qımız
/qɯmɯz/ · plural qımızla
1. kumis, fermented mare's milk — Also made from camel's milk. One dictionary also gives fresh mare's milk.
- qımız içerge — to drink kumis
- qımız iç — drink kumis
- tatlı qımız — sweet kumis
- qımız köb boldu — there was a great deal of kumis
- qımız içiriwnü ullu mağanası bardı — giving kumis to drink has great importance
2. mare, milking mare one source
- qımız baytal — a milking mare
- qımıznı qulunu — the mare's foal
- qımızla otlaydıla — the mares are grazing
- bizde üç qımız bardı — we have three mares
Cases and owners
Singular
| Case | —plain | menimy | seniyour | anıhis / her | bizniour | sizniyou all's | alanıtheir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominative | qımızthe kumis | qımızımmy kumis | qımızıŋyour kumis | qımızıhis kumis | qımızıbızour kumis | qımızığızyou all's kumis | qımızlarıtheir kumises |
| Genitive | qımıznıthe kumis' | qımızımımy kumis' | qımızıŋıyour kumis' | qımızınıhis kumis' | qımızıbıznıour kumis' | qımızığıznıyou all's kumis' | qımızlarınıtheir kumises' |
| Accusative | qımıznıthe kumis (as the object) | qımızımımy kumis (as the object) | qımızıŋıyour kumis (as the object) | qımızınhis kumis (as the object) | qımızıbıznıour kumis (as the object) | qımızığıznıyou all's kumis (as the object) | qımızlarıntheir kumises (as the object) |
| Dative | qımızğato the kumis | qımızımato my kumis | qımızıŋato your kumis | qımızınato his kumis | qımızıbızğato our kumis | qımızığızğato you all's kumis | qımızlarınato their kumises |
| Locative | qımızdain / at the kumis | qımızımdain / at my kumis | qımızıŋdain / at your kumis | qımızındain / at his kumis | qımızıbızdain / at our kumis | qımızığızdain / at you all's kumis | qımızlarındain / at their kumises |
| Ablative | qımızdanfrom the kumis | qımızımdanfrom my kumis | qımızıŋdanfrom your kumis | qımızındanfrom his kumis | qımızıbızdanfrom our kumis | qımızığızdanfrom you all's kumis | qımızlarındanfrom their kumises |
Plural
| Case | —plain | menimy | seniyour | anıhis / her | bizniour | sizniyou all's | alanıtheir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominative | qımızlathe kumises | qımızlarımmy kumises | qımızlarıŋyour kumises | qımızlarıhis kumises | qımızlarıbızour kumises | qımızlarığızyou all's kumises | qımızlarıtheir kumises |
| Genitive | qımızlanıthe kumises' | qımızlarımımy kumises' | qımızlarıŋıyour kumises' | qımızlarınıhis kumises' | qımızlarıbıznıour kumises' | qımızlarığıznıyou all's kumises' | qımızlarınıtheir kumises' |
| Accusative | qımızlanıthe kumises (as the object) | qımızlarımımy kumises (as the object) | qımızlarıŋıyour kumises (as the object) | qımızlarınhis kumises (as the object) | qımızlarıbıznıour kumises (as the object) | qımızlarığıznıyou all's kumises (as the object) | qımızlarıntheir kumises (as the object) |
| Dative | qımızlağato the kumises | qımızlarımato my kumises | qımızlarıŋato your kumises | qımızlarınato his kumises | qımızlarıbızğato our kumises | qımızlarığızğato you all's kumises | qımızlarınato their kumises |
| Locative | qımızladain / at the kumises | qımızlarımdain / at my kumises | qımızlarıŋdain / at your kumises | qımızlarındain / at his kumises | qımızlarıbızdain / at our kumises | qımızlarığızdain / at you all's kumises | qımızlarındain / at their kumises |
| Ablative | qımızladanfrom the kumises | qımızlarımdanfrom my kumises | qımızlarıŋdanfrom your kumises | qımızlarındanfrom his kumises | qımızlarıbızdanfrom our kumises | qımızlarığızdanfrom you all's kumises | qımızlarındanfrom their kumises |
The overlap in the last rows is real, not a mistake: qımızları can mean "his / her kumises", "their kumis", or "their kumises" — context decides.
The endings are the same ones the pronouns wear — that page explains when each case is used.