çarpıwsuz
/tʃarpɯwsuz/
safe
- çarpıwsuz jıl — a year without loss
- bıyıl mal çarpıwsuzdu — the livestock has come through safely this year
- çarpıwsuz qaytdıla — they came back safe and sound
Degrees and persons
| Degree | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formam/is/are safe | mençarpıwsuzma | sençarpıwsuzsa | olçarpıwsuzdu | bizçarpıwsuzbuz | sizçarpıwsuzsuz | alaçarpıwsuzdula |
| comparative — moream/is/are safer | mençarpıwsuzuraqma | sençarpıwsuzuraqsa | olçarpıwsuzuraqdı | bizçarpıwsuzuraqbız | sizçarpıwsuzuraqsız | alaçarpıwsuzuraqdıla |
| intensifier — veryam/is/are very safe | menbek çarpıwsuzma | senbek çarpıwsuzsa | olbek çarpıwsuzdu | bizbek çarpıwsuzbuz | sizbek çarpıwsuzsuz | alabek çarpıwsuzdula |
| superlative — mostam/is/are the safest | menem çarpıwsuzma | senem çarpıwsuzsa | olem çarpıwsuzdu | bizem çarpıwsuzbuz | sizem çarpıwsuzsuz | alaem çarpıwsuzdula |
To compare two things, put the loser in the from-form: ol menden çarpıwsuzdu — "compared to me, he is safe."
Saying it about mine, yours, theirs
One thing
| Degree | menikimine | senikiyours | anıqıhis / hers | biznikiours | siznikiyours (pl.) | alanıqıtheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formis / are safe | menikimeniki çarpıwsuzdu | senikiseniki çarpıwsuzdu | anıqıanıqı çarpıwsuzdu | biznikibizniki çarpıwsuzdu | siznikisizniki çarpıwsuzdu | alanıqıalanıqı çarpıwsuzdu |
| comparative — moreis / are safer | menikimeniki çarpıwsuzuraqdı | senikiseniki çarpıwsuzuraqdı | anıqıanıqı çarpıwsuzuraqdı | biznikibizniki çarpıwsuzuraqdı | siznikisizniki çarpıwsuzuraqdı | alanıqıalanıqı çarpıwsuzuraqdı |
| intensifier — veryis / are very safe | menikimeniki bek çarpıwsuzdu | senikiseniki bek çarpıwsuzdu | anıqıanıqı bek çarpıwsuzdu | biznikibizniki bek çarpıwsuzdu | siznikisizniki bek çarpıwsuzdu | alanıqıalanıqı bek çarpıwsuzdu |
| superlative — mostis / are the safest | menikimeniki em çarpıwsuzdu | senikiseniki em çarpıwsuzdu | anıqıanıqı em çarpıwsuzdu | biznikibizniki em çarpıwsuzdu | siznikisizniki em çarpıwsuzdu | alanıqıalanıqı em çarpıwsuzdu |
Several things
| Degree | menikilemine | senikileyours | anıqılahis / hers | biznikileours | siznikileyours (pl.) | alanıqılatheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formis / are safe | menikilemenikile çarpıwsuzdula | senikilesenikile çarpıwsuzdula | anıqılaanıqıla çarpıwsuzdula | biznikilebiznikile çarpıwsuzdula | siznikilesiznikile çarpıwsuzdula | alanıqılaalanıqıla çarpıwsuzdula |
| comparative — moreis / are safer | menikilemenikile çarpıwsuzuraqdıla | senikilesenikile çarpıwsuzuraqdıla | anıqılaanıqıla çarpıwsuzuraqdıla | biznikilebiznikile çarpıwsuzuraqdıla | siznikilesiznikile çarpıwsuzuraqdıla | alanıqılaalanıqıla çarpıwsuzuraqdıla |
| intensifier — veryis / are very safe | menikilemenikile bek çarpıwsuzdula | senikilesenikile bek çarpıwsuzdula | anıqılaanıqıla bek çarpıwsuzdula | biznikilebiznikile bek çarpıwsuzdula | siznikilesiznikile bek çarpıwsuzdula | alanıqılaalanıqıla bek çarpıwsuzdula |
| superlative — mostis / are the safest | menikilemenikile em çarpıwsuzdula | senikilesenikile em çarpıwsuzdula | anıqılaanıqıla em çarpıwsuzdula | biznikilebiznikile em çarpıwsuzdula | siznikilesiznikile em çarpıwsuzdula | alanıqılaalanıqıla em çarpıwsuzdula |
Any thing takes the third-person ending, not only these: bu çarpıwsuzdu, bıla çarpıwsuzdula. In texts biznikile is usually kesibiznikile, "our own people", and a surname with -nıqıla names a family: Dudalanıqıla, "the Dudas".