juwaş
/dʒuwaʃ/
1. calm, quiet, gentle, meek, submissive — Said of a person who keeps an even temper and is slow to anger.
- juwaş adam — a calm person
- ol kişi bek juwaşdı — that man is very calm
- meni qarnaşım juwaşdı — my brother is gentle
- Zuleyha juwaş, ariw qılıqlı qızdı — Zuleikha is a gentle, good-natured girl
- tınç, juwaş, hıylasız jaşdı — is a quiet, meek, guileless young man
- qonaq qoydan juwaş — a guest is meeker than a sheep
2. tame, docile, gentle — Said of livestock and pets that do not butt, kick or shy away.
- juwaş iynek — a tame cow
- juwaş kiştik — a tame cat
- bu at bek juwaşdı — this horse is very tame
- qolğa juwaş — tame to the hand
- bolmağança juwaş hayıwandı — is an exceptionally docile animal
- atnı juwaş etdile — they made the horse tame
- üretgendi, juwaş etgendi — broke it in and made it tame
3. calmly, gently, mildly, meekly
- juwaş söleşiw — speaking calmly
- juwaş söleş — speak calmly
- ol menŋe juwaş qaradı — he looked at me calmly
- ustaz juwaş söleşe edi — the teacher was speaking calmly
- Haşir sabır, juwaş söleşirge küreşdi — Hashir tried to speak patiently and gently
Degrees and persons
| Degree | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base form | juwaşmaI am calm | juwaşsayou are calm | juwaşdıhe is calm | juwaşbızwe are calm | juwaşsızyou all are calm | juwaşdılathey are calm |
| comparative — more | juwaşıraqmaI am calmer | juwaşıraqsayou are calmer | juwaşıraqdıhe is calmer | juwaşıraqbızwe are calmer | juwaşıraqsızyou all are calmer | juwaşıraqdılathey are calmer |
| intensifier — very | bek juwaşmaI am very calm | bek juwaşsayou are very calm | bek juwaşdıhe is very calm | bek juwaşbızwe are very calm | bek juwaşsızyou all are very calm | bek juwaşdılathey are very calm |
| superlative — most | em juwaşmaI am the calmest | em juwaşsayou are the calmest | em juwaşdıhe is the calmest | em juwaşbızwe are the calmest | em juwaşsızyou all are the calmest | em juwaşdılathey are the calmest |
To compare two things, put the loser in the from-form: ol menden juwaşdı — "compared to me, he is calm."
Saying it about mine, yours, theirs
One thing
| Degree | menikimine | senikiyours | anıqıhis / hers | biznikiours | siznikiyours (pl.) | alanıqıtheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base form | meniki juwaşdımine is calm | seniki juwaşdıyours is calm | anıqı juwaşdıhis is calm | bizniki juwaşdıours is calm | sizniki juwaşdıyours (pl.) is calm | alanıqı juwaşdıtheirs is calm |
| comparative — more | meniki juwaşıraqdımine is calmer | seniki juwaşıraqdıyours is calmer | anıqı juwaşıraqdıhis is calmer | bizniki juwaşıraqdıours is calmer | sizniki juwaşıraqdıyours (pl.) is calmer | alanıqı juwaşıraqdıtheirs is calmer |
| intensifier — very | meniki bek juwaşdımine is very calm | seniki bek juwaşdıyours is very calm | anıqı bek juwaşdıhis is very calm | bizniki bek juwaşdıours is very calm | sizniki bek juwaşdıyours (pl.) is very calm | alanıqı bek juwaşdıtheirs is very calm |
| superlative — most | meniki em juwaşdımine is the calmest | seniki em juwaşdıyours is the calmest | anıqı em juwaşdıhis is the calmest | bizniki em juwaşdıours is the calmest | sizniki em juwaşdıyours (pl.) is the calmest | alanıqı em juwaşdıtheirs is the calmest |
Several things
| Degree | menikilemine | senikileyours | anıqılahis / hers | biznikileours | siznikileyours (pl.) | alanıqılatheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base form | menikile juwaşdılamine are calm | senikile juwaşdılayours are calm | anıqıla juwaşdılahis are calm | biznikile juwaşdılaours are calm | siznikile juwaşdılayours (pl.) are calm | alanıqıla juwaşdılatheirs are calm |
| comparative — more | menikile juwaşıraqdılamine are calmer | senikile juwaşıraqdılayours are calmer | anıqıla juwaşıraqdılahis are calmer | biznikile juwaşıraqdılaours are calmer | siznikile juwaşıraqdılayours (pl.) are calmer | alanıqıla juwaşıraqdılatheirs are calmer |
| intensifier — very | menikile bek juwaşdılamine are very calm | senikile bek juwaşdılayours are very calm | anıqıla bek juwaşdılahis are very calm | biznikile bek juwaşdılaours are very calm | siznikile bek juwaşdılayours (pl.) are very calm | alanıqıla bek juwaşdılatheirs are very calm |
| superlative — most | menikile em juwaşdılamine are the calmest | senikile em juwaşdılayours are the calmest | anıqıla em juwaşdılahis are the calmest | biznikile em juwaşdılaours are the calmest | siznikile em juwaşdılayours (pl.) are the calmest | alanıqıla em juwaşdılatheirs are the calmest |
Any thing takes the third-person ending, not only these: bu juwaşdı, bıla juwaşdıla. In texts biznikile is usually kesibiznikile, "our own people", and a surname with -nıqıla names a family: Dudalanıqıla, "the Dudas".