çaqdırırğa

/tʃaqdɯrɯrʁa/

1. (v.) to strike a spark, to strike fire from a flint

ot çaqdırırğa — to strike fire
çaqmaq bla ot çaqdırırğa — to strike fire with a flint
jiltin çaqdırırğa — to strike a spark

2. (v.) to crack (a whip)

sıbırthını çaqdırırğa — to crack the whip
qamiçini çaqdırırğa — to crack the horsewhip
sıbırthını çaqdırıb iydi — he cracked the whip

3. (v.) to bring out a rash (of a medicine)

darman üsün çaqdırdı — the medicine brought out a rash on him
bu darman çaqdıradı — this medicine brings out a rash
sabiyni üsün çaqdırırğa — to bring out a rash on the child

4. (v.) to make something ferment

ayrannı çaqdırırğa — to let the ayran ferment
sütnü çaqdırırğa — to set the milk to ferment
hamırnı çaqdırırğa — to let the dough rise

5. (v.) to fluff wool with a bow

jünnü çaqdırırğa — to fluff the wool with a bow
jünnü igi çaqdırırğa — to fluff the wool well
jün çaqdırıb boşadı — he finished fluffing the wool

6. (v.) To make a clicking or gnashing display with the teeth, typically in anger or threat.

Conjugation

Common forms

çaqdıradıhe is striking a spark
çaqdırdıhe struck a spark
çaqdırğandıhe has struck a spark
çaqdırırhe will strike a spark
çaqdırlıqdıhe is going to strike a spark
çaqdıra edihe was striking a spark
çaqdırsaif he strikes a spark
çaqdır!strike a spark!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of çaqdırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is striking a spark	mençaqdırama	sençaqdırasa	olçaqdıradı	bizçaqdırabız	sizçaqdırasız	alaçaqdıradıla
Present (simple & continuous)he is not striking a spark	mençaqdırmayma	sençaqdırmaysa	olçaqdırmaydı	bizçaqdırmaybız	sizçaqdırmaysız	alaçaqdırmaydıla
Present (simple & continuous)is he striking a spark?	mençaqdıramıma? çaqdıramamı?	sençaqdıramısa?	olçaqdıramıdı?	bizçaqdıramıbız? çaqdırabızmı?	sizçaqdıramısız?	alaçaqdıramıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he striking a spark?	mençaqdırmaymıma? çaqdırmaymamı?	sençaqdırmaymısa?	olçaqdırmaymıdı?	bizçaqdırmaymıbız? çaqdırmaybızmı?	sizçaqdırmaymısız?	alaçaqdırmaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he usually strikes a spark	mençaqdırıwçanma	sençaqdırıwçansa	olçaqdırıwçandı	bizçaqdırıwçanbız	sizçaqdırıwçansız	alaçaqdırıwçandıla
Habitual (usually, tends to)he doesn't usually strike a spark	mençaqdırıwçan tülme	sençaqdırıwçan tülse	olçaqdırıwçan tüldü	bizçaqdırıwçan tülbüz	sizçaqdırıwçan tülsüz	alaçaqdırıwçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)does he usually strike a spark?	mençaqdırıwçanmıma? çaqdırıwçanmamı?	sençaqdırıwçanmısa?	olçaqdırıwçanmıdı?	bizçaqdırıwçanmıbız? çaqdırıwçanbızmı?	sizçaqdırıwçanmısız?	alaçaqdırıwçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)doesn't he usually strike a spark?	mençaqdırıwçan tülmüme?	sençaqdırıwçan tülmüse?	olçaqdırıwçan tülmüdü?	bizçaqdırıwçan tülmübüz?	sizçaqdırıwçan tülmüsüz?	alaçaqdırıwçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has struck a spark and remains so			olçaqdırıbdı			alaçaqdırıbdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he struck a spark?			olçaqdırıbmıdı?			alaçaqdırıbmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of striking a spark	mençaqdıra turama	sençaqdıra turasa	olçaqdıra turadı	bizçaqdıra turabız	sizçaqdıra turasız	alaçaqdıra turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of striking a spark	mençaqdıra turmayma	sençaqdıra turmaysa	olçaqdıra turmaydı	bizçaqdıra turmaybız	sizçaqdıra turmaysız	alaçaqdıra turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of striking a spark?	mençaqdıra turamıma? çaqdıra turamamı?	sençaqdıra turamısa?	olçaqdıra turamıdı?	bizçaqdıra turamıbız? çaqdıra turabızmı?	sizçaqdıra turamısız?	alaçaqdıra turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of striking a spark?	mençaqdıra turmaymıma? çaqdıra turmaymamı?	sençaqdıra turmaymısa?	olçaqdıra turmaymıdı?	bizçaqdıra turmaymıbız? çaqdıra turmaybızmı?	sizçaqdıra turmaymısız?	alaçaqdıra turmaymıdıla?
Simple past (definite)he struck a spark	mençaqdırdım	sençaqdırdıng	olçaqdırdı	bizçaqdırdıq	sizçaqdırdığız	alaçaqdırdıla
Simple past (definite)he didn't strike a spark	mençaqdırmadım	sençaqdırmadıng	olçaqdırmadı	bizçaqdırmadıq	sizçaqdırmadığız	alaçaqdırmadıla
Simple past (definite)did he strike a spark?	mençaqdırdımmı?	sençaqdırdıngmı?	olçaqdırdımı?	bizçaqdırdıqmı?	sizçaqdırdığızmı?	alaçaqdırdılamı?
Simple past (definite)didn't he strike a spark?	mençaqdırmadımmı?	sençaqdırmadıngmı?	olçaqdırmadımı?	bizçaqdırmadıqmı?	sizçaqdırmadığızmı?	alaçaqdırmadılamı?
Perfect (past indefinite)he has struck a spark	mençaqdırğanma	sençaqdırğansa	olçaqdırğandı	bizçaqdırğanbız	sizçaqdırğansız	alaçaqdırğandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't struck a spark	mençaqdırmağanma	sençaqdırmağansa	olçaqdırmağandı	bizçaqdırmağanbız	sizçaqdırmağansız	alaçaqdırmağandıla
Perfect (past indefinite)has he struck a spark?	mençaqdırğanmıma? çaqdırğanmamı?	sençaqdırğanmısa?	olçaqdırğanmıdı?	bizçaqdırğanmıbız? çaqdırğanbızmı?	sizçaqdırğanmısız?	alaçaqdırğanmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he struck a spark?	mençaqdırmağanmıma? çaqdırmağanmamı?	sençaqdırmağanmısa?	olçaqdırmağanmıdı?	bizçaqdırmağanmıbız? çaqdırmağanbızmı?	sizçaqdırmağanmısız?	alaçaqdırmağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will strike a spark	mençaqdırırma	sençaqdırırsa	olçaqdırır	bizçaqdırırbız	sizçaqdırırsız	alaçaqdırırla
Indefinite future (future I)he won't strike a spark	mençaqdırmazma	sençaqdırmazsa	olçaqdırmaz	bizçaqdırmazbız	sizçaqdırmazsız	alaçaqdırmazla
Indefinite future (future I)will he strike a spark?	mençaqdırırmıma? çaqdırırmamı?	sençaqdırırmısa?	olçaqdırırmı?	bizçaqdırırmıbız? çaqdırırbızmı?	sizçaqdırırmısız?	alaçaqdırırmıla?
Indefinite future (future I)won't he strike a spark?	mençaqdırmazmıma? çaqdırmazmamı?	sençaqdırmazmısa?	olçaqdırmazmı?	bizçaqdırmazmıbız? çaqdırmazbızmı?	sizçaqdırmazmısız?	alaçaqdırmazmıla?
Definite future (future II)he is going to strike a spark	mençaqdırlıqma¹	sençaqdırlıqsa¹	olçaqdırlıqdı¹	bizçaqdırlıqbız¹	sizçaqdırlıqsız¹	alaçaqdırlıqdıla¹
Definite future (future II)he is not going to strike a spark	mençaqdırlıq tülme¹	sençaqdırlıq tülse¹	olçaqdırlıq tüldü¹	bizçaqdırlıq tülbüz¹	sizçaqdırlıq tülsüz¹	alaçaqdırlıq tüldüle¹
Definite future (future II)is he going to strike a spark?	mençaqdırlıqmıma?¹ çaqdırlıqmamı?	sençaqdırlıqmısa?¹	olçaqdırlıqmıdı?¹	bizçaqdırlıqmıbız?¹ çaqdırlıqbızmı?	sizçaqdırlıqmısız?¹	alaçaqdırlıqmıdıla?¹
Definite future (future II)isn't he going to strike a spark?	mençaqdırlıq tülmüme?¹	sençaqdırlıq tülmüse?¹	olçaqdırlıq tülmüdü?¹	bizçaqdırlıq tülmübüz?¹	sizçaqdırlıq tülmüsüz?¹	alaçaqdırlıq tülmüdüle?¹

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Definite future (future II)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so çaqdırrıqdı

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of çaqdırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had struck a spark	mençaqdırğan edimçaqdırğanem	sençaqdırğan edingçaqdırğaneng	olçaqdırğan ediçaqdırğaned	bizçaqdırğan edikçaqdırğanek	sizçaqdırğan edigizçaqdırğanegiz	alaçaqdırğan edileçaqdırğanelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't struck a spark	mençaqdırmağan edimçaqdırmağanem	sençaqdırmağan edingçaqdırmağaneng	olçaqdırmağan ediçaqdırmağaned	bizçaqdırmağan edikçaqdırmağanek	sizçaqdırmağan edigizçaqdırmağanegiz	alaçaqdırmağan edileçaqdırmağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was striking a spark	mençaqdıra edimçaqdıraem	sençaqdıra edingçaqdıraeng	olçaqdıra ediçaqdıraed	bizçaqdıra edikçaqdıraek	sizçaqdıra edigizçaqdıraegiz	alaçaqdıra edileçaqdıraelle
Past continuous (imperfect)he wasn't striking a spark	mençaqdırmay edimçaqdırmayem	sençaqdırmay edingçaqdırmayeng	olçaqdırmay ediçaqdırmayed	bizçaqdırmay edikçaqdırmayek	sizçaqdırmay edigizçaqdırmayegiz	alaçaqdırmay edileçaqdırmayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to strike a spark	mençaqdırıwçan edimçaqdırıwçanem	sençaqdırıwçan edingçaqdırıwçaneng	olçaqdırıwçan ediçaqdırıwçaned	bizçaqdırıwçan edikçaqdırıwçanek	sizçaqdırıwçan edigizçaqdırıwçanegiz	alaçaqdırıwçan edileçaqdırıwçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to strike a spark	mençaqdırıwçan tül edimçaqdırıwçan tül em	sençaqdırıwçan tül edingçaqdırıwçan tül eng	olçaqdırıwçan tül ediçaqdırıwçan tül ed	bizçaqdırıwçan tül edikçaqdırıwçan tül ek	sizçaqdırıwçan tül edigizçaqdırıwçan tül egiz	alaçaqdırıwçan tül edileçaqdırıwçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had struck a spark and remained so			olçaqdırıb edi			alaçaqdırıb edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't struck a spark			olçaqdırıb tül edi			alaçaqdırıb tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of striking a spark	mençaqdıra tura edimçaqdıra turaem	sençaqdıra tura edingçaqdıra turaeng	olçaqdıra tura ediçaqdıra turaed	bizçaqdıra tura edikçaqdıra turaek	sizçaqdıra tura edigizçaqdıra turaegiz	alaçaqdıra tura edileçaqdıra turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of striking a spark	mençaqdıra turmay edimçaqdıra turmayem	sençaqdıra turmay edingçaqdıra turmayeng	olçaqdıra turmay ediçaqdıra turmayed	bizçaqdıra turmay edikçaqdıra turmayek	sizçaqdıra turmay edigizçaqdıra turmayegiz	alaçaqdıra turmay edileçaqdıra turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would strike a spark	mençaqdırır edimçaqdırır em	sençaqdırır edingçaqdırır eng	olçaqdırır ediçaqdırır ed	bizçaqdırır edikçaqdırır ek	sizçaqdırır edigizçaqdırır egiz	alaçaqdırır edileçaqdırır elle
Conditional result (would)he wouldn't strike a spark	mençaqdırmaz edimçaqdırmaz em	sençaqdırmaz edingçaqdırmaz eng	olçaqdırmaz ediçaqdırmaz ed	bizçaqdırmaz edikçaqdırmaz ek	sizçaqdırmaz edigizçaqdırmaz egiz	alaçaqdırmaz edileçaqdırmaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have struck a spark	mençaqdırlıq edim²çaqdırlıq em	sençaqdırlıq eding²çaqdırlıq eng	olçaqdırlıq edi²çaqdırlıq ed	bizçaqdırlıq edik²çaqdırlıq ek	sizçaqdırlıq edigiz²çaqdırlıq egiz	alaçaqdırlıq edile²çaqdırlıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have struck a spark	mençaqdırlıq tül edim²çaqdırlıq tül em	sençaqdırlıq tül eding²çaqdırlıq tül eng	olçaqdırlıq tül edi²çaqdırlıq tül ed	bizçaqdırlıq tül edik²çaqdırlıq tül ek	sizçaqdırlıq tül edigiz²çaqdırlıq tül egiz	alaçaqdırlıq tül edile²çaqdırlıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Past conditional result (would have)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so çaqdırrıq edi

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of çaqdırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he strikes a spark	mençaqdırsam	sençaqdırsang	olçaqdırsa	bizçaqdırsaq	sizçaqdırsağız	alaçaqdırsala
Conditionalif he doesn't strike a spark	mençaqdırmasam	sençaqdırmasang	olçaqdırmasa	bizçaqdırmasaq	sizçaqdırmasağız	alaçaqdırmasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is striking a spark	mençaqdıra esem	sençaqdıra eseng	olçaqdıra ese	bizçaqdıra esek	sizçaqdıra esegiz	alaçaqdıra esele
Conditional, present realif he is not striking a spark	mençaqdırmay esem	sençaqdırmay eseng	olçaqdırmay ese	bizçaqdırmay esek	sizçaqdırmay esegiz	alaçaqdırmay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he struck a spark	mençaqdırsam ediçaqdırsam ed	sençaqdırsang ediçaqdırsang ed	olçaqdırsa ediçaqdırsaed	bizçaqdırsaq ediçaqdırsaq ed	sizçaqdırsağız ediçaqdırsağız ed	alaçaqdırsala ediçaqdırsalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't strike a spark	mençaqdırmasam ediçaqdırmasam ed	sençaqdırmasang ediçaqdırmasang ed	olçaqdırmasa ediçaqdırmasaed	bizçaqdırmasaq ediçaqdırmasaq ed	sizçaqdırmasağız ediçaqdırmasağız ed	alaçaqdırmasala ediçaqdırmasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past³if he struck a spark	mençaqdırdım esem	sençaqdırdıng eseng	olçaqdırdı ese	bizçaqdırdıq esek	sizçaqdırdığız esegiz	alaçaqdırdıla esele
Conditional, definite past³if he didn't strike a spark	mençaqdırmadım esem	sençaqdırmadıng eseng	olçaqdırmadı ese	bizçaqdırmadıq esek	sizçaqdırmadığız esegiz	alaçaqdırmadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he did strike a spark (indeed)	mençaqdırğan esem	sençaqdırğan eseng	olçaqdırğan ese	bizçaqdırğan esek	sizçaqdırğan esegiz	alaçaqdırğan esele
Conditional, past realif he didn't strike a spark (indeed)	mençaqdırmağan esem	sençaqdırmağan eseng	olçaqdırmağan ese	bizçaqdırmağan esek	sizçaqdırmağan esegiz	alaçaqdırmağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had struck a spark	mençaqdırğan bolsam	sençaqdırğan bolsang	olçaqdırğan bolsa	bizçaqdırğan bolsaq	sizçaqdırğan bolsağız	alaçaqdırğan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't struck a spark	mençaqdırmağan bolsam	sençaqdırmağan bolsang	olçaqdırmağan bolsa	bizçaqdırmağan bolsaq	sizçaqdırmağan bolsağız	alaçaqdırmağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had struck a spark	mençaqdırğan bolsam ediçaqdırğan bolsam ed	sençaqdırğan bolsang ediçaqdırğan bolsang ed	olçaqdırğan bolsa ediçaqdırğan bolsaed	bizçaqdırğan bolsaq ediçaqdırğan bolsaq ed	sizçaqdırğan bolsağız ediçaqdırğan bolsağız ed	alaçaqdırğan bolsala ediçaqdırğan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't struck a spark	mençaqdırmağan bolsam ediçaqdırmağan bolsam ed	sençaqdırmağan bolsang ediçaqdırmağan bolsang ed	olçaqdırmağan bolsa ediçaqdırmağan bolsaed	bizçaqdırmağan bolsaq ediçaqdırmağan bolsaq ed	sizçaqdırmağan bolsağız ediçaqdırmağan bolsağız ed	alaçaqdırmağan bolsala ediçaqdırmağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will strike a spark	mençaqdırır esem	sençaqdırır eseng	olçaqdırır ese	bizçaqdırır esek	sizçaqdırır esegiz	alaçaqdırır esele
Conditional, aoristif he won't strike a spark	mençaqdırmaz esem	sençaqdırmaz eseng	olçaqdırmaz ese	bizçaqdırmaz esek	sizçaqdırmaz esegiz	alaçaqdırmaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to strike a spark	mençaqdırlıq esem⁴	sençaqdırlıq eseng⁴	olçaqdırlıq ese⁴	bizçaqdırlıq esek⁴	sizçaqdırlıq esegiz⁴	alaçaqdırlıq esele⁴
Conditional, futureif he is not going to strike a spark	mençaqdırlıq tül esem⁴	sençaqdırlıq tül eseng⁴	olçaqdırlıq tül ese⁴	bizçaqdırlıq tül esek⁴	sizçaqdırlıq tül esegiz⁴	alaçaqdırlıq tül esele⁴
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to strike a spark	mençaqdırlıq bolsam⁵	sençaqdırlıq bolsang⁵	olçaqdırlıq bolsa⁵	bizçaqdırlıq bolsaq⁵	sizçaqdırlıq bolsağız⁵	alaçaqdırlıq bolsala⁵
Conditional, counterfactual futureif he were not going to strike a spark	mençaqdırmazlıq bolsam	sençaqdırmazlıq bolsang	olçaqdırmazlıq bolsa	bizçaqdırmazlıq bolsaq	sizçaqdırmazlıq bolsağız	alaçaqdırmazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso çaqdırdıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Conditional, futurespoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so çaqdırrıq ese
Conditional, counterfactual futurespoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so çaqdırrıq bolsa

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of çaqdırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be striking a spark	mençaqdıra bolurma	sençaqdıra bolursa	olçaqdıra bolur	bizçaqdıra bolurbuz	sizçaqdıra bolursuz	alaçaqdıra bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be striking a spark	mençaqdırmay bolurma	sençaqdırmay bolursa	olçaqdırmay bolur	bizçaqdırmay bolurbuz	sizçaqdırmay bolursuz	alaçaqdırmay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of striking a spark	mençaqdıra tura bolurma	sençaqdıra tura bolursa	olçaqdıra tura bolur	bizçaqdıra tura bolurbuz	sizçaqdıra tura bolursuz	alaçaqdıra tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not striking a spark	mençaqdırmay tura bolurma	sençaqdırmay tura bolursa	olçaqdırmay tura bolur	bizçaqdırmay tura bolurbuz	sizçaqdırmay tura bolursuz	alaçaqdırmay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have struck a spark	mençaqdırğan bolurma	sençaqdırğan bolursa	olçaqdırğan bolur	bizçaqdırğan bolurbuz	sizçaqdırğan bolursuz	alaçaqdırğan bolurla
Inference (must have)he must not have struck a spark	mençaqdırmağan bolurma	sençaqdırmağan bolursa	olçaqdırmağan bolur	bizçaqdırmağan bolurbuz	sizçaqdırmağan bolursuz	alaçaqdırmağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to strike a spark	mençaqdırlıq bolurma⁶	sençaqdırlıq bolursa⁶	olçaqdırlıq bolur⁶	bizçaqdırlıq bolurbuz⁶	sizçaqdırlıq bolursuz⁶	alaçaqdırlıq bolurla⁶
Inference, future (must be going to)he must not be going to strike a spark	mençaqdırmazlıq bolurma	sençaqdırmazlıq bolursa	olçaqdırmazlıq bolur	bizçaqdırmazlıq bolurbuz	sizçaqdırmazlıq bolursuz	alaçaqdırmazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Inference, future (must be going to)spoken: -lıq/-lik → -rıq/-rik after r, so çaqdırrıq bolur

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of çaqdırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it strike a spark	mençaqdırayım	sençaqdır!	olçaqdırsın	bizçaqdırayıq	sizçaqdırığız!	alaçaqdırsınla
Commands & suggestionslet him/her/it not strike a spark	mençaqdırmayım	sençaqdırma!	olçaqdırmasın	bizçaqdırmayıq	sizçaqdırmağız!	alaçaqdırmasınla
Commands & suggestionsshould he strike a spark?	mençaqdırayımmı?		olçaqdırsınmı?	bizçaqdırayıqmı?		alaçaqdırsınlamı?
Commands & suggestionsshould he not strike a spark?	mençaqdırmayımmı?		olçaqdırmasınmı?	bizçaqdırmayıqmı?		alaçaqdırmasınlamı?
Requestsdo let him/her/it strike a spark		sençaqdırçı⁷	olçaqdırsınçı		sizçaqdırçığız	alaçaqdırsınlaçı
Requestsdo let him/her/it not strike a spark		sençaqdırmaçı⁷	olçaqdırmasınçı		sizçaqdırmaçığız	alaçaqdırmasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you strike a spark		sençaqdırğınçaqdırğı
Blessings & curses — may you…may you not strike a spark		sençaqdırmağınçaqdırmağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he struck a spark	mençaqdırğay edim çaqdırğa edim	sençaqdırğay eding çaqdırğa eding	olçaqdırğay edi çaqdırğa edi	bizçaqdırğay edik çaqdırğa edik	sizçaqdırğay edigiz çaqdırğa edigiz	alaçaqdırğay edile çaqdırğa edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he did not strike a spark	mençaqdırmağay edim çaqdırmağa edim	sençaqdırmağay eding çaqdırmağa eding	olçaqdırmağay edi çaqdırmağa edi	bizçaqdırmağay edik çaqdırmağa edik	sizçaqdırmağay edigiz çaqdırmağa edigiz	alaçaqdırmağay edile çaqdırmağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to strike a spark	mençaqdırmağa qoyayımçaqdırma qoyayım	sençaqdırmağa qoy!çaqdırma qoy!	olçaqdırmağa qoysunçaqdırma qoysun	bizçaqdırmağa qoyayıqçaqdırma qoyayıq	sizçaqdırmağa qoyuğuz!çaqdırma qoyuğuz!	alaçaqdırmağa qoysunlaçaqdırma qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to strike a spark	mençaqdırmağa qoymayımçaqdırma qoymayım	sençaqdırmağa qoyma!çaqdırma qoyma!	olçaqdırmağa qoymasınçaqdırma qoymasın	bizçaqdırmağa qoymayıqçaqdırma qoymayıq	sizçaqdırmağa qoymağız!çaqdırma qoymağız!	alaçaqdırmağa qoymasınlaçaqdırma qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to strike a spark?	mençaqdırmağa qoyayımmı?çaqdırma qoyayımmı?		olçaqdırmağa qoysunmu?çaqdırma qoysunmu?	bizçaqdırmağa qoyayıqmı?çaqdırma qoyayıqmı?		alaçaqdırmağa qoysunlamı?çaqdırma qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to strike a spark?	mençaqdırmağa qoymayımmı?çaqdırma qoymayımmı?		olçaqdırmağa qoymasınmı?çaqdırma qoymasınmı?	bizçaqdırmağa qoymayıqmı?çaqdırma qoymayıqmı?		alaçaqdırmağa qoymasınlamı?çaqdırma qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to strike a spark	mençaqdırmağa qoyamaçaqdırma qoyama	sençaqdırmağa qoyasaçaqdırma qoyasa	olçaqdırmağa qoyadıçaqdırma qoyadı	bizçaqdırmağa qoyabızçaqdırma qoyabız	sizçaqdırmağa qoyasızçaqdırma qoyasız	alaçaqdırmağa qoyadılaçaqdırma qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to strike a spark	mençaqdırmağa qoymaymaçaqdırma qoymayma	sençaqdırmağa qoymaysaçaqdırma qoymaysa	olçaqdırmağa qoymaydıçaqdırma qoymaydı	bizçaqdırmağa qoymaybızçaqdırma qoymaybız	sizçaqdırmağa qoymaysızçaqdırma qoymaysız	alaçaqdırmağa qoymaydılaçaqdırma qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to strike a spark?	mençaqdırmağa qoyamıma?çaqdırma qoyamıma?	sençaqdırmağa qoyamısa?çaqdırma qoyamısa?	olçaqdırmağa qoyamıdı?çaqdırma qoyamıdı?	bizçaqdırmağa qoyamıbız?çaqdırma qoyamıbız?	sizçaqdırmağa qoyamısız?çaqdırma qoyamısız?	alaçaqdırmağa qoyamıdıla?çaqdırma qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to strike a spark?	mençaqdırmağa qoymaymıma?çaqdırma qoymaymıma?	sençaqdırmağa qoymaymısa?çaqdırma qoymaymısa?	olçaqdırmağa qoymaymıdı?çaqdırma qoymaymıdı?	bizçaqdırmağa qoymaymıbız?çaqdırma qoymaymıbız?	sizçaqdırmağa qoymaymısız?çaqdırma qoymaymısız?	alaçaqdırmağa qoymaymıdıla?çaqdırma qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to strike a spark	mençaqdırmağa qoydumçaqdırma qoydum	sençaqdırmağa qoydungçaqdırma qoydung	olçaqdırmağa qoyduçaqdırma qoydu	bizçaqdırmağa qoyduqçaqdırma qoyduq	sizçaqdırmağa qoyduğuzçaqdırma qoyduğuz	alaçaqdırmağa qoydulaçaqdırma qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to strike a spark	mençaqdırmağa qoymadımçaqdırma qoymadım	sençaqdırmağa qoymadıngçaqdırma qoymadıng	olçaqdırmağa qoymadıçaqdırma qoymadı	bizçaqdırmağa qoymadıqçaqdırma qoymadıq	sizçaqdırmağa qoymadığızçaqdırma qoymadığız	alaçaqdırmağa qoymadılaçaqdırma qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to strike a spark?	mençaqdırmağa qoydummu?çaqdırma qoydummu?	sençaqdırmağa qoydungmu?çaqdırma qoydungmu?	olçaqdırmağa qoydumu?çaqdırma qoydumu?	bizçaqdırmağa qoyduqmu?çaqdırma qoyduqmu?	sizçaqdırmağa qoyduğuzmu?çaqdırma qoyduğuzmu?	alaçaqdırmağa qoydulamı?çaqdırma qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to strike a spark?	mençaqdırmağa qoymadımmı?çaqdırma qoymadımmı?	sençaqdırmağa qoymadıngmı?çaqdırma qoymadıngmı?	olçaqdırmağa qoymadımı?çaqdırma qoymadımı?	bizçaqdırmağa qoymadıqmı?çaqdırma qoymadıqmı?	sizçaqdırmağa qoymadığızmı?çaqdırma qoymadığızmı?	alaçaqdırmağa qoymadılamı?çaqdırma qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of çaqdırırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can strike a spark	mençaqdıralama	sençaqdıralasa	olçaqdıraladı	bizçaqdıralabız	sizçaqdıralasız	alaçaqdıraladıla
Ability — presenthe can't strike a spark	mençaqdıralmayma	sençaqdıralmaysa	olçaqdıralmaydı	bizçaqdıralmaybız	sizçaqdıralmaysız	alaçaqdıralmaydıla
Ability — presentcan he strike a spark?	mençaqdıralamıma? çaqdıralamamı?	sençaqdıralamısa?	olçaqdıralamıdı?	bizçaqdıralamıbız? çaqdıralabızmı?	sizçaqdıralamısız?	alaçaqdıralamıdıla?
Ability — presentcan't he strike a spark?	mençaqdıralmaymıma? çaqdıralmaymamı?	sençaqdıralmaymısa?	olçaqdıralmaymıdı?	bizçaqdıralmaymıbız? çaqdıralmaybızmı?	sizçaqdıralmaymısız?	alaçaqdıralmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can strike a spark	mençaqdıralsam	sençaqdıralsang	olçaqdıralsa	bizçaqdıralsaq	sizçaqdıralsağız	alaçaqdıralsala
Ability — if I can…if he can't strike a spark	mençaqdıralmasam	sençaqdıralmasang	olçaqdıralmasa	bizçaqdıralmasaq	sizçaqdıralmasağız	alaçaqdıralmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to strike a spark	mençaqdıraldım	sençaqdıraldıng	olçaqdıraldı	bizçaqdıraldıq	sizçaqdıraldığız	alaçaqdıraldıla
Ability — simple pasthe could not strike a spark	mençaqdıralmadım	sençaqdıralmadıng	olçaqdıralmadı	bizçaqdıralmadıq	sizçaqdıralmadığız	alaçaqdıralmadıla
Ability — simple pastwas he able to strike a spark?	mençaqdıraldımmı?	sençaqdıraldıngmı?	olçaqdıraldımı?	bizçaqdıraldıqmı?	sizçaqdıraldığızmı?	alaçaqdıraldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he strike a spark?	mençaqdıralmadımmı?	sençaqdıralmadıngmı?	olçaqdıralmadımı?	bizçaqdıralmadıqmı?	sizçaqdıralmadığızmı?	alaçaqdıralmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to strike a spark	mençaqdıralğanma	sençaqdıralğansa	olçaqdıralğandı	bizçaqdıralğanbız	sizçaqdıralğansız	alaçaqdıralğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to strike a spark	mençaqdıralmağanma	sençaqdıralmağansa	olçaqdıralmağandı	bizçaqdıralmağanbız	sizçaqdıralmağansız	alaçaqdıralmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to strike a spark?	mençaqdıralğanmıma? çaqdıralğanmamı?	sençaqdıralğanmısa?	olçaqdıralğanmıdı?	bizçaqdıralğanmıbız? çaqdıralğanbızmı?	sizçaqdıralğanmısız?	alaçaqdıralğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to strike a spark?	mençaqdıralmağanmıma? çaqdıralmağanmamı?	sençaqdıralmağanmısa?	olçaqdıralmağanmıdı?	bizçaqdıralmağanmıbız? çaqdıralmağanbızmı?	sizçaqdıralmağanmısız?	alaçaqdıralmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to strike a spark	mençaqdıralğan edimçaqdıralğanem	sençaqdıralğan edingçaqdıralğaneng	olçaqdıralğan ediçaqdıralğaned	bizçaqdıralğan edikçaqdıralğanek	sizçaqdıralğan edigizçaqdıralğanegiz	alaçaqdıralğan edileçaqdıralğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to strike a spark	mençaqdıralmağan edimçaqdıralmağanem	sençaqdıralmağan edingçaqdıralmağaneng	olçaqdıralmağan ediçaqdıralmağaned	bizçaqdıralmağan edikçaqdıralmağanek	sizçaqdıralmağan edigizçaqdıralmağanegiz	alaçaqdıralmağan edileçaqdıralmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could strike a spark	mençaqdırala edimçaqdıralaem	sençaqdırala edingçaqdıralaeng	olçaqdırala ediçaqdıralaed	bizçaqdırala edikçaqdıralaek	sizçaqdırala edigizçaqdıralaegiz	alaçaqdırala edileçaqdıralaelle
Ability — past backgroundhe could not strike a spark	mençaqdıralmay edimçaqdıralmayem	sençaqdıralmay edingçaqdıralmayeng	olçaqdıralmay ediçaqdıralmayed	bizçaqdıralmay edikçaqdıralmayek	sizçaqdıralmay edigizçaqdıralmayegiz	alaçaqdıralmay edileçaqdıralmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to strike a spark	mençaqdıralırma	sençaqdıralırsa	olçaqdıralır	bizçaqdıralırbız	sizçaqdıralırsız	alaçaqdıralırla
Ability — future Ihe won't be able to strike a spark	mençaqdıralmazma	sençaqdıralmazsa	olçaqdıralmaz	bizçaqdıralmazbız	sizçaqdıralmazsız	alaçaqdıralmazla
Ability — future Iwill he be able to strike a spark?	mençaqdıralırmıma? çaqdıralırmamı?	sençaqdıralırmısa?	olçaqdıralırmı?	bizçaqdıralırmıbız? çaqdıralırbızmı?	sizçaqdıralırmısız?	alaçaqdıralırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to strike a spark?	mençaqdıralmazmıma? çaqdıralmazmamı?	sençaqdıralmazmısa?	olçaqdıralmazmı?	bizçaqdıralmazmıbız? çaqdıralmazbızmı?	sizçaqdıralmazmısız?	alaçaqdıralmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to strike a spark	mençaqdırallıqma	sençaqdırallıqsa	olçaqdırallıqdı	bizçaqdırallıqbız	sizçaqdırallıqsız	alaçaqdırallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to strike a spark	mençaqdırallıq tülme	sençaqdırallıq tülse	olçaqdırallıq tüldü	bizçaqdırallıq tülbüz	sizçaqdırallıq tülsüz	alaçaqdırallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to strike a spark?	mençaqdırallıqmıma? çaqdırallıqmamı?	sençaqdırallıqmısa?	olçaqdırallıqmıdı?	bizçaqdırallıqmıbız? çaqdırallıqbızmı?	sizçaqdırallıqmısız?	alaçaqdırallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to strike a spark?	mençaqdırallıq tülmüme?	sençaqdırallıq tülmüse?	olçaqdırallıq tülmüdü?	bizçaqdırallıq tülmübüz?	sizçaqdırallıq tülmüsüz?	alaçaqdırallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to strike a spark	mençaqdıralır edimçaqdıralır em	sençaqdıralır edingçaqdıralır eng	olçaqdıralır ediçaqdıralır ed	bizçaqdıralır edikçaqdıralır ek	sizçaqdıralır edigizçaqdıralır egiz	alaçaqdıralır edileçaqdıralır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to strike a spark	mençaqdıralmaz edimçaqdıralmaz em	sençaqdıralmaz edingçaqdıralmaz eng	olçaqdıralmaz ediçaqdıralmaz ed	bizçaqdıralmaz edikçaqdıralmaz ek	sizçaqdıralmaz edigizçaqdıralmaz egiz	alaçaqdıralmaz edileçaqdıralmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to strike a spark		sençaqdıralğınçaqdıralğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to strike a spark		sençaqdıralmağınçaqdıralmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of çaqdırırğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be striking a spark	mençaqdıra bolmazma	sençaqdıra bolmazsa	olçaqdıra bolmaz	bizçaqdıra bolmazbız	sizçaqdıra bolmazsız	alaçaqdıra bolmazla
Inference, present — double negationhe must be striking a spark (emphatic)	mençaqdırmay bolmazma	sençaqdırmay bolmazsa	olçaqdırmay bolmaz	bizçaqdırmay bolmazbız	sizçaqdırmay bolmazsız	alaçaqdırmay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of striking a spark	mençaqdıra tura bolmazma	sençaqdıra tura bolmazsa	olçaqdıra tura bolmaz	bizçaqdıra tura bolmazbız	sizçaqdıra tura bolmazsız	alaçaqdıra tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not striking a spark (emphatic)	mençaqdırmay tura bolmazma	sençaqdırmay tura bolmazsa	olçaqdırmay tura bolmaz	bizçaqdırmay tura bolmazbız	sizçaqdırmay tura bolmazsız	alaçaqdırmay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not striking a spark	mençaqdırmay turama	sençaqdırmay turasa	olçaqdırmay turadı	bizçaqdırmay turabız	sizçaqdırmay turasız	alaçaqdırmay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not striking a spark	mençaqdırmay turmayma	sençaqdırmay turmaysa	olçaqdırmay turmaydı	bizçaqdırmay turmaybız	sizçaqdırmay turmaysız	alaçaqdırmay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not striking a spark?	mençaqdırmay turmaymıma	sençaqdırmay turmaymısa	olçaqdırmay turmaymıdı	bizçaqdırmay turmaymıbız	sizçaqdırmay turmaymısız	alaçaqdırmay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have struck a spark	mençaqdırğan bolmazma	sençaqdırğan bolmazsa	olçaqdırğan bolmaz	bizçaqdırğan bolmazbız	sizçaqdırğan bolmazsız	alaçaqdırğan bolmazla
Inference — double negationhe must have struck a spark (emphatic)	mençaqdırmağan bolmazma	sençaqdırmağan bolmazsa	olçaqdırmağan bolmaz	bizçaqdırmağan bolmazbız	sizçaqdırmağan bolmazsız	alaçaqdırmağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had struck a spark	mençaqdırğan bolmasam	sençaqdırğan bolmasang	olçaqdırğan bolmasa	bizçaqdırğan bolmasaq	sizçaqdırğan bolmasağız	alaçaqdırğan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't struck a spark	mençaqdırmağan bolmasam	sençaqdırmağan bolmasang	olçaqdırmağan bolmasa	bizçaqdırmağan bolmasaq	sizçaqdırmağan bolmasağız	alaçaqdırmağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to strike a spark	mençaqdırlıq bolmazma	sençaqdırlıq bolmazsa	olçaqdırlıq bolmaz	bizçaqdırlıq bolmazbız	sizçaqdırlıq bolmazsız	alaçaqdırlıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to strike a spark (emphatic)	mençaqdırmazlıq bolmazma	sençaqdırmazlıq bolmazsa	olçaqdırmazlıq bolmaz	bizçaqdırmazlıq bolmazbız	sizçaqdırmazlıq bolmazsız	alaçaqdırmazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to strike a spark	mençaqdırlıq bolmasam	sençaqdırlıq bolmasang	olçaqdırlıq bolmasa	bizçaqdırlıq bolmasaq	sizçaqdırlıq bolmasağız	alaçaqdırlıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to strike a spark	mençaqdırmazlıq bolmasam	sençaqdırmazlıq bolmasang	olçaqdırmazlıq bolmasa	bizçaqdırmazlıq bolmasaq	sizçaqdırmazlıq bolmasağız	alaçaqdırmazlıq bolmasala