şuwuldarğa

/ʃuwuldarʁa/

1. (v.) to rustle, to swish, to murmur — of wind, leaves, a river, the sea

jel şuwuldaydı — the wind is murmuring
çeget şuwuldaydı — the forest is rustling
suw şuwuldaydı — the river is roaring

2. (v.) to whoosh past, to tear along, to go like the wind

şuwuldab ketdi — he tore off
şuwuldab jeterge — to come tearing up
maşina şuwuldab ozdu — the car whooshed past

3. (v.) to howl, to whistle — of a blizzard

boran şuwuldaydı — the blizzard is howling
jel keçe şuwuldaydı — the wind howls at night
qışda boran şuwuldab turadı — in winter the blizzard howls on and on

Conjugation

Common forms

şuwuldaydıhe is rustling
şuwuldadıhe rustled
şuwuldağandıhe has rustled
şuwuldarhe will rustle
şuwuldarıqdıhe is going to rustle
şuwulday edihe was rustling
şuwuldasaif he rustles
şuwulda!rustle!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of şuwuldarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is rustling	menşuwuldayma	senşuwuldaysa	olşuwuldaydı	bizşuwuldaybız	sizşuwuldaysız	alaşuwuldaydıla
Present (simple & continuous)he is not rustling	menşuwuldamayma	senşuwuldamaysa	olşuwuldamaydı	bizşuwuldamaybız	sizşuwuldamaysız	alaşuwuldamaydıla
Present (simple & continuous)is he rustling?	menşuwuldaymıma? şuwuldaymamı?	senşuwuldaymısa?	olşuwuldaymıdı?	bizşuwuldaymıbız? şuwuldaybızmı?	sizşuwuldaymısız?	alaşuwuldaymıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he rustling?	menşuwuldamaymıma? şuwuldamaymamı?	senşuwuldamaymısa?	olşuwuldamaymıdı?	bizşuwuldamaymıbız? şuwuldamaybızmı?	sizşuwuldamaymısız?	alaşuwuldamaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he usually rustles	menşuwuldawçanma	senşuwuldawçansa	olşuwuldawçandı	bizşuwuldawçanbız	sizşuwuldawçansız	alaşuwuldawçandıla
Habitual (usually, tends to)he doesn't usually rustle	menşuwuldawçan tülme	senşuwuldawçan tülse	olşuwuldawçan tüldü	bizşuwuldawçan tülbüz	sizşuwuldawçan tülsüz	alaşuwuldawçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)does he usually rustle?	menşuwuldawçanmıma? şuwuldawçanmamı?	senşuwuldawçanmısa?	olşuwuldawçanmıdı?	bizşuwuldawçanmıbız? şuwuldawçanbızmı?	sizşuwuldawçanmısız?	alaşuwuldawçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)doesn't he usually rustle?	menşuwuldawçan tülmüme?	senşuwuldawçan tülmüse?	olşuwuldawçan tülmüdü?	bizşuwuldawçan tülmübüz?	sizşuwuldawçan tülmüsüz?	alaşuwuldawçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has rustled and remains so			olşuwuldabdı			alaşuwuldabdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he rustled?			olşuwuldabmıdı?			alaşuwuldabmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of rustling	menşuwulday turama	senşuwulday turasa	olşuwulday turadı	bizşuwulday turabız	sizşuwulday turasız	alaşuwulday turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of rustling	menşuwulday turmayma	senşuwulday turmaysa	olşuwulday turmaydı	bizşuwulday turmaybız	sizşuwulday turmaysız	alaşuwulday turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of rustling?	menşuwulday turamıma? şuwulday turamamı?	senşuwulday turamısa?	olşuwulday turamıdı?	bizşuwulday turamıbız? şuwulday turabızmı?	sizşuwulday turamısız?	alaşuwulday turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of rustling?	menşuwulday turmaymıma? şuwulday turmaymamı?	senşuwulday turmaymısa?	olşuwulday turmaymıdı?	bizşuwulday turmaymıbız? şuwulday turmaybızmı?	sizşuwulday turmaymısız?	alaşuwulday turmaymıdıla?
Simple past (definite)he rustled	menşuwuldadım	senşuwuldadıng	olşuwuldadı	bizşuwuldadıq	sizşuwuldadığız	alaşuwuldadıla
Simple past (definite)he didn't rustle	menşuwuldamadım	senşuwuldamadıng	olşuwuldamadı	bizşuwuldamadıq	sizşuwuldamadığız	alaşuwuldamadıla
Simple past (definite)did he rustle?	menşuwuldadımmı?	senşuwuldadıngmı?	olşuwuldadımı?	bizşuwuldadıqmı?	sizşuwuldadığızmı?	alaşuwuldadılamı?
Simple past (definite)didn't he rustle?	menşuwuldamadımmı?	senşuwuldamadıngmı?	olşuwuldamadımı?	bizşuwuldamadıqmı?	sizşuwuldamadığızmı?	alaşuwuldamadılamı?
Perfect (past indefinite)he has rustled	menşuwuldağanma	senşuwuldağansa	olşuwuldağandı	bizşuwuldağanbız	sizşuwuldağansız	alaşuwuldağandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't rustled	menşuwuldamağanma	senşuwuldamağansa	olşuwuldamağandı	bizşuwuldamağanbız	sizşuwuldamağansız	alaşuwuldamağandıla
Perfect (past indefinite)has he rustled?	menşuwuldağanmıma? şuwuldağanmamı?	senşuwuldağanmısa?	olşuwuldağanmıdı?	bizşuwuldağanmıbız? şuwuldağanbızmı?	sizşuwuldağanmısız?	alaşuwuldağanmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he rustled?	menşuwuldamağanmıma? şuwuldamağanmamı?	senşuwuldamağanmısa?	olşuwuldamağanmıdı?	bizşuwuldamağanmıbız? şuwuldamağanbızmı?	sizşuwuldamağanmısız?	alaşuwuldamağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will rustle	menşuwuldarma	senşuwuldarsa	olşuwuldar	bizşuwuldarbız	sizşuwuldarsız	alaşuwuldarla
Indefinite future (future I)he won't rustle	menşuwuldamazma	senşuwuldamazsa	olşuwuldamaz	bizşuwuldamazbız	sizşuwuldamazsız	alaşuwuldamazla
Indefinite future (future I)will he rustle?	menşuwuldarmıma? şuwuldarmamı?	senşuwuldarmısa?	olşuwuldarmı?	bizşuwuldarmıbız? şuwuldarbızmı?	sizşuwuldarmısız?	alaşuwuldarmıla?
Indefinite future (future I)won't he rustle?	menşuwuldamazmıma? şuwuldamazmamı?	senşuwuldamazmısa?	olşuwuldamazmı?	bizşuwuldamazmıbız? şuwuldamazbızmı?	sizşuwuldamazmısız?	alaşuwuldamazmıla?
Definite future (future II)he is going to rustle	menşuwuldarıqma	senşuwuldarıqsa	olşuwuldarıqdı	bizşuwuldarıqbız	sizşuwuldarıqsız	alaşuwuldarıqdıla
Definite future (future II)he is not going to rustle	menşuwuldarıq tülme	senşuwuldarıq tülse	olşuwuldarıq tüldü	bizşuwuldarıq tülbüz	sizşuwuldarıq tülsüz	alaşuwuldarıq tüldüle
Definite future (future II)is he going to rustle?	menşuwuldarıqmıma? şuwuldarıqmamı?	senşuwuldarıqmısa?	olşuwuldarıqmıdı?	bizşuwuldarıqmıbız? şuwuldarıqbızmı?	sizşuwuldarıqmısız?	alaşuwuldarıqmıdıla?
Definite future (future II)isn't he going to rustle?	menşuwuldarıq tülmüme?	senşuwuldarıq tülmüse?	olşuwuldarıq tülmüdü?	bizşuwuldarıq tülmübüz?	sizşuwuldarıq tülmüsüz?	alaşuwuldarıq tülmüdüle?

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of şuwuldarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had rustled	menşuwuldağan edimşuwuldağanem	senşuwuldağan edingşuwuldağaneng	olşuwuldağan edişuwuldağaned	bizşuwuldağan edikşuwuldağanek	sizşuwuldağan edigizşuwuldağanegiz	alaşuwuldağan edileşuwuldağanelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't rustled	menşuwuldamağan edimşuwuldamağanem	senşuwuldamağan edingşuwuldamağaneng	olşuwuldamağan edişuwuldamağaned	bizşuwuldamağan edikşuwuldamağanek	sizşuwuldamağan edigizşuwuldamağanegiz	alaşuwuldamağan edileşuwuldamağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was rustling	menşuwulday edimşuwuldayem	senşuwulday edingşuwuldayeng	olşuwulday edişuwuldayed	bizşuwulday edikşuwuldayek	sizşuwulday edigizşuwuldayegiz	alaşuwulday edileşuwuldayelle
Past continuous (imperfect)he wasn't rustling	menşuwuldamay edimşuwuldamayem	senşuwuldamay edingşuwuldamayeng	olşuwuldamay edişuwuldamayed	bizşuwuldamay edikşuwuldamayek	sizşuwuldamay edigizşuwuldamayegiz	alaşuwuldamay edileşuwuldamayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to rustle	menşuwuldawçan edimşuwuldawçanem	senşuwuldawçan edingşuwuldawçaneng	olşuwuldawçan edişuwuldawçaned	bizşuwuldawçan edikşuwuldawçanek	sizşuwuldawçan edigizşuwuldawçanegiz	alaşuwuldawçan edileşuwuldawçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to rustle	menşuwuldawçan tül edimşuwuldawçan tül em	senşuwuldawçan tül edingşuwuldawçan tül eng	olşuwuldawçan tül edişuwuldawçan tül ed	bizşuwuldawçan tül edikşuwuldawçan tül ek	sizşuwuldawçan tül edigizşuwuldawçan tül egiz	alaşuwuldawçan tül edileşuwuldawçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had rustled and remained so			olşuwuldab edi			alaşuwuldab edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't rustled			olşuwuldab tül edi			alaşuwuldab tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of rustling	menşuwulday tura edimşuwulday turaem	senşuwulday tura edingşuwulday turaeng	olşuwulday tura edişuwulday turaed	bizşuwulday tura edikşuwulday turaek	sizşuwulday tura edigizşuwulday turaegiz	alaşuwulday tura edileşuwulday turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of rustling	menşuwulday turmay edimşuwulday turmayem	senşuwulday turmay edingşuwulday turmayeng	olşuwulday turmay edişuwulday turmayed	bizşuwulday turmay edikşuwulday turmayek	sizşuwulday turmay edigizşuwulday turmayegiz	alaşuwulday turmay edileşuwulday turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would rustle	menşuwuldar edimşuwuldar em	senşuwuldar edingşuwuldar eng	olşuwuldar edişuwuldar ed	bizşuwuldar edikşuwuldar ek	sizşuwuldar edigizşuwuldar egiz	alaşuwuldar edileşuwuldar elle
Conditional result (would)he wouldn't rustle	menşuwuldamaz edimşuwuldamaz em	senşuwuldamaz edingşuwuldamaz eng	olşuwuldamaz edişuwuldamaz ed	bizşuwuldamaz edikşuwuldamaz ek	sizşuwuldamaz edigizşuwuldamaz egiz	alaşuwuldamaz edileşuwuldamaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have rustled	menşuwuldarıq edimşuwuldarıq em	senşuwuldarıq edingşuwuldarıq eng	olşuwuldarıq edişuwuldarıq ed	bizşuwuldarıq edikşuwuldarıq ek	sizşuwuldarıq edigizşuwuldarıq egiz	alaşuwuldarıq edileşuwuldarıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have rustled	menşuwuldarıq tül edimşuwuldarıq tül em	senşuwuldarıq tül edingşuwuldarıq tül eng	olşuwuldarıq tül edişuwuldarıq tül ed	bizşuwuldarıq tül edikşuwuldarıq tül ek	sizşuwuldarıq tül edigizşuwuldarıq tül egiz	alaşuwuldarıq tül edileşuwuldarıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of şuwuldarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he rustles	menşuwuldasam	senşuwuldasang	olşuwuldasa	bizşuwuldasaq	sizşuwuldasağız	alaşuwuldasala
Conditionalif he doesn't rustle	menşuwuldamasam	senşuwuldamasang	olşuwuldamasa	bizşuwuldamasaq	sizşuwuldamasağız	alaşuwuldamasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is rustling	menşuwulday esem	senşuwulday eseng	olşuwulday ese	bizşuwulday esek	sizşuwulday esegiz	alaşuwulday esele
Conditional, present realif he is not rustling	menşuwuldamay esem	senşuwuldamay eseng	olşuwuldamay ese	bizşuwuldamay esek	sizşuwuldamay esegiz	alaşuwuldamay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he rustled	menşuwuldasam edişuwuldasam ed	senşuwuldasang edişuwuldasang ed	olşuwuldasa edişuwuldasaed	bizşuwuldasaq edişuwuldasaq ed	sizşuwuldasağız edişuwuldasağız ed	alaşuwuldasala edişuwuldasalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't rustle	menşuwuldamasam edişuwuldamasam ed	senşuwuldamasang edişuwuldamasang ed	olşuwuldamasa edişuwuldamasaed	bizşuwuldamasaq edişuwuldamasaq ed	sizşuwuldamasağız edişuwuldamasağız ed	alaşuwuldamasala edişuwuldamasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past¹if he rustled	menşuwuldadım esem	senşuwuldadıng eseng	olşuwuldadı ese	bizşuwuldadıq esek	sizşuwuldadığız esegiz	alaşuwuldadıla esele
Conditional, definite past¹if he didn't rustle	menşuwuldamadım esem	senşuwuldamadıng eseng	olşuwuldamadı ese	bizşuwuldamadıq esek	sizşuwuldamadığız esegiz	alaşuwuldamadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he did rustle (indeed)	menşuwuldağan esem	senşuwuldağan eseng	olşuwuldağan ese	bizşuwuldağan esek	sizşuwuldağan esegiz	alaşuwuldağan esele
Conditional, past realif he didn't rustle (indeed)	menşuwuldamağan esem	senşuwuldamağan eseng	olşuwuldamağan ese	bizşuwuldamağan esek	sizşuwuldamağan esegiz	alaşuwuldamağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had rustled	menşuwuldağan bolsam	senşuwuldağan bolsang	olşuwuldağan bolsa	bizşuwuldağan bolsaq	sizşuwuldağan bolsağız	alaşuwuldağan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't rustled	menşuwuldamağan bolsam	senşuwuldamağan bolsang	olşuwuldamağan bolsa	bizşuwuldamağan bolsaq	sizşuwuldamağan bolsağız	alaşuwuldamağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had rustled	menşuwuldağan bolsam edişuwuldağan bolsam ed	senşuwuldağan bolsang edişuwuldağan bolsang ed	olşuwuldağan bolsa edişuwuldağan bolsaed	bizşuwuldağan bolsaq edişuwuldağan bolsaq ed	sizşuwuldağan bolsağız edişuwuldağan bolsağız ed	alaşuwuldağan bolsala edişuwuldağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't rustled	menşuwuldamağan bolsam edişuwuldamağan bolsam ed	senşuwuldamağan bolsang edişuwuldamağan bolsang ed	olşuwuldamağan bolsa edişuwuldamağan bolsaed	bizşuwuldamağan bolsaq edişuwuldamağan bolsaq ed	sizşuwuldamağan bolsağız edişuwuldamağan bolsağız ed	alaşuwuldamağan bolsala edişuwuldamağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will rustle	menşuwuldar esem	senşuwuldar eseng	olşuwuldar ese	bizşuwuldar esek	sizşuwuldar esegiz	alaşuwuldar esele
Conditional, aoristif he won't rustle	menşuwuldamaz esem	senşuwuldamaz eseng	olşuwuldamaz ese	bizşuwuldamaz esek	sizşuwuldamaz esegiz	alaşuwuldamaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to rustle	menşuwuldarıq esem	senşuwuldarıq eseng	olşuwuldarıq ese	bizşuwuldarıq esek	sizşuwuldarıq esegiz	alaşuwuldarıq esele
Conditional, futureif he is not going to rustle	menşuwuldarıq tül esem	senşuwuldarıq tül eseng	olşuwuldarıq tül ese	bizşuwuldarıq tül esek	sizşuwuldarıq tül esegiz	alaşuwuldarıq tül esele
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to rustle	menşuwuldarıq bolsam	senşuwuldarıq bolsang	olşuwuldarıq bolsa	bizşuwuldarıq bolsaq	sizşuwuldarıq bolsağız	alaşuwuldarıq bolsala
Conditional, counterfactual futureif he were not going to rustle	menşuwuldamazlıq bolsam	senşuwuldamazlıq bolsang	olşuwuldamazlıq bolsa	bizşuwuldamazlıq bolsaq	sizşuwuldamazlıq bolsağız	alaşuwuldamazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso şuwuldadıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of şuwuldarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be rustling	menşuwulday bolurma	senşuwulday bolursa	olşuwulday bolur	bizşuwulday bolurbuz	sizşuwulday bolursuz	alaşuwulday bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be rustling	menşuwuldamay bolurma	senşuwuldamay bolursa	olşuwuldamay bolur	bizşuwuldamay bolurbuz	sizşuwuldamay bolursuz	alaşuwuldamay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of rustling	menşuwulday tura bolurma	senşuwulday tura bolursa	olşuwulday tura bolur	bizşuwulday tura bolurbuz	sizşuwulday tura bolursuz	alaşuwulday tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not rustling	menşuwuldamay tura bolurma	senşuwuldamay tura bolursa	olşuwuldamay tura bolur	bizşuwuldamay tura bolurbuz	sizşuwuldamay tura bolursuz	alaşuwuldamay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have rustled	menşuwuldağan bolurma	senşuwuldağan bolursa	olşuwuldağan bolur	bizşuwuldağan bolurbuz	sizşuwuldağan bolursuz	alaşuwuldağan bolurla
Inference (must have)he must not have rustled	menşuwuldamağan bolurma	senşuwuldamağan bolursa	olşuwuldamağan bolur	bizşuwuldamağan bolurbuz	sizşuwuldamağan bolursuz	alaşuwuldamağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to rustle	menşuwuldarıq bolurma	senşuwuldarıq bolursa	olşuwuldarıq bolur	bizşuwuldarıq bolurbuz	sizşuwuldarıq bolursuz	alaşuwuldarıq bolurla
Inference, future (must be going to)he must not be going to rustle	menşuwuldamazlıq bolurma	senşuwuldamazlıq bolursa	olşuwuldamazlıq bolur	bizşuwuldamazlıq bolurbuz	sizşuwuldamazlıq bolursuz	alaşuwuldamazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of şuwuldarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it rustle	menşuwuldayım	senşuwulda!	olşuwuldasın	bizşuwuldayıq	sizşuwuldağız!	alaşuwuldasınla
Commands & suggestionslet him/her/it not rustle	menşuwuldamayım	senşuwuldama!	olşuwuldamasın	bizşuwuldamayıq	sizşuwuldamağız!	alaşuwuldamasınla
Commands & suggestionsshould he rustle?	menşuwuldayımmı?		olşuwuldasınmı?	bizşuwuldayıqmı?		alaşuwuldasınlamı?
Commands & suggestionsshould he not rustle?	menşuwuldamayımmı?		olşuwuldamasınmı?	bizşuwuldamayıqmı?		alaşuwuldamasınlamı?
Requestsdo let him/her/it rustle		senşuwuldaçı²	olşuwuldasınçı		sizşuwuldaçığız	alaşuwuldasınlaçı
Requestsdo let him/her/it not rustle		senşuwuldamaçı²	olşuwuldamasınçı		sizşuwuldamaçığız	alaşuwuldamasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you rustle		senşuwuldağınşuwuldağı
Blessings & curses — may you…may you not rustle		senşuwuldamağınşuwuldamağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he rustled	menşuwuldağay edim şuwuldağa edim	senşuwuldağay eding şuwuldağa eding	olşuwuldağay edi şuwuldağa edi	bizşuwuldağay edik şuwuldağa edik	sizşuwuldağay edigiz şuwuldağa edigiz	alaşuwuldağay edile şuwuldağa edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he did not rustle	menşuwuldamağay edim şuwuldamağa edim	senşuwuldamağay eding şuwuldamağa eding	olşuwuldamağay edi şuwuldamağa edi	bizşuwuldamağay edik şuwuldamağa edik	sizşuwuldamağay edigiz şuwuldamağa edigiz	alaşuwuldamağay edile şuwuldamağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to rustle	menşuwuldamağa qoyayımşuwuldama qoyayım	senşuwuldamağa qoy!şuwuldama qoy!	olşuwuldamağa qoysunşuwuldama qoysun	bizşuwuldamağa qoyayıqşuwuldama qoyayıq	sizşuwuldamağa qoyuğuz!şuwuldama qoyuğuz!	alaşuwuldamağa qoysunlaşuwuldama qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to rustle	menşuwuldamağa qoymayımşuwuldama qoymayım	senşuwuldamağa qoyma!şuwuldama qoyma!	olşuwuldamağa qoymasınşuwuldama qoymasın	bizşuwuldamağa qoymayıqşuwuldama qoymayıq	sizşuwuldamağa qoymağız!şuwuldama qoymağız!	alaşuwuldamağa qoymasınlaşuwuldama qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to rustle?	menşuwuldamağa qoyayımmı?şuwuldama qoyayımmı?		olşuwuldamağa qoysunmu?şuwuldama qoysunmu?	bizşuwuldamağa qoyayıqmı?şuwuldama qoyayıqmı?		alaşuwuldamağa qoysunlamı?şuwuldama qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to rustle?	menşuwuldamağa qoymayımmı?şuwuldama qoymayımmı?		olşuwuldamağa qoymasınmı?şuwuldama qoymasınmı?	bizşuwuldamağa qoymayıqmı?şuwuldama qoymayıqmı?		alaşuwuldamağa qoymasınlamı?şuwuldama qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to rustle	menşuwuldamağa qoyamaşuwuldama qoyama	senşuwuldamağa qoyasaşuwuldama qoyasa	olşuwuldamağa qoyadışuwuldama qoyadı	bizşuwuldamağa qoyabızşuwuldama qoyabız	sizşuwuldamağa qoyasızşuwuldama qoyasız	alaşuwuldamağa qoyadılaşuwuldama qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to rustle	menşuwuldamağa qoymaymaşuwuldama qoymayma	senşuwuldamağa qoymaysaşuwuldama qoymaysa	olşuwuldamağa qoymaydışuwuldama qoymaydı	bizşuwuldamağa qoymaybızşuwuldama qoymaybız	sizşuwuldamağa qoymaysızşuwuldama qoymaysız	alaşuwuldamağa qoymaydılaşuwuldama qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to rustle?	menşuwuldamağa qoyamıma?şuwuldama qoyamıma?	senşuwuldamağa qoyamısa?şuwuldama qoyamısa?	olşuwuldamağa qoyamıdı?şuwuldama qoyamıdı?	bizşuwuldamağa qoyamıbız?şuwuldama qoyamıbız?	sizşuwuldamağa qoyamısız?şuwuldama qoyamısız?	alaşuwuldamağa qoyamıdıla?şuwuldama qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to rustle?	menşuwuldamağa qoymaymıma?şuwuldama qoymaymıma?	senşuwuldamağa qoymaymısa?şuwuldama qoymaymısa?	olşuwuldamağa qoymaymıdı?şuwuldama qoymaymıdı?	bizşuwuldamağa qoymaymıbız?şuwuldama qoymaymıbız?	sizşuwuldamağa qoymaymısız?şuwuldama qoymaymısız?	alaşuwuldamağa qoymaymıdıla?şuwuldama qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to rustle	menşuwuldamağa qoydumşuwuldama qoydum	senşuwuldamağa qoydungşuwuldama qoydung	olşuwuldamağa qoyduşuwuldama qoydu	bizşuwuldamağa qoyduqşuwuldama qoyduq	sizşuwuldamağa qoyduğuzşuwuldama qoyduğuz	alaşuwuldamağa qoydulaşuwuldama qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to rustle	menşuwuldamağa qoymadımşuwuldama qoymadım	senşuwuldamağa qoymadıngşuwuldama qoymadıng	olşuwuldamağa qoymadışuwuldama qoymadı	bizşuwuldamağa qoymadıqşuwuldama qoymadıq	sizşuwuldamağa qoymadığızşuwuldama qoymadığız	alaşuwuldamağa qoymadılaşuwuldama qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to rustle?	menşuwuldamağa qoydummu?şuwuldama qoydummu?	senşuwuldamağa qoydungmu?şuwuldama qoydungmu?	olşuwuldamağa qoydumu?şuwuldama qoydumu?	bizşuwuldamağa qoyduqmu?şuwuldama qoyduqmu?	sizşuwuldamağa qoyduğuzmu?şuwuldama qoyduğuzmu?	alaşuwuldamağa qoydulamı?şuwuldama qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to rustle?	menşuwuldamağa qoymadımmı?şuwuldama qoymadımmı?	senşuwuldamağa qoymadıngmı?şuwuldama qoymadıngmı?	olşuwuldamağa qoymadımı?şuwuldama qoymadımı?	bizşuwuldamağa qoymadıqmı?şuwuldama qoymadıqmı?	sizşuwuldamağa qoymadığızmı?şuwuldama qoymadığızmı?	alaşuwuldamağa qoymadılamı?şuwuldama qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of şuwuldarğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can rustle	menşuwuldayalama	senşuwuldayalasa	olşuwuldayaladı	bizşuwuldayalabız	sizşuwuldayalasız	alaşuwuldayaladıla
Ability — presenthe can't rustle	menşuwuldayalmayma	senşuwuldayalmaysa	olşuwuldayalmaydı	bizşuwuldayalmaybız	sizşuwuldayalmaysız	alaşuwuldayalmaydıla
Ability — presentcan he rustle?	menşuwuldayalamıma? şuwuldayalamamı?	senşuwuldayalamısa?	olşuwuldayalamıdı?	bizşuwuldayalamıbız? şuwuldayalabızmı?	sizşuwuldayalamısız?	alaşuwuldayalamıdıla?
Ability — presentcan't he rustle?	menşuwuldayalmaymıma? şuwuldayalmaymamı?	senşuwuldayalmaymısa?	olşuwuldayalmaymıdı?	bizşuwuldayalmaymıbız? şuwuldayalmaybızmı?	sizşuwuldayalmaymısız?	alaşuwuldayalmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can rustle	menşuwuldayalsam	senşuwuldayalsang	olşuwuldayalsa	bizşuwuldayalsaq	sizşuwuldayalsağız	alaşuwuldayalsala
Ability — if I can…if he can't rustle	menşuwuldayalmasam	senşuwuldayalmasang	olşuwuldayalmasa	bizşuwuldayalmasaq	sizşuwuldayalmasağız	alaşuwuldayalmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to rustle	menşuwuldayaldım	senşuwuldayaldıng	olşuwuldayaldı	bizşuwuldayaldıq	sizşuwuldayaldığız	alaşuwuldayaldıla
Ability — simple pasthe could not rustle	menşuwuldayalmadım	senşuwuldayalmadıng	olşuwuldayalmadı	bizşuwuldayalmadıq	sizşuwuldayalmadığız	alaşuwuldayalmadıla
Ability — simple pastwas he able to rustle?	menşuwuldayaldımmı?	senşuwuldayaldıngmı?	olşuwuldayaldımı?	bizşuwuldayaldıqmı?	sizşuwuldayaldığızmı?	alaşuwuldayaldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he rustle?	menşuwuldayalmadımmı?	senşuwuldayalmadıngmı?	olşuwuldayalmadımı?	bizşuwuldayalmadıqmı?	sizşuwuldayalmadığızmı?	alaşuwuldayalmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to rustle	menşuwuldayalğanma	senşuwuldayalğansa	olşuwuldayalğandı	bizşuwuldayalğanbız	sizşuwuldayalğansız	alaşuwuldayalğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to rustle	menşuwuldayalmağanma	senşuwuldayalmağansa	olşuwuldayalmağandı	bizşuwuldayalmağanbız	sizşuwuldayalmağansız	alaşuwuldayalmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to rustle?	menşuwuldayalğanmıma? şuwuldayalğanmamı?	senşuwuldayalğanmısa?	olşuwuldayalğanmıdı?	bizşuwuldayalğanmıbız? şuwuldayalğanbızmı?	sizşuwuldayalğanmısız?	alaşuwuldayalğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to rustle?	menşuwuldayalmağanmıma? şuwuldayalmağanmamı?	senşuwuldayalmağanmısa?	olşuwuldayalmağanmıdı?	bizşuwuldayalmağanmıbız? şuwuldayalmağanbızmı?	sizşuwuldayalmağanmısız?	alaşuwuldayalmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to rustle	menşuwuldayalğan edimşuwuldayalğanem	senşuwuldayalğan edingşuwuldayalğaneng	olşuwuldayalğan edişuwuldayalğaned	bizşuwuldayalğan edikşuwuldayalğanek	sizşuwuldayalğan edigizşuwuldayalğanegiz	alaşuwuldayalğan edileşuwuldayalğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to rustle	menşuwuldayalmağan edimşuwuldayalmağanem	senşuwuldayalmağan edingşuwuldayalmağaneng	olşuwuldayalmağan edişuwuldayalmağaned	bizşuwuldayalmağan edikşuwuldayalmağanek	sizşuwuldayalmağan edigizşuwuldayalmağanegiz	alaşuwuldayalmağan edileşuwuldayalmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could rustle	menşuwuldayala edimşuwuldayalaem	senşuwuldayala edingşuwuldayalaeng	olşuwuldayala edişuwuldayalaed	bizşuwuldayala edikşuwuldayalaek	sizşuwuldayala edigizşuwuldayalaegiz	alaşuwuldayala edileşuwuldayalaelle
Ability — past backgroundhe could not rustle	menşuwuldayalmay edimşuwuldayalmayem	senşuwuldayalmay edingşuwuldayalmayeng	olşuwuldayalmay edişuwuldayalmayed	bizşuwuldayalmay edikşuwuldayalmayek	sizşuwuldayalmay edigizşuwuldayalmayegiz	alaşuwuldayalmay edileşuwuldayalmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to rustle	menşuwuldayalırma	senşuwuldayalırsa	olşuwuldayalır	bizşuwuldayalırbız	sizşuwuldayalırsız	alaşuwuldayalırla
Ability — future Ihe won't be able to rustle	menşuwuldayalmazma	senşuwuldayalmazsa	olşuwuldayalmaz	bizşuwuldayalmazbız	sizşuwuldayalmazsız	alaşuwuldayalmazla
Ability — future Iwill he be able to rustle?	menşuwuldayalırmıma? şuwuldayalırmamı?	senşuwuldayalırmısa?	olşuwuldayalırmı?	bizşuwuldayalırmıbız? şuwuldayalırbızmı?	sizşuwuldayalırmısız?	alaşuwuldayalırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to rustle?	menşuwuldayalmazmıma? şuwuldayalmazmamı?	senşuwuldayalmazmısa?	olşuwuldayalmazmı?	bizşuwuldayalmazmıbız? şuwuldayalmazbızmı?	sizşuwuldayalmazmısız?	alaşuwuldayalmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to rustle	menşuwuldayallıqma	senşuwuldayallıqsa	olşuwuldayallıqdı	bizşuwuldayallıqbız	sizşuwuldayallıqsız	alaşuwuldayallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to rustle	menşuwuldayallıq tülme	senşuwuldayallıq tülse	olşuwuldayallıq tüldü	bizşuwuldayallıq tülbüz	sizşuwuldayallıq tülsüz	alaşuwuldayallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to rustle?	menşuwuldayallıqmıma? şuwuldayallıqmamı?	senşuwuldayallıqmısa?	olşuwuldayallıqmıdı?	bizşuwuldayallıqmıbız? şuwuldayallıqbızmı?	sizşuwuldayallıqmısız?	alaşuwuldayallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to rustle?	menşuwuldayallıq tülmüme?	senşuwuldayallıq tülmüse?	olşuwuldayallıq tülmüdü?	bizşuwuldayallıq tülmübüz?	sizşuwuldayallıq tülmüsüz?	alaşuwuldayallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to rustle	menşuwuldayalır edimşuwuldayalır em	senşuwuldayalır edingşuwuldayalır eng	olşuwuldayalır edişuwuldayalır ed	bizşuwuldayalır edikşuwuldayalır ek	sizşuwuldayalır edigizşuwuldayalır egiz	alaşuwuldayalır edileşuwuldayalır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to rustle	menşuwuldayalmaz edimşuwuldayalmaz em	senşuwuldayalmaz edingşuwuldayalmaz eng	olşuwuldayalmaz edişuwuldayalmaz ed	bizşuwuldayalmaz edikşuwuldayalmaz ek	sizşuwuldayalmaz edigizşuwuldayalmaz egiz	alaşuwuldayalmaz edileşuwuldayalmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to rustle		senşuwuldayalğınşuwuldayalğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to rustle		senşuwuldayalmağınşuwuldayalmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of şuwuldarğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be rustling	menşuwulday bolmazma	senşuwulday bolmazsa	olşuwulday bolmaz	bizşuwulday bolmazbız	sizşuwulday bolmazsız	alaşuwulday bolmazla
Inference, present — double negationhe must be rustling (emphatic)	menşuwuldamay bolmazma	senşuwuldamay bolmazsa	olşuwuldamay bolmaz	bizşuwuldamay bolmazbız	sizşuwuldamay bolmazsız	alaşuwuldamay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of rustling	menşuwulday tura bolmazma	senşuwulday tura bolmazsa	olşuwulday tura bolmaz	bizşuwulday tura bolmazbız	sizşuwulday tura bolmazsız	alaşuwulday tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not rustling (emphatic)	menşuwuldamay tura bolmazma	senşuwuldamay tura bolmazsa	olşuwuldamay tura bolmaz	bizşuwuldamay tura bolmazbız	sizşuwuldamay tura bolmazsız	alaşuwuldamay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not rustling	menşuwuldamay turama	senşuwuldamay turasa	olşuwuldamay turadı	bizşuwuldamay turabız	sizşuwuldamay turasız	alaşuwuldamay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not rustling	menşuwuldamay turmayma	senşuwuldamay turmaysa	olşuwuldamay turmaydı	bizşuwuldamay turmaybız	sizşuwuldamay turmaysız	alaşuwuldamay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not rustling?	menşuwuldamay turmaymıma	senşuwuldamay turmaymısa	olşuwuldamay turmaymıdı	bizşuwuldamay turmaymıbız	sizşuwuldamay turmaymısız	alaşuwuldamay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have rustled	menşuwuldağan bolmazma	senşuwuldağan bolmazsa	olşuwuldağan bolmaz	bizşuwuldağan bolmazbız	sizşuwuldağan bolmazsız	alaşuwuldağan bolmazla
Inference — double negationhe must have rustled (emphatic)	menşuwuldamağan bolmazma	senşuwuldamağan bolmazsa	olşuwuldamağan bolmaz	bizşuwuldamağan bolmazbız	sizşuwuldamağan bolmazsız	alaşuwuldamağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had rustled	menşuwuldağan bolmasam	senşuwuldağan bolmasang	olşuwuldağan bolmasa	bizşuwuldağan bolmasaq	sizşuwuldağan bolmasağız	alaşuwuldağan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't rustled	menşuwuldamağan bolmasam	senşuwuldamağan bolmasang	olşuwuldamağan bolmasa	bizşuwuldamağan bolmasaq	sizşuwuldamağan bolmasağız	alaşuwuldamağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to rustle	menşuwuldarıq bolmazma	senşuwuldarıq bolmazsa	olşuwuldarıq bolmaz	bizşuwuldarıq bolmazbız	sizşuwuldarıq bolmazsız	alaşuwuldarıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to rustle (emphatic)	menşuwuldamazlıq bolmazma	senşuwuldamazlıq bolmazsa	olşuwuldamazlıq bolmaz	bizşuwuldamazlıq bolmazbız	sizşuwuldamazlıq bolmazsız	alaşuwuldamazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to rustle	menşuwuldarıq bolmasam	senşuwuldarıq bolmasang	olşuwuldarıq bolmasa	bizşuwuldarıq bolmasaq	sizşuwuldarıq bolmasağız	alaşuwuldarıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to rustle	menşuwuldamazlıq bolmasam	senşuwuldamazlıq bolmasang	olşuwuldamazlıq bolmasa	bizşuwuldamazlıq bolmasaq	sizşuwuldamazlıq bolmasağız	alaşuwuldamazlıq bolmasala