qıt

/qɯt/ · plural qıtla

1. (adj.) scarce, in short supply, hard to get

jer qıtdı — land is very scarce
qıt towarla — goods in short supply
aşarığıbız qıtdı — our food is scarce

2. (n.) scarcity, shortage, dearth

aşnı qıtı — the shortage of food
qıt bardı — there is a shortage
qıt başlandı — a dearth has set in

3. (intj.) shoo! (call used to drive off a cockerel)

qıt deb qıstadı — he shooed it away
horazğa qıt dedi — he said "shoo" to the cockerel
qıt, qıt — shoo, shoo!

As an adjective

Degrees

Degrees — qıt
Degree	—form
base formscarce	—qıt
comparative — morescarcer	—qıtıraq
intensifier — veryvery scarce	—bek qıt
superlative — mostthe scarcest	—em qıt

Saying it about mine, yours, theirs

One thing

One thing — qıt
Degree	menikimine	senikiyours	anıqıhis / hers	biznikiours	siznikiyours (pl.)	alanıqıtheirs
base formis / are scarce	menikimeniki qıtdı	senikiseniki qıtdı	anıqıanıqı qıtdı	biznikibizniki qıtdı	siznikisizniki qıtdı	alanıqıalanıqı qıtdı
comparative — moreis / are scarcer	menikimeniki qıtıraqdı	senikiseniki qıtıraqdı	anıqıanıqı qıtıraqdı	biznikibizniki qıtıraqdı	siznikisizniki qıtıraqdı	alanıqıalanıqı qıtıraqdı
intensifier — veryis / are very scarce	menikimeniki bek qıtdı	senikiseniki bek qıtdı	anıqıanıqı bek qıtdı	biznikibizniki bek qıtdı	siznikisizniki bek qıtdı	alanıqıalanıqı bek qıtdı
superlative — mostis / are the scarcest	menikimeniki em qıtdı	senikiseniki em qıtdı	anıqıanıqı em qıtdı	biznikibizniki em qıtdı	siznikisizniki em qıtdı	alanıqıalanıqı em qıtdı

Several things

Several things — qıt
Degree	menikilemine	senikileyours	anıqılahis / hers	biznikileours	siznikileyours (pl.)	alanıqılatheirs
base formis / are scarce	menikilemenikile qıtdıla	senikilesenikile qıtdıla	anıqılaanıqıla qıtdıla	biznikilebiznikile qıtdıla	siznikilesiznikile qıtdıla	alanıqılaalanıqıla qıtdıla
comparative — moreis / are scarcer	menikilemenikile qıtıraqdıla	senikilesenikile qıtıraqdıla	anıqılaanıqıla qıtıraqdıla	biznikilebiznikile qıtıraqdıla	siznikilesiznikile qıtıraqdıla	alanıqılaalanıqıla qıtıraqdıla
intensifier — veryis / are very scarce	menikilemenikile bek qıtdıla	senikilesenikile bek qıtdıla	anıqılaanıqıla bek qıtdıla	biznikilebiznikile bek qıtdıla	siznikilesiznikile bek qıtdıla	alanıqılaalanıqıla bek qıtdıla
superlative — mostis / are the scarcest	menikilemenikile em qıtdıla	senikilesenikile em qıtdıla	anıqılaanıqıla em qıtdıla	biznikilebiznikile em qıtdıla	siznikilesiznikile em qıtdıla	alanıqılaalanıqıla em qıtdıla

Any thing takes the third-person ending, not only these: bu qıtdı, bıla qıtdıla. In texts biznikile is usually kesibiznikile, "our own people", and a surname with -nıqıla names a family: Dudalanıqıla, "the Dudas".

As a noun

Cases and owners

Singular

Singular — cases of qıt, plain and with an owner
Case	—plain	menimy	seniyour	anıhis / her	bizniour	sizniyou all's	alanıtheir
Nominativethe scarcity	—qıt	meniqıtım	seniqıtıng	anıqıtı	bizniqıtıbız	sizniqıtığız	alanıqıtları
Genitivethe scarcity's	—qıtnı	meniqıtımı	seniqıtıngı	anıqıtını	bizniqıtıbıznı	sizniqıtığıznı	alanıqıtlarını
Accusativethe scarcity (as the object)	—qıtnı	meniqıtımı	seniqıtıngı	anıqıtın	bizniqıtıbıznı	sizniqıtığıznı	alanıqıtların
Dativeto the scarcity	—qıtha	meniqıtıma	seniqıtınga	anıqıtına	bizniqıtıbızğa	sizniqıtığızğa	alanıqıtlarına
Locativeat / in the scarcity	—qıtda	meniqıtımda	seniqıtıngda	anıqıtında	bizniqıtıbızda	sizniqıtığızda	alanıqıtlarında
Ablativefrom the scarcity	—qıtdan	meniqıtımdan	seniqıtıngdan	anıqıtından	bizniqıtıbızdan	sizniqıtığızdan	alanıqıtlarından

Plural

Plural — cases of qıt, plain and with an owner
Case	—plain	menimy	seniyour	anıhis / her	bizniour	sizniyou all's	alanıtheir
Nominativethe scarcities	—qıtla	meniqıtlarım	seniqıtlarıng	anıqıtları	bizniqıtlarıbız	sizniqıtlarığız	alanıqıtları
Genitivethe scarcities'	—qıtlanı	meniqıtlarımı	seniqıtlarıngı	anıqıtlarını	bizniqıtlarıbıznı	sizniqıtlarığıznı	alanıqıtlarını
Accusativethe scarcities (as the object)	—qıtlanı	meniqıtlarımı	seniqıtlarıngı	anıqıtların	bizniqıtlarıbıznı	sizniqıtlarığıznı	alanıqıtların
Dativeto the scarcities	—qıtlağa	meniqıtlarıma	seniqıtlarınga	anıqıtlarına	bizniqıtlarıbızğa	sizniqıtlarığızğa	alanıqıtlarına
Locativeat / in the scarcities	—qıtlada	meniqıtlarımda	seniqıtlarıngda	anıqıtlarında	bizniqıtlarıbızda	sizniqıtlarığızda	alanıqıtlarında
Ablativefrom the scarcities	—qıtladan	meniqıtlarımdan	seniqıtlarıngdan	anıqıtlarından	bizniqıtlarıbızdan	sizniqıtlarığızdan	alanıqıtlarından

The overlap in the last rows is real, not a mistake: qıtları can mean "his / her scarcities", "their scarcity", or "their scarcities" — context decides.

The endings are the same ones the pronouns wear — that page explains when each case is used.