tawuşsuz
/tawuʃsuz/
1. soundless, silent, noiseless
- tawuşsuz atlam — a noiseless step
- tawuşsuz kirdi — he came in without a sound
- üy tawuşsuz boldu — the house went silent
2. quiet and peaceable, without a fuss
- tawuşsuz jaşaydıla — they live quietly and peaceably
- iş tawuşsuz boşaldı — the business ended without a fuss
- tawuşsuz ketdi — he went away quietly
Degrees and persons
| Degree | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formam/is/are soundless | mentawuşsuzma | sentawuşsuzsa | oltawuşsuzdu | biztawuşsuzbuz | siztawuşsuzsuz | alatawuşsuzdula |
| comparative — moream/is/are more soundless | mentawuşsuzuraqma | sentawuşsuzuraqsa | oltawuşsuzuraqdı | biztawuşsuzuraqbız | siztawuşsuzuraqsız | alatawuşsuzuraqdıla |
| intensifier — veryam/is/are very soundless | menbek tawuşsuzma | senbek tawuşsuzsa | olbek tawuşsuzdu | bizbek tawuşsuzbuz | sizbek tawuşsuzsuz | alabek tawuşsuzdula |
| superlative — mostam/is/are the most soundless | menem tawuşsuzma | senem tawuşsuzsa | olem tawuşsuzdu | bizem tawuşsuzbuz | sizem tawuşsuzsuz | alaem tawuşsuzdula |
To compare two things, put the loser in the from-form: ol menden tawuşsuzdu — "compared to me, he is soundless."
Saying it about mine, yours, theirs
One thing
| Degree | menikimine | senikiyours | anıqıhis / hers | biznikiours | siznikiyours (pl.) | alanıqıtheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formis / are soundless | menikimeniki tawuşsuzdu | senikiseniki tawuşsuzdu | anıqıanıqı tawuşsuzdu | biznikibizniki tawuşsuzdu | siznikisizniki tawuşsuzdu | alanıqıalanıqı tawuşsuzdu |
| comparative — moreis / are more soundless | menikimeniki tawuşsuzuraqdı | senikiseniki tawuşsuzuraqdı | anıqıanıqı tawuşsuzuraqdı | biznikibizniki tawuşsuzuraqdı | siznikisizniki tawuşsuzuraqdı | alanıqıalanıqı tawuşsuzuraqdı |
| intensifier — veryis / are very soundless | menikimeniki bek tawuşsuzdu | senikiseniki bek tawuşsuzdu | anıqıanıqı bek tawuşsuzdu | biznikibizniki bek tawuşsuzdu | siznikisizniki bek tawuşsuzdu | alanıqıalanıqı bek tawuşsuzdu |
| superlative — mostis / are the most soundless | menikimeniki em tawuşsuzdu | senikiseniki em tawuşsuzdu | anıqıanıqı em tawuşsuzdu | biznikibizniki em tawuşsuzdu | siznikisizniki em tawuşsuzdu | alanıqıalanıqı em tawuşsuzdu |
Several things
| Degree | menikilemine | senikileyours | anıqılahis / hers | biznikileours | siznikileyours (pl.) | alanıqılatheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formis / are soundless | menikilemenikile tawuşsuzdula | senikilesenikile tawuşsuzdula | anıqılaanıqıla tawuşsuzdula | biznikilebiznikile tawuşsuzdula | siznikilesiznikile tawuşsuzdula | alanıqılaalanıqıla tawuşsuzdula |
| comparative — moreis / are more soundless | menikilemenikile tawuşsuzuraqdıla | senikilesenikile tawuşsuzuraqdıla | anıqılaanıqıla tawuşsuzuraqdıla | biznikilebiznikile tawuşsuzuraqdıla | siznikilesiznikile tawuşsuzuraqdıla | alanıqılaalanıqıla tawuşsuzuraqdıla |
| intensifier — veryis / are very soundless | menikilemenikile bek tawuşsuzdula | senikilesenikile bek tawuşsuzdula | anıqılaanıqıla bek tawuşsuzdula | biznikilebiznikile bek tawuşsuzdula | siznikilesiznikile bek tawuşsuzdula | alanıqılaalanıqıla bek tawuşsuzdula |
| superlative — mostis / are the most soundless | menikilemenikile em tawuşsuzdula | senikilesenikile em tawuşsuzdula | anıqılaanıqıla em tawuşsuzdula | biznikilebiznikile em tawuşsuzdula | siznikilesiznikile em tawuşsuzdula | alanıqılaalanıqıla em tawuşsuzdula |
Any thing takes the third-person ending, not only these: bu tawuşsuzdu, bıla tawuşsuzdula. In texts biznikile is usually kesibiznikile, "our own people", and a surname with -nıqıla names a family: Dudalanıqıla, "the Dudas".