çarslanırğa
/tʃarslanɯrʁa/
1. to grow hazy, to become clouded, to be veiled in mist
- kök çarslandı — the sky grew hazy
- tögerek çarslandı — everything round about became veiled in mist
- közlerim çarslandıla — my eyes grew dim
2. to dim, to lose its shine
- küzgü çarslandı — the mirror has lost its shine
- temir çarslanıbdı — the iron has dulled
- boyawu çarslandı — its colour has dimmed
Conjugation
Common forms
- çarslanadıhe is growing hazy
- çarslandıhe grew hazy
- çarslanngandıhe has grown hazy
- çarslanırhe will grow hazy
- çarslannıqdıhe is going to grow hazy
- çarslana edihe was growing hazy
- çarslansaif he grows hazy
- çarslan!grow hazy!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is growing hazy | mençarslanama | sençarslanasa | olçarslanadı | bizçarslanabız | sizçarslanasız | alaçarslanadıla |
| Present (simple & continuous)he is not growing hazy | mençarslanmayma | sençarslanmaysa | olçarslanmaydı | bizçarslanmaybız | sizçarslanmaysız | alaçarslanmaydıla |
| Present (simple & continuous)is he growing hazy? | mençarslanamıma? çarslanamamı? | sençarslanamısa? | olçarslanamıdı? | bizçarslanamıbız? çarslanabızmı? | sizçarslanamısız? | alaçarslanamıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he growing hazy? | mençarslanmaymıma? çarslanmaymamı? | sençarslanmaymısa? | olçarslanmaymıdı? | bizçarslanmaymıbız? çarslanmaybızmı? | sizçarslanmaymısız? | alaçarslanmaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually grows hazy | mençarslanıwçanma | sençarslanıwçansa | olçarslanıwçandı | bizçarslanıwçanbız | sizçarslanıwçansız | alaçarslanıwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually grow hazy | mençarslanıwçan tülme | sençarslanıwçan tülse | olçarslanıwçan tüldü | bizçarslanıwçan tülbüz | sizçarslanıwçan tülsüz | alaçarslanıwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually grow hazy? | mençarslanıwçanmıma? çarslanıwçanmamı? | sençarslanıwçanmısa? | olçarslanıwçanmıdı? | bizçarslanıwçanmıbız? çarslanıwçanbızmı? | sizçarslanıwçanmısız? | alaçarslanıwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually grow hazy? | mençarslanıwçan tülmüme? | sençarslanıwçan tülmüse? | olçarslanıwçan tülmüdü? | bizçarslanıwçan tülmübüz? | sizçarslanıwçan tülmüsüz? | alaçarslanıwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has grown hazy and remains so | olçarslanıbdı | alaçarslanıbdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he grown hazy? | olçarslanıbmıdı? | alaçarslanıbmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of growing hazy | mençarslana turama | sençarslana turasa | olçarslana turadı | bizçarslana turabız | sizçarslana turasız | alaçarslana turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of growing hazy | mençarslana turmayma | sençarslana turmaysa | olçarslana turmaydı | bizçarslana turmaybız | sizçarslana turmaysız | alaçarslana turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of growing hazy? | mençarslana turamıma? çarslana turamamı? | sençarslana turamısa? | olçarslana turamıdı? | bizçarslana turamıbız? çarslana turabızmı? | sizçarslana turamısız? | alaçarslana turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of growing hazy? | mençarslana turmaymıma? çarslana turmaymamı? | sençarslana turmaymısa? | olçarslana turmaymıdı? | bizçarslana turmaymıbız? çarslana turmaybızmı? | sizçarslana turmaymısız? | alaçarslana turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he grew hazy | mençarslandım | sençarslandıng | olçarslandı | bizçarslandıq | sizçarslandığız | alaçarslandıla |
| Simple past (definite)he didn't grow hazy | mençarslanmadım | sençarslanmadıng | olçarslanmadı | bizçarslanmadıq | sizçarslanmadığız | alaçarslanmadıla |
| Simple past (definite)did he grow hazy? | mençarslandımmı? | sençarslandıngmı? | olçarslandımı? | bizçarslandıqmı? | sizçarslandığızmı? | alaçarslandılamı? |
| Simple past (definite)didn't he grow hazy? | mençarslanmadımmı? | sençarslanmadıngmı? | olçarslanmadımı? | bizçarslanmadıqmı? | sizçarslanmadığızmı? | alaçarslanmadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has grown hazy | mençarslannganma | sençarslanngansa | olçarslanngandı | bizçarslannganbız | sizçarslanngansız | alaçarslanngandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't grown hazy | mençarslanmağanma | sençarslanmağansa | olçarslanmağandı | bizçarslanmağanbız | sizçarslanmağansız | alaçarslanmağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he grown hazy? | mençarslannganmıma? çarslannganmamı? | sençarslannganmısa? | olçarslannganmıdı? | bizçarslannganmıbız? çarslannganbızmı? | sizçarslannganmısız? | alaçarslannganmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he grown hazy? | mençarslanmağanmıma? çarslanmağanmamı? | sençarslanmağanmısa? | olçarslanmağanmıdı? | bizçarslanmağanmıbız? çarslanmağanbızmı? | sizçarslanmağanmısız? | alaçarslanmağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will grow hazy | mençarslanırma | sençarslanırsa | olçarslanır | bizçarslanırbız | sizçarslanırsız | alaçarslanırla |
| Indefinite future (future I)he won't grow hazy | mençarslanmazma | sençarslanmazsa | olçarslanmaz | bizçarslanmazbız | sizçarslanmazsız | alaçarslanmazla |
| Indefinite future (future I)will he grow hazy? | mençarslanırmıma? çarslanırmamı? | sençarslanırmısa? | olçarslanırmı? | bizçarslanırmıbız? çarslanırbızmı? | sizçarslanırmısız? | alaçarslanırmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he grow hazy? | mençarslanmazmıma? çarslanmazmamı? | sençarslanmazmısa? | olçarslanmazmı? | bizçarslanmazmıbız? çarslanmazbızmı? | sizçarslanmazmısız? | alaçarslanmazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to grow hazy | mençarslannıqma1 | sençarslannıqsa1 | olçarslannıqdı1 | bizçarslannıqbız1 | sizçarslannıqsız1 | alaçarslannıqdıla1 |
| Definite future (future II)he is not going to grow hazy | mençarslannıq tülme1 | sençarslannıq tülse1 | olçarslannıq tüldü1 | bizçarslannıq tülbüz1 | sizçarslannıq tülsüz1 | alaçarslannıq tüldüle1 |
| Definite future (future II)is he going to grow hazy? | mençarslannıqmıma?1 çarslannıqmamı? | sençarslannıqmısa?1 | olçarslannıqmıdı?1 | bizçarslannıqmıbız?1 çarslannıqbızmı? | sizçarslannıqmısız?1 | alaçarslannıqmıdıla?1 |
| Definite future (future II)isn't he going to grow hazy? | mençarslannıq tülmüme?1 | sençarslannıq tülmüse?1 | olçarslannıq tülmüdü?1 | bizçarslannıq tülmübüz?1 | sizçarslannıq tülmüsüz?1 | alaçarslannıq tülmüdüle?1 |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Definite future (future II)full form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so çarslanırıqdı
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had grown hazy | mençarslanngan edimçarslannganem | sençarslanngan edingçarslannganeng | olçarslanngan ediçarslannganed | bizçarslanngan edikçarslannganek | sizçarslanngan edigizçarslannganegiz | alaçarslanngan edileçarslannganelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't grown hazy | mençarslanmağan edimçarslanmağanem | sençarslanmağan edingçarslanmağaneng | olçarslanmağan ediçarslanmağaned | bizçarslanmağan edikçarslanmağanek | sizçarslanmağan edigizçarslanmağanegiz | alaçarslanmağan edileçarslanmağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was growing hazy | mençarslana edimçarslanaem | sençarslana edingçarslanaeng | olçarslana ediçarslanaed | bizçarslana edikçarslanaek | sizçarslana edigizçarslanaegiz | alaçarslana edileçarslanaelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't growing hazy | mençarslanmay edimçarslanmayem | sençarslanmay edingçarslanmayeng | olçarslanmay ediçarslanmayed | bizçarslanmay edikçarslanmayek | sizçarslanmay edigizçarslanmayegiz | alaçarslanmay edileçarslanmayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to grow hazy | mençarslanıwçan edimçarslanıwçanem | sençarslanıwçan edingçarslanıwçaneng | olçarslanıwçan ediçarslanıwçaned | bizçarslanıwçan edikçarslanıwçanek | sizçarslanıwçan edigizçarslanıwçanegiz | alaçarslanıwçan edileçarslanıwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to grow hazy | mençarslanıwçan tül edimçarslanıwçan tül em | sençarslanıwçan tül edingçarslanıwçan tül eng | olçarslanıwçan tül ediçarslanıwçan tül ed | bizçarslanıwçan tül edikçarslanıwçan tül ek | sizçarslanıwçan tül edigizçarslanıwçan tül egiz | alaçarslanıwçan tül edileçarslanıwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had grown hazy and remained so | olçarslanıb edi | alaçarslanıb edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't grown hazy | olçarslanıb tül edi | alaçarslanıb tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of growing hazy | mençarslana tura edimçarslana turaem | sençarslana tura edingçarslana turaeng | olçarslana tura ediçarslana turaed | bizçarslana tura edikçarslana turaek | sizçarslana tura edigizçarslana turaegiz | alaçarslana tura edileçarslana turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of growing hazy | mençarslana turmay edimçarslana turmayem | sençarslana turmay edingçarslana turmayeng | olçarslana turmay ediçarslana turmayed | bizçarslana turmay edikçarslana turmayek | sizçarslana turmay edigizçarslana turmayegiz | alaçarslana turmay edileçarslana turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would grow hazy | mençarslanır edimçarslanır em | sençarslanır edingçarslanır eng | olçarslanır ediçarslanır ed | bizçarslanır edikçarslanır ek | sizçarslanır edigizçarslanır egiz | alaçarslanır edileçarslanır elle |
| Conditional result (would)he wouldn't grow hazy | mençarslanmaz edimçarslanmaz em | sençarslanmaz edingçarslanmaz eng | olçarslanmaz ediçarslanmaz ed | bizçarslanmaz edikçarslanmaz ek | sizçarslanmaz edigizçarslanmaz egiz | alaçarslanmaz edileçarslanmaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have grown hazy | mençarslannıq edim2çarslannıq em | sençarslannıq eding2çarslannıq eng | olçarslannıq edi2çarslannıq ed | bizçarslannıq edik2çarslannıq ek | sizçarslannıq edigiz2çarslannıq egiz | alaçarslannıq edile2çarslannıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have grown hazy | mençarslannıq tül edim2çarslannıq tül em | sençarslannıq tül eding2çarslannıq tül eng | olçarslannıq tül edi2çarslannıq tül ed | bizçarslannıq tül edik2çarslannıq tül ek | sizçarslannıq tül edigiz2çarslannıq tül egiz | alaçarslannıq tül edile2çarslannıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
- Past conditional result (would have)full form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so çarslanırıq edi
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he grows hazy | mençarslansam | sençarslansang | olçarslansa | bizçarslansaq | sizçarslansağız | alaçarslansala |
| Conditionalif he doesn't grow hazy | mençarslanmasam | sençarslanmasang | olçarslanmasa | bizçarslanmasaq | sizçarslanmasağız | alaçarslanmasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is growing hazy | mençarslana esem | sençarslana eseng | olçarslana ese | bizçarslana esek | sizçarslana esegiz | alaçarslana esele |
| Conditional, present realif he is not growing hazy | mençarslanmay esem | sençarslanmay eseng | olçarslanmay ese | bizçarslanmay esek | sizçarslanmay esegiz | alaçarslanmay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he grew hazy | mençarslansam ediçarslansam ed | sençarslansang ediçarslansang ed | olçarslansa ediçarslansaed | bizçarslansaq ediçarslansaq ed | sizçarslansağız ediçarslansağız ed | alaçarslansala ediçarslansalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't grow hazy | mençarslanmasam ediçarslanmasam ed | sençarslanmasang ediçarslanmasang ed | olçarslanmasa ediçarslanmasaed | bizçarslanmasaq ediçarslanmasaq ed | sizçarslanmasağız ediçarslanmasağız ed | alaçarslanmasala ediçarslanmasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past3if he grew hazy | mençarslandım esem | sençarslandıng eseng | olçarslandı ese | bizçarslandıq esek | sizçarslandığız esegiz | alaçarslandıla esele |
| Conditional, definite past3if he didn't grow hazy | mençarslanmadım esem | sençarslanmadıng eseng | olçarslanmadı ese | bizçarslanmadıq esek | sizçarslanmadığız esegiz | alaçarslanmadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did grow hazy (indeed) | mençarslanngan esem | sençarslanngan eseng | olçarslanngan ese | bizçarslanngan esek | sizçarslanngan esegiz | alaçarslanngan esele |
| Conditional, past realif he didn't grow hazy (indeed) | mençarslanmağan esem | sençarslanmağan eseng | olçarslanmağan ese | bizçarslanmağan esek | sizçarslanmağan esegiz | alaçarslanmağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had grown hazy | mençarslanngan bolsam | sençarslanngan bolsang | olçarslanngan bolsa | bizçarslanngan bolsaq | sizçarslanngan bolsağız | alaçarslanngan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't grown hazy | mençarslanmağan bolsam | sençarslanmağan bolsang | olçarslanmağan bolsa | bizçarslanmağan bolsaq | sizçarslanmağan bolsağız | alaçarslanmağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had grown hazy | mençarslanngan bolsam ediçarslanngan bolsam ed | sençarslanngan bolsang ediçarslanngan bolsang ed | olçarslanngan bolsa ediçarslanngan bolsaed | bizçarslanngan bolsaq ediçarslanngan bolsaq ed | sizçarslanngan bolsağız ediçarslanngan bolsağız ed | alaçarslanngan bolsala ediçarslanngan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't grown hazy | mençarslanmağan bolsam ediçarslanmağan bolsam ed | sençarslanmağan bolsang ediçarslanmağan bolsang ed | olçarslanmağan bolsa ediçarslanmağan bolsaed | bizçarslanmağan bolsaq ediçarslanmağan bolsaq ed | sizçarslanmağan bolsağız ediçarslanmağan bolsağız ed | alaçarslanmağan bolsala ediçarslanmağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will grow hazy | mençarslanır esem | sençarslanır eseng | olçarslanır ese | bizçarslanır esek | sizçarslanır esegiz | alaçarslanır esele |
| Conditional, aoristif he won't grow hazy | mençarslanmaz esem | sençarslanmaz eseng | olçarslanmaz ese | bizçarslanmaz esek | sizçarslanmaz esegiz | alaçarslanmaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to grow hazy | mençarslannıq esem4 | sençarslannıq eseng4 | olçarslannıq ese4 | bizçarslannıq esek4 | sizçarslannıq esegiz4 | alaçarslannıq esele4 |
| Conditional, futureif he is not going to grow hazy | mençarslannıq tül esem4 | sençarslannıq tül eseng4 | olçarslannıq tül ese4 | bizçarslannıq tül esek4 | sizçarslannıq tül esegiz4 | alaçarslannıq tül esele4 |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to grow hazy | mençarslannıq bolsam5 | sençarslannıq bolsang5 | olçarslannıq bolsa5 | bizçarslannıq bolsaq5 | sizçarslannıq bolsağız5 | alaçarslannıq bolsala5 |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to grow hazy | mençarslanmazlıq bolsam | sençarslanmazlıq bolsang | olçarslanmazlıq bolsa | bizçarslanmazlıq bolsaq | sizçarslanmazlıq bolsağız | alaçarslanmazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso çarslandıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
- Conditional, futurefull form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so çarslanırıq ese
- Conditional, counterfactual futurefull form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so çarslanırıq bolsa
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be growing hazy | mençarslana bolurma | sençarslana bolursa | olçarslana bolur | bizçarslana bolurbuz | sizçarslana bolursuz | alaçarslana bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be growing hazy | mençarslanmay bolurma | sençarslanmay bolursa | olçarslanmay bolur | bizçarslanmay bolurbuz | sizçarslanmay bolursuz | alaçarslanmay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of growing hazy | mençarslana tura bolurma | sençarslana tura bolursa | olçarslana tura bolur | bizçarslana tura bolurbuz | sizçarslana tura bolursuz | alaçarslana tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not growing hazy | mençarslanmay tura bolurma | sençarslanmay tura bolursa | olçarslanmay tura bolur | bizçarslanmay tura bolurbuz | sizçarslanmay tura bolursuz | alaçarslanmay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have grown hazy | mençarslanngan bolurma | sençarslanngan bolursa | olçarslanngan bolur | bizçarslanngan bolurbuz | sizçarslanngan bolursuz | alaçarslanngan bolurla |
| Inference (must have)he must not have grown hazy | mençarslanmağan bolurma | sençarslanmağan bolursa | olçarslanmağan bolur | bizçarslanmağan bolurbuz | sizçarslanmağan bolursuz | alaçarslanmağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to grow hazy | mençarslannıq bolurma6 | sençarslannıq bolursa6 | olçarslannıq bolur6 | bizçarslannıq bolurbuz6 | sizçarslannıq bolursuz6 | alaçarslannıq bolurla6 |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to grow hazy | mençarslanmazlıq bolurma | sençarslanmazlıq bolursa | olçarslanmazlıq bolur | bizçarslanmazlıq bolurbuz | sizçarslanmazlıq bolursuz | alaçarslanmazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Inference, future (must be going to)full form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so çarslanırıq bolur
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it grow hazy | mençarslanayım | sençarslan! | olçarslansın | bizçarslanayıq | sizçarslanığız! | alaçarslansınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not grow hazy | mençarslanmayım | sençarslanma! | olçarslanmasın | bizçarslanmayıq | sizçarslanmağız! | alaçarslanmasınla |
| Commands & suggestionsshould he grow hazy? | mençarslanayımmı? | olçarslansınmı? | bizçarslanayıqmı? | alaçarslansınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not grow hazy? | mençarslanmayımmı? | olçarslanmasınmı? | bizçarslanmayıqmı? | alaçarslanmasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it grow hazy | sençarslançı7 | olçarslansınçı | sizçarslançığız | alaçarslansınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not grow hazy | sençarslanmaçı7 | olçarslanmasınçı | sizçarslanmaçığız | alaçarslanmasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you grow hazy | sençarslanngınçarslanngı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not grow hazy | sençarslanmağınçarslanmağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he grew hazy | mençarslanngay edim çarslannga edim | sençarslanngay eding çarslannga eding | olçarslanngay edi çarslannga edi | bizçarslanngay edik çarslannga edik | sizçarslanngay edigiz çarslannga edigiz | alaçarslanngay edile çarslannga edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not grow hazy | mençarslanmağay edim çarslanmağa edim | sençarslanmağay eding çarslanmağa eding | olçarslanmağay edi çarslanmağa edi | bizçarslanmağay edik çarslanmağa edik | sizçarslanmağay edigiz çarslanmağa edigiz | alaçarslanmağay edile çarslanmağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to grow hazy | mençarslanmağa qoyayımçarslanma qoyayım | sençarslanmağa qoy!çarslanma qoy! | olçarslanmağa qoysunçarslanma qoysun | bizçarslanmağa qoyayıqçarslanma qoyayıq | sizçarslanmağa qoyuğuz!çarslanma qoyuğuz! | alaçarslanmağa qoysunlaçarslanma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to grow hazy | mençarslanmağa qoymayımçarslanma qoymayım | sençarslanmağa qoyma!çarslanma qoyma! | olçarslanmağa qoymasınçarslanma qoymasın | bizçarslanmağa qoymayıqçarslanma qoymayıq | sizçarslanmağa qoymağız!çarslanma qoymağız! | alaçarslanmağa qoymasınlaçarslanma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to grow hazy? | mençarslanmağa qoyayımmı?çarslanma qoyayımmı? | olçarslanmağa qoysunmu?çarslanma qoysunmu? | bizçarslanmağa qoyayıqmı?çarslanma qoyayıqmı? | alaçarslanmağa qoysunlamı?çarslanma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to grow hazy? | mençarslanmağa qoymayımmı?çarslanma qoymayımmı? | olçarslanmağa qoymasınmı?çarslanma qoymasınmı? | bizçarslanmağa qoymayıqmı?çarslanma qoymayıqmı? | alaçarslanmağa qoymasınlamı?çarslanma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to grow hazy | mençarslanmağa qoyamaçarslanma qoyama | sençarslanmağa qoyasaçarslanma qoyasa | olçarslanmağa qoyadıçarslanma qoyadı | bizçarslanmağa qoyabızçarslanma qoyabız | sizçarslanmağa qoyasızçarslanma qoyasız | alaçarslanmağa qoyadılaçarslanma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to grow hazy | mençarslanmağa qoymaymaçarslanma qoymayma | sençarslanmağa qoymaysaçarslanma qoymaysa | olçarslanmağa qoymaydıçarslanma qoymaydı | bizçarslanmağa qoymaybızçarslanma qoymaybız | sizçarslanmağa qoymaysızçarslanma qoymaysız | alaçarslanmağa qoymaydılaçarslanma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to grow hazy? | mençarslanmağa qoyamıma?çarslanma qoyamıma? | sençarslanmağa qoyamısa?çarslanma qoyamısa? | olçarslanmağa qoyamıdı?çarslanma qoyamıdı? | bizçarslanmağa qoyamıbız?çarslanma qoyamıbız? | sizçarslanmağa qoyamısız?çarslanma qoyamısız? | alaçarslanmağa qoyamıdıla?çarslanma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to grow hazy? | mençarslanmağa qoymaymıma?çarslanma qoymaymıma? | sençarslanmağa qoymaymısa?çarslanma qoymaymısa? | olçarslanmağa qoymaymıdı?çarslanma qoymaymıdı? | bizçarslanmağa qoymaymıbız?çarslanma qoymaymıbız? | sizçarslanmağa qoymaymısız?çarslanma qoymaymısız? | alaçarslanmağa qoymaymıdıla?çarslanma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to grow hazy | mençarslanmağa qoydumçarslanma qoydum | sençarslanmağa qoydungçarslanma qoydung | olçarslanmağa qoyduçarslanma qoydu | bizçarslanmağa qoyduqçarslanma qoyduq | sizçarslanmağa qoyduğuzçarslanma qoyduğuz | alaçarslanmağa qoydulaçarslanma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to grow hazy | mençarslanmağa qoymadımçarslanma qoymadım | sençarslanmağa qoymadıngçarslanma qoymadıng | olçarslanmağa qoymadıçarslanma qoymadı | bizçarslanmağa qoymadıqçarslanma qoymadıq | sizçarslanmağa qoymadığızçarslanma qoymadığız | alaçarslanmağa qoymadılaçarslanma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to grow hazy? | mençarslanmağa qoydummu?çarslanma qoydummu? | sençarslanmağa qoydungmu?çarslanma qoydungmu? | olçarslanmağa qoydumu?çarslanma qoydumu? | bizçarslanmağa qoyduqmu?çarslanma qoyduqmu? | sizçarslanmağa qoyduğuzmu?çarslanma qoyduğuzmu? | alaçarslanmağa qoydulamı?çarslanma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to grow hazy? | mençarslanmağa qoymadımmı?çarslanma qoymadımmı? | sençarslanmağa qoymadıngmı?çarslanma qoymadıngmı? | olçarslanmağa qoymadımı?çarslanma qoymadımı? | bizçarslanmağa qoymadıqmı?çarslanma qoymadıqmı? | sizçarslanmağa qoymadığızmı?çarslanma qoymadığızmı? | alaçarslanmağa qoymadılamı?çarslanma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can grow hazy | mençarslanalama | sençarslanalasa | olçarslanaladı | bizçarslanalabız | sizçarslanalasız | alaçarslanaladıla |
| Ability — presenthe can't grow hazy | mençarslanalmayma | sençarslanalmaysa | olçarslanalmaydı | bizçarslanalmaybız | sizçarslanalmaysız | alaçarslanalmaydıla |
| Ability — presentcan he grow hazy? | mençarslanalamıma? çarslanalamamı? | sençarslanalamısa? | olçarslanalamıdı? | bizçarslanalamıbız? çarslanalabızmı? | sizçarslanalamısız? | alaçarslanalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he grow hazy? | mençarslanalmaymıma? çarslanalmaymamı? | sençarslanalmaymısa? | olçarslanalmaymıdı? | bizçarslanalmaymıbız? çarslanalmaybızmı? | sizçarslanalmaymısız? | alaçarslanalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can grow hazy | mençarslanalsam | sençarslanalsang | olçarslanalsa | bizçarslanalsaq | sizçarslanalsağız | alaçarslanalsala |
| Ability — if I can…if he can't grow hazy | mençarslanalmasam | sençarslanalmasang | olçarslanalmasa | bizçarslanalmasaq | sizçarslanalmasağız | alaçarslanalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to grow hazy | mençarslanaldım | sençarslanaldıng | olçarslanaldı | bizçarslanaldıq | sizçarslanaldığız | alaçarslanaldıla |
| Ability — simple pasthe could not grow hazy | mençarslanalmadım | sençarslanalmadıng | olçarslanalmadı | bizçarslanalmadıq | sizçarslanalmadığız | alaçarslanalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to grow hazy? | mençarslanaldımmı? | sençarslanaldıngmı? | olçarslanaldımı? | bizçarslanaldıqmı? | sizçarslanaldığızmı? | alaçarslanaldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he grow hazy? | mençarslanalmadımmı? | sençarslanalmadıngmı? | olçarslanalmadımı? | bizçarslanalmadıqmı? | sizçarslanalmadığızmı? | alaçarslanalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to grow hazy | mençarslanalğanma | sençarslanalğansa | olçarslanalğandı | bizçarslanalğanbız | sizçarslanalğansız | alaçarslanalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to grow hazy | mençarslanalmağanma | sençarslanalmağansa | olçarslanalmağandı | bizçarslanalmağanbız | sizçarslanalmağansız | alaçarslanalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to grow hazy? | mençarslanalğanmıma? çarslanalğanmamı? | sençarslanalğanmısa? | olçarslanalğanmıdı? | bizçarslanalğanmıbız? çarslanalğanbızmı? | sizçarslanalğanmısız? | alaçarslanalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to grow hazy? | mençarslanalmağanmıma? çarslanalmağanmamı? | sençarslanalmağanmısa? | olçarslanalmağanmıdı? | bizçarslanalmağanmıbız? çarslanalmağanbızmı? | sizçarslanalmağanmısız? | alaçarslanalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to grow hazy | mençarslanalğan edimçarslanalğanem | sençarslanalğan edingçarslanalğaneng | olçarslanalğan ediçarslanalğaned | bizçarslanalğan edikçarslanalğanek | sizçarslanalğan edigizçarslanalğanegiz | alaçarslanalğan edileçarslanalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to grow hazy | mençarslanalmağan edimçarslanalmağanem | sençarslanalmağan edingçarslanalmağaneng | olçarslanalmağan ediçarslanalmağaned | bizçarslanalmağan edikçarslanalmağanek | sizçarslanalmağan edigizçarslanalmağanegiz | alaçarslanalmağan edileçarslanalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could grow hazy | mençarslanala edimçarslanalaem | sençarslanala edingçarslanalaeng | olçarslanala ediçarslanalaed | bizçarslanala edikçarslanalaek | sizçarslanala edigizçarslanalaegiz | alaçarslanala edileçarslanalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not grow hazy | mençarslanalmay edimçarslanalmayem | sençarslanalmay edingçarslanalmayeng | olçarslanalmay ediçarslanalmayed | bizçarslanalmay edikçarslanalmayek | sizçarslanalmay edigizçarslanalmayegiz | alaçarslanalmay edileçarslanalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to grow hazy | mençarslanalırma | sençarslanalırsa | olçarslanalır | bizçarslanalırbız | sizçarslanalırsız | alaçarslanalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to grow hazy | mençarslanalmazma | sençarslanalmazsa | olçarslanalmaz | bizçarslanalmazbız | sizçarslanalmazsız | alaçarslanalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to grow hazy? | mençarslanalırmıma? çarslanalırmamı? | sençarslanalırmısa? | olçarslanalırmı? | bizçarslanalırmıbız? çarslanalırbızmı? | sizçarslanalırmısız? | alaçarslanalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to grow hazy? | mençarslanalmazmıma? çarslanalmazmamı? | sençarslanalmazmısa? | olçarslanalmazmı? | bizçarslanalmazmıbız? çarslanalmazbızmı? | sizçarslanalmazmısız? | alaçarslanalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to grow hazy | mençarslanallıqma | sençarslanallıqsa | olçarslanallıqdı | bizçarslanallıqbız | sizçarslanallıqsız | alaçarslanallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to grow hazy | mençarslanallıq tülme | sençarslanallıq tülse | olçarslanallıq tüldü | bizçarslanallıq tülbüz | sizçarslanallıq tülsüz | alaçarslanallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to grow hazy? | mençarslanallıqmıma? çarslanallıqmamı? | sençarslanallıqmısa? | olçarslanallıqmıdı? | bizçarslanallıqmıbız? çarslanallıqbızmı? | sizçarslanallıqmısız? | alaçarslanallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to grow hazy? | mençarslanallıq tülmüme? | sençarslanallıq tülmüse? | olçarslanallıq tülmüdü? | bizçarslanallıq tülmübüz? | sizçarslanallıq tülmüsüz? | alaçarslanallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to grow hazy | mençarslanalır edimçarslanalır em | sençarslanalır edingçarslanalır eng | olçarslanalır ediçarslanalır ed | bizçarslanalır edikçarslanalır ek | sizçarslanalır edigizçarslanalır egiz | alaçarslanalır edileçarslanalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to grow hazy | mençarslanalmaz edimçarslanalmaz em | sençarslanalmaz edingçarslanalmaz eng | olçarslanalmaz ediçarslanalmaz ed | bizçarslanalmaz edikçarslanalmaz ek | sizçarslanalmaz edigizçarslanalmaz egiz | alaçarslanalmaz edileçarslanalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to grow hazy | sençarslanalğınçarslanalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to grow hazy | sençarslanalmağınçarslanalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be growing hazy | mençarslana bolmazma | sençarslana bolmazsa | olçarslana bolmaz | bizçarslana bolmazbız | sizçarslana bolmazsız | alaçarslana bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be growing hazy (emphatic) | mençarslanmay bolmazma | sençarslanmay bolmazsa | olçarslanmay bolmaz | bizçarslanmay bolmazbız | sizçarslanmay bolmazsız | alaçarslanmay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of growing hazy | mençarslana tura bolmazma | sençarslana tura bolmazsa | olçarslana tura bolmaz | bizçarslana tura bolmazbız | sizçarslana tura bolmazsız | alaçarslana tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not growing hazy (emphatic) | mençarslanmay tura bolmazma | sençarslanmay tura bolmazsa | olçarslanmay tura bolmaz | bizçarslanmay tura bolmazbız | sizçarslanmay tura bolmazsız | alaçarslanmay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not growing hazy | mençarslanmay turama | sençarslanmay turasa | olçarslanmay turadı | bizçarslanmay turabız | sizçarslanmay turasız | alaçarslanmay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not growing hazy | mençarslanmay turmayma | sençarslanmay turmaysa | olçarslanmay turmaydı | bizçarslanmay turmaybız | sizçarslanmay turmaysız | alaçarslanmay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not growing hazy? | mençarslanmay turmaymıma | sençarslanmay turmaymısa | olçarslanmay turmaymıdı | bizçarslanmay turmaymıbız | sizçarslanmay turmaymısız | alaçarslanmay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have grown hazy | mençarslanngan bolmazma | sençarslanngan bolmazsa | olçarslanngan bolmaz | bizçarslanngan bolmazbız | sizçarslanngan bolmazsız | alaçarslanngan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have grown hazy (emphatic) | mençarslanmağan bolmazma | sençarslanmağan bolmazsa | olçarslanmağan bolmaz | bizçarslanmağan bolmazbız | sizçarslanmağan bolmazsız | alaçarslanmağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had grown hazy | mençarslanngan bolmasam | sençarslanngan bolmasang | olçarslanngan bolmasa | bizçarslanngan bolmasaq | sizçarslanngan bolmasağız | alaçarslanngan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't grown hazy | mençarslanmağan bolmasam | sençarslanmağan bolmasang | olçarslanmağan bolmasa | bizçarslanmağan bolmasaq | sizçarslanmağan bolmasağız | alaçarslanmağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to grow hazy | mençarslannıq bolmazma | sençarslannıq bolmazsa | olçarslannıq bolmaz | bizçarslannıq bolmazbız | sizçarslannıq bolmazsız | alaçarslannıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to grow hazy (emphatic) | mençarslanmazlıq bolmazma | sençarslanmazlıq bolmazsa | olçarslanmazlıq bolmaz | bizçarslanmazlıq bolmazbız | sizçarslanmazlıq bolmazsız | alaçarslanmazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to grow hazy | mençarslannıq bolmasam | sençarslannıq bolmasang | olçarslannıq bolmasa | bizçarslannıq bolmasaq | sizçarslannıq bolmasağız | alaçarslannıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to grow hazy | mençarslanmazlıq bolmasam | sençarslanmazlıq bolmasang | olçarslanmazlıq bolmasa | bizçarslanmazlıq bolmasaq | sizçarslanmazlıq bolmasağız | alaçarslanmazlıq bolmasala |