qısmar
/qɯsmar/
greedy, stingy, miserly — Tenishev and Suyunchev 1989 marks it as a Karachay word.
- qısmar adam — a stingy person
- ol bek qısmardı — he is very stingy
- Qısmar bolma! — Don't be stingy!
Degrees and persons
| Degree | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base form | qısmarmaI am greedy | qısmarsayou are greedy | qısmardıhe is greedy | qısmarbızwe are greedy | qısmarsızyou all are greedy | qısmardılathey are greedy |
| comparative — more | qısmarıraqmaI am greedier | qısmarıraqsayou are greedier | qısmarıraqdıhe is greedier | qısmarıraqbızwe are greedier | qısmarıraqsızyou all are greedier | qısmarıraqdılathey are greedier |
| intensifier — very | bek qısmarmaI am very greedy | bek qısmarsayou are very greedy | bek qısmardıhe is very greedy | bek qısmarbızwe are very greedy | bek qısmarsızyou all are very greedy | bek qısmardılathey are very greedy |
| superlative — most | em qısmarmaI am the greediest | em qısmarsayou are the greediest | em qısmardıhe is the greediest | em qısmarbızwe are the greediest | em qısmarsızyou all are the greediest | em qısmardılathey are the greediest |
To compare two things, put the loser in the from-form: ol menden qısmardı — "compared to me, he is greedy."
Saying it about mine, yours, theirs
One thing
| Degree | menikimine | senikiyours | anıqıhis / hers | biznikiours | siznikiyours (pl.) | alanıqıtheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base form | meniki qısmardımine is greedy | seniki qısmardıyours is greedy | anıqı qısmardıhis is greedy | bizniki qısmardıours is greedy | sizniki qısmardıyours (pl.) is greedy | alanıqı qısmardıtheirs is greedy |
| comparative — more | meniki qısmarıraqdımine is greedier | seniki qısmarıraqdıyours is greedier | anıqı qısmarıraqdıhis is greedier | bizniki qısmarıraqdıours is greedier | sizniki qısmarıraqdıyours (pl.) is greedier | alanıqı qısmarıraqdıtheirs is greedier |
| intensifier — very | meniki bek qısmardımine is very greedy | seniki bek qısmardıyours is very greedy | anıqı bek qısmardıhis is very greedy | bizniki bek qısmardıours is very greedy | sizniki bek qısmardıyours (pl.) is very greedy | alanıqı bek qısmardıtheirs is very greedy |
| superlative — most | meniki em qısmardımine is the greediest | seniki em qısmardıyours is the greediest | anıqı em qısmardıhis is the greediest | bizniki em qısmardıours is the greediest | sizniki em qısmardıyours (pl.) is the greediest | alanıqı em qısmardıtheirs is the greediest |
Several things
| Degree | menikilemine | senikileyours | anıqılahis / hers | biznikileours | siznikileyours (pl.) | alanıqılatheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base form | menikile qısmardılamine are greedy | senikile qısmardılayours are greedy | anıqıla qısmardılahis are greedy | biznikile qısmardılaours are greedy | siznikile qısmardılayours (pl.) are greedy | alanıqıla qısmardılatheirs are greedy |
| comparative — more | menikile qısmarıraqdılamine are greedier | senikile qısmarıraqdılayours are greedier | anıqıla qısmarıraqdılahis are greedier | biznikile qısmarıraqdılaours are greedier | siznikile qısmarıraqdılayours (pl.) are greedier | alanıqıla qısmarıraqdılatheirs are greedier |
| intensifier — very | menikile bek qısmardılamine are very greedy | senikile bek qısmardılayours are very greedy | anıqıla bek qısmardılahis are very greedy | biznikile bek qısmardılaours are very greedy | siznikile bek qısmardılayours (pl.) are very greedy | alanıqıla bek qısmardılatheirs are very greedy |
| superlative — most | menikile em qısmardılamine are the greediest | senikile em qısmardılayours are the greediest | anıqıla em qısmardılahis are the greediest | biznikile em qısmardılaours are the greediest | siznikile em qısmardılayours (pl.) are the greediest | alanıqıla em qısmardılatheirs are the greediest |
Any thing takes the third-person ending, not only these: bu qısmardı, bıla qısmardıla. In texts biznikile is usually kesibiznikile, "our own people", and a surname with -nıqıla names a family: Dudalanıqıla, "the Dudas".