qırtçın

/qɯrttʃɯn/

1. (adv.) very, intensely

qırtçın suwuqdu — it is very cold
bügün qırtçın suwuqdu — it is very cold today
eşikde qırtçın suwuq edi — it was very cold outside
qırtçın suwuq edi keçe eşikde — it was very cold outside at night

2. (adj.) harsh, severe — Said of winter weather and frost: qırtçın qış, qırtçın suwuq.

qırtçın qış — a harsh winter
qırtçın suwuq — a severe frost
qırtçın qış başlandı — a harsh winter began
bu qış qırtçın boldu — this winter was harsh

Degrees and persons

Degrees and persons — qırtçın
Degree	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
base form	qırtçınmaI am harsh	qırtçınsayou are harsh	qırtçındıhe is harsh	qırtçınbızwe are harsh	qırtçınsızyou all are harsh	qırtçındılathey are harsh
comparative — more	qırtçınıraqmaI am harsher	qırtçınıraqsayou are harsher	qırtçınıraqdıhe is harsher	qırtçınıraqbızwe are harsher	qırtçınıraqsızyou all are harsher	qırtçınıraqdılathey are harsher
intensifier — very	bek qırtçınmaI am very harsh	bek qırtçınsayou are very harsh	bek qırtçındıhe is very harsh	bek qırtçınbızwe are very harsh	bek qırtçınsızyou all are very harsh	bek qırtçındılathey are very harsh
superlative — most	em qırtçınmaI am the harshest	em qırtçınsayou are the harshest	em qırtçındıhe is the harshest	em qırtçınbızwe are the harshest	em qırtçınsızyou all are the harshest	em qırtçındılathey are the harshest

To compare two things, put the loser in the from-form: ol menden qırtçındı — "compared to me, he is harsh."

Saying it about mine, yours, theirs

One thing

One thing — qırtçın
Degree	menikimine	senikiyours	anıqıhis / hers	biznikiours	siznikiyours (pl.)	alanıqıtheirs
base form	meniki qırtçındımine is harsh	seniki qırtçındıyours is harsh	anıqı qırtçındıhis is harsh	bizniki qırtçındıours is harsh	sizniki qırtçındıyours (pl.) is harsh	alanıqı qırtçındıtheirs is harsh
comparative — more	meniki qırtçınıraqdımine is harsher	seniki qırtçınıraqdıyours is harsher	anıqı qırtçınıraqdıhis is harsher	bizniki qırtçınıraqdıours is harsher	sizniki qırtçınıraqdıyours (pl.) is harsher	alanıqı qırtçınıraqdıtheirs is harsher
intensifier — very	meniki bek qırtçındımine is very harsh	seniki bek qırtçındıyours is very harsh	anıqı bek qırtçındıhis is very harsh	bizniki bek qırtçındıours is very harsh	sizniki bek qırtçındıyours (pl.) is very harsh	alanıqı bek qırtçındıtheirs is very harsh
superlative — most	meniki em qırtçındımine is the harshest	seniki em qırtçındıyours is the harshest	anıqı em qırtçındıhis is the harshest	bizniki em qırtçındıours is the harshest	sizniki em qırtçındıyours (pl.) is the harshest	alanıqı em qırtçındıtheirs is the harshest

Several things

Several things — qırtçın
Degree	menikilemine	senikileyours	anıqılahis / hers	biznikileours	siznikileyours (pl.)	alanıqılatheirs
base form	menikile qırtçındılamine are harsh	senikile qırtçındılayours are harsh	anıqıla qırtçındılahis are harsh	biznikile qırtçındılaours are harsh	siznikile qırtçındılayours (pl.) are harsh	alanıqıla qırtçındılatheirs are harsh
comparative — more	menikile qırtçınıraqdılamine are harsher	senikile qırtçınıraqdılayours are harsher	anıqıla qırtçınıraqdılahis are harsher	biznikile qırtçınıraqdılaours are harsher	siznikile qırtçınıraqdılayours (pl.) are harsher	alanıqıla qırtçınıraqdılatheirs are harsher
intensifier — very	menikile bek qırtçındılamine are very harsh	senikile bek qırtçındılayours are very harsh	anıqıla bek qırtçındılahis are very harsh	biznikile bek qırtçındılaours are very harsh	siznikile bek qırtçındılayours (pl.) are very harsh	alanıqıla bek qırtçındılatheirs are very harsh
superlative — most	menikile em qırtçındılamine are the harshest	senikile em qırtçındılayours are the harshest	anıqıla em qırtçındılahis are the harshest	biznikile em qırtçındılaours are the harshest	siznikile em qırtçındılayours (pl.) are the harshest	alanıqıla em qırtçındılatheirs are the harshest

Any thing takes the third-person ending, not only these: bu qırtçındı, bıla qırtçındıla. In texts biznikile is usually kesibiznikile, "our own people", and a surname with -nıqıla names a family: Dudalanıqıla, "the Dudas".