şıbırdarğa

/ʃɯbɯrdarʁa/

1. (v.) to whisper, to speak in a whisper

qulağına şıbırdarğa — to whisper in someone's ear
şıbırdab söleşirge — to speak in a whisper
ol manga bir söz şıbırdadı — he whispered a word to me

2. (v.) to rustle, to murmur — of leaves, of paper — the thing that rustles is the subject

çapıraqla şıbırdaydıla — the leaves are rustling
şıbırdağan tawuşu eşitiledi — a rustling sound is heard
qağıtla jelden şıbırdaydıla — the papers rustle in the wind

Conjugation

Common forms

şıbırdaydıhe is whispering
şıbırdadıhe whispered
şıbırdağandıhe has whispered
şıbırdarhe will whisper
şıbırdarıqdıhe is going to whisper
şıbırday edihe was whispering
şıbırdasaif he whispers
şıbırda!whisper!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of şıbırdarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is whispering	menşıbırdayma	senşıbırdaysa	olşıbırdaydı	bizşıbırdaybız	sizşıbırdaysız	alaşıbırdaydıla
Present (simple & continuous)he is not whispering	menşıbırdamayma	senşıbırdamaysa	olşıbırdamaydı	bizşıbırdamaybız	sizşıbırdamaysız	alaşıbırdamaydıla
Present (simple & continuous)is he whispering?	menşıbırdaymıma? şıbırdaymamı?	senşıbırdaymısa?	olşıbırdaymıdı?	bizşıbırdaymıbız? şıbırdaybızmı?	sizşıbırdaymısız?	alaşıbırdaymıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he whispering?	menşıbırdamaymıma? şıbırdamaymamı?	senşıbırdamaymısa?	olşıbırdamaymıdı?	bizşıbırdamaymıbız? şıbırdamaybızmı?	sizşıbırdamaymısız?	alaşıbırdamaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he usually whispers	menşıbırdawçanma	senşıbırdawçansa	olşıbırdawçandı	bizşıbırdawçanbız	sizşıbırdawçansız	alaşıbırdawçandıla
Habitual (usually, tends to)he doesn't usually whisper	menşıbırdawçan tülme	senşıbırdawçan tülse	olşıbırdawçan tüldü	bizşıbırdawçan tülbüz	sizşıbırdawçan tülsüz	alaşıbırdawçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)does he usually whisper?	menşıbırdawçanmıma? şıbırdawçanmamı?	senşıbırdawçanmısa?	olşıbırdawçanmıdı?	bizşıbırdawçanmıbız? şıbırdawçanbızmı?	sizşıbırdawçanmısız?	alaşıbırdawçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)doesn't he usually whisper?	menşıbırdawçan tülmüme?	senşıbırdawçan tülmüse?	olşıbırdawçan tülmüdü?	bizşıbırdawçan tülmübüz?	sizşıbırdawçan tülmüsüz?	alaşıbırdawçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has whispered and remains so			olşıbırdabdı			alaşıbırdabdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he whispered?			olşıbırdabmıdı?			alaşıbırdabmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of whispering	menşıbırday turama	senşıbırday turasa	olşıbırday turadı	bizşıbırday turabız	sizşıbırday turasız	alaşıbırday turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of whispering	menşıbırday turmayma	senşıbırday turmaysa	olşıbırday turmaydı	bizşıbırday turmaybız	sizşıbırday turmaysız	alaşıbırday turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of whispering?	menşıbırday turamıma? şıbırday turamamı?	senşıbırday turamısa?	olşıbırday turamıdı?	bizşıbırday turamıbız? şıbırday turabızmı?	sizşıbırday turamısız?	alaşıbırday turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of whispering?	menşıbırday turmaymıma? şıbırday turmaymamı?	senşıbırday turmaymısa?	olşıbırday turmaymıdı?	bizşıbırday turmaymıbız? şıbırday turmaybızmı?	sizşıbırday turmaymısız?	alaşıbırday turmaymıdıla?
Simple past (definite)he whispered	menşıbırdadım	senşıbırdadıng	olşıbırdadı	bizşıbırdadıq	sizşıbırdadığız	alaşıbırdadıla
Simple past (definite)he didn't whisper	menşıbırdamadım	senşıbırdamadıng	olşıbırdamadı	bizşıbırdamadıq	sizşıbırdamadığız	alaşıbırdamadıla
Simple past (definite)did he whisper?	menşıbırdadımmı?	senşıbırdadıngmı?	olşıbırdadımı?	bizşıbırdadıqmı?	sizşıbırdadığızmı?	alaşıbırdadılamı?
Simple past (definite)didn't he whisper?	menşıbırdamadımmı?	senşıbırdamadıngmı?	olşıbırdamadımı?	bizşıbırdamadıqmı?	sizşıbırdamadığızmı?	alaşıbırdamadılamı?
Perfect (past indefinite)he has whispered	menşıbırdağanma	senşıbırdağansa	olşıbırdağandı	bizşıbırdağanbız	sizşıbırdağansız	alaşıbırdağandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't whispered	menşıbırdamağanma	senşıbırdamağansa	olşıbırdamağandı	bizşıbırdamağanbız	sizşıbırdamağansız	alaşıbırdamağandıla
Perfect (past indefinite)has he whispered?	menşıbırdağanmıma? şıbırdağanmamı?	senşıbırdağanmısa?	olşıbırdağanmıdı?	bizşıbırdağanmıbız? şıbırdağanbızmı?	sizşıbırdağanmısız?	alaşıbırdağanmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he whispered?	menşıbırdamağanmıma? şıbırdamağanmamı?	senşıbırdamağanmısa?	olşıbırdamağanmıdı?	bizşıbırdamağanmıbız? şıbırdamağanbızmı?	sizşıbırdamağanmısız?	alaşıbırdamağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will whisper	menşıbırdarma	senşıbırdarsa	olşıbırdar	bizşıbırdarbız	sizşıbırdarsız	alaşıbırdarla
Indefinite future (future I)he won't whisper	menşıbırdamazma	senşıbırdamazsa	olşıbırdamaz	bizşıbırdamazbız	sizşıbırdamazsız	alaşıbırdamazla
Indefinite future (future I)will he whisper?	menşıbırdarmıma? şıbırdarmamı?	senşıbırdarmısa?	olşıbırdarmı?	bizşıbırdarmıbız? şıbırdarbızmı?	sizşıbırdarmısız?	alaşıbırdarmıla?
Indefinite future (future I)won't he whisper?	menşıbırdamazmıma? şıbırdamazmamı?	senşıbırdamazmısa?	olşıbırdamazmı?	bizşıbırdamazmıbız? şıbırdamazbızmı?	sizşıbırdamazmısız?	alaşıbırdamazmıla?
Definite future (future II)he is going to whisper	menşıbırdarıqma	senşıbırdarıqsa	olşıbırdarıqdı	bizşıbırdarıqbız	sizşıbırdarıqsız	alaşıbırdarıqdıla
Definite future (future II)he is not going to whisper	menşıbırdarıq tülme	senşıbırdarıq tülse	olşıbırdarıq tüldü	bizşıbırdarıq tülbüz	sizşıbırdarıq tülsüz	alaşıbırdarıq tüldüle
Definite future (future II)is he going to whisper?	menşıbırdarıqmıma? şıbırdarıqmamı?	senşıbırdarıqmısa?	olşıbırdarıqmıdı?	bizşıbırdarıqmıbız? şıbırdarıqbızmı?	sizşıbırdarıqmısız?	alaşıbırdarıqmıdıla?
Definite future (future II)isn't he going to whisper?	menşıbırdarıq tülmüme?	senşıbırdarıq tülmüse?	olşıbırdarıq tülmüdü?	bizşıbırdarıq tülmübüz?	sizşıbırdarıq tülmüsüz?	alaşıbırdarıq tülmüdüle?

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of şıbırdarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had whispered	menşıbırdağan edimşıbırdağanem	senşıbırdağan edingşıbırdağaneng	olşıbırdağan edişıbırdağaned	bizşıbırdağan edikşıbırdağanek	sizşıbırdağan edigizşıbırdağanegiz	alaşıbırdağan edileşıbırdağanelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't whispered	menşıbırdamağan edimşıbırdamağanem	senşıbırdamağan edingşıbırdamağaneng	olşıbırdamağan edişıbırdamağaned	bizşıbırdamağan edikşıbırdamağanek	sizşıbırdamağan edigizşıbırdamağanegiz	alaşıbırdamağan edileşıbırdamağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was whispering	menşıbırday edimşıbırdayem	senşıbırday edingşıbırdayeng	olşıbırday edişıbırdayed	bizşıbırday edikşıbırdayek	sizşıbırday edigizşıbırdayegiz	alaşıbırday edileşıbırdayelle
Past continuous (imperfect)he wasn't whispering	menşıbırdamay edimşıbırdamayem	senşıbırdamay edingşıbırdamayeng	olşıbırdamay edişıbırdamayed	bizşıbırdamay edikşıbırdamayek	sizşıbırdamay edigizşıbırdamayegiz	alaşıbırdamay edileşıbırdamayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to whisper	menşıbırdawçan edimşıbırdawçanem	senşıbırdawçan edingşıbırdawçaneng	olşıbırdawçan edişıbırdawçaned	bizşıbırdawçan edikşıbırdawçanek	sizşıbırdawçan edigizşıbırdawçanegiz	alaşıbırdawçan edileşıbırdawçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to whisper	menşıbırdawçan tül edimşıbırdawçan tül em	senşıbırdawçan tül edingşıbırdawçan tül eng	olşıbırdawçan tül edişıbırdawçan tül ed	bizşıbırdawçan tül edikşıbırdawçan tül ek	sizşıbırdawçan tül edigizşıbırdawçan tül egiz	alaşıbırdawçan tül edileşıbırdawçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had whispered and remained so			olşıbırdab edi			alaşıbırdab edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't whispered			olşıbırdab tül edi			alaşıbırdab tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of whispering	menşıbırday tura edimşıbırday turaem	senşıbırday tura edingşıbırday turaeng	olşıbırday tura edişıbırday turaed	bizşıbırday tura edikşıbırday turaek	sizşıbırday tura edigizşıbırday turaegiz	alaşıbırday tura edileşıbırday turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of whispering	menşıbırday turmay edimşıbırday turmayem	senşıbırday turmay edingşıbırday turmayeng	olşıbırday turmay edişıbırday turmayed	bizşıbırday turmay edikşıbırday turmayek	sizşıbırday turmay edigizşıbırday turmayegiz	alaşıbırday turmay edileşıbırday turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would whisper	menşıbırdar edimşıbırdar em	senşıbırdar edingşıbırdar eng	olşıbırdar edişıbırdar ed	bizşıbırdar edikşıbırdar ek	sizşıbırdar edigizşıbırdar egiz	alaşıbırdar edileşıbırdar elle
Conditional result (would)he wouldn't whisper	menşıbırdamaz edimşıbırdamaz em	senşıbırdamaz edingşıbırdamaz eng	olşıbırdamaz edişıbırdamaz ed	bizşıbırdamaz edikşıbırdamaz ek	sizşıbırdamaz edigizşıbırdamaz egiz	alaşıbırdamaz edileşıbırdamaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have whispered	menşıbırdarıq edimşıbırdarıq em	senşıbırdarıq edingşıbırdarıq eng	olşıbırdarıq edişıbırdarıq ed	bizşıbırdarıq edikşıbırdarıq ek	sizşıbırdarıq edigizşıbırdarıq egiz	alaşıbırdarıq edileşıbırdarıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have whispered	menşıbırdarıq tül edimşıbırdarıq tül em	senşıbırdarıq tül edingşıbırdarıq tül eng	olşıbırdarıq tül edişıbırdarıq tül ed	bizşıbırdarıq tül edikşıbırdarıq tül ek	sizşıbırdarıq tül edigizşıbırdarıq tül egiz	alaşıbırdarıq tül edileşıbırdarıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of şıbırdarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he whispers	menşıbırdasam	senşıbırdasang	olşıbırdasa	bizşıbırdasaq	sizşıbırdasağız	alaşıbırdasala
Conditionalif he doesn't whisper	menşıbırdamasam	senşıbırdamasang	olşıbırdamasa	bizşıbırdamasaq	sizşıbırdamasağız	alaşıbırdamasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is whispering	menşıbırday esem	senşıbırday eseng	olşıbırday ese	bizşıbırday esek	sizşıbırday esegiz	alaşıbırday esele
Conditional, present realif he is not whispering	menşıbırdamay esem	senşıbırdamay eseng	olşıbırdamay ese	bizşıbırdamay esek	sizşıbırdamay esegiz	alaşıbırdamay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he whispered	menşıbırdasam edişıbırdasam ed	senşıbırdasang edişıbırdasang ed	olşıbırdasa edişıbırdasaed	bizşıbırdasaq edişıbırdasaq ed	sizşıbırdasağız edişıbırdasağız ed	alaşıbırdasala edişıbırdasalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't whisper	menşıbırdamasam edişıbırdamasam ed	senşıbırdamasang edişıbırdamasang ed	olşıbırdamasa edişıbırdamasaed	bizşıbırdamasaq edişıbırdamasaq ed	sizşıbırdamasağız edişıbırdamasağız ed	alaşıbırdamasala edişıbırdamasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past¹if he whispered	menşıbırdadım esem	senşıbırdadıng eseng	olşıbırdadı ese	bizşıbırdadıq esek	sizşıbırdadığız esegiz	alaşıbırdadıla esele
Conditional, definite past¹if he didn't whisper	menşıbırdamadım esem	senşıbırdamadıng eseng	olşıbırdamadı ese	bizşıbırdamadıq esek	sizşıbırdamadığız esegiz	alaşıbırdamadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he did whisper (indeed)	menşıbırdağan esem	senşıbırdağan eseng	olşıbırdağan ese	bizşıbırdağan esek	sizşıbırdağan esegiz	alaşıbırdağan esele
Conditional, past realif he didn't whisper (indeed)	menşıbırdamağan esem	senşıbırdamağan eseng	olşıbırdamağan ese	bizşıbırdamağan esek	sizşıbırdamağan esegiz	alaşıbırdamağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had whispered	menşıbırdağan bolsam	senşıbırdağan bolsang	olşıbırdağan bolsa	bizşıbırdağan bolsaq	sizşıbırdağan bolsağız	alaşıbırdağan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't whispered	menşıbırdamağan bolsam	senşıbırdamağan bolsang	olşıbırdamağan bolsa	bizşıbırdamağan bolsaq	sizşıbırdamağan bolsağız	alaşıbırdamağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had whispered	menşıbırdağan bolsam edişıbırdağan bolsam ed	senşıbırdağan bolsang edişıbırdağan bolsang ed	olşıbırdağan bolsa edişıbırdağan bolsaed	bizşıbırdağan bolsaq edişıbırdağan bolsaq ed	sizşıbırdağan bolsağız edişıbırdağan bolsağız ed	alaşıbırdağan bolsala edişıbırdağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't whispered	menşıbırdamağan bolsam edişıbırdamağan bolsam ed	senşıbırdamağan bolsang edişıbırdamağan bolsang ed	olşıbırdamağan bolsa edişıbırdamağan bolsaed	bizşıbırdamağan bolsaq edişıbırdamağan bolsaq ed	sizşıbırdamağan bolsağız edişıbırdamağan bolsağız ed	alaşıbırdamağan bolsala edişıbırdamağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will whisper	menşıbırdar esem	senşıbırdar eseng	olşıbırdar ese	bizşıbırdar esek	sizşıbırdar esegiz	alaşıbırdar esele
Conditional, aoristif he won't whisper	menşıbırdamaz esem	senşıbırdamaz eseng	olşıbırdamaz ese	bizşıbırdamaz esek	sizşıbırdamaz esegiz	alaşıbırdamaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to whisper	menşıbırdarıq esem	senşıbırdarıq eseng	olşıbırdarıq ese	bizşıbırdarıq esek	sizşıbırdarıq esegiz	alaşıbırdarıq esele
Conditional, futureif he is not going to whisper	menşıbırdarıq tül esem	senşıbırdarıq tül eseng	olşıbırdarıq tül ese	bizşıbırdarıq tül esek	sizşıbırdarıq tül esegiz	alaşıbırdarıq tül esele
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to whisper	menşıbırdarıq bolsam	senşıbırdarıq bolsang	olşıbırdarıq bolsa	bizşıbırdarıq bolsaq	sizşıbırdarıq bolsağız	alaşıbırdarıq bolsala
Conditional, counterfactual futureif he were not going to whisper	menşıbırdamazlıq bolsam	senşıbırdamazlıq bolsang	olşıbırdamazlıq bolsa	bizşıbırdamazlıq bolsaq	sizşıbırdamazlıq bolsağız	alaşıbırdamazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso şıbırdadıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of şıbırdarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be whispering	menşıbırday bolurma	senşıbırday bolursa	olşıbırday bolur	bizşıbırday bolurbuz	sizşıbırday bolursuz	alaşıbırday bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be whispering	menşıbırdamay bolurma	senşıbırdamay bolursa	olşıbırdamay bolur	bizşıbırdamay bolurbuz	sizşıbırdamay bolursuz	alaşıbırdamay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of whispering	menşıbırday tura bolurma	senşıbırday tura bolursa	olşıbırday tura bolur	bizşıbırday tura bolurbuz	sizşıbırday tura bolursuz	alaşıbırday tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not whispering	menşıbırdamay tura bolurma	senşıbırdamay tura bolursa	olşıbırdamay tura bolur	bizşıbırdamay tura bolurbuz	sizşıbırdamay tura bolursuz	alaşıbırdamay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have whispered	menşıbırdağan bolurma	senşıbırdağan bolursa	olşıbırdağan bolur	bizşıbırdağan bolurbuz	sizşıbırdağan bolursuz	alaşıbırdağan bolurla
Inference (must have)he must not have whispered	menşıbırdamağan bolurma	senşıbırdamağan bolursa	olşıbırdamağan bolur	bizşıbırdamağan bolurbuz	sizşıbırdamağan bolursuz	alaşıbırdamağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to whisper	menşıbırdarıq bolurma	senşıbırdarıq bolursa	olşıbırdarıq bolur	bizşıbırdarıq bolurbuz	sizşıbırdarıq bolursuz	alaşıbırdarıq bolurla
Inference, future (must be going to)he must not be going to whisper	menşıbırdamazlıq bolurma	senşıbırdamazlıq bolursa	olşıbırdamazlıq bolur	bizşıbırdamazlıq bolurbuz	sizşıbırdamazlıq bolursuz	alaşıbırdamazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of şıbırdarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it whisper	menşıbırdayım	senşıbırda!	olşıbırdasın	bizşıbırdayıq	sizşıbırdağız!	alaşıbırdasınla
Commands & suggestionslet him/her/it not whisper	menşıbırdamayım	senşıbırdama!	olşıbırdamasın	bizşıbırdamayıq	sizşıbırdamağız!	alaşıbırdamasınla
Commands & suggestionsshould he whisper?	menşıbırdayımmı?		olşıbırdasınmı?	bizşıbırdayıqmı?		alaşıbırdasınlamı?
Commands & suggestionsshould he not whisper?	menşıbırdamayımmı?		olşıbırdamasınmı?	bizşıbırdamayıqmı?		alaşıbırdamasınlamı?
Requestsdo let him/her/it whisper		senşıbırdaçı²	olşıbırdasınçı		sizşıbırdaçığız	alaşıbırdasınlaçı
Requestsdo let him/her/it not whisper		senşıbırdamaçı²	olşıbırdamasınçı		sizşıbırdamaçığız	alaşıbırdamasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you whisper		senşıbırdağınşıbırdağı
Blessings & curses — may you…may you not whisper		senşıbırdamağınşıbırdamağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he whispered	menşıbırdağay edim şıbırdağa edim	senşıbırdağay eding şıbırdağa eding	olşıbırdağay edi şıbırdağa edi	bizşıbırdağay edik şıbırdağa edik	sizşıbırdağay edigiz şıbırdağa edigiz	alaşıbırdağay edile şıbırdağa edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he did not whisper	menşıbırdamağay edim şıbırdamağa edim	senşıbırdamağay eding şıbırdamağa eding	olşıbırdamağay edi şıbırdamağa edi	bizşıbırdamağay edik şıbırdamağa edik	sizşıbırdamağay edigiz şıbırdamağa edigiz	alaşıbırdamağay edile şıbırdamağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to whisper	menşıbırdamağa qoyayımşıbırdama qoyayım	senşıbırdamağa qoy!şıbırdama qoy!	olşıbırdamağa qoysunşıbırdama qoysun	bizşıbırdamağa qoyayıqşıbırdama qoyayıq	sizşıbırdamağa qoyuğuz!şıbırdama qoyuğuz!	alaşıbırdamağa qoysunlaşıbırdama qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to whisper	menşıbırdamağa qoymayımşıbırdama qoymayım	senşıbırdamağa qoyma!şıbırdama qoyma!	olşıbırdamağa qoymasınşıbırdama qoymasın	bizşıbırdamağa qoymayıqşıbırdama qoymayıq	sizşıbırdamağa qoymağız!şıbırdama qoymağız!	alaşıbırdamağa qoymasınlaşıbırdama qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to whisper?	menşıbırdamağa qoyayımmı?şıbırdama qoyayımmı?		olşıbırdamağa qoysunmu?şıbırdama qoysunmu?	bizşıbırdamağa qoyayıqmı?şıbırdama qoyayıqmı?		alaşıbırdamağa qoysunlamı?şıbırdama qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to whisper?	menşıbırdamağa qoymayımmı?şıbırdama qoymayımmı?		olşıbırdamağa qoymasınmı?şıbırdama qoymasınmı?	bizşıbırdamağa qoymayıqmı?şıbırdama qoymayıqmı?		alaşıbırdamağa qoymasınlamı?şıbırdama qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to whisper	menşıbırdamağa qoyamaşıbırdama qoyama	senşıbırdamağa qoyasaşıbırdama qoyasa	olşıbırdamağa qoyadışıbırdama qoyadı	bizşıbırdamağa qoyabızşıbırdama qoyabız	sizşıbırdamağa qoyasızşıbırdama qoyasız	alaşıbırdamağa qoyadılaşıbırdama qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to whisper	menşıbırdamağa qoymaymaşıbırdama qoymayma	senşıbırdamağa qoymaysaşıbırdama qoymaysa	olşıbırdamağa qoymaydışıbırdama qoymaydı	bizşıbırdamağa qoymaybızşıbırdama qoymaybız	sizşıbırdamağa qoymaysızşıbırdama qoymaysız	alaşıbırdamağa qoymaydılaşıbırdama qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to whisper?	menşıbırdamağa qoyamıma?şıbırdama qoyamıma?	senşıbırdamağa qoyamısa?şıbırdama qoyamısa?	olşıbırdamağa qoyamıdı?şıbırdama qoyamıdı?	bizşıbırdamağa qoyamıbız?şıbırdama qoyamıbız?	sizşıbırdamağa qoyamısız?şıbırdama qoyamısız?	alaşıbırdamağa qoyamıdıla?şıbırdama qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to whisper?	menşıbırdamağa qoymaymıma?şıbırdama qoymaymıma?	senşıbırdamağa qoymaymısa?şıbırdama qoymaymısa?	olşıbırdamağa qoymaymıdı?şıbırdama qoymaymıdı?	bizşıbırdamağa qoymaymıbız?şıbırdama qoymaymıbız?	sizşıbırdamağa qoymaymısız?şıbırdama qoymaymısız?	alaşıbırdamağa qoymaymıdıla?şıbırdama qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to whisper	menşıbırdamağa qoydumşıbırdama qoydum	senşıbırdamağa qoydungşıbırdama qoydung	olşıbırdamağa qoyduşıbırdama qoydu	bizşıbırdamağa qoyduqşıbırdama qoyduq	sizşıbırdamağa qoyduğuzşıbırdama qoyduğuz	alaşıbırdamağa qoydulaşıbırdama qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to whisper	menşıbırdamağa qoymadımşıbırdama qoymadım	senşıbırdamağa qoymadıngşıbırdama qoymadıng	olşıbırdamağa qoymadışıbırdama qoymadı	bizşıbırdamağa qoymadıqşıbırdama qoymadıq	sizşıbırdamağa qoymadığızşıbırdama qoymadığız	alaşıbırdamağa qoymadılaşıbırdama qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to whisper?	menşıbırdamağa qoydummu?şıbırdama qoydummu?	senşıbırdamağa qoydungmu?şıbırdama qoydungmu?	olşıbırdamağa qoydumu?şıbırdama qoydumu?	bizşıbırdamağa qoyduqmu?şıbırdama qoyduqmu?	sizşıbırdamağa qoyduğuzmu?şıbırdama qoyduğuzmu?	alaşıbırdamağa qoydulamı?şıbırdama qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to whisper?	menşıbırdamağa qoymadımmı?şıbırdama qoymadımmı?	senşıbırdamağa qoymadıngmı?şıbırdama qoymadıngmı?	olşıbırdamağa qoymadımı?şıbırdama qoymadımı?	bizşıbırdamağa qoymadıqmı?şıbırdama qoymadıqmı?	sizşıbırdamağa qoymadığızmı?şıbırdama qoymadığızmı?	alaşıbırdamağa qoymadılamı?şıbırdama qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of şıbırdarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can whisper	menşıbırdayalama	senşıbırdayalasa	olşıbırdayaladı	bizşıbırdayalabız	sizşıbırdayalasız	alaşıbırdayaladıla
Ability — presenthe can't whisper	menşıbırdayalmayma	senşıbırdayalmaysa	olşıbırdayalmaydı	bizşıbırdayalmaybız	sizşıbırdayalmaysız	alaşıbırdayalmaydıla
Ability — presentcan he whisper?	menşıbırdayalamıma? şıbırdayalamamı?	senşıbırdayalamısa?	olşıbırdayalamıdı?	bizşıbırdayalamıbız? şıbırdayalabızmı?	sizşıbırdayalamısız?	alaşıbırdayalamıdıla?
Ability — presentcan't he whisper?	menşıbırdayalmaymıma? şıbırdayalmaymamı?	senşıbırdayalmaymısa?	olşıbırdayalmaymıdı?	bizşıbırdayalmaymıbız? şıbırdayalmaybızmı?	sizşıbırdayalmaymısız?	alaşıbırdayalmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can whisper	menşıbırdayalsam	senşıbırdayalsang	olşıbırdayalsa	bizşıbırdayalsaq	sizşıbırdayalsağız	alaşıbırdayalsala
Ability — if I can…if he can't whisper	menşıbırdayalmasam	senşıbırdayalmasang	olşıbırdayalmasa	bizşıbırdayalmasaq	sizşıbırdayalmasağız	alaşıbırdayalmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to whisper	menşıbırdayaldım	senşıbırdayaldıng	olşıbırdayaldı	bizşıbırdayaldıq	sizşıbırdayaldığız	alaşıbırdayaldıla
Ability — simple pasthe could not whisper	menşıbırdayalmadım	senşıbırdayalmadıng	olşıbırdayalmadı	bizşıbırdayalmadıq	sizşıbırdayalmadığız	alaşıbırdayalmadıla
Ability — simple pastwas he able to whisper?	menşıbırdayaldımmı?	senşıbırdayaldıngmı?	olşıbırdayaldımı?	bizşıbırdayaldıqmı?	sizşıbırdayaldığızmı?	alaşıbırdayaldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he whisper?	menşıbırdayalmadımmı?	senşıbırdayalmadıngmı?	olşıbırdayalmadımı?	bizşıbırdayalmadıqmı?	sizşıbırdayalmadığızmı?	alaşıbırdayalmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to whisper	menşıbırdayalğanma	senşıbırdayalğansa	olşıbırdayalğandı	bizşıbırdayalğanbız	sizşıbırdayalğansız	alaşıbırdayalğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to whisper	menşıbırdayalmağanma	senşıbırdayalmağansa	olşıbırdayalmağandı	bizşıbırdayalmağanbız	sizşıbırdayalmağansız	alaşıbırdayalmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to whisper?	menşıbırdayalğanmıma? şıbırdayalğanmamı?	senşıbırdayalğanmısa?	olşıbırdayalğanmıdı?	bizşıbırdayalğanmıbız? şıbırdayalğanbızmı?	sizşıbırdayalğanmısız?	alaşıbırdayalğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to whisper?	menşıbırdayalmağanmıma? şıbırdayalmağanmamı?	senşıbırdayalmağanmısa?	olşıbırdayalmağanmıdı?	bizşıbırdayalmağanmıbız? şıbırdayalmağanbızmı?	sizşıbırdayalmağanmısız?	alaşıbırdayalmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to whisper	menşıbırdayalğan edimşıbırdayalğanem	senşıbırdayalğan edingşıbırdayalğaneng	olşıbırdayalğan edişıbırdayalğaned	bizşıbırdayalğan edikşıbırdayalğanek	sizşıbırdayalğan edigizşıbırdayalğanegiz	alaşıbırdayalğan edileşıbırdayalğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to whisper	menşıbırdayalmağan edimşıbırdayalmağanem	senşıbırdayalmağan edingşıbırdayalmağaneng	olşıbırdayalmağan edişıbırdayalmağaned	bizşıbırdayalmağan edikşıbırdayalmağanek	sizşıbırdayalmağan edigizşıbırdayalmağanegiz	alaşıbırdayalmağan edileşıbırdayalmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could whisper	menşıbırdayala edimşıbırdayalaem	senşıbırdayala edingşıbırdayalaeng	olşıbırdayala edişıbırdayalaed	bizşıbırdayala edikşıbırdayalaek	sizşıbırdayala edigizşıbırdayalaegiz	alaşıbırdayala edileşıbırdayalaelle
Ability — past backgroundhe could not whisper	menşıbırdayalmay edimşıbırdayalmayem	senşıbırdayalmay edingşıbırdayalmayeng	olşıbırdayalmay edişıbırdayalmayed	bizşıbırdayalmay edikşıbırdayalmayek	sizşıbırdayalmay edigizşıbırdayalmayegiz	alaşıbırdayalmay edileşıbırdayalmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to whisper	menşıbırdayalırma	senşıbırdayalırsa	olşıbırdayalır	bizşıbırdayalırbız	sizşıbırdayalırsız	alaşıbırdayalırla
Ability — future Ihe won't be able to whisper	menşıbırdayalmazma	senşıbırdayalmazsa	olşıbırdayalmaz	bizşıbırdayalmazbız	sizşıbırdayalmazsız	alaşıbırdayalmazla
Ability — future Iwill he be able to whisper?	menşıbırdayalırmıma? şıbırdayalırmamı?	senşıbırdayalırmısa?	olşıbırdayalırmı?	bizşıbırdayalırmıbız? şıbırdayalırbızmı?	sizşıbırdayalırmısız?	alaşıbırdayalırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to whisper?	menşıbırdayalmazmıma? şıbırdayalmazmamı?	senşıbırdayalmazmısa?	olşıbırdayalmazmı?	bizşıbırdayalmazmıbız? şıbırdayalmazbızmı?	sizşıbırdayalmazmısız?	alaşıbırdayalmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to whisper	menşıbırdayallıqma	senşıbırdayallıqsa	olşıbırdayallıqdı	bizşıbırdayallıqbız	sizşıbırdayallıqsız	alaşıbırdayallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to whisper	menşıbırdayallıq tülme	senşıbırdayallıq tülse	olşıbırdayallıq tüldü	bizşıbırdayallıq tülbüz	sizşıbırdayallıq tülsüz	alaşıbırdayallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to whisper?	menşıbırdayallıqmıma? şıbırdayallıqmamı?	senşıbırdayallıqmısa?	olşıbırdayallıqmıdı?	bizşıbırdayallıqmıbız? şıbırdayallıqbızmı?	sizşıbırdayallıqmısız?	alaşıbırdayallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to whisper?	menşıbırdayallıq tülmüme?	senşıbırdayallıq tülmüse?	olşıbırdayallıq tülmüdü?	bizşıbırdayallıq tülmübüz?	sizşıbırdayallıq tülmüsüz?	alaşıbırdayallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to whisper	menşıbırdayalır edimşıbırdayalır em	senşıbırdayalır edingşıbırdayalır eng	olşıbırdayalır edişıbırdayalır ed	bizşıbırdayalır edikşıbırdayalır ek	sizşıbırdayalır edigizşıbırdayalır egiz	alaşıbırdayalır edileşıbırdayalır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to whisper	menşıbırdayalmaz edimşıbırdayalmaz em	senşıbırdayalmaz edingşıbırdayalmaz eng	olşıbırdayalmaz edişıbırdayalmaz ed	bizşıbırdayalmaz edikşıbırdayalmaz ek	sizşıbırdayalmaz edigizşıbırdayalmaz egiz	alaşıbırdayalmaz edileşıbırdayalmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to whisper		senşıbırdayalğınşıbırdayalğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to whisper		senşıbırdayalmağınşıbırdayalmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of şıbırdarğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be whispering	menşıbırday bolmazma	senşıbırday bolmazsa	olşıbırday bolmaz	bizşıbırday bolmazbız	sizşıbırday bolmazsız	alaşıbırday bolmazla
Inference, present — double negationhe must be whispering (emphatic)	menşıbırdamay bolmazma	senşıbırdamay bolmazsa	olşıbırdamay bolmaz	bizşıbırdamay bolmazbız	sizşıbırdamay bolmazsız	alaşıbırdamay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of whispering	menşıbırday tura bolmazma	senşıbırday tura bolmazsa	olşıbırday tura bolmaz	bizşıbırday tura bolmazbız	sizşıbırday tura bolmazsız	alaşıbırday tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not whispering (emphatic)	menşıbırdamay tura bolmazma	senşıbırdamay tura bolmazsa	olşıbırdamay tura bolmaz	bizşıbırdamay tura bolmazbız	sizşıbırdamay tura bolmazsız	alaşıbırdamay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not whispering	menşıbırdamay turama	senşıbırdamay turasa	olşıbırdamay turadı	bizşıbırdamay turabız	sizşıbırdamay turasız	alaşıbırdamay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not whispering	menşıbırdamay turmayma	senşıbırdamay turmaysa	olşıbırdamay turmaydı	bizşıbırdamay turmaybız	sizşıbırdamay turmaysız	alaşıbırdamay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not whispering?	menşıbırdamay turmaymıma	senşıbırdamay turmaymısa	olşıbırdamay turmaymıdı	bizşıbırdamay turmaymıbız	sizşıbırdamay turmaymısız	alaşıbırdamay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have whispered	menşıbırdağan bolmazma	senşıbırdağan bolmazsa	olşıbırdağan bolmaz	bizşıbırdağan bolmazbız	sizşıbırdağan bolmazsız	alaşıbırdağan bolmazla
Inference — double negationhe must have whispered (emphatic)	menşıbırdamağan bolmazma	senşıbırdamağan bolmazsa	olşıbırdamağan bolmaz	bizşıbırdamağan bolmazbız	sizşıbırdamağan bolmazsız	alaşıbırdamağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had whispered	menşıbırdağan bolmasam	senşıbırdağan bolmasang	olşıbırdağan bolmasa	bizşıbırdağan bolmasaq	sizşıbırdağan bolmasağız	alaşıbırdağan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't whispered	menşıbırdamağan bolmasam	senşıbırdamağan bolmasang	olşıbırdamağan bolmasa	bizşıbırdamağan bolmasaq	sizşıbırdamağan bolmasağız	alaşıbırdamağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to whisper	menşıbırdarıq bolmazma	senşıbırdarıq bolmazsa	olşıbırdarıq bolmaz	bizşıbırdarıq bolmazbız	sizşıbırdarıq bolmazsız	alaşıbırdarıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to whisper (emphatic)	menşıbırdamazlıq bolmazma	senşıbırdamazlıq bolmazsa	olşıbırdamazlıq bolmaz	bizşıbırdamazlıq bolmazbız	sizşıbırdamazlıq bolmazsız	alaşıbırdamazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to whisper	menşıbırdarıq bolmasam	senşıbırdarıq bolmasang	olşıbırdarıq bolmasa	bizşıbırdarıq bolmasaq	sizşıbırdarıq bolmasağız	alaşıbırdarıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to whisper	menşıbırdamazlıq bolmasam	senşıbırdamazlıq bolmasang	olşıbırdamazlıq bolmasa	bizşıbırdamazlıq bolmasaq	sizşıbırdamazlıq bolmasağız	alaşıbırdamazlıq bolmasala