sımpayırğa

/sɯmpajɯrʁa/

1. (v.) to be speechless or stunned

sımpayıb qalırğa — to be struck dumb
jaş sımpayıb qaldı — the young man stood dumbfounded
haparnı eşitib sımpaydı — he was struck dumb at the news

2. (v.) to grow subdued, to hang one's head, to look downcast

sımpayıb tururğa — to stand about downcast
sımpayıb başın tübüne iydi — he grew subdued and hung his head
sabiy sımpayıb turadı — the child stands there subdued

3. (v.) to stand idle — of a machine

maşina sımpayıb turadı — the machine stands idle
zawodda iş sımpaydı — work at the plant came to a standstill
iş sımpayıb qaldı — the work came to a stop

Conjugation

Common forms

sımpayadıhe is being speechless
sımpaydıhe was speechless
sımpayğandıhe has been speechless
sımpayırhe will be speechless
sımpayırıqdıhe is going to be speechless
sımpaya edihe was being speechless
sımpaysaif he is speechless
sımpay!be speechless!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of sımpayırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is being speechless	mensımpayama	sensımpayasa	olsımpayadı	bizsımpayabız	sizsımpayasız	alasımpayadıla
Present (simple & continuous)he is not being speechless	mensımpaymayma	sensımpaymaysa	olsımpaymaydı	bizsımpaymaybız	sizsımpaymaysız	alasımpaymaydıla
Present (simple & continuous)is he being speechless?	mensımpayamıma? sımpayamamı?	sensımpayamısa?	olsımpayamıdı?	bizsımpayamıbız? sımpayabızmı?	sizsımpayamısız?	alasımpayamıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he being speechless?	mensımpaymaymıma? sımpaymaymamı?	sensımpaymaymısa?	olsımpaymaymıdı?	bizsımpaymaymıbız? sımpaymaybızmı?	sizsımpaymaymısız?	alasımpaymaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he is usually speechless	mensımpayıwçanma	sensımpayıwçansa	olsımpayıwçandı	bizsımpayıwçanbız	sizsımpayıwçansız	alasımpayıwçandıla
Habitual (usually, tends to)he is not usually speechless	mensımpayıwçan tülme	sensımpayıwçan tülse	olsımpayıwçan tüldü	bizsımpayıwçan tülbüz	sizsımpayıwçan tülsüz	alasımpayıwçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)is he usually speechless?	mensımpayıwçanmıma? sımpayıwçanmamı?	sensımpayıwçanmısa?	olsımpayıwçanmıdı?	bizsımpayıwçanmıbız? sımpayıwçanbızmı?	sizsımpayıwçanmısız?	alasımpayıwçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)isn't he usually speechless?	mensımpayıwçan tülmüme?	sensımpayıwçan tülmüse?	olsımpayıwçan tülmüdü?	bizsımpayıwçan tülmübüz?	sizsımpayıwçan tülmüsüz?	alasımpayıwçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has been speechless and remains so			olsımpayıbdı			alasımpayıbdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he been speechless?			olsımpayıbmıdı?			alasımpayıbmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of being speechless	mensımpaya turama	sensımpaya turasa	olsımpaya turadı	bizsımpaya turabız	sizsımpaya turasız	alasımpaya turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of being speechless	mensımpaya turmayma	sensımpaya turmaysa	olsımpaya turmaydı	bizsımpaya turmaybız	sizsımpaya turmaysız	alasımpaya turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of being speechless?	mensımpaya turamıma? sımpaya turamamı?	sensımpaya turamısa?	olsımpaya turamıdı?	bizsımpaya turamıbız? sımpaya turabızmı?	sizsımpaya turamısız?	alasımpaya turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of being speechless?	mensımpaya turmaymıma? sımpaya turmaymamı?	sensımpaya turmaymısa?	olsımpaya turmaymıdı?	bizsımpaya turmaymıbız? sımpaya turmaybızmı?	sizsımpaya turmaymısız?	alasımpaya turmaymıdıla?
Simple past (definite)he was speechless	mensımpaydım	sensımpaydıng	olsımpaydı	bizsımpaydıq	sizsımpaydığız	alasımpaydıla
Simple past (definite)he wasn't speechless	mensımpaymadım	sensımpaymadıng	olsımpaymadı	bizsımpaymadıq	sizsımpaymadığız	alasımpaymadıla
Simple past (definite)was he speechless?	mensımpaydımmı?	sensımpaydıngmı?	olsımpaydımı?	bizsımpaydıqmı?	sizsımpaydığızmı?	alasımpaydılamı?
Simple past (definite)wasn't he speechless?	mensımpaymadımmı?	sensımpaymadıngmı?	olsımpaymadımı?	bizsımpaymadıqmı?	sizsımpaymadığızmı?	alasımpaymadılamı?
Perfect (past indefinite)he has been speechless	mensımpayğanma	sensımpayğansa	olsımpayğandı	bizsımpayğanbız	sizsımpayğansız	alasımpayğandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't been speechless	mensımpaymağanma	sensımpaymağansa	olsımpaymağandı	bizsımpaymağanbız	sizsımpaymağansız	alasımpaymağandıla
Perfect (past indefinite)has he been speechless?	mensımpayğanmıma? sımpayğanmamı?	sensımpayğanmısa?	olsımpayğanmıdı?	bizsımpayğanmıbız? sımpayğanbızmı?	sizsımpayğanmısız?	alasımpayğanmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he been speechless?	mensımpaymağanmıma? sımpaymağanmamı?	sensımpaymağanmısa?	olsımpaymağanmıdı?	bizsımpaymağanmıbız? sımpaymağanbızmı?	sizsımpaymağanmısız?	alasımpaymağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will be speechless	mensımpayırma	sensımpayırsa	olsımpayır	bizsımpayırbız	sizsımpayırsız	alasımpayırla
Indefinite future (future I)he won't be speechless	mensımpaymazma	sensımpaymazsa	olsımpaymaz	bizsımpaymazbız	sizsımpaymazsız	alasımpaymazla
Indefinite future (future I)will he be speechless?	mensımpayırmıma? sımpayırmamı?	sensımpayırmısa?	olsımpayırmı?	bizsımpayırmıbız? sımpayırbızmı?	sizsımpayırmısız?	alasımpayırmıla?
Indefinite future (future I)won't he be speechless?	mensımpaymazmıma? sımpaymazmamı?	sensımpaymazmısa?	olsımpaymazmı?	bizsımpaymazmıbız? sımpaymazbızmı?	sizsımpaymazmısız?	alasımpaymazmıla?
Definite future (future II)he is going to be speechless	mensımpayırıqma	sensımpayırıqsa	olsımpayırıqdı	bizsımpayırıqbız	sizsımpayırıqsız	alasımpayırıqdıla
Definite future (future II)he is not going to be speechless	mensımpayırıq tülme	sensımpayırıq tülse	olsımpayırıq tüldü	bizsımpayırıq tülbüz	sizsımpayırıq tülsüz	alasımpayırıq tüldüle
Definite future (future II)is he going to be speechless?	mensımpayırıqmıma? sımpayırıqmamı?	sensımpayırıqmısa?	olsımpayırıqmıdı?	bizsımpayırıqmıbız? sımpayırıqbızmı?	sizsımpayırıqmısız?	alasımpayırıqmıdıla?
Definite future (future II)isn't he going to be speechless?	mensımpayırıq tülmüme?	sensımpayırıq tülmüse?	olsımpayırıq tülmüdü?	bizsımpayırıq tülmübüz?	sizsımpayırıq tülmüsüz?	alasımpayırıq tülmüdüle?

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of sımpayırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had been speechless	mensımpayğan edimsımpayğanem	sensımpayğan edingsımpayğaneng	olsımpayğan edisımpayğaned	bizsımpayğan ediksımpayğanek	sizsımpayğan edigizsımpayğanegiz	alasımpayğan edilesımpayğanelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't been speechless	mensımpaymağan edimsımpaymağanem	sensımpaymağan edingsımpaymağaneng	olsımpaymağan edisımpaymağaned	bizsımpaymağan ediksımpaymağanek	sizsımpaymağan edigizsımpaymağanegiz	alasımpaymağan edilesımpaymağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was being speechless	mensımpaya edimsımpayaem	sensımpaya edingsımpayaeng	olsımpaya edisımpayaed	bizsımpaya ediksımpayaek	sizsımpaya edigizsımpayaegiz	alasımpaya edilesımpayaelle
Past continuous (imperfect)he wasn't being speechless	mensımpaymay edimsımpaymayem	sensımpaymay edingsımpaymayeng	olsımpaymay edisımpaymayed	bizsımpaymay ediksımpaymayek	sizsımpaymay edigizsımpaymayegiz	alasımpaymay edilesımpaymayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to be speechless	mensımpayıwçan edimsımpayıwçanem	sensımpayıwçan edingsımpayıwçaneng	olsımpayıwçan edisımpayıwçaned	bizsımpayıwçan ediksımpayıwçanek	sizsımpayıwçan edigizsımpayıwçanegiz	alasımpayıwçan edilesımpayıwçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to be speechless	mensımpayıwçan tül edimsımpayıwçan tül em	sensımpayıwçan tül edingsımpayıwçan tül eng	olsımpayıwçan tül edisımpayıwçan tül ed	bizsımpayıwçan tül ediksımpayıwçan tül ek	sizsımpayıwçan tül edigizsımpayıwçan tül egiz	alasımpayıwçan tül edilesımpayıwçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had been speechless and remained so			olsımpayıb edi			alasımpayıb edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't been speechless			olsımpayıb tül edi			alasımpayıb tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of being speechless	mensımpaya tura edimsımpaya turaem	sensımpaya tura edingsımpaya turaeng	olsımpaya tura edisımpaya turaed	bizsımpaya tura ediksımpaya turaek	sizsımpaya tura edigizsımpaya turaegiz	alasımpaya tura edilesımpaya turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of being speechless	mensımpaya turmay edimsımpaya turmayem	sensımpaya turmay edingsımpaya turmayeng	olsımpaya turmay edisımpaya turmayed	bizsımpaya turmay ediksımpaya turmayek	sizsımpaya turmay edigizsımpaya turmayegiz	alasımpaya turmay edilesımpaya turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would be speechless	mensımpayır edimsımpayır em	sensımpayır edingsımpayır eng	olsımpayır edisımpayır ed	bizsımpayır ediksımpayır ek	sizsımpayır edigizsımpayır egiz	alasımpayır edilesımpayır elle
Conditional result (would)he wouldn't be speechless	mensımpaymaz edimsımpaymaz em	sensımpaymaz edingsımpaymaz eng	olsımpaymaz edisımpaymaz ed	bizsımpaymaz ediksımpaymaz ek	sizsımpaymaz edigizsımpaymaz egiz	alasımpaymaz edilesımpaymaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have been speechless	mensımpayırıq edimsımpayırıq em	sensımpayırıq edingsımpayırıq eng	olsımpayırıq edisımpayırıq ed	bizsımpayırıq ediksımpayırıq ek	sizsımpayırıq edigizsımpayırıq egiz	alasımpayırıq edilesımpayırıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have been speechless	mensımpayırıq tül edimsımpayırıq tül em	sensımpayırıq tül edingsımpayırıq tül eng	olsımpayırıq tül edisımpayırıq tül ed	bizsımpayırıq tül ediksımpayırıq tül ek	sizsımpayırıq tül edigizsımpayırıq tül egiz	alasımpayırıq tül edilesımpayırıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of sımpayırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he is speechless	mensımpaysam	sensımpaysang	olsımpaysa	bizsımpaysaq	sizsımpaysağız	alasımpaysala
Conditionalif he is not speechless	mensımpaymasam	sensımpaymasang	olsımpaymasa	bizsımpaymasaq	sizsımpaymasağız	alasımpaymasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is being speechless	mensımpaya esem	sensımpaya eseng	olsımpaya ese	bizsımpaya esek	sizsımpaya esegiz	alasımpaya esele
Conditional, present realif he is not being speechless	mensımpaymay esem	sensımpaymay eseng	olsımpaymay ese	bizsımpaymay esek	sizsımpaymay esegiz	alasımpaymay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he was speechless	mensımpaysam edisımpaysam ed	sensımpaysang edisımpaysang ed	olsımpaysa edisımpaysaed	bizsımpaysaq edisımpaysaq ed	sizsımpaysağız edisımpaysağız ed	alasımpaysala edisımpaysalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't be speechless	mensımpaymasam edisımpaymasam ed	sensımpaymasang edisımpaymasang ed	olsımpaymasa edisımpaymasaed	bizsımpaymasaq edisımpaymasaq ed	sizsımpaymasağız edisımpaymasağız ed	alasımpaymasala edisımpaymasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past¹if he was speechless	mensımpaydım esem	sensımpaydıng eseng	olsımpaydı ese	bizsımpaydıq esek	sizsımpaydığız esegiz	alasımpaydıla esele
Conditional, definite past¹if he wasn't speechless	mensımpaymadım esem	sensımpaymadıng eseng	olsımpaymadı ese	bizsımpaymadıq esek	sizsımpaymadığız esegiz	alasımpaymadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he was speechless (indeed)	mensımpayğan esem	sensımpayğan eseng	olsımpayğan ese	bizsımpayğan esek	sizsımpayğan esegiz	alasımpayğan esele
Conditional, past realif he wasn't speechless (indeed)	mensımpaymağan esem	sensımpaymağan eseng	olsımpaymağan ese	bizsımpaymağan esek	sizsımpaymağan esegiz	alasımpaymağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had been speechless	mensımpayğan bolsam	sensımpayğan bolsang	olsımpayğan bolsa	bizsımpayğan bolsaq	sizsımpayğan bolsağız	alasımpayğan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't been speechless	mensımpaymağan bolsam	sensımpaymağan bolsang	olsımpaymağan bolsa	bizsımpaymağan bolsaq	sizsımpaymağan bolsağız	alasımpaymağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had been speechless	mensımpayğan bolsam edisımpayğan bolsam ed	sensımpayğan bolsang edisımpayğan bolsang ed	olsımpayğan bolsa edisımpayğan bolsaed	bizsımpayğan bolsaq edisımpayğan bolsaq ed	sizsımpayğan bolsağız edisımpayğan bolsağız ed	alasımpayğan bolsala edisımpayğan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't been speechless	mensımpaymağan bolsam edisımpaymağan bolsam ed	sensımpaymağan bolsang edisımpaymağan bolsang ed	olsımpaymağan bolsa edisımpaymağan bolsaed	bizsımpaymağan bolsaq edisımpaymağan bolsaq ed	sizsımpaymağan bolsağız edisımpaymağan bolsağız ed	alasımpaymağan bolsala edisımpaymağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will be speechless	mensımpayır esem	sensımpayır eseng	olsımpayır ese	bizsımpayır esek	sizsımpayır esegiz	alasımpayır esele
Conditional, aoristif he won't be speechless	mensımpaymaz esem	sensımpaymaz eseng	olsımpaymaz ese	bizsımpaymaz esek	sizsımpaymaz esegiz	alasımpaymaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to be speechless	mensımpayırıq esem	sensımpayırıq eseng	olsımpayırıq ese	bizsımpayırıq esek	sizsımpayırıq esegiz	alasımpayırıq esele
Conditional, futureif he is not going to be speechless	mensımpayırıq tül esem	sensımpayırıq tül eseng	olsımpayırıq tül ese	bizsımpayırıq tül esek	sizsımpayırıq tül esegiz	alasımpayırıq tül esele
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to be speechless	mensımpayırıq bolsam	sensımpayırıq bolsang	olsımpayırıq bolsa	bizsımpayırıq bolsaq	sizsımpayırıq bolsağız	alasımpayırıq bolsala
Conditional, counterfactual futureif he were not going to be speechless	mensımpaymazlıq bolsam	sensımpaymazlıq bolsang	olsımpaymazlıq bolsa	bizsımpaymazlıq bolsaq	sizsımpaymazlıq bolsağız	alasımpaymazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso sımpaydıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of sımpayırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be being speechless	mensımpaya bolurma	sensımpaya bolursa	olsımpaya bolur	bizsımpaya bolurbuz	sizsımpaya bolursuz	alasımpaya bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be being speechless	mensımpaymay bolurma	sensımpaymay bolursa	olsımpaymay bolur	bizsımpaymay bolurbuz	sizsımpaymay bolursuz	alasımpaymay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of being speechless	mensımpaya tura bolurma	sensımpaya tura bolursa	olsımpaya tura bolur	bizsımpaya tura bolurbuz	sizsımpaya tura bolursuz	alasımpaya tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not being speechless	mensımpaymay tura bolurma	sensımpaymay tura bolursa	olsımpaymay tura bolur	bizsımpaymay tura bolurbuz	sizsımpaymay tura bolursuz	alasımpaymay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have been speechless	mensımpayğan bolurma	sensımpayğan bolursa	olsımpayğan bolur	bizsımpayğan bolurbuz	sizsımpayğan bolursuz	alasımpayğan bolurla
Inference (must have)he must not have been speechless	mensımpaymağan bolurma	sensımpaymağan bolursa	olsımpaymağan bolur	bizsımpaymağan bolurbuz	sizsımpaymağan bolursuz	alasımpaymağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to be speechless	mensımpayırıq bolurma	sensımpayırıq bolursa	olsımpayırıq bolur	bizsımpayırıq bolurbuz	sizsımpayırıq bolursuz	alasımpayırıq bolurla
Inference, future (must be going to)he must not be going to be speechless	mensımpaymazlıq bolurma	sensımpaymazlıq bolursa	olsımpaymazlıq bolur	bizsımpaymazlıq bolurbuz	sizsımpaymazlıq bolursuz	alasımpaymazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of sımpayırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it be speechless	mensımpayayım	sensımpay!	olsımpaysın	bizsımpayayıq	sizsımpayığız!	alasımpaysınla
Commands & suggestionslet him/her/it not be speechless	mensımpaymayım	sensımpayma!	olsımpaymasın	bizsımpaymayıq	sizsımpaymağız!	alasımpaymasınla
Commands & suggestionsshould he be speechless?	mensımpayayımmı?		olsımpaysınmı?	bizsımpayayıqmı?		alasımpaysınlamı?
Commands & suggestionsshould he not be speechless?	mensımpaymayımmı?		olsımpaymasınmı?	bizsımpaymayıqmı?		alasımpaymasınlamı?
Requestsdo let him/her/it be speechless		sensımpayçı²	olsımpaysınçı		sizsımpayçığız	alasımpaysınlaçı
Requestsdo let him/her/it not be speechless		sensımpaymaçı²	olsımpaymasınçı		sizsımpaymaçığız	alasımpaymasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you be speechless		sensımpayğınsımpayğı
Blessings & curses — may you…may you not be speechless		sensımpaymağınsımpaymağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he were speechless	mensımpayğay edim sımpayğa edim	sensımpayğay eding sımpayğa eding	olsımpayğay edi sımpayğa edi	bizsımpayğay edik sımpayğa edik	sizsımpayğay edigiz sımpayğa edigiz	alasımpayğay edile sımpayğa edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he were not speechless	mensımpaymağay edim sımpaymağa edim	sensımpaymağay eding sımpaymağa eding	olsımpaymağay edi sımpaymağa edi	bizsımpaymağay edik sımpaymağa edik	sizsımpaymağay edigiz sımpaymağa edigiz	alasımpaymağay edile sımpaymağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to be speechless	mensımpaymağa qoyayımsımpayma qoyayım	sensımpaymağa qoy!sımpayma qoy!	olsımpaymağa qoysunsımpayma qoysun	bizsımpaymağa qoyayıqsımpayma qoyayıq	sizsımpaymağa qoyuğuz!sımpayma qoyuğuz!	alasımpaymağa qoysunlasımpayma qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to be speechless	mensımpaymağa qoymayımsımpayma qoymayım	sensımpaymağa qoyma!sımpayma qoyma!	olsımpaymağa qoymasınsımpayma qoymasın	bizsımpaymağa qoymayıqsımpayma qoymayıq	sizsımpaymağa qoymağız!sımpayma qoymağız!	alasımpaymağa qoymasınlasımpayma qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to be speechless?	mensımpaymağa qoyayımmı?sımpayma qoyayımmı?		olsımpaymağa qoysunmu?sımpayma qoysunmu?	bizsımpaymağa qoyayıqmı?sımpayma qoyayıqmı?		alasımpaymağa qoysunlamı?sımpayma qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to be speechless?	mensımpaymağa qoymayımmı?sımpayma qoymayımmı?		olsımpaymağa qoymasınmı?sımpayma qoymasınmı?	bizsımpaymağa qoymayıqmı?sımpayma qoymayıqmı?		alasımpaymağa qoymasınlamı?sımpayma qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to be speechless	mensımpaymağa qoyamasımpayma qoyama	sensımpaymağa qoyasasımpayma qoyasa	olsımpaymağa qoyadısımpayma qoyadı	bizsımpaymağa qoyabızsımpayma qoyabız	sizsımpaymağa qoyasızsımpayma qoyasız	alasımpaymağa qoyadılasımpayma qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to be speechless	mensımpaymağa qoymaymasımpayma qoymayma	sensımpaymağa qoymaysasımpayma qoymaysa	olsımpaymağa qoymaydısımpayma qoymaydı	bizsımpaymağa qoymaybızsımpayma qoymaybız	sizsımpaymağa qoymaysızsımpayma qoymaysız	alasımpaymağa qoymaydılasımpayma qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to be speechless?	mensımpaymağa qoyamıma?sımpayma qoyamıma?	sensımpaymağa qoyamısa?sımpayma qoyamısa?	olsımpaymağa qoyamıdı?sımpayma qoyamıdı?	bizsımpaymağa qoyamıbız?sımpayma qoyamıbız?	sizsımpaymağa qoyamısız?sımpayma qoyamısız?	alasımpaymağa qoyamıdıla?sımpayma qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to be speechless?	mensımpaymağa qoymaymıma?sımpayma qoymaymıma?	sensımpaymağa qoymaymısa?sımpayma qoymaymısa?	olsımpaymağa qoymaymıdı?sımpayma qoymaymıdı?	bizsımpaymağa qoymaymıbız?sımpayma qoymaymıbız?	sizsımpaymağa qoymaymısız?sımpayma qoymaymısız?	alasımpaymağa qoymaymıdıla?sımpayma qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to be speechless	mensımpaymağa qoydumsımpayma qoydum	sensımpaymağa qoydungsımpayma qoydung	olsımpaymağa qoydusımpayma qoydu	bizsımpaymağa qoyduqsımpayma qoyduq	sizsımpaymağa qoyduğuzsımpayma qoyduğuz	alasımpaymağa qoydulasımpayma qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to be speechless	mensımpaymağa qoymadımsımpayma qoymadım	sensımpaymağa qoymadıngsımpayma qoymadıng	olsımpaymağa qoymadısımpayma qoymadı	bizsımpaymağa qoymadıqsımpayma qoymadıq	sizsımpaymağa qoymadığızsımpayma qoymadığız	alasımpaymağa qoymadılasımpayma qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to be speechless?	mensımpaymağa qoydummu?sımpayma qoydummu?	sensımpaymağa qoydungmu?sımpayma qoydungmu?	olsımpaymağa qoydumu?sımpayma qoydumu?	bizsımpaymağa qoyduqmu?sımpayma qoyduqmu?	sizsımpaymağa qoyduğuzmu?sımpayma qoyduğuzmu?	alasımpaymağa qoydulamı?sımpayma qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to be speechless?	mensımpaymağa qoymadımmı?sımpayma qoymadımmı?	sensımpaymağa qoymadıngmı?sımpayma qoymadıngmı?	olsımpaymağa qoymadımı?sımpayma qoymadımı?	bizsımpaymağa qoymadıqmı?sımpayma qoymadıqmı?	sizsımpaymağa qoymadığızmı?sımpayma qoymadığızmı?	alasımpaymağa qoymadılamı?sımpayma qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of sımpayırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can be speechless	mensımpayalama	sensımpayalasa	olsımpayaladı	bizsımpayalabız	sizsımpayalasız	alasımpayaladıla
Ability — presenthe can't be speechless	mensımpayalmayma	sensımpayalmaysa	olsımpayalmaydı	bizsımpayalmaybız	sizsımpayalmaysız	alasımpayalmaydıla
Ability — presentcan he be speechless?	mensımpayalamıma? sımpayalamamı?	sensımpayalamısa?	olsımpayalamıdı?	bizsımpayalamıbız? sımpayalabızmı?	sizsımpayalamısız?	alasımpayalamıdıla?
Ability — presentcan't he be speechless?	mensımpayalmaymıma? sımpayalmaymamı?	sensımpayalmaymısa?	olsımpayalmaymıdı?	bizsımpayalmaymıbız? sımpayalmaybızmı?	sizsımpayalmaymısız?	alasımpayalmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can be speechless	mensımpayalsam	sensımpayalsang	olsımpayalsa	bizsımpayalsaq	sizsımpayalsağız	alasımpayalsala
Ability — if I can…if he can't be speechless	mensımpayalmasam	sensımpayalmasang	olsımpayalmasa	bizsımpayalmasaq	sizsımpayalmasağız	alasımpayalmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to be speechless	mensımpayaldım	sensımpayaldıng	olsımpayaldı	bizsımpayaldıq	sizsımpayaldığız	alasımpayaldıla
Ability — simple pasthe could not be speechless	mensımpayalmadım	sensımpayalmadıng	olsımpayalmadı	bizsımpayalmadıq	sizsımpayalmadığız	alasımpayalmadıla
Ability — simple pastwas he able to be speechless?	mensımpayaldımmı?	sensımpayaldıngmı?	olsımpayaldımı?	bizsımpayaldıqmı?	sizsımpayaldığızmı?	alasımpayaldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he be speechless?	mensımpayalmadımmı?	sensımpayalmadıngmı?	olsımpayalmadımı?	bizsımpayalmadıqmı?	sizsımpayalmadığızmı?	alasımpayalmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to be speechless	mensımpayalğanma	sensımpayalğansa	olsımpayalğandı	bizsımpayalğanbız	sizsımpayalğansız	alasımpayalğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to be speechless	mensımpayalmağanma	sensımpayalmağansa	olsımpayalmağandı	bizsımpayalmağanbız	sizsımpayalmağansız	alasımpayalmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to be speechless?	mensımpayalğanmıma? sımpayalğanmamı?	sensımpayalğanmısa?	olsımpayalğanmıdı?	bizsımpayalğanmıbız? sımpayalğanbızmı?	sizsımpayalğanmısız?	alasımpayalğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to be speechless?	mensımpayalmağanmıma? sımpayalmağanmamı?	sensımpayalmağanmısa?	olsımpayalmağanmıdı?	bizsımpayalmağanmıbız? sımpayalmağanbızmı?	sizsımpayalmağanmısız?	alasımpayalmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to be speechless	mensımpayalğan edimsımpayalğanem	sensımpayalğan edingsımpayalğaneng	olsımpayalğan edisımpayalğaned	bizsımpayalğan ediksımpayalğanek	sizsımpayalğan edigizsımpayalğanegiz	alasımpayalğan edilesımpayalğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to be speechless	mensımpayalmağan edimsımpayalmağanem	sensımpayalmağan edingsımpayalmağaneng	olsımpayalmağan edisımpayalmağaned	bizsımpayalmağan ediksımpayalmağanek	sizsımpayalmağan edigizsımpayalmağanegiz	alasımpayalmağan edilesımpayalmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could be speechless	mensımpayala edimsımpayalaem	sensımpayala edingsımpayalaeng	olsımpayala edisımpayalaed	bizsımpayala ediksımpayalaek	sizsımpayala edigizsımpayalaegiz	alasımpayala edilesımpayalaelle
Ability — past backgroundhe could not be speechless	mensımpayalmay edimsımpayalmayem	sensımpayalmay edingsımpayalmayeng	olsımpayalmay edisımpayalmayed	bizsımpayalmay ediksımpayalmayek	sizsımpayalmay edigizsımpayalmayegiz	alasımpayalmay edilesımpayalmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to be speechless	mensımpayalırma	sensımpayalırsa	olsımpayalır	bizsımpayalırbız	sizsımpayalırsız	alasımpayalırla
Ability — future Ihe won't be able to be speechless	mensımpayalmazma	sensımpayalmazsa	olsımpayalmaz	bizsımpayalmazbız	sizsımpayalmazsız	alasımpayalmazla
Ability — future Iwill he be able to be speechless?	mensımpayalırmıma? sımpayalırmamı?	sensımpayalırmısa?	olsımpayalırmı?	bizsımpayalırmıbız? sımpayalırbızmı?	sizsımpayalırmısız?	alasımpayalırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to be speechless?	mensımpayalmazmıma? sımpayalmazmamı?	sensımpayalmazmısa?	olsımpayalmazmı?	bizsımpayalmazmıbız? sımpayalmazbızmı?	sizsımpayalmazmısız?	alasımpayalmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to be speechless	mensımpayallıqma	sensımpayallıqsa	olsımpayallıqdı	bizsımpayallıqbız	sizsımpayallıqsız	alasımpayallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to be speechless	mensımpayallıq tülme	sensımpayallıq tülse	olsımpayallıq tüldü	bizsımpayallıq tülbüz	sizsımpayallıq tülsüz	alasımpayallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to be speechless?	mensımpayallıqmıma? sımpayallıqmamı?	sensımpayallıqmısa?	olsımpayallıqmıdı?	bizsımpayallıqmıbız? sımpayallıqbızmı?	sizsımpayallıqmısız?	alasımpayallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to be speechless?	mensımpayallıq tülmüme?	sensımpayallıq tülmüse?	olsımpayallıq tülmüdü?	bizsımpayallıq tülmübüz?	sizsımpayallıq tülmüsüz?	alasımpayallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to be speechless	mensımpayalır edimsımpayalır em	sensımpayalır edingsımpayalır eng	olsımpayalır edisımpayalır ed	bizsımpayalır ediksımpayalır ek	sizsımpayalır edigizsımpayalır egiz	alasımpayalır edilesımpayalır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to be speechless	mensımpayalmaz edimsımpayalmaz em	sensımpayalmaz edingsımpayalmaz eng	olsımpayalmaz edisımpayalmaz ed	bizsımpayalmaz ediksımpayalmaz ek	sizsımpayalmaz edigizsımpayalmaz egiz	alasımpayalmaz edilesımpayalmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to be speechless		sensımpayalğınsımpayalğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to be speechless		sensımpayalmağınsımpayalmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of sımpayırğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be being speechless	mensımpaya bolmazma	sensımpaya bolmazsa	olsımpaya bolmaz	bizsımpaya bolmazbız	sizsımpaya bolmazsız	alasımpaya bolmazla
Inference, present — double negationhe must be being speechless (emphatic)	mensımpaymay bolmazma	sensımpaymay bolmazsa	olsımpaymay bolmaz	bizsımpaymay bolmazbız	sizsımpaymay bolmazsız	alasımpaymay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of being speechless	mensımpaya tura bolmazma	sensımpaya tura bolmazsa	olsımpaya tura bolmaz	bizsımpaya tura bolmazbız	sizsımpaya tura bolmazsız	alasımpaya tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not being speechless (emphatic)	mensımpaymay tura bolmazma	sensımpaymay tura bolmazsa	olsımpaymay tura bolmaz	bizsımpaymay tura bolmazbız	sizsımpaymay tura bolmazsız	alasımpaymay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not being speechless	mensımpaymay turama	sensımpaymay turasa	olsımpaymay turadı	bizsımpaymay turabız	sizsımpaymay turasız	alasımpaymay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not being speechless	mensımpaymay turmayma	sensımpaymay turmaysa	olsımpaymay turmaydı	bizsımpaymay turmaybız	sizsımpaymay turmaysız	alasımpaymay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not being speechless?	mensımpaymay turmaymıma	sensımpaymay turmaymısa	olsımpaymay turmaymıdı	bizsımpaymay turmaymıbız	sizsımpaymay turmaymısız	alasımpaymay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have been speechless	mensımpayğan bolmazma	sensımpayğan bolmazsa	olsımpayğan bolmaz	bizsımpayğan bolmazbız	sizsımpayğan bolmazsız	alasımpayğan bolmazla
Inference — double negationhe must have been speechless (emphatic)	mensımpaymağan bolmazma	sensımpaymağan bolmazsa	olsımpaymağan bolmaz	bizsımpaymağan bolmazbız	sizsımpaymağan bolmazsız	alasımpaymağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had been speechless	mensımpayğan bolmasam	sensımpayğan bolmasang	olsımpayğan bolmasa	bizsımpayğan bolmasaq	sizsımpayğan bolmasağız	alasımpayğan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't been speechless	mensımpaymağan bolmasam	sensımpaymağan bolmasang	olsımpaymağan bolmasa	bizsımpaymağan bolmasaq	sizsımpaymağan bolmasağız	alasımpaymağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to be speechless	mensımpayırıq bolmazma	sensımpayırıq bolmazsa	olsımpayırıq bolmaz	bizsımpayırıq bolmazbız	sizsımpayırıq bolmazsız	alasımpayırıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to be speechless (emphatic)	mensımpaymazlıq bolmazma	sensımpaymazlıq bolmazsa	olsımpaymazlıq bolmaz	bizsımpaymazlıq bolmazbız	sizsımpaymazlıq bolmazsız	alasımpaymazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to be speechless	mensımpayırıq bolmasam	sensımpayırıq bolmasang	olsımpayırıq bolmasa	bizsımpayırıq bolmasaq	sizsımpayırıq bolmasağız	alasımpayırıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to be speechless	mensımpaymazlıq bolmasam	sensımpaymazlıq bolmasang	olsımpaymazlıq bolmasa	bizsımpaymazlıq bolmasaq	sizsımpaymazlıq bolmasağız	alasımpaymazlıq bolmasala