qatılanırğa
/qatɯlanɯrʁa/
1. harden, set firm, become solid one source
- balçıq qatılandı — the clay went hard
- miyala qatılanŋandı — the glass has set hard
- topuraq qatılanıb baradı — the soil is hardening
- rastvor terk qatılanıb baradı — the mortar is setting fast
2. grow callous, harden — Of the heart or soul. one source
- jüregi qatılanadı — his heart is growing callous
- alağa jüregi qatılanadı — his heart hardens toward them
- jürek qatılanŋandı — the heart has hardened
- kölü qatılandı — his spirit hardened
3. grow stronger, deepen — Of love or other feelings. one source
- süymeklik qatılanŋandı — the love has grown firm
- sezimle qatılandıla — the feelings deepened
- teŋlik qatılandı — the friendship grew firm
4. intensify, grow fiercer — Of frost, wind and the like. one source
- jel qatılanıb tebredi — the wind began to grow fiercer
- jel bütünda qatılandı — the wind grew even fiercer
- suwuq qatılandı — the cold intensified
- boran qatılandı — the blizzard grew fiercer
5. become more acute, become tense, worsen — Of a situation or state of affairs. one source
- bolum bütünda qatılanŋandı — the situation has become even more acute
- hal qatılandı — the situation grew tense
- bolum qatılanŋandı — the situation has grown acute
- iş qatılandı — the matter worsened
Conjugation
Common forms
- qatılanadıhe is hardening
- qatılandıhe hardened
- qatılanŋandıhe has hardened
- qatılanırhe will harden
- qatılannıqdıhe is going to harden
- qatılana edihe was hardening
- qatılansaif he hardens
- qatılan!harden!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous) | menqatılanamaI am hardening | senqatılanasayou are hardening | olqatılanadıhe is hardening | bizqatılanabızwe are hardening | sizqatılanasızyou all are hardening | alaqatılanadılathey are hardening |
| Present (simple & continuous) | menqatılanmaymaI am not hardening | senqatılanmaysayou are not hardening | olqatılanmaydıhe is not hardening | bizqatılanmaybızwe are not hardening | sizqatılanmaysızyou all are not hardening | alaqatılanmaydılathey are not hardening |
| Present (simple & continuous) | menqatılanamamı? qatılanamıma?am I hardening? | senqatılanamısa?are you hardening? | olqatılanamıdı?is he hardening? | bizqatılanabızmı? qatılanamıbız?are we hardening? | sizqatılanamısız?are you all hardening? | alaqatılanamıdıla?are they hardening? |
| Present (simple & continuous) | menqatılanmaymamı? qatılanmaymıma?aren't I hardening? | senqatılanmaymısa?aren't you hardening? | olqatılanmaymıdı?isn't he hardening? | bizqatılanmaybızmı? qatılanmaymıbız?aren't we hardening? | sizqatılanmaymısız?aren't you all hardening? | alaqatılanmaymıdıla?aren't they hardening? |
| Habitual (usually, tends to) | menqatılanıwçanmaI usually harden | senqatılanıwçansayou usually harden | olqatılanıwçandıhe usually hardens | bizqatılanıwçanbızwe usually harden | sizqatılanıwçansızyou all usually harden | alaqatılanıwçandılathey usually harden |
| Habitual (usually, tends to) | menqatılanmawçanmaI usually don't harden | senqatılanmawçansayou usually don't harden | olqatılanmawçandıhe usually doesn't harden | bizqatılanmawçanbızwe usually don't harden | sizqatılanmawçansızyou all usually don't harden | alaqatılanmawçandılathey usually don't harden |
| Habitual (usually, tends to) | menqatılanıwçanmamı? qatılanıwçanmıma?do I usually harden? | senqatılanıwçanmısa?do you usually harden? | olqatılanıwçanmıdı?does he usually harden? | bizqatılanıwçanbızmı? qatılanıwçanmıbız?do we usually harden? | sizqatılanıwçanmısız?do you all usually harden? | alaqatılanıwçanmıdıla?do they usually harden? |
| Habitual (usually, tends to) | menqatılanmawçanmamı? qatılanmawçanmıma?do I usually not harden? | senqatılanmawçanmısa?do you usually not harden? | olqatılanmawçanmıdı?does he usually not harden? | bizqatılanmawçanbızmı? qatılanmawçanmıbız?do we usually not harden? | sizqatılanmawçanmısız?do you all usually not harden? | alaqatılanmawçanmıdıla?do they usually not harden? |
| Resultative (has become and stays) | olqatılanıbdıhe has hardened and remains so | alaqatılanıbdılathey have hardened and remain so | ||||
| Resultative (has become and stays) | ||||||
| Resultative (has become and stays) | olqatılanıbmıdı?has he hardened? | alaqatılanıbmıdıla?have they hardened? | ||||
| Resultative (has become and stays) | ||||||
| Durative (keeps doing) | menqatılanıb turamaI keep hardening | senqatılanıb turasayou keep hardening | olqatılanıb turadıhe keeps hardening | bizqatılanıb turabızwe keep hardening | sizqatılanıb turasızyou all keep hardening | alaqatılanıb turadılathey keep hardening |
| Durative (keeps doing) | menqatılanıb turmaymaI don't keep hardening | senqatılanıb turmaysayou don't keep hardening | olqatılanıb turmaydıhe doesn't keep hardening | bizqatılanıb turmaybızwe don't keep hardening | sizqatılanıb turmaysızyou all don't keep hardening | alaqatılanıb turmaydılathey don't keep hardening |
| Durative (keeps doing) | menqatılanıb turamamı? qatılanıb turamıma?do I keep hardening? | senqatılanıb turamısa?do you keep hardening? | olqatılanıb turamıdı?does he keep hardening? | bizqatılanıb turabızmı? qatılanıb turamıbız?do we keep hardening? | sizqatılanıb turamısız?do you all keep hardening? | alaqatılanıb turamıdıla?do they keep hardening? |
| Durative (keeps doing) | menqatılanıb turmaymamı? qatılanıb turmaymıma?don't I keep hardening? | senqatılanıb turmaymısa?don't you keep hardening? | olqatılanıb turmaymıdı?doesn't he keep hardening? | bizqatılanıb turmaybızmı? qatılanıb turmaymıbız?don't we keep hardening? | sizqatılanıb turmaymısız?don't you all keep hardening? | alaqatılanıb turmaymıdıla?don't they keep hardening? |
| Progressive (in the middle of) | menqatılana turamaI am in the middle of hardening | senqatılana turasayou are in the middle of hardening | olqatılana turadıhe is in the middle of hardening | bizqatılana turabızwe are in the middle of hardening | sizqatılana turasızyou all are in the middle of hardening | alaqatılana turadılathey are in the middle of hardening |
| Progressive (in the middle of) | menqatılana turmaymaI am not in the middle of hardening | senqatılana turmaysayou are not in the middle of hardening | olqatılana turmaydıhe is not in the middle of hardening | bizqatılana turmaybızwe are not in the middle of hardening | sizqatılana turmaysızyou all are not in the middle of hardening | alaqatılana turmaydılathey are not in the middle of hardening |
| Progressive (in the middle of) | menqatılana turamamı? qatılana turamıma?am I in the middle of hardening? | senqatılana turamısa?are you in the middle of hardening? | olqatılana turamıdı?is he in the middle of hardening? | bizqatılana turabızmı? qatılana turamıbız?are we in the middle of hardening? | sizqatılana turamısız?are you all in the middle of hardening? | alaqatılana turamıdıla?are they in the middle of hardening? |
| Progressive (in the middle of) | menqatılana turmaymamı? qatılana turmaymıma?aren't I in the middle of hardening? | senqatılana turmaymısa?aren't you in the middle of hardening? | olqatılana turmaymıdı?isn't he in the middle of hardening? | bizqatılana turmaybızmı? qatılana turmaymıbız?aren't we in the middle of hardening? | sizqatılana turmaymısız?aren't you all in the middle of hardening? | alaqatılana turmaymıdıla?aren't they in the middle of hardening? |
| Simple past (definite) | menqatılandımI hardened | senqatılandıŋyou hardened | olqatılandıhe hardened | bizqatılandıqwe hardened | sizqatılandığızyou all hardened | alaqatılandılathey hardened |
| Simple past (definite) | menqatılanmadımI didn't harden | senqatılanmadıŋyou didn't harden | olqatılanmadıhe didn't harden | bizqatılanmadıqwe didn't harden | sizqatılanmadığızyou all didn't harden | alaqatılanmadılathey didn't harden |
| Simple past (definite) | menqatılandımmı?did I harden? | senqatılandıŋmı?did you harden? | olqatılandımı?did he harden? | bizqatılandıqmı?did we harden? | sizqatılandığızmı?did you all harden? | alaqatılandılamı?did they harden? |
| Simple past (definite) | menqatılanmadımmı?didn't I harden? | senqatılanmadıŋmı?didn't you harden? | olqatılanmadımı?didn't he harden? | bizqatılanmadıqmı?didn't we harden? | sizqatılanmadığızmı?didn't you all harden? | alaqatılanmadılamı?didn't they harden? |
| Perfect (past indefinite) | menqatılanŋanmaI have hardened | senqatılanŋansayou have hardened | olqatılanŋandıhe has hardened | bizqatılanŋanbızwe have hardened | sizqatılanŋansızyou all have hardened | alaqatılanŋandılathey have hardened |
| Perfect (past indefinite) | menqatılanmağanmaI haven't hardened | senqatılanmağansayou haven't hardened | olqatılanmağandıhe hasn't hardened | bizqatılanmağanbızwe haven't hardened | sizqatılanmağansızyou all haven't hardened | alaqatılanmağandılathey haven't hardened |
| Perfect (past indefinite) | menqatılanŋanmamı? qatılanŋanmıma?have I hardened? | senqatılanŋanmısa?have you hardened? | olqatılanŋanmıdı?has he hardened? | bizqatılanŋanbızmı? qatılanŋanmıbız?have we hardened? | sizqatılanŋanmısız?have you all hardened? | alaqatılanŋanmıdıla?have they hardened? |
| Perfect (past indefinite) | menqatılanmağanmamı? qatılanmağanmıma?haven't I hardened? | senqatılanmağanmısa?haven't you hardened? | olqatılanmağanmıdı?hasn't he hardened? | bizqatılanmağanbızmı? qatılanmağanmıbız?haven't we hardened? | sizqatılanmağanmısız?haven't you all hardened? | alaqatılanmağanmıdıla?haven't they hardened? |
| Durative, definite past (kept doing) | menqatılanıb turdumI kept hardening | senqatılanıb turduŋyou kept hardening | olqatılanıb turduhe kept hardening | bizqatılanıb turduqwe kept hardening | sizqatılanıb turduğuzyou all kept hardening | alaqatılanıb turdulathey kept hardening |
| Durative, definite past (kept doing) | menqatılanıb turmadımI didn't keep hardening | senqatılanıb turmadıŋyou didn't keep hardening | olqatılanıb turmadıhe didn't keep hardening | bizqatılanıb turmadıqwe didn't keep hardening | sizqatılanıb turmadığızyou all didn't keep hardening | alaqatılanıb turmadılathey didn't keep hardening |
| Durative, definite past (kept doing) | ||||||
| Durative, definite past (kept doing) | ||||||
| Indefinite future (future I) | menqatılanırmaI will harden | senqatılanırsayou will harden | olqatılanırhe will harden | bizqatılanırbızwe will harden | sizqatılanırsızyou all will harden | alaqatılanırlathey will harden |
| Indefinite future (future I) | menqatılanmazmaI won't harden | senqatılanmazsayou won't harden | olqatılanmazhe won't harden | bizqatılanmazbızwe won't harden | sizqatılanmazsızyou all won't harden | alaqatılanmazlathey won't harden |
| Indefinite future (future I) | menqatılanırmamı? qatılanırmıma?will I harden? | senqatılanırmısa?will you harden? | olqatılanırmı?will he harden? | bizqatılanırbızmı? qatılanırmıbız?will we harden? | sizqatılanırmısız?will you all harden? | alaqatılanırlamı? qatılanırmıla?will they harden? |
| Indefinite future (future I) | menqatılanmazmamı? qatılanmazmıma?won't I harden? | senqatılanmazmısa?won't you harden? | olqatılanmazmı?won't he harden? | bizqatılanmazbızmı? qatılanmazmıbız?won't we harden? | sizqatılanmazmısız?won't you all harden? | alaqatılanmazlamı? qatılanmazmıla?won't they harden? |
| Definite future (future II) | menqatılannıqma1qatılanırıqmaI am going to harden | senqatılannıqsa1qatılanırıqsayou are going to harden | olqatılannıqdı1qatılanırıqdıhe is going to harden | bizqatılannıqbız1qatılanırıqbızwe are going to harden | sizqatılannıqsız1qatılanırıqsızyou all are going to harden | alaqatılannıqdıla1qatılanırıqdılathey are going to harden |
| Definite future (future II) | menqatılannıq tülme1qatılanırıq tülmeI am not going to harden | senqatılannıq tülse1qatılanırıq tülseyou are not going to harden | olqatılannıq tüldü1qatılanırıq tüldühe is not going to harden | bizqatılannıq tülbüz1qatılanırıq tülbüzwe are not going to harden | sizqatılannıq tülsüz1qatılanırıq tülsüzyou all are not going to harden | alaqatılannıq tüldüle1qatılanırıq tüldülethey are not going to harden |
| Definite future (future II) | menqatılannıqmamı?1 qatılannıqmıma?qatılanırıqmamı?am I going to harden? | senqatılannıqmısa?1qatılanırıqmısa?are you going to harden? | olqatılannıqmıdı?1qatılanırıqmıdı?is he going to harden? | bizqatılannıqbızmı?1 qatılannıqmıbız?qatılanırıqbızmı?are we going to harden? | sizqatılannıqmısız?1qatılanırıqmısız?are you all going to harden? | alaqatılannıqmıdıla?1qatılanırıqmıdıla?are they going to harden? |
| Definite future (future II) | menqatılannıq tülmüme?1qatılanırıq tülmüme?aren't I going to harden? | senqatılannıq tülmüse?1qatılanırıq tülmüse?aren't you going to harden? | olqatılannıq tülmüdü?1qatılanırıq tülmüdü?isn't he going to harden? | bizqatılannıq tülmübüz?1qatılanırıq tülmübüz?aren't we going to harden? | sizqatılannıq tülmüsüz?1qatılanırıq tülmüsüz?aren't you all going to harden? | alaqatılannıq tülmüdüle?1qatılanırıq tülmüdüle?aren't they going to harden? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Definite future (future II)full form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so qatılanırıqdı
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect) | menqatılanŋan edimqatılanŋanemI had hardened | senqatılanŋan ediŋqatılanŋaneŋyou had hardened | olqatılanŋan ediqatılanŋanedhe had hardened | bizqatılanŋan edikqatılanŋanekwe had hardened | sizqatılanŋan edigizqatılanŋanegizyou all had hardened | alaqatılanŋan edileqatılanŋanellethey had hardened |
| Past perfect (pluperfect) | menqatılanmağan edimqatılanmağanemI hadn't hardened | senqatılanmağan ediŋqatılanmağaneŋyou hadn't hardened | olqatılanmağan ediqatılanmağanedhe hadn't hardened | bizqatılanmağan edikqatılanmağanekwe hadn't hardened | sizqatılanmağan edigizqatılanmağanegizyou all hadn't hardened | alaqatılanmağan edileqatılanmağanellethey hadn't hardened |
| Past perfect (pluperfect) | ||||||
| Past perfect (pluperfect) | ||||||
| Past continuous (imperfect) | menqatılana edimqatılanaemI was hardening | senqatılana ediŋqatılanaeŋyou were hardening | olqatılana ediqatılanaedhe was hardening | bizqatılana edikqatılanaekwe were hardening | sizqatılana edigizqatılanaegizyou all were hardening | alaqatılana edileqatılanaellethey were hardening |
| Past continuous (imperfect) | menqatılanmay edimqatılanmayemI wasn't hardening | senqatılanmay ediŋqatılanmayeŋyou weren't hardening | olqatılanmay ediqatılanmayedhe wasn't hardening | bizqatılanmay edikqatılanmayekwe weren't hardening | sizqatılanmay edigizqatılanmayegizyou all weren't hardening | alaqatılanmay edileqatılanmayellethey weren't hardening |
| Past continuous (imperfect) | ||||||
| Past continuous (imperfect) | ||||||
| Habitual past (used to) | menqatılanıwçan edimqatılanıwçanemI used to harden | senqatılanıwçan ediŋqatılanıwçaneŋyou used to harden | olqatılanıwçan ediqatılanıwçanedhe used to harden | bizqatılanıwçan edikqatılanıwçanekwe used to harden | sizqatılanıwçan edigizqatılanıwçanegizyou all used to harden | alaqatılanıwçan edileqatılanıwçanellethey used to harden |
| Habitual past (used to) | menqatılanmawçan edimqatılanmawçanemI didn't use to harden | senqatılanmawçan ediŋqatılanmawçaneŋyou didn't use to harden | olqatılanmawçan ediqatılanmawçanedhe didn't use to harden | bizqatılanmawçan edikqatılanmawçanekwe didn't use to harden | sizqatılanmawçan edigizqatılanmawçanegizyou all didn't use to harden | alaqatılanmawçan edileqatılanmawçanellethey didn't use to harden |
| Habitual past (used to) | ||||||
| Habitual past (used to) | ||||||
| Resultative past (had become and stayed) | olqatılanıb edihe had hardened and remained so | alaqatılanıb edilethey had hardened and remained so | ||||
| Resultative past (had become and stayed) | olqatılanıb tül edihe hadn't hardened | alaqatılanıb tül edilethey hadn't hardened | ||||
| Resultative past (had become and stayed) | ||||||
| Resultative past (had become and stayed) | ||||||
| Past durative (had kept doing) | menqatılanıb tura edimqatılanıb turaemI had kept hardening | senqatılanıb tura ediŋqatılanıb turaeŋyou had kept hardening | olqatılanıb tura ediqatılanıb turaedhe had kept hardening | bizqatılanıb tura edikqatılanıb turaekwe had kept hardening | sizqatılanıb tura edigizqatılanıb turaegizyou all had kept hardening | alaqatılanıb tura edileqatılanıb turaellethey had kept hardening |
| Past durative (had kept doing) | menqatılanıb turmay edimqatılanıb turmayemI hadn't kept hardening | senqatılanıb turmay ediŋqatılanıb turmayeŋyou hadn't kept hardening | olqatılanıb turmay ediqatılanıb turmayedhe hadn't kept hardening | bizqatılanıb turmay edikqatılanıb turmayekwe hadn't kept hardening | sizqatılanıb turmay edigizqatılanıb turmayegizyou all hadn't kept hardening | alaqatılanıb turmay edileqatılanıb turmayellethey hadn't kept hardening |
| Past durative (had kept doing) | ||||||
| Past durative (had kept doing) | ||||||
| Past progressive (was in the middle of) | menqatılana tura edimqatılana turaemI was in the middle of hardening | senqatılana tura ediŋqatılana turaeŋyou were in the middle of hardening | olqatılana tura ediqatılana turaedhe was in the middle of hardening | bizqatılana tura edikqatılana turaekwe were in the middle of hardening | sizqatılana tura edigizqatılana turaegizyou all were in the middle of hardening | alaqatılana tura edileqatılana turaellethey were in the middle of hardening |
| Past progressive (was in the middle of) | menqatılana turmay edimqatılana turmayemI wasn't in the middle of hardening | senqatılana turmay ediŋqatılana turmayeŋyou weren't in the middle of hardening | olqatılana turmay ediqatılana turmayedhe wasn't in the middle of hardening | bizqatılana turmay edikqatılana turmayekwe weren't in the middle of hardening | sizqatılana turmay edigizqatılana turmayegizyou all weren't in the middle of hardening | alaqatılana turmay edileqatılana turmayellethey weren't in the middle of hardening |
| Past progressive (was in the middle of) | ||||||
| Past progressive (was in the middle of) | ||||||
| Conditional result (would) | menqatılanır edimqatılanır emI would harden | senqatılanır ediŋqatılanır eŋyou would harden | olqatılanır ediqatılanır edhe would harden | bizqatılanır edikqatılanır ekwe would harden | sizqatılanır edigizqatılanır egizyou all would harden | alaqatılanır edileqatılanır ellethey would harden |
| Conditional result (would) | menqatılanmaz edimqatılanmaz emI wouldn't harden | senqatılanmaz ediŋqatılanmaz eŋyou wouldn't harden | olqatılanmaz ediqatılanmaz edhe wouldn't harden | bizqatılanmaz edikqatılanmaz ekwe wouldn't harden | sizqatılanmaz edigizqatılanmaz egizyou all wouldn't harden | alaqatılanmaz edileqatılanmaz ellethey wouldn't harden |
| Conditional result (would) | ||||||
| Conditional result (would) | ||||||
| Past conditional result (would have) | menqatılannıq edim2qatılannıq emqatılanırıq edimI would have hardened | senqatılannıq ediŋ2qatılannıq eŋqatılanırıq ediŋyou would have hardened | olqatılannıq edi2qatılannıq edqatılanırıq edihe would have hardened | bizqatılannıq edik2qatılannıq ekqatılanırıq edikwe would have hardened | sizqatılannıq edigiz2qatılannıq egizqatılanırıq edigizyou all would have hardened | alaqatılannıq edile2qatılannıq elleqatılanırıq edilethey would have hardened |
| Past conditional result (would have) | menqatılannıq tül edim2qatılannıq tül emqatılanırıq tül edimI wouldn't have hardened | senqatılannıq tül ediŋ2qatılannıq tül eŋqatılanırıq tül ediŋyou wouldn't have hardened | olqatılannıq tül edi2qatılannıq tül edqatılanırıq tül edihe wouldn't have hardened | bizqatılannıq tül edik2qatılannıq tül ekqatılanırıq tül edikwe wouldn't have hardened | sizqatılannıq tül edigiz2qatılannıq tül egizqatılanırıq tül edigizyou all wouldn't have hardened | alaqatılannıq tül edile2qatılannıq tül elleqatılanırıq tül edilethey wouldn't have hardened |
| Past conditional result (would have) | ||||||
| Past conditional result (would have) |
- Past conditional result (would have)full form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so qatılanırıq edi
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditional | menqatılansamif I harden | senqatılansaŋif you harden | olqatılansaif he hardens | bizqatılansaqif we harden | sizqatılansağızif you all harden | alaqatılansalaif they harden |
| Conditional | menqatılanmasamif I don't harden | senqatılanmasaŋif you don't harden | olqatılanmasaif he doesn't harden | bizqatılanmasaqif we don't harden | sizqatılanmasağızif you all don't harden | alaqatılanmasalaif they don't harden |
| Conditional | ||||||
| Conditional | ||||||
| Conditional, present real | menqatılana esemif I am hardening | senqatılana eseŋif you are hardening | olqatılana eseif he is hardening | bizqatılana esekif we are hardening | sizqatılana esegizif you all are hardening | alaqatılana eseleif they are hardening |
| Conditional, present real | menqatılanmay esemif I am not hardening | senqatılanmay eseŋif you are not hardening | olqatılanmay eseif he is not hardening | bizqatılanmay esekif we are not hardening | sizqatılanmay esegizif you all are not hardening | alaqatılanmay eseleif they are not hardening |
| Conditional, present real | ||||||
| Conditional, present real | ||||||
| Wish, present/future (if only) | menqatılansam ediqatılansam edif only I hardened | senqatılansaŋ ediqatılansaŋ edif only you hardened | olqatılansa ediqatılansaedif only he hardened | bizqatılansaq ediqatılansaq edif only we hardened | sizqatılansağız ediqatılansağız edif only you all hardened | alaqatılansala ediqatılansalaedif only they hardened |
| Wish, present/future (if only) | menqatılanmasam ediqatılanmasam edif only I didn't harden | senqatılanmasaŋ ediqatılanmasaŋ edif only you didn't harden | olqatılanmasa ediqatılanmasaedif only he didn't harden | bizqatılanmasaq ediqatılanmasaq edif only we didn't harden | sizqatılanmasağız ediqatılanmasağız edif only you all didn't harden | alaqatılanmasala ediqatılanmasalaedif only they didn't harden |
| Wish, present/future (if only) | ||||||
| Wish, present/future (if only) | ||||||
| Durative conditional | menqatılanıb tursamif I carry on hardening | senqatılanıb tursaŋif you carry on hardening | olqatılanıb tursaif he carries on hardening | bizqatılanıb tursaqif we carry on hardening | sizqatılanıb tursağızif you all carry on hardening | alaqatılanıb tursalaif they carry on hardening |
| Durative conditional | menqatılanıb turmasamif I don't carry on hardening | senqatılanıb turmasaŋif you don't carry on hardening | olqatılanıb turmasaif he doesn't carry on hardening | bizqatılanıb turmasaqif we don't carry on hardening | sizqatılanıb turmasağızif you all don't carry on hardening | alaqatılanıb turmasalaif they don't carry on hardening |
| Durative conditional | ||||||
| Durative conditional | ||||||
| Durative conditional, present real | menqatılanıb tura esemif I have kept hardening | senqatılanıb tura eseŋif you have kept hardening | olqatılanıb tura eseif he has kept hardening | bizqatılanıb tura esekif we have kept hardening | sizqatılanıb tura esegizif you all have kept hardening | alaqatılanıb tura eseleif they have kept hardening |
| Durative conditional, present real | menqatılanıb turmay esemif I haven't kept hardening | senqatılanıb turmay eseŋif you haven't kept hardening | olqatılanıb turmay eseif he hasn't kept hardening | bizqatılanıb turmay esekif we haven't kept hardening | sizqatılanıb turmay esegizif you all haven't kept hardening | alaqatılanıb turmay eseleif they haven't kept hardening |
| Durative conditional, present real | ||||||
| Durative conditional, present real | ||||||
| Progressive conditional | menqatılana tursamif I keep hardening | senqatılana tursaŋif you keep hardening | olqatılana tursaif he keeps hardening | bizqatılana tursaqif we keep hardening | sizqatılana tursağızif you all keep hardening | alaqatılana tursalaif they keep hardening |
| Progressive conditional | menqatılanmay tursamif I keep on not hardening | senqatılanmay tursaŋif you keep on not hardening | olqatılanmay tursaif he keeps on not hardening | bizqatılanmay tursaqif we keep on not hardening | sizqatılanmay tursağızif you all keep on not hardening | alaqatılanmay tursalaif they keep on not hardening |
| Progressive conditional | ||||||
| Progressive conditional | ||||||
| Progressive conditional, present real | menqatılana tura esemif I am in the middle of hardening | senqatılana tura eseŋif you are in the middle of hardening | olqatılana tura eseif he is in the middle of hardening | bizqatılana tura esekif we are in the middle of hardening | sizqatılana tura esegizif you all are in the middle of hardening | alaqatılana tura eseleif they are in the middle of hardening |
| Progressive conditional, present real | menqatılanmay tura esemif I keep on not hardening | senqatılanmay tura eseŋif you keep on not hardening | olqatılanmay tura eseif he keeps on not hardening | bizqatılanmay tura esekif we keep on not hardening | sizqatılanmay tura esegizif you all keep on not hardening | alaqatılanmay tura eseleif they keep on not hardening |
| Progressive conditional, present real | ||||||
| Progressive conditional, present real | ||||||
| Conditional, definite past3 | menqatılandım esemif I hardened | senqatılandıŋ eseŋif you hardened | olqatılandı eseif he hardened | bizqatılandıq esekif we hardened | sizqatılandığız esegizif you all hardened | alaqatılandıla eseleif they hardened |
| Conditional, definite past3 | menqatılanmadım esemif I didn't harden | senqatılanmadıŋ eseŋif you didn't harden | olqatılanmadı eseif he didn't harden | bizqatılanmadıq esekif we didn't harden | sizqatılanmadığız esegizif you all didn't harden | alaqatılanmadıla eseleif they didn't harden |
| Conditional, definite past | ||||||
| Conditional, definite past | ||||||
| Conditional, past real | menqatılanŋan esemif I did harden (indeed) | senqatılanŋan eseŋif you did harden (indeed) | olqatılanŋan eseif he did harden (indeed) | bizqatılanŋan esekif we did harden (indeed) | sizqatılanŋan esegizif you all did harden (indeed) | alaqatılanŋan eseleif they did harden (indeed) |
| Conditional, past real | menqatılanmağan esemif I didn't harden (indeed) | senqatılanmağan eseŋif you didn't harden (indeed) | olqatılanmağan eseif he didn't harden (indeed) | bizqatılanmağan esekif we didn't harden (indeed) | sizqatılanmağan esegizif you all didn't harden (indeed) | alaqatılanmağan eseleif they didn't harden (indeed) |
| Conditional, past real | ||||||
| Conditional, past real | ||||||
| Conditional, counterfactual | menqatılanŋan bolsamif I had hardened | senqatılanŋan bolsaŋif you had hardened | olqatılanŋan bolsaif he had hardened | bizqatılanŋan bolsaqif we had hardened | sizqatılanŋan bolsağızif you all had hardened | alaqatılanŋan bolsalaif they had hardened |
| Conditional, counterfactual | menqatılanmağan bolsamif I hadn't hardened | senqatılanmağan bolsaŋif you hadn't hardened | olqatılanmağan bolsaif he hadn't hardened | bizqatılanmağan bolsaqif we hadn't hardened | sizqatılanmağan bolsağızif you all hadn't hardened | alaqatılanmağan bolsalaif they hadn't hardened |
| Conditional, counterfactual | ||||||
| Conditional, counterfactual | ||||||
| Wish, past (if only I had) | menqatılanŋan bolsam ediqatılanŋan bolsam edif only I had hardened | senqatılanŋan bolsaŋ ediqatılanŋan bolsaŋ edif only you had hardened | olqatılanŋan bolsa ediqatılanŋan bolsaedif only he had hardened | bizqatılanŋan bolsaq ediqatılanŋan bolsaq edif only we had hardened | sizqatılanŋan bolsağız ediqatılanŋan bolsağız edif only you all had hardened | alaqatılanŋan bolsala ediqatılanŋan bolsalaedif only they had hardened |
| Wish, past (if only I had) | menqatılanmağan bolsam ediqatılanmağan bolsam edif only I hadn't hardened | senqatılanmağan bolsaŋ ediqatılanmağan bolsaŋ edif only you hadn't hardened | olqatılanmağan bolsa ediqatılanmağan bolsaedif only he hadn't hardened | bizqatılanmağan bolsaq ediqatılanmağan bolsaq edif only we hadn't hardened | sizqatılanmağan bolsağız ediqatılanmağan bolsağız edif only you all hadn't hardened | alaqatılanmağan bolsala ediqatılanmağan bolsalaedif only they hadn't hardened |
| Wish, past (if only I had) | ||||||
| Wish, past (if only I had) | ||||||
| Conditional, aorist | menqatılanır esemif I will harden | senqatılanır eseŋif you will harden | olqatılanır eseif he will harden | bizqatılanır esekif we will harden | sizqatılanır esegizif you all will harden | alaqatılanır eseleif they will harden |
| Conditional, aorist | menqatılanmaz esemif I won't harden | senqatılanmaz eseŋif you won't harden | olqatılanmaz eseif he won't harden | bizqatılanmaz esekif we won't harden | sizqatılanmaz esegizif you all won't harden | alaqatılanmaz eseleif they won't harden |
| Conditional, aorist | ||||||
| Conditional, aorist | ||||||
| Conditional, future | menqatılannıq esem4qatılanırıq esemif I am going to harden | senqatılannıq eseŋ4qatılanırıq eseŋif you are going to harden | olqatılannıq ese4qatılanırıq eseif he is going to harden | bizqatılannıq esek4qatılanırıq esekif we are going to harden | sizqatılannıq esegiz4qatılanırıq esegizif you all are going to harden | alaqatılannıq esele4qatılanırıq eseleif they are going to harden |
| Conditional, future | menqatılannıq tül esem4qatılanırıq tül esemif I am not going to harden | senqatılannıq tül eseŋ4qatılanırıq tül eseŋif you are not going to harden | olqatılannıq tül ese4qatılanırıq tül eseif he is not going to harden | bizqatılannıq tül esek4qatılanırıq tül esekif we are not going to harden | sizqatılannıq tül esegiz4qatılanırıq tül esegizif you all are not going to harden | alaqatılannıq tül esele4qatılanırıq tül eseleif they are not going to harden |
| Conditional, future | ||||||
| Conditional, future | ||||||
| Conditional, counterfactual future | menqatılannıq bolsam5qatılanırıq bolsamif I were going to harden | senqatılannıq bolsaŋ5qatılanırıq bolsaŋif you were going to harden | olqatılannıq bolsa5qatılanırıq bolsaif he were going to harden | bizqatılannıq bolsaq5qatılanırıq bolsaqif we were going to harden | sizqatılannıq bolsağız5qatılanırıq bolsağızif you all were going to harden | alaqatılannıq bolsala5qatılanırıq bolsalaif they were going to harden |
| Conditional, counterfactual future | menqatılanmazlıq bolsamif I were not going to harden | senqatılanmazlıq bolsaŋif you were not going to harden | olqatılanmazlıq bolsaif he were not going to harden | bizqatılanmazlıq bolsaqif we were not going to harden | sizqatılanmazlıq bolsağızif you all were not going to harden | alaqatılanmazlıq bolsalaif they were not going to harden |
| Conditional, counterfactual future | ||||||
| Conditional, counterfactual future |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso qatılandıŋ ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
- Conditional, futurefull form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so qatılanırıq ese
- Conditional, counterfactual futurefull form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so qatılanırıq bolsa
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing) | menqatılana bolurmaI must be hardening | senqatılana bolursayou must be hardening | olqatılana bolurhe must be hardening | bizqatılana bolurbuzwe must be hardening | sizqatılana bolursuzyou all must be hardening | alaqatılana bolurlathey must be hardening |
| Inference, present (must be doing) | menqatılanmay bolurmaI must not be hardening | senqatılanmay bolursayou must not be hardening | olqatılanmay bolurhe must not be hardening | bizqatılanmay bolurbuzwe must not be hardening | sizqatılanmay bolursuzyou all must not be hardening | alaqatılanmay bolurlathey must not be hardening |
| Inference, present (must be doing) | ||||||
| Inference, present (must be doing) | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of) | menqatılana tura bolurmaI must be in the middle of hardening | senqatılana tura bolursayou must be in the middle of hardening | olqatılana tura bolurhe must be in the middle of hardening | bizqatılana tura bolurbuzwe must be in the middle of hardening | sizqatılana tura bolursuzyou all must be in the middle of hardening | alaqatılana tura bolurlathey must be in the middle of hardening |
| Inference, progressive (must be in the middle of) | menqatılanmay tura bolurmaI must keep on not hardening | senqatılanmay tura bolursayou must keep on not hardening | olqatılanmay tura bolurhe must keep on not hardening | bizqatılanmay tura bolurbuzwe must keep on not hardening | sizqatılanmay tura bolursuzyou all must keep on not hardening | alaqatılanmay tura bolurlathey must keep on not hardening |
| Inference, progressive (must be in the middle of) | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of) | ||||||
| Inference (must have) | menqatılanŋan bolurmaI must have hardened | senqatılanŋan bolursayou must have hardened | olqatılanŋan bolurhe must have hardened | bizqatılanŋan bolurbuzwe must have hardened | sizqatılanŋan bolursuzyou all must have hardened | alaqatılanŋan bolurlathey must have hardened |
| Inference (must have) | menqatılanmağan bolurmaI must not have hardened | senqatılanmağan bolursayou must not have hardened | olqatılanmağan bolurhe must not have hardened | bizqatılanmağan bolurbuzwe must not have hardened | sizqatılanmağan bolursuzyou all must not have hardened | alaqatılanmağan bolurlathey must not have hardened |
| Inference (must have) | ||||||
| Inference (must have) | ||||||
| Inference, future (must be going to) | menqatılannıq bolurma6qatılanırıq bolurmaI must be going to harden | senqatılannıq bolursa6qatılanırıq bolursayou must be going to harden | olqatılannıq bolur6qatılanırıq bolurhe must be going to harden | bizqatılannıq bolurbuz6qatılanırıq bolurbuzwe must be going to harden | sizqatılannıq bolursuz6qatılanırıq bolursuzyou all must be going to harden | alaqatılannıq bolurla6qatılanırıq bolurlathey must be going to harden |
| Inference, future (must be going to) | menqatılanmazlıq bolurmaI must not be going to harden | senqatılanmazlıq bolursayou must not be going to harden | olqatılanmazlıq bolurhe must not be going to harden | bizqatılanmazlıq bolurbuzwe must not be going to harden | sizqatılanmazlıq bolursuzyou all must not be going to harden | alaqatılanmazlıq bolurlathey must not be going to harden |
| Inference, future (must be going to) | ||||||
| Inference, future (must be going to) |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Inference, future (must be going to)full form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so qatılanırıq bolur
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestions | menqatılanayımlet me harden | senqatılan!harden! | olqatılansınlet him harden | bizqatılanayıqlet's harden | sizqatılanığız!harden, you all! | alaqatılansınlalet them harden |
| Commands & suggestions | menqatılanmayımlet me not harden | senqatılanma!don't harden! | olqatılanmasınlet him not harden | bizqatılanmayıqlet's not harden | sizqatılanmağız!don't harden, you all! | alaqatılanmasınlalet them not harden |
| Commands & suggestions | menqatılanayımmı?shall I harden? | olqatılansınmı?should he harden? | bizqatılanayıqmı?shall we harden? | alaqatılansınlamı?should they harden? | ||
| Commands & suggestions | menqatılanmayımmı?shall I not harden? | olqatılanmasınmı?should he not harden? | bizqatılanmayıqmı?shall we not harden? | alaqatılanmasınlamı?should they not harden? | ||
| Requests | senqatılançı7qatılançınplease harden | olqatılansınçıdo let him harden | sizqatılançığızplease harden (plural/polite) | alaqatılansınlaçıdo let them harden | ||
| Requests | senqatılanmaçı7qatılanmaçınplease don't harden | olqatılanmasınçıdo let him not harden | sizqatılanmaçığızplease don't harden (plural/polite) | alaqatılanmasınlaçıdo let them not harden | ||
| Requests | ||||||
| Requests | ||||||
| Blessings & curses — may you… | senqatılanŋınqatılanŋımay you harden | |||||
| Blessings & curses — may you… | senqatılanmağınqatılanmağımay you not harden | |||||
| Blessings & curses — may you… | ||||||
| Blessings & curses — may you… | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi) | menqatılanŋay edim qatılanŋa edimwould that I hardened | senqatılanŋay ediŋ qatılanŋa ediŋwould that you hardened | olqatılanŋay edi qatılanŋa ediwould that he hardened | bizqatılanŋay edik qatılanŋa edikwould that we hardened | sizqatılanŋay edigiz qatılanŋa edigizwould that you all hardened | alaqatılanŋay edile qatılanŋa edilewould that they hardened |
| Optative wish (-ğay + edi) | menqatılanmağay edim qatılanmağa edimwould that I did not harden | senqatılanmağay ediŋ qatılanmağa ediŋwould that you did not harden | olqatılanmağay edi qatılanmağa ediwould that he did not harden | bizqatılanmağay edik qatılanmağa edikwould that we did not harden | sizqatılanmağay edigiz qatılanmağa edigizwould that you all did not harden | alaqatılanmağay edile qatılanmağa edilewould that they did not harden |
| Optative wish (-ğay + edi) | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi) | ||||||
| Let someone… (commands) | menqatılanmağa qoyayımqatılanma qoyayımlet me allow someone to harden | senqatılanmağa qoy!qatılanma qoy!let someone harden! | olqatılanmağa qoysunqatılanma qoysunlet him allow someone to harden | bizqatılanmağa qoyayıqqatılanma qoyayıqlet's allow someone to harden | sizqatılanmağa qoyuğuz!qatılanma qoyuğuz!let someone harden, you all! | alaqatılanmağa qoysunlaqatılanma qoysunlalet them allow someone to harden |
| Let someone… (commands) | menqatılanmağa qoymayımqatılanma qoymayımlet me not allow someone to harden | senqatılanmağa qoyma!qatılanma qoyma!don't let someone harden! | olqatılanmağa qoymasınqatılanma qoymasınlet him not allow someone to harden | bizqatılanmağa qoymayıqqatılanma qoymayıqlet's not allow someone to harden | sizqatılanmağa qoymağız!qatılanma qoymağız!don't let someone harden, you all! | alaqatılanmağa qoymasınlaqatılanma qoymasınlalet them not allow someone to harden |
| Let someone… (commands) | menqatılanmağa qoyayımmı?qatılanma qoyayımmı?shall I allow someone to harden? | olqatılanmağa qoysunmu?qatılanma qoysunmu?should he allow someone to harden? | bizqatılanmağa qoyayıqmı?qatılanma qoyayıqmı?shall we allow someone to harden? | alaqatılanmağa qoysunlamı?qatılanma qoysunlamı?should they allow someone to harden? | ||
| Let someone… (commands) | menqatılanmağa qoymayımmı?qatılanma qoymayımmı?shall I not allow someone to harden? | olqatılanmağa qoymasınmı?qatılanma qoymasınmı?should he not allow someone to harden? | bizqatılanmağa qoymayıqmı?qatılanma qoymayıqmı?shall we not allow someone to harden? | alaqatılanmağa qoymasınlamı?qatılanma qoymasınlamı?should they not allow someone to harden? | ||
| Let someone… (present) | menqatılanmağa qoyamaqatılanma qoyamaI allow someone to harden | senqatılanmağa qoyasaqatılanma qoyasayou allow someone to harden | olqatılanmağa qoyadıqatılanma qoyadıhe allows someone to harden | bizqatılanmağa qoyabızqatılanma qoyabızwe allow someone to harden | sizqatılanmağa qoyasızqatılanma qoyasızyou all allow someone to harden | alaqatılanmağa qoyadılaqatılanma qoyadılathey allow someone to harden |
| Let someone… (present) | menqatılanmağa qoymaymaqatılanma qoymaymaI don't allow someone to harden | senqatılanmağa qoymaysaqatılanma qoymaysayou don't allow someone to harden | olqatılanmağa qoymaydıqatılanma qoymaydıhe doesn't allow someone to harden | bizqatılanmağa qoymaybızqatılanma qoymaybızwe don't allow someone to harden | sizqatılanmağa qoymaysızqatılanma qoymaysızyou all don't allow someone to harden | alaqatılanmağa qoymaydılaqatılanma qoymaydılathey don't allow someone to harden |
| Let someone… (present) | menqatılanmağa qoyamamı?qatılanma qoyamamı?do I allow someone to harden? | senqatılanmağa qoyamısa?qatılanma qoyamısa?do you allow someone to harden? | olqatılanmağa qoyamıdı?qatılanma qoyamıdı?does he allow someone to harden? | bizqatılanmağa qoyabızmı?qatılanma qoyabızmı?do we allow someone to harden? | sizqatılanmağa qoyamısız?qatılanma qoyamısız?do you all allow someone to harden? | alaqatılanmağa qoyamıdıla?qatılanma qoyamıdıla?do they allow someone to harden? |
| Let someone… (present) | menqatılanmağa qoymaymamı?qatılanma qoymaymamı?don't I allow someone to harden? | senqatılanmağa qoymaymısa?qatılanma qoymaymısa?don't you allow someone to harden? | olqatılanmağa qoymaymıdı?qatılanma qoymaymıdı?doesn't he allow someone to harden? | bizqatılanmağa qoymaybızmı?qatılanma qoymaybızmı?don't we allow someone to harden? | sizqatılanmağa qoymaymısız?qatılanma qoymaymısız?don't you all allow someone to harden? | alaqatılanmağa qoymaymıdıla?qatılanma qoymaymıdıla?don't they allow someone to harden? |
| Let someone… (past) | menqatılanmağa qoydumqatılanma qoydumI allowed someone to harden | senqatılanmağa qoyduŋqatılanma qoyduŋyou allowed someone to harden | olqatılanmağa qoyduqatılanma qoyduhe allowed someone to harden | bizqatılanmağa qoyduqqatılanma qoyduqwe allowed someone to harden | sizqatılanmağa qoyduğuzqatılanma qoyduğuzyou all allowed someone to harden | alaqatılanmağa qoydulaqatılanma qoydulathey allowed someone to harden |
| Let someone… (past) | menqatılanmağa qoymadımqatılanma qoymadımI didn't allow someone to harden | senqatılanmağa qoymadıŋqatılanma qoymadıŋyou didn't allow someone to harden | olqatılanmağa qoymadıqatılanma qoymadıhe didn't allow someone to harden | bizqatılanmağa qoymadıqqatılanma qoymadıqwe didn't allow someone to harden | sizqatılanmağa qoymadığızqatılanma qoymadığızyou all didn't allow someone to harden | alaqatılanmağa qoymadılaqatılanma qoymadılathey didn't allow someone to harden |
| Let someone… (past) | menqatılanmağa qoydummu?qatılanma qoydummu?did I allow someone to harden? | senqatılanmağa qoyduŋmu?qatılanma qoyduŋmu?did you allow someone to harden? | olqatılanmağa qoydumu?qatılanma qoydumu?did he allow someone to harden? | bizqatılanmağa qoyduqmu?qatılanma qoyduqmu?did we allow someone to harden? | sizqatılanmağa qoyduğuzmu?qatılanma qoyduğuzmu?did you all allow someone to harden? | alaqatılanmağa qoydulamı?qatılanma qoydulamı?did they allow someone to harden? |
| Let someone… (past) | menqatılanmağa qoymadımmı?qatılanma qoymadımmı?didn't I allow someone to harden? | senqatılanmağa qoymadıŋmı?qatılanma qoymadıŋmı?didn't you allow someone to harden? | olqatılanmağa qoymadımı?qatılanma qoymadımı?didn't he allow someone to harden? | bizqatılanmağa qoymadıqmı?qatılanma qoymadıqmı?didn't we allow someone to harden? | sizqatılanmağa qoymadığızmı?qatılanma qoymadığızmı?didn't you all allow someone to harden? | alaqatılanmağa qoymadılamı?qatılanma qoymadılamı?didn't they allow someone to harden? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
qatılanalırğa be able to harden · qatılanalmazğa be unable to harden
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — present | menqatılanalamaI can harden | senqatılanalasayou can harden | olqatılanaladıhe can harden | bizqatılanalabızwe can harden | sizqatılanalasızyou all can harden | alaqatılanaladılathey can harden |
| Ability — present | menqatılanalmaymaI can't harden | senqatılanalmaysayou can't harden | olqatılanalmaydıhe can't harden | bizqatılanalmaybızwe can't harden | sizqatılanalmaysızyou all can't harden | alaqatılanalmaydılathey can't harden |
| Ability — present | menqatılanalamamı? qatılanalamıma?can I harden? | senqatılanalamısa?can you harden? | olqatılanalamıdı?can he harden? | bizqatılanalabızmı? qatılanalamıbız?can we harden? | sizqatılanalamısız?can you all harden? | alaqatılanalamıdıla?can they harden? |
| Ability — present | menqatılanalmaymamı? qatılanalmaymıma?can't I harden? | senqatılanalmaymısa?can't you harden? | olqatılanalmaymıdı?can't he harden? | bizqatılanalmaybızmı? qatılanalmaymıbız?can't we harden? | sizqatılanalmaymısız?can't you all harden? | alaqatılanalmaymıdıla?can't they harden? |
| Ability — if I can… | menqatılanalsamif I can harden | senqatılanalsaŋif you can harden | olqatılanalsaif he can harden | bizqatılanalsaqif we can harden | sizqatılanalsağızif you all can harden | alaqatılanalsalaif they can harden |
| Ability — if I can… | menqatılanalmasamif I can't harden | senqatılanalmasaŋif you can't harden | olqatılanalmasaif he can't harden | bizqatılanalmasaqif we can't harden | sizqatılanalmasağızif you all can't harden | alaqatılanalmasalaif they can't harden |
| Ability — if I can… | ||||||
| Ability — if I can… | ||||||
| Ability — simple past | menqatılanaldımI was able to harden | senqatılanaldıŋyou were able to harden | olqatılanaldıhe was able to harden | bizqatılanaldıqwe were able to harden | sizqatılanaldığızyou all were able to harden | alaqatılanaldılathey were able to harden |
| Ability — simple past | menqatılanalmadımI could not harden | senqatılanalmadıŋyou could not harden | olqatılanalmadıhe could not harden | bizqatılanalmadıqwe could not harden | sizqatılanalmadığızyou all could not harden | alaqatılanalmadılathey could not harden |
| Ability — simple past | menqatılanaldımmı?was I able to harden? | senqatılanaldıŋmı?were you able to harden? | olqatılanaldımı?was he able to harden? | bizqatılanaldıqmı?were we able to harden? | sizqatılanaldığızmı?were you all able to harden? | alaqatılanaldılamı?were they able to harden? |
| Ability — simple past | menqatılanalmadımmı?couldn't I harden? | senqatılanalmadıŋmı?couldn't you harden? | olqatılanalmadımı?couldn't he harden? | bizqatılanalmadıqmı?couldn't we harden? | sizqatılanalmadığızmı?couldn't you all harden? | alaqatılanalmadılamı?couldn't they harden? |
| Ability — perfect / -ğan past | menqatılanalğanmaI have been able to harden | senqatılanalğansayou have been able to harden | olqatılanalğandıhe has been able to harden | bizqatılanalğanbızwe have been able to harden | sizqatılanalğansızyou all have been able to harden | alaqatılanalğandılathey have been able to harden |
| Ability — perfect / -ğan past | menqatılanalmağanmaI haven't been able to harden | senqatılanalmağansayou haven't been able to harden | olqatılanalmağandıhe hasn't been able to harden | bizqatılanalmağanbızwe haven't been able to harden | sizqatılanalmağansızyou all haven't been able to harden | alaqatılanalmağandılathey haven't been able to harden |
| Ability — perfect / -ğan past | menqatılanalğanmamı? qatılanalğanmıma?have I been able to harden? | senqatılanalğanmısa?have you been able to harden? | olqatılanalğanmıdı?has he been able to harden? | bizqatılanalğanbızmı? qatılanalğanmıbız?have we been able to harden? | sizqatılanalğanmısız?have you all been able to harden? | alaqatılanalğanmıdıla?have they been able to harden? |
| Ability — perfect / -ğan past | menqatılanalmağanmamı? qatılanalmağanmıma?haven't I been able to harden? | senqatılanalmağanmısa?haven't you been able to harden? | olqatılanalmağanmıdı?hasn't he been able to harden? | bizqatılanalmağanbızmı? qatılanalmağanmıbız?haven't we been able to harden? | sizqatılanalmağanmısız?haven't you all been able to harden? | alaqatılanalmağanmıdıla?haven't they been able to harden? |
| Ability — past perfect | menqatılanalğan edimqatılanalğanemI had been able to harden | senqatılanalğan ediŋqatılanalğaneŋyou had been able to harden | olqatılanalğan ediqatılanalğanedhe had been able to harden | bizqatılanalğan edikqatılanalğanekwe had been able to harden | sizqatılanalğan edigizqatılanalğanegizyou all had been able to harden | alaqatılanalğan edileqatılanalğanellethey had been able to harden |
| Ability — past perfect | menqatılanalmağan edimqatılanalmağanemI hadn't been able to harden | senqatılanalmağan ediŋqatılanalmağaneŋyou hadn't been able to harden | olqatılanalmağan ediqatılanalmağanedhe hadn't been able to harden | bizqatılanalmağan edikqatılanalmağanekwe hadn't been able to harden | sizqatılanalmağan edigizqatılanalmağanegizyou all hadn't been able to harden | alaqatılanalmağan edileqatılanalmağanellethey hadn't been able to harden |
| Ability — past perfect | ||||||
| Ability — past perfect | ||||||
| Ability — past background | menqatılanala edimqatılanalaemI could harden | senqatılanala ediŋqatılanalaeŋyou could harden | olqatılanala ediqatılanalaedhe could harden | bizqatılanala edikqatılanalaekwe could harden | sizqatılanala edigizqatılanalaegizyou all could harden | alaqatılanala edileqatılanalaellethey could harden |
| Ability — past background | menqatılanalmay edimqatılanalmayemI could not harden | senqatılanalmay ediŋqatılanalmayeŋyou could not harden | olqatılanalmay ediqatılanalmayedhe could not harden | bizqatılanalmay edikqatılanalmayekwe could not harden | sizqatılanalmay edigizqatılanalmayegizyou all could not harden | alaqatılanalmay edileqatılanalmayellethey could not harden |
| Ability — past background | ||||||
| Ability — past background | ||||||
| Ability — future I | menqatılanalırmaI will be able to harden | senqatılanalırsayou will be able to harden | olqatılanalırhe will be able to harden | bizqatılanalırbızwe will be able to harden | sizqatılanalırsızyou all will be able to harden | alaqatılanalırlathey will be able to harden |
| Ability — future I | menqatılanalmazmaI won't be able to harden | senqatılanalmazsayou won't be able to harden | olqatılanalmazhe won't be able to harden | bizqatılanalmazbızwe won't be able to harden | sizqatılanalmazsızyou all won't be able to harden | alaqatılanalmazlathey won't be able to harden |
| Ability — future I | menqatılanalırmamı? qatılanalırmıma?will I be able to harden? | senqatılanalırmısa?will you be able to harden? | olqatılanalırmı?will he be able to harden? | bizqatılanalırbızmı? qatılanalırmıbız?will we be able to harden? | sizqatılanalırmısız?will you all be able to harden? | alaqatılanalırlamı? qatılanalırmıla?will they be able to harden? |
| Ability — future I | menqatılanalmazmamı? qatılanalmazmıma?won't I be able to harden? | senqatılanalmazmısa?won't you be able to harden? | olqatılanalmazmı?won't he be able to harden? | bizqatılanalmazbızmı? qatılanalmazmıbız?won't we be able to harden? | sizqatılanalmazmısız?won't you all be able to harden? | alaqatılanalmazlamı? qatılanalmazmıla?won't they be able to harden? |
| Ability — future II | menqatılanallıqmaI am going to be able to harden | senqatılanallıqsayou are going to be able to harden | olqatılanallıqdıhe is going to be able to harden | bizqatılanallıqbızwe are going to be able to harden | sizqatılanallıqsızyou all are going to be able to harden | alaqatılanallıqdılathey are going to be able to harden |
| Ability — future II | menqatılanallıq tülmeI am not going to be able to harden | senqatılanallıq tülseyou are not going to be able to harden | olqatılanallıq tüldühe is not going to be able to harden | bizqatılanallıq tülbüzwe are not going to be able to harden | sizqatılanallıq tülsüzyou all are not going to be able to harden | alaqatılanallıq tüldülethey are not going to be able to harden |
| Ability — future II | menqatılanallıqmamı? qatılanallıqmıma?am I going to be able to harden? | senqatılanallıqmısa?are you going to be able to harden? | olqatılanallıqmıdı?is he going to be able to harden? | bizqatılanallıqbızmı? qatılanallıqmıbız?are we going to be able to harden? | sizqatılanallıqmısız?are you all going to be able to harden? | alaqatılanallıqmıdıla?are they going to be able to harden? |
| Ability — future II | menqatılanallıq tülmüme?aren't I going to be able to harden? | senqatılanallıq tülmüse?aren't you going to be able to harden? | olqatılanallıq tülmüdü?isn't he going to be able to harden? | bizqatılanallıq tülmübüz?aren't we going to be able to harden? | sizqatılanallıq tülmüsüz?aren't you all going to be able to harden? | alaqatılanallıq tülmüdüle?aren't they going to be able to harden? |
| Ability — would be able to… | menqatılanalır edimqatılanalır emI would be able to harden | senqatılanalır ediŋqatılanalır eŋyou would be able to harden | olqatılanalır ediqatılanalır edhe would be able to harden | bizqatılanalır edikqatılanalır ekwe would be able to harden | sizqatılanalır edigizqatılanalır egizyou all would be able to harden | alaqatılanalır edileqatılanalır ellethey would be able to harden |
| Ability — would be able to… | menqatılanalmaz edimqatılanalmaz emI wouldn't be able to harden | senqatılanalmaz ediŋqatılanalmaz eŋyou wouldn't be able to harden | olqatılanalmaz ediqatılanalmaz edhe wouldn't be able to harden | bizqatılanalmaz edikqatılanalmaz ekwe wouldn't be able to harden | sizqatılanalmaz edigizqatılanalmaz egizyou all wouldn't be able to harden | alaqatılanalmaz edileqatılanalmaz ellethey wouldn't be able to harden |
| Ability — would be able to… | ||||||
| Ability — would be able to… | ||||||
| Second-person optative — ability | senqatılanalğınqatılanalğımay you be able to harden | |||||
| Second-person optative — ability | senqatılanalmağınqatılanalmağımay you not be able to harden | |||||
| Second-person optative — ability | ||||||
| Second-person optative — ability |
With another word
| Frame | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Wanting and intending | ||||||
| want to | menqatılanırğa izleymeI want to harden | senqatılanırğa izleyseyou want to harden | olqatılanırğa izleydihe wants to harden | bizqatılanırğa izleybizwe want to harden | sizqatılanırğa izleysizyou all want to harden | alaqatılanırğa izleydilethey want to harden |
| want to | menqatılanırğa izlemeymeI do not want to harden | senqatılanırğa izlemeyseyou do not want to harden | olqatılanırğa izlemeydihe does not want to harden | bizqatılanırğa izlemeybizwe do not want to harden | sizqatılanırğa izlemeysizyou all do not want to harden | alaqatılanırğa izlemeydilethey do not want to harden |
| would like to | menqatılanırğa süemeI would like to harden | senqatılanırğa süeseyou would like to harden | olqatılanırğa süedihe would like to harden | bizqatılanırğa süebizwe would like to harden | sizqatılanırğa süesizyou all would like to harden | alaqatılanırğa süedilethey would like to harden |
| would like to | menqatılanırğa süymeymeI would not like to harden | senqatılanırğa süymeyseyou would not like to harden | olqatılanırğa süymeydihe would not like to harden | bizqatılanırğa süymeybizwe would not like to harden | sizqatılanırğa süymeysizyou all would not like to harden | alaqatılanırğa süymeydilethey would not like to harden |
| hope to | menqatılanırğa umutlanamaI hope to harden | senqatılanırğa umutlanasayou hope to harden | olqatılanırğa umutlanadıhe hopes to harden | bizqatılanırğa umutlanabızwe hope to harden | sizqatılanırğa umutlanasızyou all hope to harden | alaqatılanırğa umutlanadılathey hope to harden |
| hope to | menqatılanırğa umutlanmaymaI do not hope to harden | senqatılanırğa umutlanmaysayou do not hope to harden | olqatılanırğa umutlanmaydıhe does not hope to harden | bizqatılanırğa umutlanmaybızwe do not hope to harden | sizqatılanırğa umutlanmaysızyou all do not hope to harden | alaqatılanırğa umutlanmaydılathey do not hope to harden |
| be about to | menqatılanırğa deb turamaI am about to harden | senqatılanırğa deb turasayou are about to harden | olqatılanırğa deb turadıhe is about to harden | bizqatılanırğa deb turabızwe are about to harden | sizqatılanırğa deb turasızyou all are about to harden | alaqatılanırğa deb turadılathey are about to harden |
| be about to | menqatılanırğa deb turmaymaI am not about to harden | senqatılanırğa deb turmaysayou are not about to harden | olqatılanırğa deb turmaydıhe is not about to harden | bizqatılanırğa deb turmaybızwe are not about to harden | sizqatılanırğa deb turmaysızyou all are not about to harden | alaqatılanırğa deb turmaydılathey are not about to harden |
| Need and obligation | ||||||
| need to | menqatılanırğa kerekmeI need to harden | senqatılanırğa kerekseyou need to harden | olqatılanırğa kerekdihe needs to harden | bizqatılanırğa kerekbizwe need to harden | sizqatılanırğa kereksizyou all need to harden | alaqatılanırğa kerekdilethey need to harden |
| need to | menqatılanırğa kerek tülmeI do not need to harden | senqatılanırğa kerek tülseyou do not need to harden | olqatılanırğa kerek tüldühe does not need to harden | bizqatılanırğa kerek tülbüzwe do not need to harden | sizqatılanırğa kerek tülsüzyou all do not need to harden | alaqatılanırğa kerek tüldülethey do not need to harden |
| have to | menmenŋe qatılanırğa tüşediI have to harden | sensenŋe qatılanırğa tüşediyou have to harden | olaŋa qatılanırğa tüşedihe has to harden | bizbizge qatılanırğa tüşediwe have to harden | sizsizge qatılanırğa tüşediyou all have to harden | alaalağa qatılanırğa tüşedithey have to harden |
| have to | menmenŋe qatılanırğa tüşmeydiI do not have to harden | sensenŋe qatılanırğa tüşmeydiyou do not have to harden | olaŋa qatılanırğa tüşmeydihe does not have to harden | bizbizge qatılanırğa tüşmeydiwe do not have to harden | sizsizge qatılanırğa tüşmeydiyou all do not have to harden | alaalağa qatılanırğa tüşmeydithey do not have to harden |
| be obliged to | menqatılanırğa borçlumaI am obliged to harden | senqatılanırğa borçlusayou are obliged to harden | olqatılanırğa borçluduhe is obliged to harden | bizqatılanırğa borçlubuzwe are obliged to harden | sizqatılanırğa borçlusuzyou all are obliged to harden | alaqatılanırğa borçludulathey are obliged to harden |
| be obliged to | menqatılanırğa borçlu tülmeI am not obliged to harden | senqatılanırğa borçlu tülseyou are not obliged to harden | olqatılanırğa borçlu tüldühe is not obliged to harden | bizqatılanırğa borçlu tülbüzwe are not obliged to harden | sizqatılanırğa borçlu tülsüzyou all are not obliged to harden | alaqatılanırğa borçlu tüldülethey are not obliged to harden |
| Possibility and permission | ||||||
| have a way to | menqatılanırğa madarım bardıI have a way to harden | senqatılanırğa madarıŋ bardıyou have a way to harden | olqatılanırğa madarı bardıhe has a way to harden | bizqatılanırğa madarıbız bardıwe have a way to harden | sizqatılanırğa madarığız bardıyou all have a way to harden | alaqatılanırğa madarları bardıthey have a way to harden |
| have a way to | menqatılanırğa madarım joqduI have no way to harden | senqatılanırğa madarıŋ joqduyou have no way to harden | olqatılanırğa madarı joqduhe has no way to harden | bizqatılanırğa madarıbız joqduwe have no way to harden | sizqatılanırğa madarığız joqduyou all have no way to harden | alaqatılanırğa madarları joqduthey have no way to harden |
| be free to | menqatılanırğa erkinligim bardıI am free to harden | senqatılanırğa erkinligiŋ bardıyou are free to harden | olqatılanırğa erkinligi bardıhe is free to harden | bizqatılanırğa erkinligibiz bardıwe are free to harden | sizqatılanırğa erkinligigiz bardıyou all are free to harden | alaqatılanırğa erkinlikleri bardıthey are free to harden |
| be free to | menqatılanırğa erkinligim joqduI am not free to harden | senqatılanırğa erkinligiŋ joqduyou are not free to harden | olqatılanırğa erkinligi joqduhe is not free to harden | bizqatılanırğa erkinligibiz joqduwe are not free to harden | sizqatılanırğa erkinligigiz joqduyou all are not free to harden | alaqatılanırğa erkinlikleri joqduthey are not free to harden |
| be possible to | menmenŋe qatılanırğa bolluqduit is possible for me to harden | sensenŋe qatılanırğa bolluqduit is possible for you to harden | olaŋa qatılanırğa bolluqduit is possible for him to harden | bizbizge qatılanırğa bolluqduit is possible for us to harden | sizsizge qatılanırğa bolluqduit is possible for you all to harden | alaalağa qatılanırğa bolluqduit is possible for them to harden |
| be possible to | menmenŋe qatılanırğa bolluq tüldüit is not possible for me to harden | sensenŋe qatılanırğa bolluq tüldüit is not possible for you to harden | olaŋa qatılanırğa bolluq tüldüit is not possible for him to harden | bizbizge qatılanırğa bolluq tüldüit is not possible for us to harden | sizsizge qatılanırğa bolluq tüldüit is not possible for you all to harden | alaalağa qatılanırğa bolluq tüldüit is not possible for them to harden |
| be ready to | menqatılanırğa hazırmaI am ready to harden | senqatılanırğa hazırsayou are ready to harden | olqatılanırğa hazırdıhe is ready to harden | bizqatılanırğa hazırbızwe are ready to harden | sizqatılanırğa hazırsızyou all are ready to harden | alaqatılanırğa hazırdılathey are ready to harden |
| be ready to | menqatılanırğa hazır tülmeI am not ready to harden | senqatılanırğa hazır tülseyou are not ready to harden | olqatılanırğa hazır tüldühe is not ready to harden | bizqatılanırğa hazır tülbüzwe are not ready to harden | sizqatılanırğa hazır tülsüzyou all are not ready to harden | alaqatılanırğa hazır tüldülethey are not ready to harden |
| Trying, agreeing, hurrying, fearing | ||||||
| try to | menqatılanırğa küreşemeI am trying to harden | senqatılanırğa küreşeseyou are trying to harden | olqatılanırğa küreşedihe is trying to harden | bizqatılanırğa küreşebizwe are trying to harden | sizqatılanırğa küreşesizyou all are trying to harden | alaqatılanırğa küreşedilethey are trying to harden |
| try to | menqatılanırğa küreşmeymeI am not trying to harden | senqatılanırğa küreşmeyseyou are not trying to harden | olqatılanırğa küreşmeydihe is not trying to harden | bizqatılanırğa küreşmeybizwe are not trying to harden | sizqatılanırğa küreşmeysizyou all are not trying to harden | alaqatılanırğa küreşmeydilethey are not trying to harden |
| agree to | menqatılanırğa unaymaI agree to harden | senqatılanırğa unaysayou agree to harden | olqatılanırğa unaydıhe agrees to harden | bizqatılanırğa unaybızwe agree to harden | sizqatılanırğa unaysızyou all agree to harden | alaqatılanırğa unaydılathey agree to harden |
| agree to | menqatılanırğa unamaymaI refuse to harden | senqatılanırğa unamaysayou refuse to harden | olqatılanırğa unamaydıhe refuses to harden | bizqatılanırğa unamaybızwe refuse to harden | sizqatılanırğa unamaysızyou all refuse to harden | alaqatılanırğa unamaydılathey refuse to harden |
| hurry to | menqatılanırğa aşığamaI am in a hurry to harden | senqatılanırğa aşığasayou are in a hurry to harden | olqatılanırğa aşığadıhe is in a hurry to harden | bizqatılanırğa aşığabızwe are in a hurry to harden | sizqatılanırğa aşığasızyou all are in a hurry to harden | alaqatılanırğa aşığadılathey are in a hurry to harden |
| hurry to | menqatılanırğa aşıqmaymaI am in no hurry to harden | senqatılanırğa aşıqmaysayou are in no hurry to harden | olqatılanırğa aşıqmaydıhe is in no hurry to harden | bizqatılanırğa aşıqmaybızwe are in no hurry to harden | sizqatılanırğa aşıqmaysızyou all are in no hurry to harden | alaqatılanırğa aşıqmaydılathey are in no hurry to harden |
| be afraid to | menqatılanırğa qorqamaI am afraid to harden | senqatılanırğa qorqasayou are afraid to harden | olqatılanırğa qorqadıhe is afraid to harden | bizqatılanırğa qorqabızwe are afraid to harden | sizqatılanırğa qorqasızyou all are afraid to harden | alaqatılanırğa qorqadılathey are afraid to harden |
| be afraid to | menqatılanırğa qorqmaymaI am not afraid to harden | senqatılanırğa qorqmaysayou are not afraid to harden | olqatılanırğa qorqmaydıhe is not afraid to harden | bizqatılanırğa qorqmaybızwe are not afraid to harden | sizqatılanırğa qorqmaysızyou all are not afraid to harden | alaqatılanırğa qorqmaydılathey are not afraid to harden |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negated | menqatılana bolmazmaI can't be hardening | senqatılana bolmazsayou can't be hardening | olqatılana bolmazhe can't be hardening | bizqatılana bolmazbızwe can't be hardening | sizqatılana bolmazsızyou all can't be hardening | alaqatılana bolmazlathey can't be hardening |
| Inference, present — double negation | menqatılanmay bolmazmaI must be hardening (emphatic) | senqatılanmay bolmazsayou must be hardening (emphatic) | olqatılanmay bolmazhe must be hardening (emphatic) | bizqatılanmay bolmazbızwe must be hardening (emphatic) | sizqatılanmay bolmazsızyou all must be hardening (emphatic) | alaqatılanmay bolmazlathey must be hardening (emphatic) |
| Progressive conditional — auxiliary negated | menqatılana turmasamif I don't keep hardening | senqatılana turmasaŋif you don't keep hardening | olqatılana turmasaif he doesn't keep hardening | bizqatılana turmasaqif we don't keep hardening | sizqatılana turmasağızif you all don't keep hardening | alaqatılana turmasalaif they don't keep hardening |
| Inference, progressive — auxiliary negated | menqatılana tura bolmazmaI can't be in the middle of hardening | senqatılana tura bolmazsayou can't be in the middle of hardening | olqatılana tura bolmazhe can't be in the middle of hardening | bizqatılana tura bolmazbızwe can't be in the middle of hardening | sizqatılana tura bolmazsızyou all can't be in the middle of hardening | alaqatılana tura bolmazlathey can't be in the middle of hardening |
| Inference, progressive — double negation | menqatılanmay tura bolmazmaI must keep on not hardening (emphatic) | senqatılanmay tura bolmazsayou must keep on not hardening (emphatic) | olqatılanmay tura bolmazhe must keep on not hardening (emphatic) | bizqatılanmay tura bolmazbızwe must keep on not hardening (emphatic) | sizqatılanmay tura bolmazsızyou all must keep on not hardening (emphatic) | alaqatılanmay tura bolmazlathey must keep on not hardening (emphatic) |
| Progressive — verb negated | menqatılanmay turamaI keep on not hardening | senqatılanmay turasayou keep on not hardening | olqatılanmay turadıhe keeps on not hardening | bizqatılanmay turabızwe keep on not hardening | sizqatılanmay turasızyou all keep on not hardening | alaqatılanmay turadılathey keep on not hardening |
| Progressive — double negation | menqatılanmay turmaymaI am not keeping on not hardening | senqatılanmay turmaysayou are not keeping on not hardening | olqatılanmay turmaydıhe is not keeping on not hardening | bizqatılanmay turmaybızwe are not keeping on not hardening | sizqatılanmay turmaysızyou all are not keeping on not hardening | alaqatılanmay turmaydılathey are not keeping on not hardening |
| Progressive — double negation | menqatılanmay turmaymımaaren't I keeping on not hardening? | senqatılanmay turmaymısaaren't you keeping on not hardening? | olqatılanmay turmaymıdıisn't he keeping on not hardening? | bizqatılanmay turmaymıbızaren't we keeping on not hardening? | sizqatılanmay turmaymısızaren't you all keeping on not hardening? | alaqatılanmay turmaymıdılaaren't they keeping on not hardening? |
| Inference — auxiliary negated | menqatılanŋan bolmazmaI can't have hardened | senqatılanŋan bolmazsayou can't have hardened | olqatılanŋan bolmazhe can't have hardened | bizqatılanŋan bolmazbızwe can't have hardened | sizqatılanŋan bolmazsızyou all can't have hardened | alaqatılanŋan bolmazlathey can't have hardened |
| Inference — double negation | menqatılanmağan bolmazmaI must have hardened (emphatic) | senqatılanmağan bolmazsayou must have hardened (emphatic) | olqatılanmağan bolmazhe must have hardened (emphatic) | bizqatılanmağan bolmazbızwe must have hardened (emphatic) | sizqatılanmağan bolmazsızyou all must have hardened (emphatic) | alaqatılanmağan bolmazlathey must have hardened (emphatic) |
| Counterfactual — auxiliary negated | menqatılanŋan bolmasamif it weren't that I had hardened | senqatılanŋan bolmasaŋif it weren't that you had hardened | olqatılanŋan bolmasaif it weren't that he had hardened | bizqatılanŋan bolmasaqif it weren't that we had hardened | sizqatılanŋan bolmasağızif it weren't that you all had hardened | alaqatılanŋan bolmasalaif it weren't that they had hardened |
| Counterfactual — double negation | menqatılanmağan bolmasamif it weren't that I hadn't hardened | senqatılanmağan bolmasaŋif it weren't that you hadn't hardened | olqatılanmağan bolmasaif it weren't that he hadn't hardened | bizqatılanmağan bolmasaqif it weren't that we hadn't hardened | sizqatılanmağan bolmasağızif it weren't that you all hadn't hardened | alaqatılanmağan bolmasalaif it weren't that they hadn't hardened |
| Inference, future — auxiliary negated | menqatılannıq bolmazmaI can't be going to harden | senqatılannıq bolmazsayou can't be going to harden | olqatılannıq bolmazhe can't be going to harden | bizqatılannıq bolmazbızwe can't be going to harden | sizqatılannıq bolmazsızyou all can't be going to harden | alaqatılannıq bolmazlathey can't be going to harden |
| Inference, future — double negation | menqatılanmazlıq bolmazmaI must be going to harden (emphatic) | senqatılanmazlıq bolmazsayou must be going to harden (emphatic) | olqatılanmazlıq bolmazhe must be going to harden (emphatic) | bizqatılanmazlıq bolmazbızwe must be going to harden (emphatic) | sizqatılanmazlıq bolmazsızyou all must be going to harden (emphatic) | alaqatılanmazlıq bolmazlathey must be going to harden (emphatic) |
| Counterfactual future — auxiliary negated | menqatılannıq bolmasamif it weren't that I were going to harden | senqatılannıq bolmasaŋif it weren't that you were going to harden | olqatılannıq bolmasaif it weren't that he were going to harden | bizqatılannıq bolmasaqif it weren't that we were going to harden | sizqatılannıq bolmasağızif it weren't that you all were going to harden | alaqatılannıq bolmasalaif it weren't that they were going to harden |
| Counterfactual future — double negation | menqatılanmazlıq bolmasamif it weren't that I were not going to harden | senqatılanmazlıq bolmasaŋif it weren't that you were not going to harden | olqatılanmazlıq bolmasaif it weren't that he were not going to harden | bizqatılanmazlıq bolmasaqif it weren't that we were not going to harden | sizqatılanmazlıq bolmasağızif it weren't that you all were not going to harden | alaqatılanmazlıq bolmasalaif it weren't that they were not going to harden |