atıltırğa
/atɯltɯrʁa/
1. blow up, detonate, set off — With a gun as the object it means fire, as in şkoknu atıltırğa "fire a rifle".
- qayanı atıltırğa — to blow up the rock
- köpürnü atıltırğa — to blow up the bridge
- şahtanı da atıltdıq — we blew up the mine too
- şkoknu atıltırğa — to fire the rifle
- tobnu atılta turğan — who kept firing the cannon
2. overcook, boil to pieces one source
- gakkılanı atıltırğa — to boil the eggs to pieces
- gardoşlanı atıltırğa — to boil the potatoes to pieces
- aşnı atıltdı — she overcooked the food
3. throw, fling, launch
- tayaqnı atıltırğa — to fling the stick
- taşnı atıltdı — he flung the stone
- taşnı atıltma — don't throw the stone
4. set on, incite to attack — Usually said of setting dogs on someone.
- üsüme itleni atıltdı — he set the dogs on me
- itleni atıltırğa — to set the dogs on someone
- üsübüzge atıltmağız — do not set them on us
Conjugation
Common forms
- atıltadıhe is blowing up
- atıltdıhe blew up
- atılthandıhe has blown up
- atıltırhe will blow up
- atıltırıqdıhe is going to blow up
- atılta edihe was blowing up
- atıltsaif he blows up
- atılt!blow up!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous) | menatıltamaI am blowing up | senatıltasayou are blowing up | olatıltadıhe is blowing up | bizatıltabızwe are blowing up | sizatıltasızyou all are blowing up | alaatıltadılathey are blowing up |
| Present (simple & continuous) | menatıltmaymaI am not blowing up | senatıltmaysayou are not blowing up | olatıltmaydıhe is not blowing up | bizatıltmaybızwe are not blowing up | sizatıltmaysızyou all are not blowing up | alaatıltmaydılathey are not blowing up |
| Present (simple & continuous) | menatıltamamı? atıltamıma?am I blowing up? | senatıltamısa?are you blowing up? | olatıltamıdı?is he blowing up? | bizatıltabızmı? atıltamıbız?are we blowing up? | sizatıltamısız?are you all blowing up? | alaatıltamıdıla?are they blowing up? |
| Present (simple & continuous) | menatıltmaymamı? atıltmaymıma?aren't I blowing up? | senatıltmaymısa?aren't you blowing up? | olatıltmaymıdı?isn't he blowing up? | bizatıltmaybızmı? atıltmaymıbız?aren't we blowing up? | sizatıltmaymısız?aren't you all blowing up? | alaatıltmaymıdıla?aren't they blowing up? |
| Habitual (usually, tends to) | menatıltıwçanmaI usually blow up | senatıltıwçansayou usually blow up | olatıltıwçandıhe usually blows up | bizatıltıwçanbızwe usually blow up | sizatıltıwçansızyou all usually blow up | alaatıltıwçandılathey usually blow up |
| Habitual (usually, tends to) | menatıltmawçanmaI usually don't blow up | senatıltmawçansayou usually don't blow up | olatıltmawçandıhe usually doesn't blow up | bizatıltmawçanbızwe usually don't blow up | sizatıltmawçansızyou all usually don't blow up | alaatıltmawçandılathey usually don't blow up |
| Habitual (usually, tends to) | menatıltıwçanmamı? atıltıwçanmıma?do I usually blow up? | senatıltıwçanmısa?do you usually blow up? | olatıltıwçanmıdı?does he usually blow up? | bizatıltıwçanbızmı? atıltıwçanmıbız?do we usually blow up? | sizatıltıwçanmısız?do you all usually blow up? | alaatıltıwçanmıdıla?do they usually blow up? |
| Habitual (usually, tends to) | menatıltmawçanmamı? atıltmawçanmıma?do I usually not blow up? | senatıltmawçanmısa?do you usually not blow up? | olatıltmawçanmıdı?does he usually not blow up? | bizatıltmawçanbızmı? atıltmawçanmıbız?do we usually not blow up? | sizatıltmawçanmısız?do you all usually not blow up? | alaatıltmawçanmıdıla?do they usually not blow up? |
| Resultative (has become and stays) | olatıltıbdıhe has blown up and remains so | alaatıltıbdılathey have blown up and remain so | ||||
| Resultative (has become and stays) | ||||||
| Resultative (has become and stays) | olatıltıbmıdı?has he blown up? | alaatıltıbmıdıla?have they blown up? | ||||
| Resultative (has become and stays) | ||||||
| Durative (keeps doing) | menatıltıb turamaI keep blowing up | senatıltıb turasayou keep blowing up | olatıltıb turadıhe keeps blowing up | bizatıltıb turabızwe keep blowing up | sizatıltıb turasızyou all keep blowing up | alaatıltıb turadılathey keep blowing up |
| Durative (keeps doing) | menatıltıb turmaymaI don't keep blowing up | senatıltıb turmaysayou don't keep blowing up | olatıltıb turmaydıhe doesn't keep blowing up | bizatıltıb turmaybızwe don't keep blowing up | sizatıltıb turmaysızyou all don't keep blowing up | alaatıltıb turmaydılathey don't keep blowing up |
| Durative (keeps doing) | menatıltıb turamamı? atıltıb turamıma?do I keep blowing up? | senatıltıb turamısa?do you keep blowing up? | olatıltıb turamıdı?does he keep blowing up? | bizatıltıb turabızmı? atıltıb turamıbız?do we keep blowing up? | sizatıltıb turamısız?do you all keep blowing up? | alaatıltıb turamıdıla?do they keep blowing up? |
| Durative (keeps doing) | menatıltıb turmaymamı? atıltıb turmaymıma?don't I keep blowing up? | senatıltıb turmaymısa?don't you keep blowing up? | olatıltıb turmaymıdı?doesn't he keep blowing up? | bizatıltıb turmaybızmı? atıltıb turmaymıbız?don't we keep blowing up? | sizatıltıb turmaymısız?don't you all keep blowing up? | alaatıltıb turmaymıdıla?don't they keep blowing up? |
| Progressive (in the middle of) | menatılta turamaI am in the middle of blowing up | senatılta turasayou are in the middle of blowing up | olatılta turadıhe is in the middle of blowing up | bizatılta turabızwe are in the middle of blowing up | sizatılta turasızyou all are in the middle of blowing up | alaatılta turadılathey are in the middle of blowing up |
| Progressive (in the middle of) | menatılta turmaymaI am not in the middle of blowing up | senatılta turmaysayou are not in the middle of blowing up | olatılta turmaydıhe is not in the middle of blowing up | bizatılta turmaybızwe are not in the middle of blowing up | sizatılta turmaysızyou all are not in the middle of blowing up | alaatılta turmaydılathey are not in the middle of blowing up |
| Progressive (in the middle of) | menatılta turamamı? atılta turamıma?am I in the middle of blowing up? | senatılta turamısa?are you in the middle of blowing up? | olatılta turamıdı?is he in the middle of blowing up? | bizatılta turabızmı? atılta turamıbız?are we in the middle of blowing up? | sizatılta turamısız?are you all in the middle of blowing up? | alaatılta turamıdıla?are they in the middle of blowing up? |
| Progressive (in the middle of) | menatılta turmaymamı? atılta turmaymıma?aren't I in the middle of blowing up? | senatılta turmaymısa?aren't you in the middle of blowing up? | olatılta turmaymıdı?isn't he in the middle of blowing up? | bizatılta turmaybızmı? atılta turmaymıbız?aren't we in the middle of blowing up? | sizatılta turmaymısız?aren't you all in the middle of blowing up? | alaatılta turmaymıdıla?aren't they in the middle of blowing up? |
| Simple past (definite) | menatıltdımI blew up | senatıltdıŋyou blew up | olatıltdıhe blew up | bizatıltdıqwe blew up | sizatıltdığızyou all blew up | alaatıltdılathey blew up |
| Simple past (definite) | menatıltmadımI didn't blow up | senatıltmadıŋyou didn't blow up | olatıltmadıhe didn't blow up | bizatıltmadıqwe didn't blow up | sizatıltmadığızyou all didn't blow up | alaatıltmadılathey didn't blow up |
| Simple past (definite) | menatıltdımmı?did I blow up? | senatıltdıŋmı?did you blow up? | olatıltdımı?did he blow up? | bizatıltdıqmı?did we blow up? | sizatıltdığızmı?did you all blow up? | alaatıltdılamı?did they blow up? |
| Simple past (definite) | menatıltmadımmı?didn't I blow up? | senatıltmadıŋmı?didn't you blow up? | olatıltmadımı?didn't he blow up? | bizatıltmadıqmı?didn't we blow up? | sizatıltmadığızmı?didn't you all blow up? | alaatıltmadılamı?didn't they blow up? |
| Perfect (past indefinite) | menatılthanmaI have blown up | senatılthansayou have blown up | olatılthandıhe has blown up | bizatılthanbızwe have blown up | sizatılthansızyou all have blown up | alaatılthandılathey have blown up |
| Perfect (past indefinite) | menatıltmağanmaI haven't blown up | senatıltmağansayou haven't blown up | olatıltmağandıhe hasn't blown up | bizatıltmağanbızwe haven't blown up | sizatıltmağansızyou all haven't blown up | alaatıltmağandılathey haven't blown up |
| Perfect (past indefinite) | menatılthanmamı? atılthanmıma?have I blown up? | senatılthanmısa?have you blown up? | olatılthanmıdı?has he blown up? | bizatılthanbızmı? atılthanmıbız?have we blown up? | sizatılthanmısız?have you all blown up? | alaatılthanmıdıla?have they blown up? |
| Perfect (past indefinite) | menatıltmağanmamı? atıltmağanmıma?haven't I blown up? | senatıltmağanmısa?haven't you blown up? | olatıltmağanmıdı?hasn't he blown up? | bizatıltmağanbızmı? atıltmağanmıbız?haven't we blown up? | sizatıltmağanmısız?haven't you all blown up? | alaatıltmağanmıdıla?haven't they blown up? |
| Durative, definite past (kept doing) | menatıltıb turdumI kept blowing up | senatıltıb turduŋyou kept blowing up | olatıltıb turduhe kept blowing up | bizatıltıb turduqwe kept blowing up | sizatıltıb turduğuzyou all kept blowing up | alaatıltıb turdulathey kept blowing up |
| Durative, definite past (kept doing) | menatıltıb turmadımI didn't keep blowing up | senatıltıb turmadıŋyou didn't keep blowing up | olatıltıb turmadıhe didn't keep blowing up | bizatıltıb turmadıqwe didn't keep blowing up | sizatıltıb turmadığızyou all didn't keep blowing up | alaatıltıb turmadılathey didn't keep blowing up |
| Durative, definite past (kept doing) | ||||||
| Durative, definite past (kept doing) | ||||||
| Indefinite future (future I) | menatıltırmaI will blow up | senatıltırsayou will blow up | olatıltırhe will blow up | bizatıltırbızwe will blow up | sizatıltırsızyou all will blow up | alaatıltırlathey will blow up |
| Indefinite future (future I) | menatıltmazmaI won't blow up | senatıltmazsayou won't blow up | olatıltmazhe won't blow up | bizatıltmazbızwe won't blow up | sizatıltmazsızyou all won't blow up | alaatıltmazlathey won't blow up |
| Indefinite future (future I) | menatıltırmamı? atıltırmıma?will I blow up? | senatıltırmısa?will you blow up? | olatıltırmı?will he blow up? | bizatıltırbızmı? atıltırmıbız?will we blow up? | sizatıltırmısız?will you all blow up? | alaatıltırlamı? atıltırmıla?will they blow up? |
| Indefinite future (future I) | menatıltmazmamı? atıltmazmıma?won't I blow up? | senatıltmazmısa?won't you blow up? | olatıltmazmı?won't he blow up? | bizatıltmazbızmı? atıltmazmıbız?won't we blow up? | sizatıltmazmısız?won't you all blow up? | alaatıltmazlamı? atıltmazmıla?won't they blow up? |
| Definite future (future II) | menatıltırıqmaI am going to blow up | senatıltırıqsayou are going to blow up | olatıltırıqdıhe is going to blow up | bizatıltırıqbızwe are going to blow up | sizatıltırıqsızyou all are going to blow up | alaatıltırıqdılathey are going to blow up |
| Definite future (future II) | menatıltırıq tülmeI am not going to blow up | senatıltırıq tülseyou are not going to blow up | olatıltırıq tüldühe is not going to blow up | bizatıltırıq tülbüzwe are not going to blow up | sizatıltırıq tülsüzyou all are not going to blow up | alaatıltırıq tüldülethey are not going to blow up |
| Definite future (future II) | menatıltırıqmamı? atıltırıqmıma?am I going to blow up? | senatıltırıqmısa?are you going to blow up? | olatıltırıqmıdı?is he going to blow up? | bizatıltırıqbızmı? atıltırıqmıbız?are we going to blow up? | sizatıltırıqmısız?are you all going to blow up? | alaatıltırıqmıdıla?are they going to blow up? |
| Definite future (future II) | menatıltırıq tülmüme?aren't I going to blow up? | senatıltırıq tülmüse?aren't you going to blow up? | olatıltırıq tülmüdü?isn't he going to blow up? | bizatıltırıq tülmübüz?aren't we going to blow up? | sizatıltırıq tülmüsüz?aren't you all going to blow up? | alaatıltırıq tülmüdüle?aren't they going to blow up? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect) | menatılthan edimatılthanemI had blown up | senatılthan ediŋatılthaneŋyou had blown up | olatılthan ediatılthanedhe had blown up | bizatılthan edikatılthanekwe had blown up | sizatılthan edigizatılthanegizyou all had blown up | alaatılthan edileatılthanellethey had blown up |
| Past perfect (pluperfect) | menatıltmağan edimatıltmağanemI hadn't blown up | senatıltmağan ediŋatıltmağaneŋyou hadn't blown up | olatıltmağan ediatıltmağanedhe hadn't blown up | bizatıltmağan edikatıltmağanekwe hadn't blown up | sizatıltmağan edigizatıltmağanegizyou all hadn't blown up | alaatıltmağan edileatıltmağanellethey hadn't blown up |
| Past perfect (pluperfect) | ||||||
| Past perfect (pluperfect) | ||||||
| Past continuous (imperfect) | menatılta edimatıltaemI was blowing up | senatılta ediŋatıltaeŋyou were blowing up | olatılta ediatıltaedhe was blowing up | bizatılta edikatıltaekwe were blowing up | sizatılta edigizatıltaegizyou all were blowing up | alaatılta edileatıltaellethey were blowing up |
| Past continuous (imperfect) | menatıltmay edimatıltmayemI wasn't blowing up | senatıltmay ediŋatıltmayeŋyou weren't blowing up | olatıltmay ediatıltmayedhe wasn't blowing up | bizatıltmay edikatıltmayekwe weren't blowing up | sizatıltmay edigizatıltmayegizyou all weren't blowing up | alaatıltmay edileatıltmayellethey weren't blowing up |
| Past continuous (imperfect) | ||||||
| Past continuous (imperfect) | ||||||
| Habitual past (used to) | menatıltıwçan edimatıltıwçanemI used to blow up | senatıltıwçan ediŋatıltıwçaneŋyou used to blow up | olatıltıwçan ediatıltıwçanedhe used to blow up | bizatıltıwçan edikatıltıwçanekwe used to blow up | sizatıltıwçan edigizatıltıwçanegizyou all used to blow up | alaatıltıwçan edileatıltıwçanellethey used to blow up |
| Habitual past (used to) | menatıltmawçan edimatıltmawçanemI didn't use to blow up | senatıltmawçan ediŋatıltmawçaneŋyou didn't use to blow up | olatıltmawçan ediatıltmawçanedhe didn't use to blow up | bizatıltmawçan edikatıltmawçanekwe didn't use to blow up | sizatıltmawçan edigizatıltmawçanegizyou all didn't use to blow up | alaatıltmawçan edileatıltmawçanellethey didn't use to blow up |
| Habitual past (used to) | ||||||
| Habitual past (used to) | ||||||
| Resultative past (had become and stayed) | olatıltıb edihe had blown up and remained so | alaatıltıb edilethey had blown up and remained so | ||||
| Resultative past (had become and stayed) | olatıltıb tül edihe hadn't blown up | alaatıltıb tül edilethey hadn't blown up | ||||
| Resultative past (had become and stayed) | ||||||
| Resultative past (had become and stayed) | ||||||
| Past durative (had kept doing) | menatıltıb tura edimatıltıb turaemI had kept blowing up | senatıltıb tura ediŋatıltıb turaeŋyou had kept blowing up | olatıltıb tura ediatıltıb turaedhe had kept blowing up | bizatıltıb tura edikatıltıb turaekwe had kept blowing up | sizatıltıb tura edigizatıltıb turaegizyou all had kept blowing up | alaatıltıb tura edileatıltıb turaellethey had kept blowing up |
| Past durative (had kept doing) | menatıltıb turmay edimatıltıb turmayemI hadn't kept blowing up | senatıltıb turmay ediŋatıltıb turmayeŋyou hadn't kept blowing up | olatıltıb turmay ediatıltıb turmayedhe hadn't kept blowing up | bizatıltıb turmay edikatıltıb turmayekwe hadn't kept blowing up | sizatıltıb turmay edigizatıltıb turmayegizyou all hadn't kept blowing up | alaatıltıb turmay edileatıltıb turmayellethey hadn't kept blowing up |
| Past durative (had kept doing) | ||||||
| Past durative (had kept doing) | ||||||
| Past progressive (was in the middle of) | menatılta tura edimatılta turaemI was in the middle of blowing up | senatılta tura ediŋatılta turaeŋyou were in the middle of blowing up | olatılta tura ediatılta turaedhe was in the middle of blowing up | bizatılta tura edikatılta turaekwe were in the middle of blowing up | sizatılta tura edigizatılta turaegizyou all were in the middle of blowing up | alaatılta tura edileatılta turaellethey were in the middle of blowing up |
| Past progressive (was in the middle of) | menatılta turmay edimatılta turmayemI wasn't in the middle of blowing up | senatılta turmay ediŋatılta turmayeŋyou weren't in the middle of blowing up | olatılta turmay ediatılta turmayedhe wasn't in the middle of blowing up | bizatılta turmay edikatılta turmayekwe weren't in the middle of blowing up | sizatılta turmay edigizatılta turmayegizyou all weren't in the middle of blowing up | alaatılta turmay edileatılta turmayellethey weren't in the middle of blowing up |
| Past progressive (was in the middle of) | ||||||
| Past progressive (was in the middle of) | ||||||
| Conditional result (would) | menatıltır edimatıltır emI would blow up | senatıltır ediŋatıltır eŋyou would blow up | olatıltır ediatıltır edhe would blow up | bizatıltır edikatıltır ekwe would blow up | sizatıltır edigizatıltır egizyou all would blow up | alaatıltır edileatıltır ellethey would blow up |
| Conditional result (would) | menatıltmaz edimatıltmaz emI wouldn't blow up | senatıltmaz ediŋatıltmaz eŋyou wouldn't blow up | olatıltmaz ediatıltmaz edhe wouldn't blow up | bizatıltmaz edikatıltmaz ekwe wouldn't blow up | sizatıltmaz edigizatıltmaz egizyou all wouldn't blow up | alaatıltmaz edileatıltmaz ellethey wouldn't blow up |
| Conditional result (would) | ||||||
| Conditional result (would) | ||||||
| Past conditional result (would have) | menatıltırıq edimatıltırıq emI would have blown up | senatıltırıq ediŋatıltırıq eŋyou would have blown up | olatıltırıq ediatıltırıq edhe would have blown up | bizatıltırıq edikatıltırıq ekwe would have blown up | sizatıltırıq edigizatıltırıq egizyou all would have blown up | alaatıltırıq edileatıltırıq ellethey would have blown up |
| Past conditional result (would have) | menatıltırıq tül edimatıltırıq tül emI wouldn't have blown up | senatıltırıq tül ediŋatıltırıq tül eŋyou wouldn't have blown up | olatıltırıq tül ediatıltırıq tül edhe wouldn't have blown up | bizatıltırıq tül edikatıltırıq tül ekwe wouldn't have blown up | sizatıltırıq tül edigizatıltırıq tül egizyou all wouldn't have blown up | alaatıltırıq tül edileatıltırıq tül ellethey wouldn't have blown up |
| Past conditional result (would have) | ||||||
| Past conditional result (would have) |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditional | menatıltsamif I blow up | senatıltsaŋif you blow up | olatıltsaif he blows up | bizatıltsaqif we blow up | sizatıltsağızif you all blow up | alaatıltsalaif they blow up |
| Conditional | menatıltmasamif I don't blow up | senatıltmasaŋif you don't blow up | olatıltmasaif he doesn't blow up | bizatıltmasaqif we don't blow up | sizatıltmasağızif you all don't blow up | alaatıltmasalaif they don't blow up |
| Conditional | ||||||
| Conditional | ||||||
| Conditional, present real | menatılta esemif I am blowing up | senatılta eseŋif you are blowing up | olatılta eseif he is blowing up | bizatılta esekif we are blowing up | sizatılta esegizif you all are blowing up | alaatılta eseleif they are blowing up |
| Conditional, present real | menatıltmay esemif I am not blowing up | senatıltmay eseŋif you are not blowing up | olatıltmay eseif he is not blowing up | bizatıltmay esekif we are not blowing up | sizatıltmay esegizif you all are not blowing up | alaatıltmay eseleif they are not blowing up |
| Conditional, present real | ||||||
| Conditional, present real | ||||||
| Wish, present/future (if only) | menatıltsam ediatıltsam edif only I blew up | senatıltsaŋ ediatıltsaŋ edif only you blew up | olatıltsa ediatıltsaedif only he blew up | bizatıltsaq ediatıltsaq edif only we blew up | sizatıltsağız ediatıltsağız edif only you all blew up | alaatıltsala ediatıltsalaedif only they blew up |
| Wish, present/future (if only) | menatıltmasam ediatıltmasam edif only I didn't blow up | senatıltmasaŋ ediatıltmasaŋ edif only you didn't blow up | olatıltmasa ediatıltmasaedif only he didn't blow up | bizatıltmasaq ediatıltmasaq edif only we didn't blow up | sizatıltmasağız ediatıltmasağız edif only you all didn't blow up | alaatıltmasala ediatıltmasalaedif only they didn't blow up |
| Wish, present/future (if only) | ||||||
| Wish, present/future (if only) | ||||||
| Durative conditional | menatıltıb tursamif I carry on blowing up | senatıltıb tursaŋif you carry on blowing up | olatıltıb tursaif he carries on blowing up | bizatıltıb tursaqif we carry on blowing up | sizatıltıb tursağızif you all carry on blowing up | alaatıltıb tursalaif they carry on blowing up |
| Durative conditional | menatıltıb turmasamif I don't carry on blowing up | senatıltıb turmasaŋif you don't carry on blowing up | olatıltıb turmasaif he doesn't carry on blowing up | bizatıltıb turmasaqif we don't carry on blowing up | sizatıltıb turmasağızif you all don't carry on blowing up | alaatıltıb turmasalaif they don't carry on blowing up |
| Durative conditional | ||||||
| Durative conditional | ||||||
| Durative conditional, present real | menatıltıb tura esemif I have kept blowing up | senatıltıb tura eseŋif you have kept blowing up | olatıltıb tura eseif he has kept blowing up | bizatıltıb tura esekif we have kept blowing up | sizatıltıb tura esegizif you all have kept blowing up | alaatıltıb tura eseleif they have kept blowing up |
| Durative conditional, present real | menatıltıb turmay esemif I haven't kept blowing up | senatıltıb turmay eseŋif you haven't kept blowing up | olatıltıb turmay eseif he hasn't kept blowing up | bizatıltıb turmay esekif we haven't kept blowing up | sizatıltıb turmay esegizif you all haven't kept blowing up | alaatıltıb turmay eseleif they haven't kept blowing up |
| Durative conditional, present real | ||||||
| Durative conditional, present real | ||||||
| Progressive conditional | menatılta tursamif I keep blowing up | senatılta tursaŋif you keep blowing up | olatılta tursaif he keeps blowing up | bizatılta tursaqif we keep blowing up | sizatılta tursağızif you all keep blowing up | alaatılta tursalaif they keep blowing up |
| Progressive conditional | menatıltmay tursamif I keep on not blowing up | senatıltmay tursaŋif you keep on not blowing up | olatıltmay tursaif he keeps on not blowing up | bizatıltmay tursaqif we keep on not blowing up | sizatıltmay tursağızif you all keep on not blowing up | alaatıltmay tursalaif they keep on not blowing up |
| Progressive conditional | ||||||
| Progressive conditional | ||||||
| Progressive conditional, present real | menatılta tura esemif I am in the middle of blowing up | senatılta tura eseŋif you are in the middle of blowing up | olatılta tura eseif he is in the middle of blowing up | bizatılta tura esekif we are in the middle of blowing up | sizatılta tura esegizif you all are in the middle of blowing up | alaatılta tura eseleif they are in the middle of blowing up |
| Progressive conditional, present real | menatıltmay tura esemif I keep on not blowing up | senatıltmay tura eseŋif you keep on not blowing up | olatıltmay tura eseif he keeps on not blowing up | bizatıltmay tura esekif we keep on not blowing up | sizatıltmay tura esegizif you all keep on not blowing up | alaatıltmay tura eseleif they keep on not blowing up |
| Progressive conditional, present real | ||||||
| Progressive conditional, present real | ||||||
| Conditional, definite past1 | menatıltdım esemif I blew up | senatıltdıŋ eseŋif you blew up | olatıltdı eseif he blew up | bizatıltdıq esekif we blew up | sizatıltdığız esegizif you all blew up | alaatıltdıla eseleif they blew up |
| Conditional, definite past1 | menatıltmadım esemif I didn't blow up | senatıltmadıŋ eseŋif you didn't blow up | olatıltmadı eseif he didn't blow up | bizatıltmadıq esekif we didn't blow up | sizatıltmadığız esegizif you all didn't blow up | alaatıltmadıla eseleif they didn't blow up |
| Conditional, definite past | ||||||
| Conditional, definite past | ||||||
| Conditional, past real | menatılthan esemif I did blow up (indeed) | senatılthan eseŋif you did blow up (indeed) | olatılthan eseif he did blow up (indeed) | bizatılthan esekif we did blow up (indeed) | sizatılthan esegizif you all did blow up (indeed) | alaatılthan eseleif they did blow up (indeed) |
| Conditional, past real | menatıltmağan esemif I didn't blow up (indeed) | senatıltmağan eseŋif you didn't blow up (indeed) | olatıltmağan eseif he didn't blow up (indeed) | bizatıltmağan esekif we didn't blow up (indeed) | sizatıltmağan esegizif you all didn't blow up (indeed) | alaatıltmağan eseleif they didn't blow up (indeed) |
| Conditional, past real | ||||||
| Conditional, past real | ||||||
| Conditional, counterfactual | menatılthan bolsamif I had blown up | senatılthan bolsaŋif you had blown up | olatılthan bolsaif he had blown up | bizatılthan bolsaqif we had blown up | sizatılthan bolsağızif you all had blown up | alaatılthan bolsalaif they had blown up |
| Conditional, counterfactual | menatıltmağan bolsamif I hadn't blown up | senatıltmağan bolsaŋif you hadn't blown up | olatıltmağan bolsaif he hadn't blown up | bizatıltmağan bolsaqif we hadn't blown up | sizatıltmağan bolsağızif you all hadn't blown up | alaatıltmağan bolsalaif they hadn't blown up |
| Conditional, counterfactual | ||||||
| Conditional, counterfactual | ||||||
| Wish, past (if only I had) | menatılthan bolsam ediatılthan bolsam edif only I had blown up | senatılthan bolsaŋ ediatılthan bolsaŋ edif only you had blown up | olatılthan bolsa ediatılthan bolsaedif only he had blown up | bizatılthan bolsaq ediatılthan bolsaq edif only we had blown up | sizatılthan bolsağız ediatılthan bolsağız edif only you all had blown up | alaatılthan bolsala ediatılthan bolsalaedif only they had blown up |
| Wish, past (if only I had) | menatıltmağan bolsam ediatıltmağan bolsam edif only I hadn't blown up | senatıltmağan bolsaŋ ediatıltmağan bolsaŋ edif only you hadn't blown up | olatıltmağan bolsa ediatıltmağan bolsaedif only he hadn't blown up | bizatıltmağan bolsaq ediatıltmağan bolsaq edif only we hadn't blown up | sizatıltmağan bolsağız ediatıltmağan bolsağız edif only you all hadn't blown up | alaatıltmağan bolsala ediatıltmağan bolsalaedif only they hadn't blown up |
| Wish, past (if only I had) | ||||||
| Wish, past (if only I had) | ||||||
| Conditional, aorist | menatıltır esemif I will blow up | senatıltır eseŋif you will blow up | olatıltır eseif he will blow up | bizatıltır esekif we will blow up | sizatıltır esegizif you all will blow up | alaatıltır eseleif they will blow up |
| Conditional, aorist | menatıltmaz esemif I won't blow up | senatıltmaz eseŋif you won't blow up | olatıltmaz eseif he won't blow up | bizatıltmaz esekif we won't blow up | sizatıltmaz esegizif you all won't blow up | alaatıltmaz eseleif they won't blow up |
| Conditional, aorist | ||||||
| Conditional, aorist | ||||||
| Conditional, future | menatıltırıq esemif I am going to blow up | senatıltırıq eseŋif you are going to blow up | olatıltırıq eseif he is going to blow up | bizatıltırıq esekif we are going to blow up | sizatıltırıq esegizif you all are going to blow up | alaatıltırıq eseleif they are going to blow up |
| Conditional, future | menatıltırıq tül esemif I am not going to blow up | senatıltırıq tül eseŋif you are not going to blow up | olatıltırıq tül eseif he is not going to blow up | bizatıltırıq tül esekif we are not going to blow up | sizatıltırıq tül esegizif you all are not going to blow up | alaatıltırıq tül eseleif they are not going to blow up |
| Conditional, future | ||||||
| Conditional, future | ||||||
| Conditional, counterfactual future | menatıltırıq bolsamif I were going to blow up | senatıltırıq bolsaŋif you were going to blow up | olatıltırıq bolsaif he were going to blow up | bizatıltırıq bolsaqif we were going to blow up | sizatıltırıq bolsağızif you all were going to blow up | alaatıltırıq bolsalaif they were going to blow up |
| Conditional, counterfactual future | menatıltmazlıq bolsamif I were not going to blow up | senatıltmazlıq bolsaŋif you were not going to blow up | olatıltmazlıq bolsaif he were not going to blow up | bizatıltmazlıq bolsaqif we were not going to blow up | sizatıltmazlıq bolsağızif you all were not going to blow up | alaatıltmazlıq bolsalaif they were not going to blow up |
| Conditional, counterfactual future | ||||||
| Conditional, counterfactual future |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso atıltdıŋ ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing) | menatılta bolurmaI must be blowing up | senatılta bolursayou must be blowing up | olatılta bolurhe must be blowing up | bizatılta bolurbuzwe must be blowing up | sizatılta bolursuzyou all must be blowing up | alaatılta bolurlathey must be blowing up |
| Inference, present (must be doing) | menatıltmay bolurmaI must not be blowing up | senatıltmay bolursayou must not be blowing up | olatıltmay bolurhe must not be blowing up | bizatıltmay bolurbuzwe must not be blowing up | sizatıltmay bolursuzyou all must not be blowing up | alaatıltmay bolurlathey must not be blowing up |
| Inference, present (must be doing) | ||||||
| Inference, present (must be doing) | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of) | menatılta tura bolurmaI must be in the middle of blowing up | senatılta tura bolursayou must be in the middle of blowing up | olatılta tura bolurhe must be in the middle of blowing up | bizatılta tura bolurbuzwe must be in the middle of blowing up | sizatılta tura bolursuzyou all must be in the middle of blowing up | alaatılta tura bolurlathey must be in the middle of blowing up |
| Inference, progressive (must be in the middle of) | menatıltmay tura bolurmaI must keep on not blowing up | senatıltmay tura bolursayou must keep on not blowing up | olatıltmay tura bolurhe must keep on not blowing up | bizatıltmay tura bolurbuzwe must keep on not blowing up | sizatıltmay tura bolursuzyou all must keep on not blowing up | alaatıltmay tura bolurlathey must keep on not blowing up |
| Inference, progressive (must be in the middle of) | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of) | ||||||
| Inference (must have) | menatılthan bolurmaI must have blown up | senatılthan bolursayou must have blown up | olatılthan bolurhe must have blown up | bizatılthan bolurbuzwe must have blown up | sizatılthan bolursuzyou all must have blown up | alaatılthan bolurlathey must have blown up |
| Inference (must have) | menatıltmağan bolurmaI must not have blown up | senatıltmağan bolursayou must not have blown up | olatıltmağan bolurhe must not have blown up | bizatıltmağan bolurbuzwe must not have blown up | sizatıltmağan bolursuzyou all must not have blown up | alaatıltmağan bolurlathey must not have blown up |
| Inference (must have) | ||||||
| Inference (must have) | ||||||
| Inference, future (must be going to) | menatıltırıq bolurmaI must be going to blow up | senatıltırıq bolursayou must be going to blow up | olatıltırıq bolurhe must be going to blow up | bizatıltırıq bolurbuzwe must be going to blow up | sizatıltırıq bolursuzyou all must be going to blow up | alaatıltırıq bolurlathey must be going to blow up |
| Inference, future (must be going to) | menatıltmazlıq bolurmaI must not be going to blow up | senatıltmazlıq bolursayou must not be going to blow up | olatıltmazlıq bolurhe must not be going to blow up | bizatıltmazlıq bolurbuzwe must not be going to blow up | sizatıltmazlıq bolursuzyou all must not be going to blow up | alaatıltmazlıq bolurlathey must not be going to blow up |
| Inference, future (must be going to) | ||||||
| Inference, future (must be going to) |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestions | menatıltayımlet me blow up | senatılt!blow up! | olatıltsınlet him blow up | bizatıltayıqlet's blow up | sizatıltığız!blow up, you all! | alaatıltsınlalet them blow up |
| Commands & suggestions | menatıltmayımlet me not blow up | senatıltma!don't blow up! | olatıltmasınlet him not blow up | bizatıltmayıqlet's not blow up | sizatıltmağız!don't blow up, you all! | alaatıltmasınlalet them not blow up |
| Commands & suggestions | menatıltayımmı?shall I blow up? | olatıltsınmı?should he blow up? | bizatıltayıqmı?shall we blow up? | alaatıltsınlamı?should they blow up? | ||
| Commands & suggestions | menatıltmayımmı?shall I not blow up? | olatıltmasınmı?should he not blow up? | bizatıltmayıqmı?shall we not blow up? | alaatıltmasınlamı?should they not blow up? | ||
| Requests | senatıltçı2atıltçınplease blow up | olatıltsınçıdo let him blow up | sizatıltçığızplease blow up (plural/polite) | alaatıltsınlaçıdo let them blow up | ||
| Requests | senatıltmaçı2atıltmaçınplease don't blow up | olatıltmasınçıdo let him not blow up | sizatıltmaçığızplease don't blow up (plural/polite) | alaatıltmasınlaçıdo let them not blow up | ||
| Requests | ||||||
| Requests | ||||||
| Blessings & curses — may you… | senatılthınatılthımay you blow up | |||||
| Blessings & curses — may you… | senatıltmağınatıltmağımay you not blow up | |||||
| Blessings & curses — may you… | ||||||
| Blessings & curses — may you… | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi) | menatılthay edim atıltha edimwould that I blew up | senatılthay ediŋ atıltha ediŋwould that you blew up | olatılthay edi atıltha ediwould that he blew up | bizatılthay edik atıltha edikwould that we blew up | sizatılthay edigiz atıltha edigizwould that you all blew up | alaatılthay edile atıltha edilewould that they blew up |
| Optative wish (-ğay + edi) | menatıltmağay edim atıltmağa edimwould that I did not blow up | senatıltmağay ediŋ atıltmağa ediŋwould that you did not blow up | olatıltmağay edi atıltmağa ediwould that he did not blow up | bizatıltmağay edik atıltmağa edikwould that we did not blow up | sizatıltmağay edigiz atıltmağa edigizwould that you all did not blow up | alaatıltmağay edile atıltmağa edilewould that they did not blow up |
| Optative wish (-ğay + edi) | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi) | ||||||
| Let someone… (commands) | menatıltmağa qoyayımatıltma qoyayımlet me allow someone to blow up | senatıltmağa qoy!atıltma qoy!let someone blow up! | olatıltmağa qoysunatıltma qoysunlet him allow someone to blow up | bizatıltmağa qoyayıqatıltma qoyayıqlet's allow someone to blow up | sizatıltmağa qoyuğuz!atıltma qoyuğuz!let someone blow up, you all! | alaatıltmağa qoysunlaatıltma qoysunlalet them allow someone to blow up |
| Let someone… (commands) | menatıltmağa qoymayımatıltma qoymayımlet me not allow someone to blow up | senatıltmağa qoyma!atıltma qoyma!don't let someone blow up! | olatıltmağa qoymasınatıltma qoymasınlet him not allow someone to blow up | bizatıltmağa qoymayıqatıltma qoymayıqlet's not allow someone to blow up | sizatıltmağa qoymağız!atıltma qoymağız!don't let someone blow up, you all! | alaatıltmağa qoymasınlaatıltma qoymasınlalet them not allow someone to blow up |
| Let someone… (commands) | menatıltmağa qoyayımmı?atıltma qoyayımmı?shall I allow someone to blow up? | olatıltmağa qoysunmu?atıltma qoysunmu?should he allow someone to blow up? | bizatıltmağa qoyayıqmı?atıltma qoyayıqmı?shall we allow someone to blow up? | alaatıltmağa qoysunlamı?atıltma qoysunlamı?should they allow someone to blow up? | ||
| Let someone… (commands) | menatıltmağa qoymayımmı?atıltma qoymayımmı?shall I not allow someone to blow up? | olatıltmağa qoymasınmı?atıltma qoymasınmı?should he not allow someone to blow up? | bizatıltmağa qoymayıqmı?atıltma qoymayıqmı?shall we not allow someone to blow up? | alaatıltmağa qoymasınlamı?atıltma qoymasınlamı?should they not allow someone to blow up? | ||
| Let someone… (present) | menatıltmağa qoyamaatıltma qoyamaI allow someone to blow up | senatıltmağa qoyasaatıltma qoyasayou allow someone to blow up | olatıltmağa qoyadıatıltma qoyadıhe allows someone to blow up | bizatıltmağa qoyabızatıltma qoyabızwe allow someone to blow up | sizatıltmağa qoyasızatıltma qoyasızyou all allow someone to blow up | alaatıltmağa qoyadılaatıltma qoyadılathey allow someone to blow up |
| Let someone… (present) | menatıltmağa qoymaymaatıltma qoymaymaI don't allow someone to blow up | senatıltmağa qoymaysaatıltma qoymaysayou don't allow someone to blow up | olatıltmağa qoymaydıatıltma qoymaydıhe doesn't allow someone to blow up | bizatıltmağa qoymaybızatıltma qoymaybızwe don't allow someone to blow up | sizatıltmağa qoymaysızatıltma qoymaysızyou all don't allow someone to blow up | alaatıltmağa qoymaydılaatıltma qoymaydılathey don't allow someone to blow up |
| Let someone… (present) | menatıltmağa qoyamamı?atıltma qoyamamı?do I allow someone to blow up? | senatıltmağa qoyamısa?atıltma qoyamısa?do you allow someone to blow up? | olatıltmağa qoyamıdı?atıltma qoyamıdı?does he allow someone to blow up? | bizatıltmağa qoyabızmı?atıltma qoyabızmı?do we allow someone to blow up? | sizatıltmağa qoyamısız?atıltma qoyamısız?do you all allow someone to blow up? | alaatıltmağa qoyamıdıla?atıltma qoyamıdıla?do they allow someone to blow up? |
| Let someone… (present) | menatıltmağa qoymaymamı?atıltma qoymaymamı?don't I allow someone to blow up? | senatıltmağa qoymaymısa?atıltma qoymaymısa?don't you allow someone to blow up? | olatıltmağa qoymaymıdı?atıltma qoymaymıdı?doesn't he allow someone to blow up? | bizatıltmağa qoymaybızmı?atıltma qoymaybızmı?don't we allow someone to blow up? | sizatıltmağa qoymaymısız?atıltma qoymaymısız?don't you all allow someone to blow up? | alaatıltmağa qoymaymıdıla?atıltma qoymaymıdıla?don't they allow someone to blow up? |
| Let someone… (past) | menatıltmağa qoydumatıltma qoydumI allowed someone to blow up | senatıltmağa qoyduŋatıltma qoyduŋyou allowed someone to blow up | olatıltmağa qoyduatıltma qoyduhe allowed someone to blow up | bizatıltmağa qoyduqatıltma qoyduqwe allowed someone to blow up | sizatıltmağa qoyduğuzatıltma qoyduğuzyou all allowed someone to blow up | alaatıltmağa qoydulaatıltma qoydulathey allowed someone to blow up |
| Let someone… (past) | menatıltmağa qoymadımatıltma qoymadımI didn't allow someone to blow up | senatıltmağa qoymadıŋatıltma qoymadıŋyou didn't allow someone to blow up | olatıltmağa qoymadıatıltma qoymadıhe didn't allow someone to blow up | bizatıltmağa qoymadıqatıltma qoymadıqwe didn't allow someone to blow up | sizatıltmağa qoymadığızatıltma qoymadığızyou all didn't allow someone to blow up | alaatıltmağa qoymadılaatıltma qoymadılathey didn't allow someone to blow up |
| Let someone… (past) | menatıltmağa qoydummu?atıltma qoydummu?did I allow someone to blow up? | senatıltmağa qoyduŋmu?atıltma qoyduŋmu?did you allow someone to blow up? | olatıltmağa qoydumu?atıltma qoydumu?did he allow someone to blow up? | bizatıltmağa qoyduqmu?atıltma qoyduqmu?did we allow someone to blow up? | sizatıltmağa qoyduğuzmu?atıltma qoyduğuzmu?did you all allow someone to blow up? | alaatıltmağa qoydulamı?atıltma qoydulamı?did they allow someone to blow up? |
| Let someone… (past) | menatıltmağa qoymadımmı?atıltma qoymadımmı?didn't I allow someone to blow up? | senatıltmağa qoymadıŋmı?atıltma qoymadıŋmı?didn't you allow someone to blow up? | olatıltmağa qoymadımı?atıltma qoymadımı?didn't he allow someone to blow up? | bizatıltmağa qoymadıqmı?atıltma qoymadıqmı?didn't we allow someone to blow up? | sizatıltmağa qoymadığızmı?atıltma qoymadığızmı?didn't you all allow someone to blow up? | alaatıltmağa qoymadılamı?atıltma qoymadılamı?didn't they allow someone to blow up? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
atıltalırğa be able to blow up · atıltalmazğa be unable to blow up
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — present | menatıltalamaI can blow up | senatıltalasayou can blow up | olatıltaladıhe can blow up | bizatıltalabızwe can blow up | sizatıltalasızyou all can blow up | alaatıltaladılathey can blow up |
| Ability — present | menatıltalmaymaI can't blow up | senatıltalmaysayou can't blow up | olatıltalmaydıhe can't blow up | bizatıltalmaybızwe can't blow up | sizatıltalmaysızyou all can't blow up | alaatıltalmaydılathey can't blow up |
| Ability — present | menatıltalamamı? atıltalamıma?can I blow up? | senatıltalamısa?can you blow up? | olatıltalamıdı?can he blow up? | bizatıltalabızmı? atıltalamıbız?can we blow up? | sizatıltalamısız?can you all blow up? | alaatıltalamıdıla?can they blow up? |
| Ability — present | menatıltalmaymamı? atıltalmaymıma?can't I blow up? | senatıltalmaymısa?can't you blow up? | olatıltalmaymıdı?can't he blow up? | bizatıltalmaybızmı? atıltalmaymıbız?can't we blow up? | sizatıltalmaymısız?can't you all blow up? | alaatıltalmaymıdıla?can't they blow up? |
| Ability — if I can… | menatıltalsamif I can blow up | senatıltalsaŋif you can blow up | olatıltalsaif he can blow up | bizatıltalsaqif we can blow up | sizatıltalsağızif you all can blow up | alaatıltalsalaif they can blow up |
| Ability — if I can… | menatıltalmasamif I can't blow up | senatıltalmasaŋif you can't blow up | olatıltalmasaif he can't blow up | bizatıltalmasaqif we can't blow up | sizatıltalmasağızif you all can't blow up | alaatıltalmasalaif they can't blow up |
| Ability — if I can… | ||||||
| Ability — if I can… | ||||||
| Ability — simple past | menatıltaldımI was able to blow up | senatıltaldıŋyou were able to blow up | olatıltaldıhe was able to blow up | bizatıltaldıqwe were able to blow up | sizatıltaldığızyou all were able to blow up | alaatıltaldılathey were able to blow up |
| Ability — simple past | menatıltalmadımI could not blow up | senatıltalmadıŋyou could not blow up | olatıltalmadıhe could not blow up | bizatıltalmadıqwe could not blow up | sizatıltalmadığızyou all could not blow up | alaatıltalmadılathey could not blow up |
| Ability — simple past | menatıltaldımmı?was I able to blow up? | senatıltaldıŋmı?were you able to blow up? | olatıltaldımı?was he able to blow up? | bizatıltaldıqmı?were we able to blow up? | sizatıltaldığızmı?were you all able to blow up? | alaatıltaldılamı?were they able to blow up? |
| Ability — simple past | menatıltalmadımmı?couldn't I blow up? | senatıltalmadıŋmı?couldn't you blow up? | olatıltalmadımı?couldn't he blow up? | bizatıltalmadıqmı?couldn't we blow up? | sizatıltalmadığızmı?couldn't you all blow up? | alaatıltalmadılamı?couldn't they blow up? |
| Ability — perfect / -ğan past | menatıltalğanmaI have been able to blow up | senatıltalğansayou have been able to blow up | olatıltalğandıhe has been able to blow up | bizatıltalğanbızwe have been able to blow up | sizatıltalğansızyou all have been able to blow up | alaatıltalğandılathey have been able to blow up |
| Ability — perfect / -ğan past | menatıltalmağanmaI haven't been able to blow up | senatıltalmağansayou haven't been able to blow up | olatıltalmağandıhe hasn't been able to blow up | bizatıltalmağanbızwe haven't been able to blow up | sizatıltalmağansızyou all haven't been able to blow up | alaatıltalmağandılathey haven't been able to blow up |
| Ability — perfect / -ğan past | menatıltalğanmamı? atıltalğanmıma?have I been able to blow up? | senatıltalğanmısa?have you been able to blow up? | olatıltalğanmıdı?has he been able to blow up? | bizatıltalğanbızmı? atıltalğanmıbız?have we been able to blow up? | sizatıltalğanmısız?have you all been able to blow up? | alaatıltalğanmıdıla?have they been able to blow up? |
| Ability — perfect / -ğan past | menatıltalmağanmamı? atıltalmağanmıma?haven't I been able to blow up? | senatıltalmağanmısa?haven't you been able to blow up? | olatıltalmağanmıdı?hasn't he been able to blow up? | bizatıltalmağanbızmı? atıltalmağanmıbız?haven't we been able to blow up? | sizatıltalmağanmısız?haven't you all been able to blow up? | alaatıltalmağanmıdıla?haven't they been able to blow up? |
| Ability — past perfect | menatıltalğan edimatıltalğanemI had been able to blow up | senatıltalğan ediŋatıltalğaneŋyou had been able to blow up | olatıltalğan ediatıltalğanedhe had been able to blow up | bizatıltalğan edikatıltalğanekwe had been able to blow up | sizatıltalğan edigizatıltalğanegizyou all had been able to blow up | alaatıltalğan edileatıltalğanellethey had been able to blow up |
| Ability — past perfect | menatıltalmağan edimatıltalmağanemI hadn't been able to blow up | senatıltalmağan ediŋatıltalmağaneŋyou hadn't been able to blow up | olatıltalmağan ediatıltalmağanedhe hadn't been able to blow up | bizatıltalmağan edikatıltalmağanekwe hadn't been able to blow up | sizatıltalmağan edigizatıltalmağanegizyou all hadn't been able to blow up | alaatıltalmağan edileatıltalmağanellethey hadn't been able to blow up |
| Ability — past perfect | ||||||
| Ability — past perfect | ||||||
| Ability — past background | menatıltala edimatıltalaemI could blow up | senatıltala ediŋatıltalaeŋyou could blow up | olatıltala ediatıltalaedhe could blow up | bizatıltala edikatıltalaekwe could blow up | sizatıltala edigizatıltalaegizyou all could blow up | alaatıltala edileatıltalaellethey could blow up |
| Ability — past background | menatıltalmay edimatıltalmayemI could not blow up | senatıltalmay ediŋatıltalmayeŋyou could not blow up | olatıltalmay ediatıltalmayedhe could not blow up | bizatıltalmay edikatıltalmayekwe could not blow up | sizatıltalmay edigizatıltalmayegizyou all could not blow up | alaatıltalmay edileatıltalmayellethey could not blow up |
| Ability — past background | ||||||
| Ability — past background | ||||||
| Ability — future I | menatıltalırmaI will be able to blow up | senatıltalırsayou will be able to blow up | olatıltalırhe will be able to blow up | bizatıltalırbızwe will be able to blow up | sizatıltalırsızyou all will be able to blow up | alaatıltalırlathey will be able to blow up |
| Ability — future I | menatıltalmazmaI won't be able to blow up | senatıltalmazsayou won't be able to blow up | olatıltalmazhe won't be able to blow up | bizatıltalmazbızwe won't be able to blow up | sizatıltalmazsızyou all won't be able to blow up | alaatıltalmazlathey won't be able to blow up |
| Ability — future I | menatıltalırmamı? atıltalırmıma?will I be able to blow up? | senatıltalırmısa?will you be able to blow up? | olatıltalırmı?will he be able to blow up? | bizatıltalırbızmı? atıltalırmıbız?will we be able to blow up? | sizatıltalırmısız?will you all be able to blow up? | alaatıltalırlamı? atıltalırmıla?will they be able to blow up? |
| Ability — future I | menatıltalmazmamı? atıltalmazmıma?won't I be able to blow up? | senatıltalmazmısa?won't you be able to blow up? | olatıltalmazmı?won't he be able to blow up? | bizatıltalmazbızmı? atıltalmazmıbız?won't we be able to blow up? | sizatıltalmazmısız?won't you all be able to blow up? | alaatıltalmazlamı? atıltalmazmıla?won't they be able to blow up? |
| Ability — future II | menatıltallıqmaI am going to be able to blow up | senatıltallıqsayou are going to be able to blow up | olatıltallıqdıhe is going to be able to blow up | bizatıltallıqbızwe are going to be able to blow up | sizatıltallıqsızyou all are going to be able to blow up | alaatıltallıqdılathey are going to be able to blow up |
| Ability — future II | menatıltallıq tülmeI am not going to be able to blow up | senatıltallıq tülseyou are not going to be able to blow up | olatıltallıq tüldühe is not going to be able to blow up | bizatıltallıq tülbüzwe are not going to be able to blow up | sizatıltallıq tülsüzyou all are not going to be able to blow up | alaatıltallıq tüldülethey are not going to be able to blow up |
| Ability — future II | menatıltallıqmamı? atıltallıqmıma?am I going to be able to blow up? | senatıltallıqmısa?are you going to be able to blow up? | olatıltallıqmıdı?is he going to be able to blow up? | bizatıltallıqbızmı? atıltallıqmıbız?are we going to be able to blow up? | sizatıltallıqmısız?are you all going to be able to blow up? | alaatıltallıqmıdıla?are they going to be able to blow up? |
| Ability — future II | menatıltallıq tülmüme?aren't I going to be able to blow up? | senatıltallıq tülmüse?aren't you going to be able to blow up? | olatıltallıq tülmüdü?isn't he going to be able to blow up? | bizatıltallıq tülmübüz?aren't we going to be able to blow up? | sizatıltallıq tülmüsüz?aren't you all going to be able to blow up? | alaatıltallıq tülmüdüle?aren't they going to be able to blow up? |
| Ability — would be able to… | menatıltalır edimatıltalır emI would be able to blow up | senatıltalır ediŋatıltalır eŋyou would be able to blow up | olatıltalır ediatıltalır edhe would be able to blow up | bizatıltalır edikatıltalır ekwe would be able to blow up | sizatıltalır edigizatıltalır egizyou all would be able to blow up | alaatıltalır edileatıltalır ellethey would be able to blow up |
| Ability — would be able to… | menatıltalmaz edimatıltalmaz emI wouldn't be able to blow up | senatıltalmaz ediŋatıltalmaz eŋyou wouldn't be able to blow up | olatıltalmaz ediatıltalmaz edhe wouldn't be able to blow up | bizatıltalmaz edikatıltalmaz ekwe wouldn't be able to blow up | sizatıltalmaz edigizatıltalmaz egizyou all wouldn't be able to blow up | alaatıltalmaz edileatıltalmaz ellethey wouldn't be able to blow up |
| Ability — would be able to… | ||||||
| Ability — would be able to… | ||||||
| Second-person optative — ability | senatıltalğınatıltalğımay you be able to blow up | |||||
| Second-person optative — ability | senatıltalmağınatıltalmağımay you not be able to blow up | |||||
| Second-person optative — ability | ||||||
| Second-person optative — ability |
With another word
| Frame | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Wanting and intending | ||||||
| want to | menatıltırğa izleymeI want to blow up | senatıltırğa izleyseyou want to blow up | olatıltırğa izleydihe wants to blow up | bizatıltırğa izleybizwe want to blow up | sizatıltırğa izleysizyou all want to blow up | alaatıltırğa izleydilethey want to blow up |
| want to | menatıltırğa izlemeymeI do not want to blow up | senatıltırğa izlemeyseyou do not want to blow up | olatıltırğa izlemeydihe does not want to blow up | bizatıltırğa izlemeybizwe do not want to blow up | sizatıltırğa izlemeysizyou all do not want to blow up | alaatıltırğa izlemeydilethey do not want to blow up |
| would like to | menatıltırğa süemeI would like to blow up | senatıltırğa süeseyou would like to blow up | olatıltırğa süedihe would like to blow up | bizatıltırğa süebizwe would like to blow up | sizatıltırğa süesizyou all would like to blow up | alaatıltırğa süedilethey would like to blow up |
| would like to | menatıltırğa süymeymeI would not like to blow up | senatıltırğa süymeyseyou would not like to blow up | olatıltırğa süymeydihe would not like to blow up | bizatıltırğa süymeybizwe would not like to blow up | sizatıltırğa süymeysizyou all would not like to blow up | alaatıltırğa süymeydilethey would not like to blow up |
| hope to | menatıltırğa umutlanamaI hope to blow up | senatıltırğa umutlanasayou hope to blow up | olatıltırğa umutlanadıhe hopes to blow up | bizatıltırğa umutlanabızwe hope to blow up | sizatıltırğa umutlanasızyou all hope to blow up | alaatıltırğa umutlanadılathey hope to blow up |
| hope to | menatıltırğa umutlanmaymaI do not hope to blow up | senatıltırğa umutlanmaysayou do not hope to blow up | olatıltırğa umutlanmaydıhe does not hope to blow up | bizatıltırğa umutlanmaybızwe do not hope to blow up | sizatıltırğa umutlanmaysızyou all do not hope to blow up | alaatıltırğa umutlanmaydılathey do not hope to blow up |
| be about to | menatıltırğa deb turamaI am about to blow up | senatıltırğa deb turasayou are about to blow up | olatıltırğa deb turadıhe is about to blow up | bizatıltırğa deb turabızwe are about to blow up | sizatıltırğa deb turasızyou all are about to blow up | alaatıltırğa deb turadılathey are about to blow up |
| be about to | menatıltırğa deb turmaymaI am not about to blow up | senatıltırğa deb turmaysayou are not about to blow up | olatıltırğa deb turmaydıhe is not about to blow up | bizatıltırğa deb turmaybızwe are not about to blow up | sizatıltırğa deb turmaysızyou all are not about to blow up | alaatıltırğa deb turmaydılathey are not about to blow up |
| Need and obligation | ||||||
| need to | menatıltırğa kerekmeI need to blow up | senatıltırğa kerekseyou need to blow up | olatıltırğa kerekdihe needs to blow up | bizatıltırğa kerekbizwe need to blow up | sizatıltırğa kereksizyou all need to blow up | alaatıltırğa kerekdilethey need to blow up |
| need to | menatıltırğa kerek tülmeI do not need to blow up | senatıltırğa kerek tülseyou do not need to blow up | olatıltırğa kerek tüldühe does not need to blow up | bizatıltırğa kerek tülbüzwe do not need to blow up | sizatıltırğa kerek tülsüzyou all do not need to blow up | alaatıltırğa kerek tüldülethey do not need to blow up |
| have to | menmenŋe atıltırğa tüşediI have to blow up | sensenŋe atıltırğa tüşediyou have to blow up | olaŋa atıltırğa tüşedihe has to blow up | bizbizge atıltırğa tüşediwe have to blow up | sizsizge atıltırğa tüşediyou all have to blow up | alaalağa atıltırğa tüşedithey have to blow up |
| have to | menmenŋe atıltırğa tüşmeydiI do not have to blow up | sensenŋe atıltırğa tüşmeydiyou do not have to blow up | olaŋa atıltırğa tüşmeydihe does not have to blow up | bizbizge atıltırğa tüşmeydiwe do not have to blow up | sizsizge atıltırğa tüşmeydiyou all do not have to blow up | alaalağa atıltırğa tüşmeydithey do not have to blow up |
| be obliged to | menatıltırğa borçlumaI am obliged to blow up | senatıltırğa borçlusayou are obliged to blow up | olatıltırğa borçluduhe is obliged to blow up | bizatıltırğa borçlubuzwe are obliged to blow up | sizatıltırğa borçlusuzyou all are obliged to blow up | alaatıltırğa borçludulathey are obliged to blow up |
| be obliged to | menatıltırğa borçlu tülmeI am not obliged to blow up | senatıltırğa borçlu tülseyou are not obliged to blow up | olatıltırğa borçlu tüldühe is not obliged to blow up | bizatıltırğa borçlu tülbüzwe are not obliged to blow up | sizatıltırğa borçlu tülsüzyou all are not obliged to blow up | alaatıltırğa borçlu tüldülethey are not obliged to blow up |
| Possibility and permission | ||||||
| have a way to | menatıltırğa madarım bardıI have a way to blow up | senatıltırğa madarıŋ bardıyou have a way to blow up | olatıltırğa madarı bardıhe has a way to blow up | bizatıltırğa madarıbız bardıwe have a way to blow up | sizatıltırğa madarığız bardıyou all have a way to blow up | alaatıltırğa madarları bardıthey have a way to blow up |
| have a way to | menatıltırğa madarım joqduI have no way to blow up | senatıltırğa madarıŋ joqduyou have no way to blow up | olatıltırğa madarı joqduhe has no way to blow up | bizatıltırğa madarıbız joqduwe have no way to blow up | sizatıltırğa madarığız joqduyou all have no way to blow up | alaatıltırğa madarları joqduthey have no way to blow up |
| be free to | menatıltırğa erkinligim bardıI am free to blow up | senatıltırğa erkinligiŋ bardıyou are free to blow up | olatıltırğa erkinligi bardıhe is free to blow up | bizatıltırğa erkinligibiz bardıwe are free to blow up | sizatıltırğa erkinligigiz bardıyou all are free to blow up | alaatıltırğa erkinlikleri bardıthey are free to blow up |
| be free to | menatıltırğa erkinligim joqduI am not free to blow up | senatıltırğa erkinligiŋ joqduyou are not free to blow up | olatıltırğa erkinligi joqduhe is not free to blow up | bizatıltırğa erkinligibiz joqduwe are not free to blow up | sizatıltırğa erkinligigiz joqduyou all are not free to blow up | alaatıltırğa erkinlikleri joqduthey are not free to blow up |
| be possible to | menmenŋe atıltırğa bolluqduit is possible for me to blow up | sensenŋe atıltırğa bolluqduit is possible for you to blow up | olaŋa atıltırğa bolluqduit is possible for him to blow up | bizbizge atıltırğa bolluqduit is possible for us to blow up | sizsizge atıltırğa bolluqduit is possible for you all to blow up | alaalağa atıltırğa bolluqduit is possible for them to blow up |
| be possible to | menmenŋe atıltırğa bolluq tüldüit is not possible for me to blow up | sensenŋe atıltırğa bolluq tüldüit is not possible for you to blow up | olaŋa atıltırğa bolluq tüldüit is not possible for him to blow up | bizbizge atıltırğa bolluq tüldüit is not possible for us to blow up | sizsizge atıltırğa bolluq tüldüit is not possible for you all to blow up | alaalağa atıltırğa bolluq tüldüit is not possible for them to blow up |
| be ready to | menatıltırğa hazırmaI am ready to blow up | senatıltırğa hazırsayou are ready to blow up | olatıltırğa hazırdıhe is ready to blow up | bizatıltırğa hazırbızwe are ready to blow up | sizatıltırğa hazırsızyou all are ready to blow up | alaatıltırğa hazırdılathey are ready to blow up |
| be ready to | menatıltırğa hazır tülmeI am not ready to blow up | senatıltırğa hazır tülseyou are not ready to blow up | olatıltırğa hazır tüldühe is not ready to blow up | bizatıltırğa hazır tülbüzwe are not ready to blow up | sizatıltırğa hazır tülsüzyou all are not ready to blow up | alaatıltırğa hazır tüldülethey are not ready to blow up |
| Trying, agreeing, hurrying, fearing | ||||||
| try to | menatıltırğa küreşemeI am trying to blow up | senatıltırğa küreşeseyou are trying to blow up | olatıltırğa küreşedihe is trying to blow up | bizatıltırğa küreşebizwe are trying to blow up | sizatıltırğa küreşesizyou all are trying to blow up | alaatıltırğa küreşedilethey are trying to blow up |
| try to | menatıltırğa küreşmeymeI am not trying to blow up | senatıltırğa küreşmeyseyou are not trying to blow up | olatıltırğa küreşmeydihe is not trying to blow up | bizatıltırğa küreşmeybizwe are not trying to blow up | sizatıltırğa küreşmeysizyou all are not trying to blow up | alaatıltırğa küreşmeydilethey are not trying to blow up |
| agree to | menatıltırğa unaymaI agree to blow up | senatıltırğa unaysayou agree to blow up | olatıltırğa unaydıhe agrees to blow up | bizatıltırğa unaybızwe agree to blow up | sizatıltırğa unaysızyou all agree to blow up | alaatıltırğa unaydılathey agree to blow up |
| agree to | menatıltırğa unamaymaI refuse to blow up | senatıltırğa unamaysayou refuse to blow up | olatıltırğa unamaydıhe refuses to blow up | bizatıltırğa unamaybızwe refuse to blow up | sizatıltırğa unamaysızyou all refuse to blow up | alaatıltırğa unamaydılathey refuse to blow up |
| hurry to | menatıltırğa aşığamaI am in a hurry to blow up | senatıltırğa aşığasayou are in a hurry to blow up | olatıltırğa aşığadıhe is in a hurry to blow up | bizatıltırğa aşığabızwe are in a hurry to blow up | sizatıltırğa aşığasızyou all are in a hurry to blow up | alaatıltırğa aşığadılathey are in a hurry to blow up |
| hurry to | menatıltırğa aşıqmaymaI am in no hurry to blow up | senatıltırğa aşıqmaysayou are in no hurry to blow up | olatıltırğa aşıqmaydıhe is in no hurry to blow up | bizatıltırğa aşıqmaybızwe are in no hurry to blow up | sizatıltırğa aşıqmaysızyou all are in no hurry to blow up | alaatıltırğa aşıqmaydılathey are in no hurry to blow up |
| be afraid to | menatıltırğa qorqamaI am afraid to blow up | senatıltırğa qorqasayou are afraid to blow up | olatıltırğa qorqadıhe is afraid to blow up | bizatıltırğa qorqabızwe are afraid to blow up | sizatıltırğa qorqasızyou all are afraid to blow up | alaatıltırğa qorqadılathey are afraid to blow up |
| be afraid to | menatıltırğa qorqmaymaI am not afraid to blow up | senatıltırğa qorqmaysayou are not afraid to blow up | olatıltırğa qorqmaydıhe is not afraid to blow up | bizatıltırğa qorqmaybızwe are not afraid to blow up | sizatıltırğa qorqmaysızyou all are not afraid to blow up | alaatıltırğa qorqmaydılathey are not afraid to blow up |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negated | menatılta bolmazmaI can't be blowing up | senatılta bolmazsayou can't be blowing up | olatılta bolmazhe can't be blowing up | bizatılta bolmazbızwe can't be blowing up | sizatılta bolmazsızyou all can't be blowing up | alaatılta bolmazlathey can't be blowing up |
| Inference, present — double negation | menatıltmay bolmazmaI must be blowing up (emphatic) | senatıltmay bolmazsayou must be blowing up (emphatic) | olatıltmay bolmazhe must be blowing up (emphatic) | bizatıltmay bolmazbızwe must be blowing up (emphatic) | sizatıltmay bolmazsızyou all must be blowing up (emphatic) | alaatıltmay bolmazlathey must be blowing up (emphatic) |
| Progressive conditional — auxiliary negated | menatılta turmasamif I don't keep blowing up | senatılta turmasaŋif you don't keep blowing up | olatılta turmasaif he doesn't keep blowing up | bizatılta turmasaqif we don't keep blowing up | sizatılta turmasağızif you all don't keep blowing up | alaatılta turmasalaif they don't keep blowing up |
| Inference, progressive — auxiliary negated | menatılta tura bolmazmaI can't be in the middle of blowing up | senatılta tura bolmazsayou can't be in the middle of blowing up | olatılta tura bolmazhe can't be in the middle of blowing up | bizatılta tura bolmazbızwe can't be in the middle of blowing up | sizatılta tura bolmazsızyou all can't be in the middle of blowing up | alaatılta tura bolmazlathey can't be in the middle of blowing up |
| Inference, progressive — double negation | menatıltmay tura bolmazmaI must keep on not blowing up (emphatic) | senatıltmay tura bolmazsayou must keep on not blowing up (emphatic) | olatıltmay tura bolmazhe must keep on not blowing up (emphatic) | bizatıltmay tura bolmazbızwe must keep on not blowing up (emphatic) | sizatıltmay tura bolmazsızyou all must keep on not blowing up (emphatic) | alaatıltmay tura bolmazlathey must keep on not blowing up (emphatic) |
| Progressive — verb negated | menatıltmay turamaI keep on not blowing up | senatıltmay turasayou keep on not blowing up | olatıltmay turadıhe keeps on not blowing up | bizatıltmay turabızwe keep on not blowing up | sizatıltmay turasızyou all keep on not blowing up | alaatıltmay turadılathey keep on not blowing up |
| Progressive — double negation | menatıltmay turmaymaI am not keeping on not blowing up | senatıltmay turmaysayou are not keeping on not blowing up | olatıltmay turmaydıhe is not keeping on not blowing up | bizatıltmay turmaybızwe are not keeping on not blowing up | sizatıltmay turmaysızyou all are not keeping on not blowing up | alaatıltmay turmaydılathey are not keeping on not blowing up |
| Progressive — double negation | menatıltmay turmaymımaaren't I keeping on not blowing up? | senatıltmay turmaymısaaren't you keeping on not blowing up? | olatıltmay turmaymıdıisn't he keeping on not blowing up? | bizatıltmay turmaymıbızaren't we keeping on not blowing up? | sizatıltmay turmaymısızaren't you all keeping on not blowing up? | alaatıltmay turmaymıdılaaren't they keeping on not blowing up? |
| Inference — auxiliary negated | menatılthan bolmazmaI can't have blown up | senatılthan bolmazsayou can't have blown up | olatılthan bolmazhe can't have blown up | bizatılthan bolmazbızwe can't have blown up | sizatılthan bolmazsızyou all can't have blown up | alaatılthan bolmazlathey can't have blown up |
| Inference — double negation | menatıltmağan bolmazmaI must have blown up (emphatic) | senatıltmağan bolmazsayou must have blown up (emphatic) | olatıltmağan bolmazhe must have blown up (emphatic) | bizatıltmağan bolmazbızwe must have blown up (emphatic) | sizatıltmağan bolmazsızyou all must have blown up (emphatic) | alaatıltmağan bolmazlathey must have blown up (emphatic) |
| Counterfactual — auxiliary negated | menatılthan bolmasamif it weren't that I had blown up | senatılthan bolmasaŋif it weren't that you had blown up | olatılthan bolmasaif it weren't that he had blown up | bizatılthan bolmasaqif it weren't that we had blown up | sizatılthan bolmasağızif it weren't that you all had blown up | alaatılthan bolmasalaif it weren't that they had blown up |
| Counterfactual — double negation | menatıltmağan bolmasamif it weren't that I hadn't blown up | senatıltmağan bolmasaŋif it weren't that you hadn't blown up | olatıltmağan bolmasaif it weren't that he hadn't blown up | bizatıltmağan bolmasaqif it weren't that we hadn't blown up | sizatıltmağan bolmasağızif it weren't that you all hadn't blown up | alaatıltmağan bolmasalaif it weren't that they hadn't blown up |
| Inference, future — auxiliary negated | menatıltırıq bolmazmaI can't be going to blow up | senatıltırıq bolmazsayou can't be going to blow up | olatıltırıq bolmazhe can't be going to blow up | bizatıltırıq bolmazbızwe can't be going to blow up | sizatıltırıq bolmazsızyou all can't be going to blow up | alaatıltırıq bolmazlathey can't be going to blow up |
| Inference, future — double negation | menatıltmazlıq bolmazmaI must be going to blow up (emphatic) | senatıltmazlıq bolmazsayou must be going to blow up (emphatic) | olatıltmazlıq bolmazhe must be going to blow up (emphatic) | bizatıltmazlıq bolmazbızwe must be going to blow up (emphatic) | sizatıltmazlıq bolmazsızyou all must be going to blow up (emphatic) | alaatıltmazlıq bolmazlathey must be going to blow up (emphatic) |
| Counterfactual future — auxiliary negated | menatıltırıq bolmasamif it weren't that I were going to blow up | senatıltırıq bolmasaŋif it weren't that you were going to blow up | olatıltırıq bolmasaif it weren't that he were going to blow up | bizatıltırıq bolmasaqif it weren't that we were going to blow up | sizatıltırıq bolmasağızif it weren't that you all were going to blow up | alaatıltırıq bolmasalaif it weren't that they were going to blow up |
| Counterfactual future — double negation | menatıltmazlıq bolmasamif it weren't that I were not going to blow up | senatıltmazlıq bolmasaŋif it weren't that you were not going to blow up | olatıltmazlıq bolmasaif it weren't that he were not going to blow up | bizatıltmazlıq bolmasaqif it weren't that we were not going to blow up | sizatıltmazlıq bolmasağızif it weren't that you all were not going to blow up | alaatıltmazlıq bolmasalaif it weren't that they were not going to blow up |