qılırğa
/qɯlɯrʁa/
to do, to perform, to carry out, to accomplish
- namaz qılırğa — to perform the prayer
- janazı qılırğa — to say the funeral prayer
- sezhde qılırğa — to make a prostration
Conjugation
Common forms
- qıladıhe is doing
- qıldıhe did
- qılğandıhe has done
- qılırhe will do
- qıllıqdıhe is going to do
- qıla edihe was doing
- qılsaif he does
- qıl!do!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is doing | menqılama | senqılasa | olqıladı | bizqılabız | sizqılasız | alaqıladıla |
| Present (simple & continuous)he is not doing | menqılmayma | senqılmaysa | olqılmaydı | bizqılmaybız | sizqılmaysız | alaqılmaydıla |
| Present (simple & continuous)is he doing? | menqılamıma? qılamamı? | senqılamısa? | olqılamıdı? | bizqılamıbız? qılabızmı? | sizqılamısız? | alaqılamıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he doing? | menqılmaymıma? qılmaymamı? | senqılmaymısa? | olqılmaymıdı? | bizqılmaymıbız? qılmaybızmı? | sizqılmaymısız? | alaqılmaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually does | menqılıwçanma | senqılıwçansa | olqılıwçandı | bizqılıwçanbız | sizqılıwçansız | alaqılıwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually do | menqılıwçan tülme | senqılıwçan tülse | olqılıwçan tüldü | bizqılıwçan tülbüz | sizqılıwçan tülsüz | alaqılıwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually do? | menqılıwçanmıma? qılıwçanmamı? | senqılıwçanmısa? | olqılıwçanmıdı? | bizqılıwçanmıbız? qılıwçanbızmı? | sizqılıwçanmısız? | alaqılıwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually do? | menqılıwçan tülmüme? | senqılıwçan tülmüse? | olqılıwçan tülmüdü? | bizqılıwçan tülmübüz? | sizqılıwçan tülmüsüz? | alaqılıwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has done and remains so | olqılıbdı | alaqılıbdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he done? | olqılıbmıdı? | alaqılıbmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of doing | menqıla turama | senqıla turasa | olqıla turadı | bizqıla turabız | sizqıla turasız | alaqıla turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of doing | menqıla turmayma | senqıla turmaysa | olqıla turmaydı | bizqıla turmaybız | sizqıla turmaysız | alaqıla turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of doing? | menqıla turamıma? qıla turamamı? | senqıla turamısa? | olqıla turamıdı? | bizqıla turamıbız? qıla turabızmı? | sizqıla turamısız? | alaqıla turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of doing? | menqıla turmaymıma? qıla turmaymamı? | senqıla turmaymısa? | olqıla turmaymıdı? | bizqıla turmaymıbız? qıla turmaybızmı? | sizqıla turmaymısız? | alaqıla turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he did | menqıldım | senqıldıng | olqıldı | bizqıldıq | sizqıldığız | alaqıldıla |
| Simple past (definite)he didn't do | menqılmadım | senqılmadıng | olqılmadı | bizqılmadıq | sizqılmadığız | alaqılmadıla |
| Simple past (definite)did he do? | menqıldımmı? | senqıldıngmı? | olqıldımı? | bizqıldıqmı? | sizqıldığızmı? | alaqıldılamı? |
| Simple past (definite)didn't he do? | menqılmadımmı? | senqılmadıngmı? | olqılmadımı? | bizqılmadıqmı? | sizqılmadığızmı? | alaqılmadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has done | menqılğanma | senqılğansa | olqılğandı | bizqılğanbız | sizqılğansız | alaqılğandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't done | menqılmağanma | senqılmağansa | olqılmağandı | bizqılmağanbız | sizqılmağansız | alaqılmağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he done? | menqılğanmıma? qılğanmamı? | senqılğanmısa? | olqılğanmıdı? | bizqılğanmıbız? qılğanbızmı? | sizqılğanmısız? | alaqılğanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he done? | menqılmağanmıma? qılmağanmamı? | senqılmağanmısa? | olqılmağanmıdı? | bizqılmağanmıbız? qılmağanbızmı? | sizqılmağanmısız? | alaqılmağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will do | menqılırma | senqılırsa | olqılır | bizqılırbız | sizqılırsız | alaqılırla |
| Indefinite future (future I)he won't do | menqılmazma | senqılmazsa | olqılmaz | bizqılmazbız | sizqılmazsız | alaqılmazla |
| Indefinite future (future I)will he do? | menqılırmıma? qılırmamı? | senqılırmısa? | olqılırmı? | bizqılırmıbız? qılırbızmı? | sizqılırmısız? | alaqılırmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he do? | menqılmazmıma? qılmazmamı? | senqılmazmısa? | olqılmazmı? | bizqılmazmıbız? qılmazbızmı? | sizqılmazmısız? | alaqılmazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to do | menqıllıqma | senqıllıqsa | olqıllıqdı | bizqıllıqbız | sizqıllıqsız | alaqıllıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to do | menqıllıq tülme | senqıllıq tülse | olqıllıq tüldü | bizqıllıq tülbüz | sizqıllıq tülsüz | alaqıllıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to do? | menqıllıqmıma? qıllıqmamı? | senqıllıqmısa? | olqıllıqmıdı? | bizqıllıqmıbız? qıllıqbızmı? | sizqıllıqmısız? | alaqıllıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to do? | menqıllıq tülmüme? | senqıllıq tülmüse? | olqıllıq tülmüdü? | bizqıllıq tülmübüz? | sizqıllıq tülmüsüz? | alaqıllıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had done | menqılğan edimqılğanem | senqılğan edingqılğaneng | olqılğan ediqılğaned | bizqılğan edikqılğanek | sizqılğan edigizqılğanegiz | alaqılğan edileqılğanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't done | menqılmağan edimqılmağanem | senqılmağan edingqılmağaneng | olqılmağan ediqılmağaned | bizqılmağan edikqılmağanek | sizqılmağan edigizqılmağanegiz | alaqılmağan edileqılmağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was doing | menqıla edimqılaem | senqıla edingqılaeng | olqıla ediqılaed | bizqıla edikqılaek | sizqıla edigizqılaegiz | alaqıla edileqılaelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't doing | menqılmay edimqılmayem | senqılmay edingqılmayeng | olqılmay ediqılmayed | bizqılmay edikqılmayek | sizqılmay edigizqılmayegiz | alaqılmay edileqılmayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to do | menqılıwçan edimqılıwçanem | senqılıwçan edingqılıwçaneng | olqılıwçan ediqılıwçaned | bizqılıwçan edikqılıwçanek | sizqılıwçan edigizqılıwçanegiz | alaqılıwçan edileqılıwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to do | menqılıwçan tül edimqılıwçan tül em | senqılıwçan tül edingqılıwçan tül eng | olqılıwçan tül ediqılıwçan tül ed | bizqılıwçan tül edikqılıwçan tül ek | sizqılıwçan tül edigizqılıwçan tül egiz | alaqılıwçan tül edileqılıwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had done and remained so | olqılıb edi | alaqılıb edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't done | olqılıb tül edi | alaqılıb tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of doing | menqıla tura edimqıla turaem | senqıla tura edingqıla turaeng | olqıla tura ediqıla turaed | bizqıla tura edikqıla turaek | sizqıla tura edigizqıla turaegiz | alaqıla tura edileqıla turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of doing | menqıla turmay edimqıla turmayem | senqıla turmay edingqıla turmayeng | olqıla turmay ediqıla turmayed | bizqıla turmay edikqıla turmayek | sizqıla turmay edigizqıla turmayegiz | alaqıla turmay edileqıla turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would do | menqılır edimqılır em | senqılır edingqılır eng | olqılır ediqılır ed | bizqılır edikqılır ek | sizqılır edigizqılır egiz | alaqılır edileqılır elle |
| Conditional result (would)he wouldn't do | menqılmaz edimqılmaz em | senqılmaz edingqılmaz eng | olqılmaz ediqılmaz ed | bizqılmaz edikqılmaz ek | sizqılmaz edigizqılmaz egiz | alaqılmaz edileqılmaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have done | menqıllıq edimqıllıq em | senqıllıq edingqıllıq eng | olqıllıq ediqıllıq ed | bizqıllıq edikqıllıq ek | sizqıllıq edigizqıllıq egiz | alaqıllıq edileqıllıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have done | menqıllıq tül edimqıllıq tül em | senqıllıq tül edingqıllıq tül eng | olqıllıq tül ediqıllıq tül ed | bizqıllıq tül edikqıllıq tül ek | sizqıllıq tül edigizqıllıq tül egiz | alaqıllıq tül edileqıllıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he does | menqılsam | senqılsang | olqılsa | bizqılsaq | sizqılsağız | alaqılsala |
| Conditionalif he doesn't do | menqılmasam | senqılmasang | olqılmasa | bizqılmasaq | sizqılmasağız | alaqılmasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is doing | menqıla esem | senqıla eseng | olqıla ese | bizqıla esek | sizqıla esegiz | alaqıla esele |
| Conditional, present realif he is not doing | menqılmay esem | senqılmay eseng | olqılmay ese | bizqılmay esek | sizqılmay esegiz | alaqılmay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he did | menqılsam ediqılsam ed | senqılsang ediqılsang ed | olqılsa ediqılsaed | bizqılsaq ediqılsaq ed | sizqılsağız ediqılsağız ed | alaqılsala ediqılsalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't do | menqılmasam ediqılmasam ed | senqılmasang ediqılmasang ed | olqılmasa ediqılmasaed | bizqılmasaq ediqılmasaq ed | sizqılmasağız ediqılmasağız ed | alaqılmasala ediqılmasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he did | menqıldım esem | senqıldıng eseng | olqıldı ese | bizqıldıq esek | sizqıldığız esegiz | alaqıldıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't do | menqılmadım esem | senqılmadıng eseng | olqılmadı ese | bizqılmadıq esek | sizqılmadığız esegiz | alaqılmadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did do (indeed) | menqılğan esem | senqılğan eseng | olqılğan ese | bizqılğan esek | sizqılğan esegiz | alaqılğan esele |
| Conditional, past realif he didn't do (indeed) | menqılmağan esem | senqılmağan eseng | olqılmağan ese | bizqılmağan esek | sizqılmağan esegiz | alaqılmağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had done | menqılğan bolsam | senqılğan bolsang | olqılğan bolsa | bizqılğan bolsaq | sizqılğan bolsağız | alaqılğan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't done | menqılmağan bolsam | senqılmağan bolsang | olqılmağan bolsa | bizqılmağan bolsaq | sizqılmağan bolsağız | alaqılmağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had done | menqılğan bolsam ediqılğan bolsam ed | senqılğan bolsang ediqılğan bolsang ed | olqılğan bolsa ediqılğan bolsaed | bizqılğan bolsaq ediqılğan bolsaq ed | sizqılğan bolsağız ediqılğan bolsağız ed | alaqılğan bolsala ediqılğan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't done | menqılmağan bolsam ediqılmağan bolsam ed | senqılmağan bolsang ediqılmağan bolsang ed | olqılmağan bolsa ediqılmağan bolsaed | bizqılmağan bolsaq ediqılmağan bolsaq ed | sizqılmağan bolsağız ediqılmağan bolsağız ed | alaqılmağan bolsala ediqılmağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will do | menqılır esem | senqılır eseng | olqılır ese | bizqılır esek | sizqılır esegiz | alaqılır esele |
| Conditional, aoristif he won't do | menqılmaz esem | senqılmaz eseng | olqılmaz ese | bizqılmaz esek | sizqılmaz esegiz | alaqılmaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to do | menqıllıq esem | senqıllıq eseng | olqıllıq ese | bizqıllıq esek | sizqıllıq esegiz | alaqıllıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to do | menqıllıq tül esem | senqıllıq tül eseng | olqıllıq tül ese | bizqıllıq tül esek | sizqıllıq tül esegiz | alaqıllıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to do | menqıllıq bolsam | senqıllıq bolsang | olqıllıq bolsa | bizqıllıq bolsaq | sizqıllıq bolsağız | alaqıllıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to do | menqılmazlıq bolsam | senqılmazlıq bolsang | olqılmazlıq bolsa | bizqılmazlıq bolsaq | sizqılmazlıq bolsağız | alaqılmazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso qıldıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be doing | menqıla bolurma | senqıla bolursa | olqıla bolur | bizqıla bolurbuz | sizqıla bolursuz | alaqıla bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be doing | menqılmay bolurma | senqılmay bolursa | olqılmay bolur | bizqılmay bolurbuz | sizqılmay bolursuz | alaqılmay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of doing | menqıla tura bolurma | senqıla tura bolursa | olqıla tura bolur | bizqıla tura bolurbuz | sizqıla tura bolursuz | alaqıla tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not doing | menqılmay tura bolurma | senqılmay tura bolursa | olqılmay tura bolur | bizqılmay tura bolurbuz | sizqılmay tura bolursuz | alaqılmay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have done | menqılğan bolurma | senqılğan bolursa | olqılğan bolur | bizqılğan bolurbuz | sizqılğan bolursuz | alaqılğan bolurla |
| Inference (must have)he must not have done | menqılmağan bolurma | senqılmağan bolursa | olqılmağan bolur | bizqılmağan bolurbuz | sizqılmağan bolursuz | alaqılmağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to do | menqıllıq bolurma | senqıllıq bolursa | olqıllıq bolur | bizqıllıq bolurbuz | sizqıllıq bolursuz | alaqıllıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to do | menqılmazlıq bolurma | senqılmazlıq bolursa | olqılmazlıq bolur | bizqılmazlıq bolurbuz | sizqılmazlıq bolursuz | alaqılmazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it do | menqılayım | senqıl! | olqılsın | bizqılayıq | sizqılığız! | alaqılsınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not do | menqılmayım | senqılma! | olqılmasın | bizqılmayıq | sizqılmağız! | alaqılmasınla |
| Commands & suggestionsshould he do? | menqılayımmı? | olqılsınmı? | bizqılayıqmı? | alaqılsınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not do? | menqılmayımmı? | olqılmasınmı? | bizqılmayıqmı? | alaqılmasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it do | senqılçı2 | olqılsınçı | sizqılçığız | alaqılsınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not do | senqılmaçı2 | olqılmasınçı | sizqılmaçığız | alaqılmasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you do | senqılğınqılğı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not do | senqılmağınqılmağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did | menqılğay edim qılğa edim | senqılğay eding qılğa eding | olqılğay edi qılğa edi | bizqılğay edik qılğa edik | sizqılğay edigiz qılğa edigiz | alaqılğay edile qılğa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not do | menqılmağay edim qılmağa edim | senqılmağay eding qılmağa eding | olqılmağay edi qılmağa edi | bizqılmağay edik qılmağa edik | sizqılmağay edigiz qılmağa edigiz | alaqılmağay edile qılmağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to do | menqılmağa qoyayımqılma qoyayım | senqılmağa qoy!qılma qoy! | olqılmağa qoysunqılma qoysun | bizqılmağa qoyayıqqılma qoyayıq | sizqılmağa qoyuğuz!qılma qoyuğuz! | alaqılmağa qoysunlaqılma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to do | menqılmağa qoymayımqılma qoymayım | senqılmağa qoyma!qılma qoyma! | olqılmağa qoymasınqılma qoymasın | bizqılmağa qoymayıqqılma qoymayıq | sizqılmağa qoymağız!qılma qoymağız! | alaqılmağa qoymasınlaqılma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to do? | menqılmağa qoyayımmı?qılma qoyayımmı? | olqılmağa qoysunmu?qılma qoysunmu? | bizqılmağa qoyayıqmı?qılma qoyayıqmı? | alaqılmağa qoysunlamı?qılma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to do? | menqılmağa qoymayımmı?qılma qoymayımmı? | olqılmağa qoymasınmı?qılma qoymasınmı? | bizqılmağa qoymayıqmı?qılma qoymayıqmı? | alaqılmağa qoymasınlamı?qılma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to do | menqılmağa qoyamaqılma qoyama | senqılmağa qoyasaqılma qoyasa | olqılmağa qoyadıqılma qoyadı | bizqılmağa qoyabızqılma qoyabız | sizqılmağa qoyasızqılma qoyasız | alaqılmağa qoyadılaqılma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to do | menqılmağa qoymaymaqılma qoymayma | senqılmağa qoymaysaqılma qoymaysa | olqılmağa qoymaydıqılma qoymaydı | bizqılmağa qoymaybızqılma qoymaybız | sizqılmağa qoymaysızqılma qoymaysız | alaqılmağa qoymaydılaqılma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to do? | menqılmağa qoyamıma?qılma qoyamıma? | senqılmağa qoyamısa?qılma qoyamısa? | olqılmağa qoyamıdı?qılma qoyamıdı? | bizqılmağa qoyamıbız?qılma qoyamıbız? | sizqılmağa qoyamısız?qılma qoyamısız? | alaqılmağa qoyamıdıla?qılma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to do? | menqılmağa qoymaymıma?qılma qoymaymıma? | senqılmağa qoymaymısa?qılma qoymaymısa? | olqılmağa qoymaymıdı?qılma qoymaymıdı? | bizqılmağa qoymaymıbız?qılma qoymaymıbız? | sizqılmağa qoymaymısız?qılma qoymaymısız? | alaqılmağa qoymaymıdıla?qılma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to do | menqılmağa qoydumqılma qoydum | senqılmağa qoydungqılma qoydung | olqılmağa qoyduqılma qoydu | bizqılmağa qoyduqqılma qoyduq | sizqılmağa qoyduğuzqılma qoyduğuz | alaqılmağa qoydulaqılma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to do | menqılmağa qoymadımqılma qoymadım | senqılmağa qoymadıngqılma qoymadıng | olqılmağa qoymadıqılma qoymadı | bizqılmağa qoymadıqqılma qoymadıq | sizqılmağa qoymadığızqılma qoymadığız | alaqılmağa qoymadılaqılma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to do? | menqılmağa qoydummu?qılma qoydummu? | senqılmağa qoydungmu?qılma qoydungmu? | olqılmağa qoydumu?qılma qoydumu? | bizqılmağa qoyduqmu?qılma qoyduqmu? | sizqılmağa qoyduğuzmu?qılma qoyduğuzmu? | alaqılmağa qoydulamı?qılma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to do? | menqılmağa qoymadımmı?qılma qoymadımmı? | senqılmağa qoymadıngmı?qılma qoymadıngmı? | olqılmağa qoymadımı?qılma qoymadımı? | bizqılmağa qoymadıqmı?qılma qoymadıqmı? | sizqılmağa qoymadığızmı?qılma qoymadığızmı? | alaqılmağa qoymadılamı?qılma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can do | menqılalama | senqılalasa | olqılaladı | bizqılalabız | sizqılalasız | alaqılaladıla |
| Ability — presenthe can't do | menqılalmayma | senqılalmaysa | olqılalmaydı | bizqılalmaybız | sizqılalmaysız | alaqılalmaydıla |
| Ability — presentcan he do? | menqılalamıma? qılalamamı? | senqılalamısa? | olqılalamıdı? | bizqılalamıbız? qılalabızmı? | sizqılalamısız? | alaqılalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he do? | menqılalmaymıma? qılalmaymamı? | senqılalmaymısa? | olqılalmaymıdı? | bizqılalmaymıbız? qılalmaybızmı? | sizqılalmaymısız? | alaqılalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can do | menqılalsam | senqılalsang | olqılalsa | bizqılalsaq | sizqılalsağız | alaqılalsala |
| Ability — if I can…if he can't do | menqılalmasam | senqılalmasang | olqılalmasa | bizqılalmasaq | sizqılalmasağız | alaqılalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to do | menqılaldım | senqılaldıng | olqılaldı | bizqılaldıq | sizqılaldığız | alaqılaldıla |
| Ability — simple pasthe could not do | menqılalmadım | senqılalmadıng | olqılalmadı | bizqılalmadıq | sizqılalmadığız | alaqılalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to do? | menqılaldımmı? | senqılaldıngmı? | olqılaldımı? | bizqılaldıqmı? | sizqılaldığızmı? | alaqılaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he do? | menqılalmadımmı? | senqılalmadıngmı? | olqılalmadımı? | bizqılalmadıqmı? | sizqılalmadığızmı? | alaqılalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to do | menqılalğanma | senqılalğansa | olqılalğandı | bizqılalğanbız | sizqılalğansız | alaqılalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to do | menqılalmağanma | senqılalmağansa | olqılalmağandı | bizqılalmağanbız | sizqılalmağansız | alaqılalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to do? | menqılalğanmıma? qılalğanmamı? | senqılalğanmısa? | olqılalğanmıdı? | bizqılalğanmıbız? qılalğanbızmı? | sizqılalğanmısız? | alaqılalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to do? | menqılalmağanmıma? qılalmağanmamı? | senqılalmağanmısa? | olqılalmağanmıdı? | bizqılalmağanmıbız? qılalmağanbızmı? | sizqılalmağanmısız? | alaqılalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to do | menqılalğan edimqılalğanem | senqılalğan edingqılalğaneng | olqılalğan ediqılalğaned | bizqılalğan edikqılalğanek | sizqılalğan edigizqılalğanegiz | alaqılalğan edileqılalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to do | menqılalmağan edimqılalmağanem | senqılalmağan edingqılalmağaneng | olqılalmağan ediqılalmağaned | bizqılalmağan edikqılalmağanek | sizqılalmağan edigizqılalmağanegiz | alaqılalmağan edileqılalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could do | menqılala edimqılalaem | senqılala edingqılalaeng | olqılala ediqılalaed | bizqılala edikqılalaek | sizqılala edigizqılalaegiz | alaqılala edileqılalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not do | menqılalmay edimqılalmayem | senqılalmay edingqılalmayeng | olqılalmay ediqılalmayed | bizqılalmay edikqılalmayek | sizqılalmay edigizqılalmayegiz | alaqılalmay edileqılalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to do | menqılalırma | senqılalırsa | olqılalır | bizqılalırbız | sizqılalırsız | alaqılalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to do | menqılalmazma | senqılalmazsa | olqılalmaz | bizqılalmazbız | sizqılalmazsız | alaqılalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to do? | menqılalırmıma? qılalırmamı? | senqılalırmısa? | olqılalırmı? | bizqılalırmıbız? qılalırbızmı? | sizqılalırmısız? | alaqılalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to do? | menqılalmazmıma? qılalmazmamı? | senqılalmazmısa? | olqılalmazmı? | bizqılalmazmıbız? qılalmazbızmı? | sizqılalmazmısız? | alaqılalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to do | menqılallıqma | senqılallıqsa | olqılallıqdı | bizqılallıqbız | sizqılallıqsız | alaqılallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to do | menqılallıq tülme | senqılallıq tülse | olqılallıq tüldü | bizqılallıq tülbüz | sizqılallıq tülsüz | alaqılallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to do? | menqılallıqmıma? qılallıqmamı? | senqılallıqmısa? | olqılallıqmıdı? | bizqılallıqmıbız? qılallıqbızmı? | sizqılallıqmısız? | alaqılallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to do? | menqılallıq tülmüme? | senqılallıq tülmüse? | olqılallıq tülmüdü? | bizqılallıq tülmübüz? | sizqılallıq tülmüsüz? | alaqılallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to do | menqılalır edimqılalır em | senqılalır edingqılalır eng | olqılalır ediqılalır ed | bizqılalır edikqılalır ek | sizqılalır edigizqılalır egiz | alaqılalır edileqılalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to do | menqılalmaz edimqılalmaz em | senqılalmaz edingqılalmaz eng | olqılalmaz ediqılalmaz ed | bizqılalmaz edikqılalmaz ek | sizqılalmaz edigizqılalmaz egiz | alaqılalmaz edileqılalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to do | senqılalğınqılalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to do | senqılalmağınqılalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be doing | menqıla bolmazma | senqıla bolmazsa | olqıla bolmaz | bizqıla bolmazbız | sizqıla bolmazsız | alaqıla bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be doing (emphatic) | menqılmay bolmazma | senqılmay bolmazsa | olqılmay bolmaz | bizqılmay bolmazbız | sizqılmay bolmazsız | alaqılmay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of doing | menqıla tura bolmazma | senqıla tura bolmazsa | olqıla tura bolmaz | bizqıla tura bolmazbız | sizqıla tura bolmazsız | alaqıla tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not doing (emphatic) | menqılmay tura bolmazma | senqılmay tura bolmazsa | olqılmay tura bolmaz | bizqılmay tura bolmazbız | sizqılmay tura bolmazsız | alaqılmay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not doing | menqılmay turama | senqılmay turasa | olqılmay turadı | bizqılmay turabız | sizqılmay turasız | alaqılmay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not doing | menqılmay turmayma | senqılmay turmaysa | olqılmay turmaydı | bizqılmay turmaybız | sizqılmay turmaysız | alaqılmay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not doing? | menqılmay turmaymıma | senqılmay turmaymısa | olqılmay turmaymıdı | bizqılmay turmaymıbız | sizqılmay turmaymısız | alaqılmay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have done | menqılğan bolmazma | senqılğan bolmazsa | olqılğan bolmaz | bizqılğan bolmazbız | sizqılğan bolmazsız | alaqılğan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have done (emphatic) | menqılmağan bolmazma | senqılmağan bolmazsa | olqılmağan bolmaz | bizqılmağan bolmazbız | sizqılmağan bolmazsız | alaqılmağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had done | menqılğan bolmasam | senqılğan bolmasang | olqılğan bolmasa | bizqılğan bolmasaq | sizqılğan bolmasağız | alaqılğan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't done | menqılmağan bolmasam | senqılmağan bolmasang | olqılmağan bolmasa | bizqılmağan bolmasaq | sizqılmağan bolmasağız | alaqılmağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to do | menqıllıq bolmazma | senqıllıq bolmazsa | olqıllıq bolmaz | bizqıllıq bolmazbız | sizqıllıq bolmazsız | alaqıllıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to do (emphatic) | menqılmazlıq bolmazma | senqılmazlıq bolmazsa | olqılmazlıq bolmaz | bizqılmazlıq bolmazbız | sizqılmazlıq bolmazsız | alaqılmazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to do | menqıllıq bolmasam | senqıllıq bolmasang | olqıllıq bolmasa | bizqıllıq bolmasaq | sizqıllıq bolmasağız | alaqıllıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to do | menqılmazlıq bolmasam | senqılmazlıq bolmasang | olqılmazlıq bolmasa | bizqılmazlıq bolmasaq | sizqılmazlıq bolmasağız | alaqılmazlıq bolmasala |