qadaltırğa
/qadaltɯrʁa/
1. to set someone hard at something, to make someone knuckle down
- oquwğa qadaltırğa — to make someone knuckle down to his studies
- işge qadaltdı — he set him hard at work
- jaşnı oquwğa qadaltdı — he made the boy apply himself to study
2. to set someone on another, to sic someone onto them
- birewge qadaltırğa — to set someone on another
- itni annga qadaltdı — he set the dog on him
- jaşlanı bir birine qadaltdı — he set the young men on one another
Conjugation
Common forms
- qadaltadıhe is setting someone hard at something
- qadaltdıhe set someone hard at something
- qadalthandıhe has set someone hard at something
- qadaltırhe will set someone hard at something
- qadaltırıqdıhe is going to set someone hard at something
- qadalta edihe was setting someone hard at something
- qadaltsaif he sets someone hard at something
- qadalt!set someone hard at something!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is setting someone hard at something | menqadaltama | senqadaltasa | olqadaltadı | bizqadaltabız | sizqadaltasız | alaqadaltadıla |
| Present (simple & continuous)he is not setting someone hard at something | menqadaltmayma | senqadaltmaysa | olqadaltmaydı | bizqadaltmaybız | sizqadaltmaysız | alaqadaltmaydıla |
| Present (simple & continuous)is he setting someone hard at something? | menqadaltamıma? qadaltamamı? | senqadaltamısa? | olqadaltamıdı? | bizqadaltamıbız? qadaltabızmı? | sizqadaltamısız? | alaqadaltamıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he setting someone hard at something? | menqadaltmaymıma? qadaltmaymamı? | senqadaltmaymısa? | olqadaltmaymıdı? | bizqadaltmaymıbız? qadaltmaybızmı? | sizqadaltmaymısız? | alaqadaltmaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually sets someone hard at something | menqadaltıwçanma | senqadaltıwçansa | olqadaltıwçandı | bizqadaltıwçanbız | sizqadaltıwçansız | alaqadaltıwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually set someone hard at something | menqadaltıwçan tülme | senqadaltıwçan tülse | olqadaltıwçan tüldü | bizqadaltıwçan tülbüz | sizqadaltıwçan tülsüz | alaqadaltıwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually set someone hard at something? | menqadaltıwçanmıma? qadaltıwçanmamı? | senqadaltıwçanmısa? | olqadaltıwçanmıdı? | bizqadaltıwçanmıbız? qadaltıwçanbızmı? | sizqadaltıwçanmısız? | alaqadaltıwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually set someone hard at something? | menqadaltıwçan tülmüme? | senqadaltıwçan tülmüse? | olqadaltıwçan tülmüdü? | bizqadaltıwçan tülmübüz? | sizqadaltıwçan tülmüsüz? | alaqadaltıwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has set someone hard at something and remains so | olqadaltıbdı | alaqadaltıbdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he set someone hard at something? | olqadaltıbmıdı? | alaqadaltıbmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of setting someone hard at something | menqadalta turama | senqadalta turasa | olqadalta turadı | bizqadalta turabız | sizqadalta turasız | alaqadalta turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of setting someone hard at something | menqadalta turmayma | senqadalta turmaysa | olqadalta turmaydı | bizqadalta turmaybız | sizqadalta turmaysız | alaqadalta turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of setting someone hard at something? | menqadalta turamıma? qadalta turamamı? | senqadalta turamısa? | olqadalta turamıdı? | bizqadalta turamıbız? qadalta turabızmı? | sizqadalta turamısız? | alaqadalta turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of setting someone hard at something? | menqadalta turmaymıma? qadalta turmaymamı? | senqadalta turmaymısa? | olqadalta turmaymıdı? | bizqadalta turmaymıbız? qadalta turmaybızmı? | sizqadalta turmaymısız? | alaqadalta turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he set someone hard at something | menqadaltdım | senqadaltdıng | olqadaltdı | bizqadaltdıq | sizqadaltdığız | alaqadaltdıla |
| Simple past (definite)he didn't set someone hard at something | menqadaltmadım | senqadaltmadıng | olqadaltmadı | bizqadaltmadıq | sizqadaltmadığız | alaqadaltmadıla |
| Simple past (definite)did he set someone hard at something? | menqadaltdımmı? | senqadaltdıngmı? | olqadaltdımı? | bizqadaltdıqmı? | sizqadaltdığızmı? | alaqadaltdılamı? |
| Simple past (definite)didn't he set someone hard at something? | menqadaltmadımmı? | senqadaltmadıngmı? | olqadaltmadımı? | bizqadaltmadıqmı? | sizqadaltmadığızmı? | alaqadaltmadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has set someone hard at something | menqadalthanma | senqadalthansa | olqadalthandı | bizqadalthanbız | sizqadalthansız | alaqadalthandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't set someone hard at something | menqadaltmağanma | senqadaltmağansa | olqadaltmağandı | bizqadaltmağanbız | sizqadaltmağansız | alaqadaltmağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he set someone hard at something? | menqadalthanmıma? qadalthanmamı? | senqadalthanmısa? | olqadalthanmıdı? | bizqadalthanmıbız? qadalthanbızmı? | sizqadalthanmısız? | alaqadalthanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he set someone hard at something? | menqadaltmağanmıma? qadaltmağanmamı? | senqadaltmağanmısa? | olqadaltmağanmıdı? | bizqadaltmağanmıbız? qadaltmağanbızmı? | sizqadaltmağanmısız? | alaqadaltmağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will set someone hard at something | menqadaltırma | senqadaltırsa | olqadaltır | bizqadaltırbız | sizqadaltırsız | alaqadaltırla |
| Indefinite future (future I)he won't set someone hard at something | menqadaltmazma | senqadaltmazsa | olqadaltmaz | bizqadaltmazbız | sizqadaltmazsız | alaqadaltmazla |
| Indefinite future (future I)will he set someone hard at something? | menqadaltırmıma? qadaltırmamı? | senqadaltırmısa? | olqadaltırmı? | bizqadaltırmıbız? qadaltırbızmı? | sizqadaltırmısız? | alaqadaltırmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he set someone hard at something? | menqadaltmazmıma? qadaltmazmamı? | senqadaltmazmısa? | olqadaltmazmı? | bizqadaltmazmıbız? qadaltmazbızmı? | sizqadaltmazmısız? | alaqadaltmazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to set someone hard at something | menqadaltırıqma | senqadaltırıqsa | olqadaltırıqdı | bizqadaltırıqbız | sizqadaltırıqsız | alaqadaltırıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to set someone hard at something | menqadaltırıq tülme | senqadaltırıq tülse | olqadaltırıq tüldü | bizqadaltırıq tülbüz | sizqadaltırıq tülsüz | alaqadaltırıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to set someone hard at something? | menqadaltırıqmıma? qadaltırıqmamı? | senqadaltırıqmısa? | olqadaltırıqmıdı? | bizqadaltırıqmıbız? qadaltırıqbızmı? | sizqadaltırıqmısız? | alaqadaltırıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to set someone hard at something? | menqadaltırıq tülmüme? | senqadaltırıq tülmüse? | olqadaltırıq tülmüdü? | bizqadaltırıq tülmübüz? | sizqadaltırıq tülmüsüz? | alaqadaltırıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had set someone hard at something | menqadalthan edimqadalthanem | senqadalthan edingqadalthaneng | olqadalthan ediqadalthaned | bizqadalthan edikqadalthanek | sizqadalthan edigizqadalthanegiz | alaqadalthan edileqadalthanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't set someone hard at something | menqadaltmağan edimqadaltmağanem | senqadaltmağan edingqadaltmağaneng | olqadaltmağan ediqadaltmağaned | bizqadaltmağan edikqadaltmağanek | sizqadaltmağan edigizqadaltmağanegiz | alaqadaltmağan edileqadaltmağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was setting someone hard at something | menqadalta edimqadaltaem | senqadalta edingqadaltaeng | olqadalta ediqadaltaed | bizqadalta edikqadaltaek | sizqadalta edigizqadaltaegiz | alaqadalta edileqadaltaelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't setting someone hard at something | menqadaltmay edimqadaltmayem | senqadaltmay edingqadaltmayeng | olqadaltmay ediqadaltmayed | bizqadaltmay edikqadaltmayek | sizqadaltmay edigizqadaltmayegiz | alaqadaltmay edileqadaltmayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to set someone hard at something | menqadaltıwçan edimqadaltıwçanem | senqadaltıwçan edingqadaltıwçaneng | olqadaltıwçan ediqadaltıwçaned | bizqadaltıwçan edikqadaltıwçanek | sizqadaltıwçan edigizqadaltıwçanegiz | alaqadaltıwçan edileqadaltıwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to set someone hard at something | menqadaltıwçan tül edimqadaltıwçan tül em | senqadaltıwçan tül edingqadaltıwçan tül eng | olqadaltıwçan tül ediqadaltıwçan tül ed | bizqadaltıwçan tül edikqadaltıwçan tül ek | sizqadaltıwçan tül edigizqadaltıwçan tül egiz | alaqadaltıwçan tül edileqadaltıwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had set someone hard at something and remained so | olqadaltıb edi | alaqadaltıb edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't set someone hard at something | olqadaltıb tül edi | alaqadaltıb tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of setting someone hard at something | menqadalta tura edimqadalta turaem | senqadalta tura edingqadalta turaeng | olqadalta tura ediqadalta turaed | bizqadalta tura edikqadalta turaek | sizqadalta tura edigizqadalta turaegiz | alaqadalta tura edileqadalta turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of setting someone hard at something | menqadalta turmay edimqadalta turmayem | senqadalta turmay edingqadalta turmayeng | olqadalta turmay ediqadalta turmayed | bizqadalta turmay edikqadalta turmayek | sizqadalta turmay edigizqadalta turmayegiz | alaqadalta turmay edileqadalta turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would set someone hard at something | menqadaltır edimqadaltır em | senqadaltır edingqadaltır eng | olqadaltır ediqadaltır ed | bizqadaltır edikqadaltır ek | sizqadaltır edigizqadaltır egiz | alaqadaltır edileqadaltır elle |
| Conditional result (would)he wouldn't set someone hard at something | menqadaltmaz edimqadaltmaz em | senqadaltmaz edingqadaltmaz eng | olqadaltmaz ediqadaltmaz ed | bizqadaltmaz edikqadaltmaz ek | sizqadaltmaz edigizqadaltmaz egiz | alaqadaltmaz edileqadaltmaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have set someone hard at something | menqadaltırıq edimqadaltırıq em | senqadaltırıq edingqadaltırıq eng | olqadaltırıq ediqadaltırıq ed | bizqadaltırıq edikqadaltırıq ek | sizqadaltırıq edigizqadaltırıq egiz | alaqadaltırıq edileqadaltırıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have set someone hard at something | menqadaltırıq tül edimqadaltırıq tül em | senqadaltırıq tül edingqadaltırıq tül eng | olqadaltırıq tül ediqadaltırıq tül ed | bizqadaltırıq tül edikqadaltırıq tül ek | sizqadaltırıq tül edigizqadaltırıq tül egiz | alaqadaltırıq tül edileqadaltırıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he sets someone hard at something | menqadaltsam | senqadaltsang | olqadaltsa | bizqadaltsaq | sizqadaltsağız | alaqadaltsala |
| Conditionalif he doesn't set someone hard at something | menqadaltmasam | senqadaltmasang | olqadaltmasa | bizqadaltmasaq | sizqadaltmasağız | alaqadaltmasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is setting someone hard at something | menqadalta esem | senqadalta eseng | olqadalta ese | bizqadalta esek | sizqadalta esegiz | alaqadalta esele |
| Conditional, present realif he is not setting someone hard at something | menqadaltmay esem | senqadaltmay eseng | olqadaltmay ese | bizqadaltmay esek | sizqadaltmay esegiz | alaqadaltmay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he set someone hard at something | menqadaltsam ediqadaltsam ed | senqadaltsang ediqadaltsang ed | olqadaltsa ediqadaltsaed | bizqadaltsaq ediqadaltsaq ed | sizqadaltsağız ediqadaltsağız ed | alaqadaltsala ediqadaltsalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't set someone hard at something | menqadaltmasam ediqadaltmasam ed | senqadaltmasang ediqadaltmasang ed | olqadaltmasa ediqadaltmasaed | bizqadaltmasaq ediqadaltmasaq ed | sizqadaltmasağız ediqadaltmasağız ed | alaqadaltmasala ediqadaltmasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he set someone hard at something | menqadaltdım esem | senqadaltdıng eseng | olqadaltdı ese | bizqadaltdıq esek | sizqadaltdığız esegiz | alaqadaltdıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't set someone hard at something | menqadaltmadım esem | senqadaltmadıng eseng | olqadaltmadı ese | bizqadaltmadıq esek | sizqadaltmadığız esegiz | alaqadaltmadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did set someone hard at something (indeed) | menqadalthan esem | senqadalthan eseng | olqadalthan ese | bizqadalthan esek | sizqadalthan esegiz | alaqadalthan esele |
| Conditional, past realif he didn't set someone hard at something (indeed) | menqadaltmağan esem | senqadaltmağan eseng | olqadaltmağan ese | bizqadaltmağan esek | sizqadaltmağan esegiz | alaqadaltmağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had set someone hard at something | menqadalthan bolsam | senqadalthan bolsang | olqadalthan bolsa | bizqadalthan bolsaq | sizqadalthan bolsağız | alaqadalthan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't set someone hard at something | menqadaltmağan bolsam | senqadaltmağan bolsang | olqadaltmağan bolsa | bizqadaltmağan bolsaq | sizqadaltmağan bolsağız | alaqadaltmağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had set someone hard at something | menqadalthan bolsam ediqadalthan bolsam ed | senqadalthan bolsang ediqadalthan bolsang ed | olqadalthan bolsa ediqadalthan bolsaed | bizqadalthan bolsaq ediqadalthan bolsaq ed | sizqadalthan bolsağız ediqadalthan bolsağız ed | alaqadalthan bolsala ediqadalthan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't set someone hard at something | menqadaltmağan bolsam ediqadaltmağan bolsam ed | senqadaltmağan bolsang ediqadaltmağan bolsang ed | olqadaltmağan bolsa ediqadaltmağan bolsaed | bizqadaltmağan bolsaq ediqadaltmağan bolsaq ed | sizqadaltmağan bolsağız ediqadaltmağan bolsağız ed | alaqadaltmağan bolsala ediqadaltmağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will set someone hard at something | menqadaltır esem | senqadaltır eseng | olqadaltır ese | bizqadaltır esek | sizqadaltır esegiz | alaqadaltır esele |
| Conditional, aoristif he won't set someone hard at something | menqadaltmaz esem | senqadaltmaz eseng | olqadaltmaz ese | bizqadaltmaz esek | sizqadaltmaz esegiz | alaqadaltmaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to set someone hard at something | menqadaltırıq esem | senqadaltırıq eseng | olqadaltırıq ese | bizqadaltırıq esek | sizqadaltırıq esegiz | alaqadaltırıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to set someone hard at something | menqadaltırıq tül esem | senqadaltırıq tül eseng | olqadaltırıq tül ese | bizqadaltırıq tül esek | sizqadaltırıq tül esegiz | alaqadaltırıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to set someone hard at something | menqadaltırıq bolsam | senqadaltırıq bolsang | olqadaltırıq bolsa | bizqadaltırıq bolsaq | sizqadaltırıq bolsağız | alaqadaltırıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to set someone hard at something | menqadaltmazlıq bolsam | senqadaltmazlıq bolsang | olqadaltmazlıq bolsa | bizqadaltmazlıq bolsaq | sizqadaltmazlıq bolsağız | alaqadaltmazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso qadaltdıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be setting someone hard at something | menqadalta bolurma | senqadalta bolursa | olqadalta bolur | bizqadalta bolurbuz | sizqadalta bolursuz | alaqadalta bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be setting someone hard at something | menqadaltmay bolurma | senqadaltmay bolursa | olqadaltmay bolur | bizqadaltmay bolurbuz | sizqadaltmay bolursuz | alaqadaltmay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of setting someone hard at something | menqadalta tura bolurma | senqadalta tura bolursa | olqadalta tura bolur | bizqadalta tura bolurbuz | sizqadalta tura bolursuz | alaqadalta tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not setting someone hard at something | menqadaltmay tura bolurma | senqadaltmay tura bolursa | olqadaltmay tura bolur | bizqadaltmay tura bolurbuz | sizqadaltmay tura bolursuz | alaqadaltmay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have set someone hard at something | menqadalthan bolurma | senqadalthan bolursa | olqadalthan bolur | bizqadalthan bolurbuz | sizqadalthan bolursuz | alaqadalthan bolurla |
| Inference (must have)he must not have set someone hard at something | menqadaltmağan bolurma | senqadaltmağan bolursa | olqadaltmağan bolur | bizqadaltmağan bolurbuz | sizqadaltmağan bolursuz | alaqadaltmağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to set someone hard at something | menqadaltırıq bolurma | senqadaltırıq bolursa | olqadaltırıq bolur | bizqadaltırıq bolurbuz | sizqadaltırıq bolursuz | alaqadaltırıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to set someone hard at something | menqadaltmazlıq bolurma | senqadaltmazlıq bolursa | olqadaltmazlıq bolur | bizqadaltmazlıq bolurbuz | sizqadaltmazlıq bolursuz | alaqadaltmazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it set someone hard at something | menqadaltayım | senqadalt! | olqadaltsın | bizqadaltayıq | sizqadaltığız! | alaqadaltsınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not set someone hard at something | menqadaltmayım | senqadaltma! | olqadaltmasın | bizqadaltmayıq | sizqadaltmağız! | alaqadaltmasınla |
| Commands & suggestionsshould he set someone hard at something? | menqadaltayımmı? | olqadaltsınmı? | bizqadaltayıqmı? | alaqadaltsınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not set someone hard at something? | menqadaltmayımmı? | olqadaltmasınmı? | bizqadaltmayıqmı? | alaqadaltmasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it set someone hard at something | senqadaltçı2 | olqadaltsınçı | sizqadaltçığız | alaqadaltsınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not set someone hard at something | senqadaltmaçı2 | olqadaltmasınçı | sizqadaltmaçığız | alaqadaltmasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you set someone hard at something | senqadalthınqadalthı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not set someone hard at something | senqadaltmağınqadaltmağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he set someone hard at something | menqadalthay edim qadaltha edim | senqadalthay eding qadaltha eding | olqadalthay edi qadaltha edi | bizqadalthay edik qadaltha edik | sizqadalthay edigiz qadaltha edigiz | alaqadalthay edile qadaltha edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not set someone hard at something | menqadaltmağay edim qadaltmağa edim | senqadaltmağay eding qadaltmağa eding | olqadaltmağay edi qadaltmağa edi | bizqadaltmağay edik qadaltmağa edik | sizqadaltmağay edigiz qadaltmağa edigiz | alaqadaltmağay edile qadaltmağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to set someone hard at something | menqadaltmağa qoyayımqadaltma qoyayım | senqadaltmağa qoy!qadaltma qoy! | olqadaltmağa qoysunqadaltma qoysun | bizqadaltmağa qoyayıqqadaltma qoyayıq | sizqadaltmağa qoyuğuz!qadaltma qoyuğuz! | alaqadaltmağa qoysunlaqadaltma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to set someone hard at something | menqadaltmağa qoymayımqadaltma qoymayım | senqadaltmağa qoyma!qadaltma qoyma! | olqadaltmağa qoymasınqadaltma qoymasın | bizqadaltmağa qoymayıqqadaltma qoymayıq | sizqadaltmağa qoymağız!qadaltma qoymağız! | alaqadaltmağa qoymasınlaqadaltma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to set someone hard at something? | menqadaltmağa qoyayımmı?qadaltma qoyayımmı? | olqadaltmağa qoysunmu?qadaltma qoysunmu? | bizqadaltmağa qoyayıqmı?qadaltma qoyayıqmı? | alaqadaltmağa qoysunlamı?qadaltma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to set someone hard at something? | menqadaltmağa qoymayımmı?qadaltma qoymayımmı? | olqadaltmağa qoymasınmı?qadaltma qoymasınmı? | bizqadaltmağa qoymayıqmı?qadaltma qoymayıqmı? | alaqadaltmağa qoymasınlamı?qadaltma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to set someone hard at something | menqadaltmağa qoyamaqadaltma qoyama | senqadaltmağa qoyasaqadaltma qoyasa | olqadaltmağa qoyadıqadaltma qoyadı | bizqadaltmağa qoyabızqadaltma qoyabız | sizqadaltmağa qoyasızqadaltma qoyasız | alaqadaltmağa qoyadılaqadaltma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to set someone hard at something | menqadaltmağa qoymaymaqadaltma qoymayma | senqadaltmağa qoymaysaqadaltma qoymaysa | olqadaltmağa qoymaydıqadaltma qoymaydı | bizqadaltmağa qoymaybızqadaltma qoymaybız | sizqadaltmağa qoymaysızqadaltma qoymaysız | alaqadaltmağa qoymaydılaqadaltma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to set someone hard at something? | menqadaltmağa qoyamıma?qadaltma qoyamıma? | senqadaltmağa qoyamısa?qadaltma qoyamısa? | olqadaltmağa qoyamıdı?qadaltma qoyamıdı? | bizqadaltmağa qoyamıbız?qadaltma qoyamıbız? | sizqadaltmağa qoyamısız?qadaltma qoyamısız? | alaqadaltmağa qoyamıdıla?qadaltma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to set someone hard at something? | menqadaltmağa qoymaymıma?qadaltma qoymaymıma? | senqadaltmağa qoymaymısa?qadaltma qoymaymısa? | olqadaltmağa qoymaymıdı?qadaltma qoymaymıdı? | bizqadaltmağa qoymaymıbız?qadaltma qoymaymıbız? | sizqadaltmağa qoymaymısız?qadaltma qoymaymısız? | alaqadaltmağa qoymaymıdıla?qadaltma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to set someone hard at something | menqadaltmağa qoydumqadaltma qoydum | senqadaltmağa qoydungqadaltma qoydung | olqadaltmağa qoyduqadaltma qoydu | bizqadaltmağa qoyduqqadaltma qoyduq | sizqadaltmağa qoyduğuzqadaltma qoyduğuz | alaqadaltmağa qoydulaqadaltma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to set someone hard at something | menqadaltmağa qoymadımqadaltma qoymadım | senqadaltmağa qoymadıngqadaltma qoymadıng | olqadaltmağa qoymadıqadaltma qoymadı | bizqadaltmağa qoymadıqqadaltma qoymadıq | sizqadaltmağa qoymadığızqadaltma qoymadığız | alaqadaltmağa qoymadılaqadaltma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to set someone hard at something? | menqadaltmağa qoydummu?qadaltma qoydummu? | senqadaltmağa qoydungmu?qadaltma qoydungmu? | olqadaltmağa qoydumu?qadaltma qoydumu? | bizqadaltmağa qoyduqmu?qadaltma qoyduqmu? | sizqadaltmağa qoyduğuzmu?qadaltma qoyduğuzmu? | alaqadaltmağa qoydulamı?qadaltma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to set someone hard at something? | menqadaltmağa qoymadımmı?qadaltma qoymadımmı? | senqadaltmağa qoymadıngmı?qadaltma qoymadıngmı? | olqadaltmağa qoymadımı?qadaltma qoymadımı? | bizqadaltmağa qoymadıqmı?qadaltma qoymadıqmı? | sizqadaltmağa qoymadığızmı?qadaltma qoymadığızmı? | alaqadaltmağa qoymadılamı?qadaltma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can set someone hard at something | menqadaltalama | senqadaltalasa | olqadaltaladı | bizqadaltalabız | sizqadaltalasız | alaqadaltaladıla |
| Ability — presenthe can't set someone hard at something | menqadaltalmayma | senqadaltalmaysa | olqadaltalmaydı | bizqadaltalmaybız | sizqadaltalmaysız | alaqadaltalmaydıla |
| Ability — presentcan he set someone hard at something? | menqadaltalamıma? qadaltalamamı? | senqadaltalamısa? | olqadaltalamıdı? | bizqadaltalamıbız? qadaltalabızmı? | sizqadaltalamısız? | alaqadaltalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he set someone hard at something? | menqadaltalmaymıma? qadaltalmaymamı? | senqadaltalmaymısa? | olqadaltalmaymıdı? | bizqadaltalmaymıbız? qadaltalmaybızmı? | sizqadaltalmaymısız? | alaqadaltalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can set someone hard at something | menqadaltalsam | senqadaltalsang | olqadaltalsa | bizqadaltalsaq | sizqadaltalsağız | alaqadaltalsala |
| Ability — if I can…if he can't set someone hard at something | menqadaltalmasam | senqadaltalmasang | olqadaltalmasa | bizqadaltalmasaq | sizqadaltalmasağız | alaqadaltalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to set someone hard at something | menqadaltaldım | senqadaltaldıng | olqadaltaldı | bizqadaltaldıq | sizqadaltaldığız | alaqadaltaldıla |
| Ability — simple pasthe could not set someone hard at something | menqadaltalmadım | senqadaltalmadıng | olqadaltalmadı | bizqadaltalmadıq | sizqadaltalmadığız | alaqadaltalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to set someone hard at something? | menqadaltaldımmı? | senqadaltaldıngmı? | olqadaltaldımı? | bizqadaltaldıqmı? | sizqadaltaldığızmı? | alaqadaltaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he set someone hard at something? | menqadaltalmadımmı? | senqadaltalmadıngmı? | olqadaltalmadımı? | bizqadaltalmadıqmı? | sizqadaltalmadığızmı? | alaqadaltalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to set someone hard at something | menqadaltalğanma | senqadaltalğansa | olqadaltalğandı | bizqadaltalğanbız | sizqadaltalğansız | alaqadaltalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to set someone hard at something | menqadaltalmağanma | senqadaltalmağansa | olqadaltalmağandı | bizqadaltalmağanbız | sizqadaltalmağansız | alaqadaltalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to set someone hard at something? | menqadaltalğanmıma? qadaltalğanmamı? | senqadaltalğanmısa? | olqadaltalğanmıdı? | bizqadaltalğanmıbız? qadaltalğanbızmı? | sizqadaltalğanmısız? | alaqadaltalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to set someone hard at something? | menqadaltalmağanmıma? qadaltalmağanmamı? | senqadaltalmağanmısa? | olqadaltalmağanmıdı? | bizqadaltalmağanmıbız? qadaltalmağanbızmı? | sizqadaltalmağanmısız? | alaqadaltalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to set someone hard at something | menqadaltalğan edimqadaltalğanem | senqadaltalğan edingqadaltalğaneng | olqadaltalğan ediqadaltalğaned | bizqadaltalğan edikqadaltalğanek | sizqadaltalğan edigizqadaltalğanegiz | alaqadaltalğan edileqadaltalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to set someone hard at something | menqadaltalmağan edimqadaltalmağanem | senqadaltalmağan edingqadaltalmağaneng | olqadaltalmağan ediqadaltalmağaned | bizqadaltalmağan edikqadaltalmağanek | sizqadaltalmağan edigizqadaltalmağanegiz | alaqadaltalmağan edileqadaltalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could set someone hard at something | menqadaltala edimqadaltalaem | senqadaltala edingqadaltalaeng | olqadaltala ediqadaltalaed | bizqadaltala edikqadaltalaek | sizqadaltala edigizqadaltalaegiz | alaqadaltala edileqadaltalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not set someone hard at something | menqadaltalmay edimqadaltalmayem | senqadaltalmay edingqadaltalmayeng | olqadaltalmay ediqadaltalmayed | bizqadaltalmay edikqadaltalmayek | sizqadaltalmay edigizqadaltalmayegiz | alaqadaltalmay edileqadaltalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to set someone hard at something | menqadaltalırma | senqadaltalırsa | olqadaltalır | bizqadaltalırbız | sizqadaltalırsız | alaqadaltalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to set someone hard at something | menqadaltalmazma | senqadaltalmazsa | olqadaltalmaz | bizqadaltalmazbız | sizqadaltalmazsız | alaqadaltalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to set someone hard at something? | menqadaltalırmıma? qadaltalırmamı? | senqadaltalırmısa? | olqadaltalırmı? | bizqadaltalırmıbız? qadaltalırbızmı? | sizqadaltalırmısız? | alaqadaltalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to set someone hard at something? | menqadaltalmazmıma? qadaltalmazmamı? | senqadaltalmazmısa? | olqadaltalmazmı? | bizqadaltalmazmıbız? qadaltalmazbızmı? | sizqadaltalmazmısız? | alaqadaltalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to set someone hard at something | menqadaltallıqma | senqadaltallıqsa | olqadaltallıqdı | bizqadaltallıqbız | sizqadaltallıqsız | alaqadaltallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to set someone hard at something | menqadaltallıq tülme | senqadaltallıq tülse | olqadaltallıq tüldü | bizqadaltallıq tülbüz | sizqadaltallıq tülsüz | alaqadaltallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to set someone hard at something? | menqadaltallıqmıma? qadaltallıqmamı? | senqadaltallıqmısa? | olqadaltallıqmıdı? | bizqadaltallıqmıbız? qadaltallıqbızmı? | sizqadaltallıqmısız? | alaqadaltallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to set someone hard at something? | menqadaltallıq tülmüme? | senqadaltallıq tülmüse? | olqadaltallıq tülmüdü? | bizqadaltallıq tülmübüz? | sizqadaltallıq tülmüsüz? | alaqadaltallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to set someone hard at something | menqadaltalır edimqadaltalır em | senqadaltalır edingqadaltalır eng | olqadaltalır ediqadaltalır ed | bizqadaltalır edikqadaltalır ek | sizqadaltalır edigizqadaltalır egiz | alaqadaltalır edileqadaltalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to set someone hard at something | menqadaltalmaz edimqadaltalmaz em | senqadaltalmaz edingqadaltalmaz eng | olqadaltalmaz ediqadaltalmaz ed | bizqadaltalmaz edikqadaltalmaz ek | sizqadaltalmaz edigizqadaltalmaz egiz | alaqadaltalmaz edileqadaltalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to set someone hard at something | senqadaltalğınqadaltalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to set someone hard at something | senqadaltalmağınqadaltalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be setting someone hard at something | menqadalta bolmazma | senqadalta bolmazsa | olqadalta bolmaz | bizqadalta bolmazbız | sizqadalta bolmazsız | alaqadalta bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be setting someone hard at something (emphatic) | menqadaltmay bolmazma | senqadaltmay bolmazsa | olqadaltmay bolmaz | bizqadaltmay bolmazbız | sizqadaltmay bolmazsız | alaqadaltmay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of setting someone hard at something | menqadalta tura bolmazma | senqadalta tura bolmazsa | olqadalta tura bolmaz | bizqadalta tura bolmazbız | sizqadalta tura bolmazsız | alaqadalta tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not setting someone hard at something (emphatic) | menqadaltmay tura bolmazma | senqadaltmay tura bolmazsa | olqadaltmay tura bolmaz | bizqadaltmay tura bolmazbız | sizqadaltmay tura bolmazsız | alaqadaltmay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not setting someone hard at something | menqadaltmay turama | senqadaltmay turasa | olqadaltmay turadı | bizqadaltmay turabız | sizqadaltmay turasız | alaqadaltmay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not setting someone hard at something | menqadaltmay turmayma | senqadaltmay turmaysa | olqadaltmay turmaydı | bizqadaltmay turmaybız | sizqadaltmay turmaysız | alaqadaltmay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not setting someone hard at something? | menqadaltmay turmaymıma | senqadaltmay turmaymısa | olqadaltmay turmaymıdı | bizqadaltmay turmaymıbız | sizqadaltmay turmaymısız | alaqadaltmay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have set someone hard at something | menqadalthan bolmazma | senqadalthan bolmazsa | olqadalthan bolmaz | bizqadalthan bolmazbız | sizqadalthan bolmazsız | alaqadalthan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have set someone hard at something (emphatic) | menqadaltmağan bolmazma | senqadaltmağan bolmazsa | olqadaltmağan bolmaz | bizqadaltmağan bolmazbız | sizqadaltmağan bolmazsız | alaqadaltmağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had set someone hard at something | menqadalthan bolmasam | senqadalthan bolmasang | olqadalthan bolmasa | bizqadalthan bolmasaq | sizqadalthan bolmasağız | alaqadalthan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't set someone hard at something | menqadaltmağan bolmasam | senqadaltmağan bolmasang | olqadaltmağan bolmasa | bizqadaltmağan bolmasaq | sizqadaltmağan bolmasağız | alaqadaltmağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to set someone hard at something | menqadaltırıq bolmazma | senqadaltırıq bolmazsa | olqadaltırıq bolmaz | bizqadaltırıq bolmazbız | sizqadaltırıq bolmazsız | alaqadaltırıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to set someone hard at something (emphatic) | menqadaltmazlıq bolmazma | senqadaltmazlıq bolmazsa | olqadaltmazlıq bolmaz | bizqadaltmazlıq bolmazbız | sizqadaltmazlıq bolmazsız | alaqadaltmazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to set someone hard at something | menqadaltırıq bolmasam | senqadaltırıq bolmasang | olqadaltırıq bolmasa | bizqadaltırıq bolmasaq | sizqadaltırıq bolmasağız | alaqadaltırıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to set someone hard at something | menqadaltmazlıq bolmasam | senqadaltmazlıq bolmasang | olqadaltmazlıq bolmasa | bizqadaltmazlıq bolmasaq | sizqadaltmazlıq bolmasağız | alaqadaltmazlıq bolmasala |