | sizbuwamısız? | alabuwamıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he strangling? | menbuwmaymıma? buwmaymamı? | senbuwmaymısa? | olbuwmaymıdı? | bizbuwmaymıbız? buwmaybızmı? | sizbuwmaymısız? | alabuwmaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually strangles | menbuwwçanma | senbuwwçansa | olbuwwçandı | bizbuwwçanbız | sizbuwwçansız | alabuwwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually strangle | menbuwwçan tülme | senbuwwçan tülse | olbuwwçan tüldü | bizbuwwçan tülbüz | sizbuwwçan tülsüz | alabuwwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually strangle? | menbuwwçanmıma? buwwçanmamı? | senbuwwçanmısa? | olbuwwçanmıdı? | bizbuwwçanmıbız? buwwçanbızmı? | sizbuwwçanmısız? | alabuwwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually strangle? | menbuwwçan tülmüme? | senbuwwçan tülmüse? | olbuwwçan tülmüdü? | bizbuwwçan tülmübüz? | sizbuwwçan tülmüsüz? | alabuwwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has strangled and remains so | olbuwubdu | alabuwubdula | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he strangled? | olbuwubmudu? | alabuwubmudula? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of strangling | menbuwa turama | senbuwa turasa | olbuwa turadı | bizbuwa turabız | sizbuwa turasız | alabuwa turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of strangling | menbuwa turmayma | senbuwa turmaysa | olbuwa turmaydı | bizbuwa turmaybız | sizbuwa turmaysız | alabuwa turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of strangling? | menbuwa turamıma? buwa turamamı? | senbuwa turamısa? | olbuwa turamıdı? | bizbuwa turamıbız? buwa turabızmı? | sizbuwa turamısız? | alabuwa turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of strangling? | menbuwa turmaymıma? buwa turmaymamı? | senbuwa turmaymısa? | olbuwa turmaymıdı? | bizbuwa turmaymıbız? buwa turmaybızmı? | sizbuwa turmaymısız? | alabuwa turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he strangled | menbuwdum | senbuwdung | olbuwdu | bizbuwduq | sizbuwduğuz | alabuwdula |
| Simple past (definite)he didn't strangle | menbuwmadım | senbuwmadıng | olbuwmadı | bizbuwmadıq | sizbuwmadığız | alabuwmadıla |
| Simple past (definite)did he strangle? | menbuwdummu? | senbuwdungmu? | olbuwdumu? | bizbuwduqmu? | sizbuwduğuzmu? | alabuwdulamı? |
| Simple past (definite)didn't he strangle? | menbuwmadımmı? | senbuwmadıngmı? | olbuwmadımı? | bizbuwmadıqmı? | sizbuwmadığızmı? | alabuwmadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has strangled | menbuwğanma | senbuwğansa | olbuwğandı | bizbuwğanbız | sizbuwğansız | alabuwğandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't strangled | menbuwmağanma | senbuwmağansa | olbuwmağandı | bizbuwmağanbız | sizbuwmağansız | alabuwmağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he strangled? | menbuwğanmıma? buwğanmamı? | senbuwğanmısa? | olbuwğanmıdı? | bizbuwğanmıbız? buwğanbızmı? | sizbuwğanmısız? | alabuwğanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he strangled? | menbuwmağanmıma? buwmağanmamı? | senbuwmağanmısa? | olbuwmağanmıdı? | bizbuwmağanmıbız? buwmağanbızmı? | sizbuwmağanmısız? | alabuwmağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will strangle | menbuwarma | senbuwarsa | olbuwar | bizbuwarbız | sizbuwarsız | alabuwarla |
| Indefinite future (future I)he won't strangle | menbuwmazma | senbuwmazsa | olbuwmaz | bizbuwmazbız | sizbuwmazsız | alabuwmazla |
| Indefinite future (future I)will he strangle? | menbuwarmıma? buwarmamı? | senbuwarmısa? | olbuwarmı? | bizbuwarmıbız? buwarbızmı? | sizbuwarmısız? | alabuwarmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he strangle? | menbuwmazmıma? buwmazmamı? | senbuwmazmısa? | olbuwmazmı? | bizbuwmazmıbız? buwmazbızmı? | sizbuwmazmısız? | alabuwmazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to strangle | menbuwarıqma | senbuwarıqsa | olbuwarıqdı | bizbuwarıqbız | sizbuwarıqsız | alabuwarıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to strangle | menbuwarıq tülme | senbuwarıq tülse | olbuwarıq tüldü | bizbuwarıq tülbüz | sizbuwarıq tülsüz | alabuwarıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to strangle? | menbuwarıqmıma? buwarıqmamı? | senbuwarıqmısa? | olbuwarıqmıdı? | bizbuwarıqmıbız? buwarıqbızmı? | sizbuwarıqmısız? | alabuwarıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to strangle? | menbuwarıq tülmüme? | senbuwarıq tülmüse? | olbuwarıq tülmüdü? | bizbuwarıq tülmübüz? | sizbuwarıq tülmüsüz? | alabuwarıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had strangled | menbuwğan edimbuwğanem | senbuwğan edingbuwğaneng | olbuwğan edibuwğaned | bizbuwğan edikbuwğanek | sizbuwğan edigizbuwğanegiz | alabuwğan edilebuwğanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't strangled | menbuwmağan edimbuwmağanem | senbuwmağan edingbuwmağaneng | olbuwmağan edibuwmağaned | bizbuwmağan edikbuwmağanek | sizbuwmağan edigizbuwmağanegiz | alabuwmağan edilebuwmağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was strangling | menbuwa edimbuwaem | senbuwa edingbuwaeng | olbuwa edibuwaed | bizbuwa edikbuwaek | sizbuwa edigizbuwaegiz | alabuwa edilebuwaelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't strangling | menbuwmay edimbuwmayem | senbuwmay edingbuwmayeng | olbuwmay edibuwmayed | bizbuwmay edikbuwmayek | sizbuwmay edigizbuwmayegiz | alabuwmay edilebuwmayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to strangle | menbuwwçan edimbuwwçanem | senbuwwçan edingbuwwçaneng | olbuwwçan edibuwwçaned | bizbuwwçan edikbuwwçanek | sizbuwwçan edigizbuwwçanegiz | alabuwwçan edilebuwwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to strangle | menbuwwçan tül edimbuwwçan tül em | senbuwwçan tül edingbuwwçan tül eng | olbuwwçan tül edibuwwçan tül ed | bizbuwwçan tül edikbuwwçan tül ek | sizbuwwçan tül edigizbuwwçan tül egiz | alabuwwçan tül edilebuwwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had strangled and remained so | olbuwub edi | alabuwub edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't strangled | olbuwub tül edi | alabuwub tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of strangling | menbuwa tura edimbuwa turaem | senbuwa tura edingbuwa turaeng | olbuwa tura edibuwa turaed | bizbuwa tura edikbuwa turaek | sizbuwa tura edigizbuwa turaegiz | alabuwa tura edilebuwa turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of strangling | menbuwa turmay edimbuwa turmayem | senbuwa turmay edingbuwa turmayeng | olbuwa turmay edibuwa turmayed | bizbuwa turmay edikbuwa turmayek | sizbuwa turmay edigizbuwa turmayegiz | alabuwa turmay edilebuwa turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would strangle | menbuwar edimbuwar em | senbuwar edingbuwar eng | olbuwar edibuwar ed | bizbuwar edikbuwar ek | sizbuwar edigizbuwar egiz | alabuwar edilebuwar elle |
| Conditional result (would)he wouldn't strangle | menbuwmaz edimbuwmaz em | senbuwmaz edingbuwmaz eng | olbuwmaz edibuwmaz ed | bizbuwmaz edikbuwmaz ek | sizbuwmaz edigizbuwmaz egiz | alabuwmaz edilebuwmaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have strangled | menbuwarıq edimbuwarıq em | senbuwarıq edingbuwarıq eng | olbuwarıq edibuwarıq ed | bizbuwarıq edikbuwarıq ek | sizbuwarıq edigizbuwarıq egiz | alabuwarıq edilebuwarıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have strangled | menbuwarıq tül edimbuwarıq tül em | senbuwarıq tül edingbuwarıq tül eng | olbuwarıq tül edibuwarıq tül ed | bizbuwarıq tül edikbuwarıq tül ek | sizbuwarıq tül edigizbuwarıq tül egiz | alabuwarıq tül edilebuwarıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he strangles | menbuwsam | senbuwsang | olbuwsa | bizbuwsaq | sizbuwsağız | alabuwsala |
| Conditionalif he doesn't strangle | menbuwmasam | senbuwmasang | olbuwmasa | bizbuwmasaq | sizbuwmasağız | alabuwmasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is strangling | menbuwa esem | senbuwa eseng | olbuwa ese | bizbuwa esek | sizbuwa esegiz | alabuwa esele |
| Conditional, present realif he is not strangling | menbuwmay esem | senbuwmay eseng | olbuwmay ese | bizbuwmay esek | sizbuwmay esegiz | alabuwmay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he strangled | menbuwsam edibuwsam ed | senbuwsang edibuwsang ed | olbuwsa edibuwsaed | bizbuwsaq edibuwsaq ed | sizbuwsağız edibuwsağız ed | alabuwsala edibuwsalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't strangle | menbuwmasam edibuwmasam ed | senbuwmasang edibuwmasang ed | olbuwmasa edibuwmasaed | bizbuwmasaq edibuwmasaq ed | sizbuwmasağız edibuwmasağız ed | alabuwmasala edibuwmasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he strangled | menbuwdum esem | senbuwdung eseng | olbuwdu ese | bizbuwduq esek | sizbuwduğuz esegiz | alabuwdula esele |
| Conditional, definite past1if he didn't strangle | menbuwmadım esem | senbuwmadıng eseng | olbuwmadı ese | bizbuwmadıq esek | sizbuwmadığız esegiz | alabuwmadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did strangle (indeed) | menbuwğan esem | senbuwğan eseng | olbuwğan ese | bizbuwğan esek | sizbuwğan esegiz | alabuwğan esele |
| Conditional, past realif he didn't strangle (indeed) | menbuwmağan esem | senbuwmağan eseng | olbuwmağan ese | bizbuwmağan esek | sizbuwmağan esegiz | alabuwmağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had strangled | menbuwğan bolsam | senbuwğan bolsang | olbuwğan bolsa | bizbuwğan bolsaq | sizbuwğan bolsağız | alabuwğan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't strangled | menbuwmağan bolsam | senbuwmağan bolsang | olbuwmağan bolsa | bizbuwmağan bolsaq | sizbuwmağan bolsağız | alabuwmağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had strangled | menbuwğan bolsam edibuwğan bolsam ed | senbuwğan bolsang edibuwğan bolsang ed | olbuwğan bolsa edibuwğan bolsaed | bizbuwğan bolsaq edibuwğan bolsaq ed | sizbuwğan bolsağız edibuwğan bolsağız ed | alabuwğan bolsala edibuwğan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't strangled | menbuwmağan bolsam edibuwmağan bolsam ed | senbuwmağan bolsang edibuwmağan bolsang ed | olbuwmağan bolsa edibuwmağan bolsaed | bizbuwmağan bolsaq edibuwmağan bolsaq ed | sizbuwmağan bolsağız edibuwmağan bolsağız ed | alabuwmağan bolsala edibuwmağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will strangle | menbuwar esem | senbuwar eseng | olbuwar ese | bizbuwar esek | sizbuwar esegiz | alabuwar esele |
| Conditional, aoristif he won't strangle | menbuwmaz esem | senbuwmaz eseng | olbuwmaz ese | bizbuwmaz esek | sizbuwmaz esegiz | alabuwmaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to strangle | menbuwarıq esem | senbuwarıq eseng | olbuwarıq ese | bizbuwarıq esek | sizbuwarıq esegiz | alabuwarıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to strangle | menbuwarıq tül esem | senbuwarıq tül eseng | olbuwarıq tül ese | bizbuwarıq tül esek | sizbuwarıq tül esegiz | alabuwarıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to strangle | menbuwarıq bolsam | senbuwarıq bolsang | olbuwarıq bolsa | bizbuwarıq bolsaq | sizbuwarıq bolsağız | alabuwarıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to strangle | menbuwmazlıq bolsam | senbuwmazlıq bolsang | olbuwmazlıq bolsa | bizbuwmazlıq bolsaq | sizbuwmazlıq bolsağız | alabuwmazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso buwdung ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be strangling | menbuwa bolurma | senbuwa bolursa | olbuwa bolur | bizbuwa bolurbuz | sizbuwa bolursuz | alabuwa bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be strangling | menbuwmay bolurma | senbuwmay bolursa | olbuwmay bolur | bizbuwmay bolurbuz | sizbuwmay bolursuz | alabuwmay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of strangling | menbuwa tura bolurma | senbuwa tura bolursa | olbuwa tura bolur | bizbuwa tura bolurbuz | sizbuwa tura bolursuz | alabuwa tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not strangling | menbuwmay tura bolurma | senbuwmay tura bolursa | olbuwmay tura bolur | bizbuwmay tura bolurbuz | sizbuwmay tura bolursuz | alabuwmay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have strangled | menbuwğan bolurma | senbuwğan bolursa | olbuwğan bolur | bizbuwğan bolurbuz | sizbuwğan bolursuz | alabuwğan bolurla |
| Inference (must have)he must not have strangled | menbuwmağan bolurma | senbuwmağan bolursa | olbuwmağan bolur | bizbuwmağan bolurbuz | sizbuwmağan bolursuz | alabuwmağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to strangle | menbuwarıq bolurma | senbuwarıq bolursa | olbuwarıq bolur | bizbuwarıq bolurbuz | sizbuwarıq bolursuz | alabuwarıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to strangle | menbuwmazlıq bolurma | senbuwmazlıq bolursa | olbuwmazlıq bolur | bizbuwmazlıq bolurbuz | sizbuwmazlıq bolursuz | alabuwmazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it strangle | menbuwayım | senbuw! | olbuwsun | bizbuwayıq | sizbuwuğuz! | alabuwsunla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not strangle | menbuwmayım | senbuwma! | olbuwmasın | bizbuwmayıq | sizbuwmağız! | alabuwmasınla |
| Commands & suggestionsshould he strangle? | menbuwayımmı? | olbuwsunmu? | bizbuwayıqmı? | alabuwsunlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not strangle? | menbuwmayımmı? | olbuwmasınmı? | bizbuwmayıqmı? | alabuwmasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it strangle | senbuwçu2 | olbuwsunçu | sizbuwçuğuz | alabuwsunlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not strangle | senbuwmaçı2 | olbuwmasınçı | sizbuwmaçığız | alabuwmasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you strangle | senbuwğunbuwğu | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not strangle | senbuwmağınbuwmağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he strangled | menbuwğay edim buwğa edim | senbuwğay eding buwğa eding | olbuwğay edi buwğa edi | bizbuwğay edik buwğa edik | sizbuwğay edigiz buwğa edigiz | alabuwğay edile buwğa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not strangle | menbuwmağay edim buwmağa edim | senbuwmağay eding buwmağa eding | olbuwmağay edi buwmağa edi | bizbuwmağay edik buwmağa edik | sizbuwmağay edigiz buwmağa edigiz | alabuwmağay edile buwmağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to strangle | menbuwmağa qoyayımbuwma qoyayım | senbuwmağa qoy!buwma qoy! | olbuwmağa qoysunbuwma qoysun | bizbuwmağa qoyayıqbuwma qoyayıq | sizbuwmağa qoyuğuz!buwma qoyuğuz! | alabuwmağa qoysunlabuwma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to strangle | menbuwmağa qoymayımbuwma qoymayım | senbuwmağa qoyma!buwma qoyma! | olbuwmağa qoymasınbuwma qoymasın | bizbuwmağa qoymayıqbuwma qoymayıq | sizbuwmağa qoymağız!buwma qoymağız! | alabuwmağa qoymasınlabuwma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to strangle? | menbuwmağa qoyayımmı?buwma qoyayımmı? | olbuwmağa qoysunmu?buwma qoysunmu? | bizbuwmağa qoyayıqmı?buwma qoyayıqmı? | alabuwmağa qoysunlamı?buwma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to strangle? | menbuwmağa qoymayımmı?buwma qoymayımmı? | olbuwmağa qoymasınmı?buwma qoymasınmı? | bizbuwmağa qoymayıqmı?buwma qoymayıqmı? | alabuwmağa qoymasınlamı?buwma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to strangle | menbuwmağa qoyamabuwma qoyama | senbuwmağa qoyasabuwma qoyasa | olbuwmağa qoyadıbuwma qoyadı | bizbuwmağa qoyabızbuwma qoyabız | sizbuwmağa qoyasızbuwma qoyasız | alabuwmağa qoyadılabuwma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to strangle | menbuwmağa qoymaymabuwma qoymayma | senbuwmağa qoymaysabuwma qoymaysa | olbuwmağa qoymaydıbuwma qoymaydı | bizbuwmağa qoymaybızbuwma qoymaybız | sizbuwmağa qoymaysızbuwma qoymaysız | alabuwmağa qoymaydılabuwma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to strangle? | menbuwmağa qoyamıma?buwma qoyamıma? | senbuwmağa qoyamısa?buwma qoyamısa? | olbuwmağa qoyamıdı?buwma qoyamıdı? | bizbuwmağa qoyamıbız?buwma qoyamıbız? | sizbuwmağa qoyamısız?buwma qoyamısız? | alabuwmağa qoyamıdıla?buwma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to strangle? | menbuwmağa qoymaymıma?buwma qoymaymıma? | senbuwmağa qoymaymısa?buwma qoymaymısa? | olbuwmağa qoymaymıdı?buwma qoymaymıdı? | bizbuwmağa qoymaymıbız?buwma qoymaymıbız? | sizbuwmağa qoymaymısız?buwma qoymaymısız? | alabuwmağa qoymaymıdıla?buwma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to strangle | menbuwmağa qoydumbuwma qoydum | senbuwmağa qoydungbuwma qoydung | olbuwmağa qoydubuwma qoydu | bizbuwmağa qoyduqbuwma qoyduq | sizbuwmağa qoyduğuzbuwma qoyduğuz | alabuwmağa qoydulabuwma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to strangle | menbuwmağa qoymadımbuwma qoymadım | senbuwmağa qoymadıngbuwma qoymadıng | olbuwmağa qoymadıbuwma qoymadı | bizbuwmağa qoymadıqbuwma qoymadıq | sizbuwmağa qoymadığızbuwma qoymadığız | alabuwmağa qoymadılabuwma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to strangle? | menbuwmağa qoydummu?buwma qoydummu? | senbuwmağa qoydungmu?buwma qoydungmu? | olbuwmağa qoydumu?buwma qoydumu? | bizbuwmağa qoyduqmu?buwma qoyduqmu? | sizbuwmağa qoyduğuzmu?buwma qoyduğuzmu? | alabuwmağa qoydulamı?buwma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to strangle? | menbuwmağa qoymadımmı?buwma qoymadımmı? | senbuwmağa qoymadıngmı?buwma qoymadıngmı? | olbuwmağa qoymadımı?buwma qoymadımı? | bizbuwmağa qoymadıqmı?buwma qoymadıqmı? | sizbuwmağa qoymadığızmı?buwma qoymadığızmı? | alabuwmağa qoymadılamı?buwma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can strangle | menbuwalama | senbuwalasa | olbuwaladı | bizbuwalabız | sizbuwalasız | alabuwaladıla |
| Ability — presenthe can't strangle | menbuwalmayma | senbuwalmaysa | olbuwalmaydı | bizbuwalmaybız | sizbuwalmaysız | alabuwalmaydıla |
| Ability — presentcan he strangle? | menbuwalamıma? buwalamamı? | senbuwalamısa? | olbuwalamıdı? | bizbuwalamıbız? buwalabızmı? | sizbuwalamısız? | alabuwalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he strangle? | menbuwalmaymıma? buwalmaymamı? | senbuwalmaymısa? | olbuwalmaymıdı? | bizbuwalmaymıbız? buwalmaybızmı? | sizbuwalmaymısız? | alabuwalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can strangle | menbuwalsam | senbuwalsang | olbuwalsa | bizbuwalsaq | sizbuwalsağız | alabuwalsala |
| Ability — if I can…if he can't strangle | menbuwalmasam | senbuwalmasang | olbuwalmasa | bizbuwalmasaq | sizbuwalmasağız | alabuwalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to strangle | menbuwaldım | senbuwaldıng | olbuwaldı | bizbuwaldıq | sizbuwaldığız | alabuwaldıla |
| Ability — simple pasthe could not strangle | menbuwalmadım | senbuwalmadıng | olbuwalmadı | bizbuwalmadıq | sizbuwalmadığız | alabuwalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to strangle? | menbuwaldımmı? | senbuwaldıngmı? | olbuwaldımı? | bizbuwaldıqmı? | sizbuwaldığızmı? | alabuwaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he strangle? | menbuwalmadımmı? | senbuwalmadıngmı? | olbuwalmadımı? | bizbuwalmadıqmı? | sizbuwalmadığızmı? | alabuwalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to strangle | menbuwalğanma | senbuwalğansa | olbuwalğandı | bizbuwalğanbız | sizbuwalğansız | alabuwalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to strangle | menbuwalmağanma | senbuwalmağansa | olbuwalmağandı | bizbuwalmağanbız | sizbuwalmağansız | alabuwalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to strangle? | menbuwalğanmıma? buwalğanmamı? | senbuwalğanmısa? | olbuwalğanmıdı? | bizbuwalğanmıbız? buwalğanbızmı? | sizbuwalğanmısız? | alabuwalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to strangle? | menbuwalmağanmıma? buwalmağanmamı? | senbuwalmağanmısa? | olbuwalmağanmıdı? | bizbuwalmağanmıbız? buwalmağanbızmı? | sizbuwalmağanmısız? | alabuwalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to strangle | menbuwalğan edimbuwalğanem | senbuwalğan edingbuwalğaneng | olbuwalğan edibuwalğaned | bizbuwalğan edikbuwalğanek | sizbuwalğan edigizbuwalğanegiz | alabuwalğan edilebuwalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to strangle | menbuwalmağan edimbuwalmağanem | senbuwalmağan edingbuwalmağaneng | olbuwalmağan edibuwalmağaned | bizbuwalmağan edikbuwalmağanek | sizbuwalmağan edigizbuwalmağanegiz | alabuwalmağan edilebuwalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could strangle | menbuwala edimbuwalaem | senbuwala edingbuwalaeng | olbuwala edibuwalaed | bizbuwala edikbuwalaek | sizbuwala edigizbuwalaegiz | alabuwala edilebuwalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not strangle | menbuwalmay edimbuwalmayem | senbuwalmay edingbuwalmayeng | olbuwalmay edibuwalmayed | bizbuwalmay edikbuwalmayek | sizbuwalmay edigizbuwalmayegiz | alabuwalmay edilebuwalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to strangle | menbuwalırma | senbuwalırsa | olbuwalır | bizbuwalırbız | sizbuwalırsız | alabuwalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to strangle | menbuwalmazma | senbuwalmazsa | olbuwalmaz | bizbuwalmazbız | sizbuwalmazsız | alabuwalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to strangle? | menbuwalırmıma? buwalırmamı? | senbuwalırmısa? | olbuwalırmı? | bizbuwalırmıbız? buwalırbızmı? | sizbuwalırmısız? | alabuwalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to strangle? | menbuwalmazmıma? buwalmazmamı? | senbuwalmazmısa? | olbuwalmazmı? | bizbuwalmazmıbız? buwalmazbızmı? | sizbuwalmazmısız? | alabuwalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to strangle | menbuwallıqma | senbuwallıqsa | olbuwallıqdı | bizbuwallıqbız | sizbuwallıqsız | alabuwallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to strangle | menbuwallıq tülme | senbuwallıq tülse | olbuwallıq tüldü | bizbuwallıq tülbüz | sizbuwallıq tülsüz | alabuwallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to strangle? | menbuwallıqmıma? buwallıqmamı? | senbuwallıqmısa? | olbuwallıqmıdı? | bizbuwallıqmıbız? buwallıqbızmı? | sizbuwallıqmısız? | alabuwallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to strangle? | menbuwallıq tülmüme? | senbuwallıq tülmüse? | olbuwallıq tülmüdü? | bizbuwallıq tülmübüz? | sizbuwallıq tülmüsüz? | alabuwallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to strangle | menbuwalır edimbuwalır em | senbuwalır edingbuwalır eng | olbuwalır edibuwalır ed | bizbuwalır edikbuwalır ek | sizbuwalır edigizbuwalır egiz | alabuwalır edilebuwalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to strangle | menbuwalmaz edimbuwalmaz em | senbuwalmaz edingbuwalmaz eng | olbuwalmaz edibuwalmaz ed | bizbuwalmaz edikbuwalmaz ek | sizbuwalmaz edigizbuwalmaz egiz | alabuwalmaz edilebuwalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to strangle | senbuwalğınbuwalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to strangle | senbuwalmağınbuwalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be strangling | menbuwa bolmazma | senbuwa bolmazsa | olbuwa bolmaz | bizbuwa bolmazbız | sizbuwa bolmazsız | alabuwa bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be strangling (emphatic) | menbuwmay bolmazma | senbuwmay bolmazsa | olbuwmay bolmaz | bizbuwmay bolmazbız | sizbuwmay bolmazsız | alabuwmay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of strangling | menbuwa tura bolmazma | senbuwa tura bolmazsa | olbuwa tura bolmaz | bizbuwa tura bolmazbız | sizbuwa tura bolmazsız | alabuwa tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not strangling (emphatic) | menbuwmay tura bolmazma | senbuwmay tura bolmazsa | olbuwmay tura bolmaz | bizbuwmay tura bolmazbız | sizbuwmay tura bolmazsız | alabuwmay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not strangling | menbuwmay turama | senbuwmay turasa | olbuwmay turadı | bizbuwmay turabız | sizbuwmay turasız | alabuwmay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not strangling | menbuwmay turmayma | senbuwmay turmaysa | olbuwmay turmaydı | bizbuwmay turmaybız | sizbuwmay turmaysız | alabuwmay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not strangling? | menbuwmay turmaymıma | senbuwmay turmaymısa | olbuwmay turmaymıdı | bizbuwmay turmaymıbız | sizbuwmay turmaymısız | alabuwmay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have strangled | menbuwğan bolmazma | senbuwğan bolmazsa | olbuwğan bolmaz | bizbuwğan bolmazbız | sizbuwğan bolmazsız | alabuwğan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have strangled (emphatic) | menbuwmağan bolmazma | senbuwmağan bolmazsa | olbuwmağan bolmaz | bizbuwmağan bolmazbız | sizbuwmağan bolmazsız | alabuwmağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had strangled | menbuwğan bolmasam | senbuwğan bolmasang | olbuwğan bolmasa | bizbuwğan bolmasaq | sizbuwğan bolmasağız | alabuwğan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't strangled | menbuwmağan bolmasam | senbuwmağan bolmasang | olbuwmağan bolmasa | bizbuwmağan bolmasaq | sizbuwmağan bolmasağız | alabuwmağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to strangle | menbuwarıq bolmazma | senbuwarıq bolmazsa | olbuwarıq bolmaz | bizbuwarıq bolmazbız | sizbuwarıq bolmazsız | alabuwarıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to strangle (emphatic) | menbuwmazlıq bolmazma | senbuwmazlıq bolmazsa | olbuwmazlıq bolmaz | bizbuwmazlıq bolmazbız | sizbuwmazlıq bolmazsız | alabuwmazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to strangle | menbuwarıq bolmasam | senbuwarıq bolmasang | olbuwarıq bolmasa | bizbuwarıq bolmasaq | sizbuwarıq bolmasağız | alabuwarıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to strangle | menbuwmazlıq bolmasam | senbuwmazlıq bolmasang | olbuwmazlıq bolmasa | bizbuwmazlıq bolmasaq | sizbuwmazlıq bolmasağız | alabuwmazlıq bolmasala |