tıbır
/tɯbɯr/ · plural tıbırla
1. hearth, fireplace, the fire
- tıbırda ot janadı — the fire burns in the hearth
- tıbırnı qatında olturdula — they sat by the hearth
- tıbır suwuq bolğandı — the hearth has gone cold
- tıbır taş — a hearthstone
- tıbır ot — the hearth fire
- tıbır jılıw — the warmth of the hearth
2. the far side of the hearth, the part against the inner wall
- tıbırğa taba oltur — sit towards the back of the hearth
- tıbırnı artında — behind the hearth
- tıbırda jılınırğa — to warm oneself at the back of the hearth
3. home, dwelling, household
- bu tıbırda jaşaydıla — they live in this dwelling
- tıbırda qalırğa — to be left an old maid
- tıbırıng qurusun — may your hearth be left desolate
Cases and owners
Singular
| Case | —plain | menimy | seniyour | anıhis / her | bizniour | sizniyou all's | alanıtheir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominativethe hearth | —tıbır | menitıbırım | senitıbırıng | anıtıbırı | biznitıbırıbız | siznitıbırığız | alanıtıbırları |
| Genitivethe hearth's | —tıbırnı | menitıbırımı | senitıbırıngı | anıtıbırını | biznitıbırıbıznı | siznitıbırığıznı | alanıtıbırlarını |
| Accusativethe hearth (as the object) | —tıbırnı | menitıbırımı | senitıbırıngı | anıtıbırın | biznitıbırıbıznı | siznitıbırığıznı | alanıtıbırların |
| Dativeto the hearth | —tıbırğa | menitıbırıma | senitıbırınga | anıtıbırına | biznitıbırıbızğa | siznitıbırığızğa | alanıtıbırlarına |
| Locativeat / in the hearth | —tıbırda | menitıbırımda | senitıbırıngda | anıtıbırında | biznitıbırıbızda | siznitıbırığızda | alanıtıbırlarında |
| Ablativefrom the hearth | —tıbırdan | menitıbırımdan | senitıbırıngdan | anıtıbırından | biznitıbırıbızdan | siznitıbırığızdan | alanıtıbırlarından |
Plural
| Case | —plain | menimy | seniyour | anıhis / her | bizniour | sizniyou all's | alanıtheir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominativethe hearths | —tıbırla | menitıbırlarım | senitıbırlarıng | anıtıbırları | biznitıbırlarıbız | siznitıbırlarığız | alanıtıbırları |
| Genitivethe hearths' | —tıbırlanı | menitıbırlarımı | senitıbırlarıngı | anıtıbırlarını | biznitıbırlarıbıznı | siznitıbırlarığıznı | alanıtıbırlarını |
| Accusativethe hearths (as the object) | —tıbırlanı | menitıbırlarımı | senitıbırlarıngı | anıtıbırların | biznitıbırlarıbıznı | siznitıbırlarığıznı | alanıtıbırların |
| Dativeto the hearths | —tıbırlağa | menitıbırlarıma | senitıbırlarınga | anıtıbırlarına | biznitıbırlarıbızğa | siznitıbırlarığızğa | alanıtıbırlarına |
| Locativeat / in the hearths | —tıbırlada | menitıbırlarımda | senitıbırlarıngda | anıtıbırlarında | biznitıbırlarıbızda | siznitıbırlarığızda | alanıtıbırlarında |
| Ablativefrom the hearths | —tıbırladan | menitıbırlarımdan | senitıbırlarıngdan | anıtıbırlarından | biznitıbırlarıbızdan | siznitıbırlarığızdan | alanıtıbırlarından |
The overlap in the last rows is real, not a mistake: tıbırları can mean "his / her hearths", "their hearth", or "their hearths" — context decides.
The endings are the same ones the pronouns wear — that page explains when each case is used.