buqulatırğa
/buqulatɯrʁa/
1. to raise dust, to make the dust fly, to kick up dust
- buqulatma — do not raise the dust
- maşina jolnu buqulatıb ozdu — the car went past, kicking up the dust of the road
- jolnu buqulatırğa — to make the dust of the road fly
2. to smoke — of a cigarette
- tütün buqulatırğa — to smoke tobacco
- ol tütün buqulatadı — he is smoking
- eşikde tütün buqulatıb turadıla — they stand outside smoking
Conjugation
Common forms
- buqulatadıhe is raising dust
- buqulatdıhe raised dust
- buqulathandıhe has raised dust
- buqulatırhe will raise dust
- buqulatırıqdıhe is going to raise dust
- buqulata edihe was raising dust
- buqulatsaif he raises dust
- buqulat!raise dust!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is raising dust | menbuqulatama | senbuqulatasa | olbuqulatadı | bizbuqulatabız | sizbuqulatasız | alabuqulatadıla |
| Present (simple & continuous)he is not raising dust | menbuqulatmayma | senbuqulatmaysa | olbuqulatmaydı | bizbuqulatmaybız | sizbuqulatmaysız | alabuqulatmaydıla |
| Present (simple & continuous)is he raising dust? | menbuqulatamıma? buqulatamamı? | senbuqulatamısa? | olbuqulatamıdı? | bizbuqulatamıbız? buqulatabızmı? | sizbuqulatamısız? | alabuqulatamıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he raising dust? | menbuqulatmaymıma? buqulatmaymamı? | senbuqulatmaymısa? | olbuqulatmaymıdı? | bizbuqulatmaymıbız? buqulatmaybızmı? | sizbuqulatmaymısız? | alabuqulatmaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually raises dust | menbuqulatıwçanma | senbuqulatıwçansa | olbuqulatıwçandı | bizbuqulatıwçanbız | sizbuqulatıwçansız | alabuqulatıwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually raise dust | menbuqulatıwçan tülme | senbuqulatıwçan tülse | olbuqulatıwçan tüldü | bizbuqulatıwçan tülbüz | sizbuqulatıwçan tülsüz | alabuqulatıwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually raise dust? | menbuqulatıwçanmıma? buqulatıwçanmamı? | senbuqulatıwçanmısa? | olbuqulatıwçanmıdı? | bizbuqulatıwçanmıbız? buqulatıwçanbızmı? | sizbuqulatıwçanmısız? | alabuqulatıwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually raise dust? | menbuqulatıwçan tülmüme? | senbuqulatıwçan tülmüse? | olbuqulatıwçan tülmüdü? | bizbuqulatıwçan tülmübüz? | sizbuqulatıwçan tülmüsüz? | alabuqulatıwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has raised dust and remains so | olbuqulatıbdı | alabuqulatıbdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he raised dust? | olbuqulatıbmıdı? | alabuqulatıbmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of raising dust | menbuqulata turama | senbuqulata turasa | olbuqulata turadı | bizbuqulata turabız | sizbuqulata turasız | alabuqulata turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of raising dust | menbuqulata turmayma | senbuqulata turmaysa | olbuqulata turmaydı | bizbuqulata turmaybız | sizbuqulata turmaysız | alabuqulata turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of raising dust? | menbuqulata turamıma? buqulata turamamı? | senbuqulata turamısa? | olbuqulata turamıdı? | bizbuqulata turamıbız? buqulata turabızmı? | sizbuqulata turamısız? | alabuqulata turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of raising dust? | menbuqulata turmaymıma? buqulata turmaymamı? | senbuqulata turmaymısa? | olbuqulata turmaymıdı? | bizbuqulata turmaymıbız? buqulata turmaybızmı? | sizbuqulata turmaymısız? | alabuqulata turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he raised dust | menbuqulatdım | senbuqulatdıng | olbuqulatdı | bizbuqulatdıq | sizbuqulatdığız | alabuqulatdıla |
| Simple past (definite)he didn't raise dust | menbuqulatmadım | senbuqulatmadıng | olbuqulatmadı | bizbuqulatmadıq | sizbuqulatmadığız | alabuqulatmadıla |
| Simple past (definite)did he raise dust? | menbuqulatdımmı? | senbuqulatdıngmı? | olbuqulatdımı? | bizbuqulatdıqmı? | sizbuqulatdığızmı? | alabuqulatdılamı? |
| Simple past (definite)didn't he raise dust? | menbuqulatmadımmı? | senbuqulatmadıngmı? | olbuqulatmadımı? | bizbuqulatmadıqmı? | sizbuqulatmadığızmı? | alabuqulatmadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has raised dust | menbuqulathanma | senbuqulathansa | olbuqulathandı | bizbuqulathanbız | sizbuqulathansız | alabuqulathandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't raised dust | menbuqulatmağanma | senbuqulatmağansa | olbuqulatmağandı | bizbuqulatmağanbız | sizbuqulatmağansız | alabuqulatmağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he raised dust? | menbuqulathanmıma? buqulathanmamı? | senbuqulathanmısa? | olbuqulathanmıdı? | bizbuqulathanmıbız? buqulathanbızmı? | sizbuqulathanmısız? | alabuqulathanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he raised dust? | menbuqulatmağanmıma? buqulatmağanmamı? | senbuqulatmağanmısa? | olbuqulatmağanmıdı? | bizbuqulatmağanmıbız? buqulatmağanbızmı? | sizbuqulatmağanmısız? | alabuqulatmağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will raise dust | menbuqulatırma | senbuqulatırsa | olbuqulatır | bizbuqulatırbız | sizbuqulatırsız | alabuqulatırla |
| Indefinite future (future I)he won't raise dust | menbuqulatmazma | senbuqulatmazsa | olbuqulatmaz | bizbuqulatmazbız | sizbuqulatmazsız | alabuqulatmazla |
| Indefinite future (future I)will he raise dust? | menbuqulatırmıma? buqulatırmamı? | senbuqulatırmısa? | olbuqulatırmı? | bizbuqulatırmıbız? buqulatırbızmı? | sizbuqulatırmısız? | alabuqulatırmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he raise dust? | menbuqulatmazmıma? buqulatmazmamı? | senbuqulatmazmısa? | olbuqulatmazmı? | bizbuqulatmazmıbız? buqulatmazbızmı? | sizbuqulatmazmısız? | alabuqulatmazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to raise dust | menbuqulatırıqma | senbuqulatırıqsa | olbuqulatırıqdı | bizbuqulatırıqbız | sizbuqulatırıqsız | alabuqulatırıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to raise dust | menbuqulatırıq tülme | senbuqulatırıq tülse | olbuqulatırıq tüldü | bizbuqulatırıq tülbüz | sizbuqulatırıq tülsüz | alabuqulatırıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to raise dust? | menbuqulatırıqmıma? buqulatırıqmamı? | senbuqulatırıqmısa? | olbuqulatırıqmıdı? | bizbuqulatırıqmıbız? buqulatırıqbızmı? | sizbuqulatırıqmısız? | alabuqulatırıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to raise dust? | menbuqulatırıq tülmüme? | senbuqulatırıq tülmüse? | olbuqulatırıq tülmüdü? | bizbuqulatırıq tülmübüz? | sizbuqulatırıq tülmüsüz? | alabuqulatırıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had raised dust | menbuqulathan edimbuqulathanem | senbuqulathan edingbuqulathaneng | olbuqulathan edibuqulathaned | bizbuqulathan edikbuqulathanek | sizbuqulathan edigizbuqulathanegiz | alabuqulathan edilebuqulathanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't raised dust | menbuqulatmağan edimbuqulatmağanem | senbuqulatmağan edingbuqulatmağaneng | olbuqulatmağan edibuqulatmağaned | bizbuqulatmağan edikbuqulatmağanek | sizbuqulatmağan edigizbuqulatmağanegiz | alabuqulatmağan edilebuqulatmağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was raising dust | menbuqulata edimbuqulataem | senbuqulata edingbuqulataeng | olbuqulata edibuqulataed | bizbuqulata edikbuqulataek | sizbuqulata edigizbuqulataegiz | alabuqulata edilebuqulataelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't raising dust | menbuqulatmay edimbuqulatmayem | senbuqulatmay edingbuqulatmayeng | olbuqulatmay edibuqulatmayed | bizbuqulatmay edikbuqulatmayek | sizbuqulatmay edigizbuqulatmayegiz | alabuqulatmay edilebuqulatmayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to raise dust | menbuqulatıwçan edimbuqulatıwçanem | senbuqulatıwçan edingbuqulatıwçaneng | olbuqulatıwçan edibuqulatıwçaned | bizbuqulatıwçan edikbuqulatıwçanek | sizbuqulatıwçan edigizbuqulatıwçanegiz | alabuqulatıwçan edilebuqulatıwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to raise dust | menbuqulatıwçan tül edimbuqulatıwçan tül em | senbuqulatıwçan tül edingbuqulatıwçan tül eng | olbuqulatıwçan tül edibuqulatıwçan tül ed | bizbuqulatıwçan tül edikbuqulatıwçan tül ek | sizbuqulatıwçan tül edigizbuqulatıwçan tül egiz | alabuqulatıwçan tül edilebuqulatıwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had raised dust and remained so | olbuqulatıb edi | alabuqulatıb edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't raised dust | olbuqulatıb tül edi | alabuqulatıb tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of raising dust | menbuqulata tura edimbuqulata turaem | senbuqulata tura edingbuqulata turaeng | olbuqulata tura edibuqulata turaed | bizbuqulata tura edikbuqulata turaek | sizbuqulata tura edigizbuqulata turaegiz | alabuqulata tura edilebuqulata turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of raising dust | menbuqulata turmay edimbuqulata turmayem | senbuqulata turmay edingbuqulata turmayeng | olbuqulata turmay edibuqulata turmayed | bizbuqulata turmay edikbuqulata turmayek | sizbuqulata turmay edigizbuqulata turmayegiz | alabuqulata turmay edilebuqulata turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would raise dust | menbuqulatır edimbuqulatır em | senbuqulatır edingbuqulatır eng | olbuqulatır edibuqulatır ed | bizbuqulatır edikbuqulatır ek | sizbuqulatır edigizbuqulatır egiz | alabuqulatır edilebuqulatır elle |
| Conditional result (would)he wouldn't raise dust | menbuqulatmaz edimbuqulatmaz em | senbuqulatmaz edingbuqulatmaz eng | olbuqulatmaz edibuqulatmaz ed | bizbuqulatmaz edikbuqulatmaz ek | sizbuqulatmaz edigizbuqulatmaz egiz | alabuqulatmaz edilebuqulatmaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have raised dust | menbuqulatırıq edimbuqulatırıq em | senbuqulatırıq edingbuqulatırıq eng | olbuqulatırıq edibuqulatırıq ed | bizbuqulatırıq edikbuqulatırıq ek | sizbuqulatırıq edigizbuqulatırıq egiz | alabuqulatırıq edilebuqulatırıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have raised dust | menbuqulatırıq tül edimbuqulatırıq tül em | senbuqulatırıq tül edingbuqulatırıq tül eng | olbuqulatırıq tül edibuqulatırıq tül ed | bizbuqulatırıq tül edikbuqulatırıq tül ek | sizbuqulatırıq tül edigizbuqulatırıq tül egiz | alabuqulatırıq tül edilebuqulatırıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he raises dust | menbuqulatsam | senbuqulatsang | olbuqulatsa | bizbuqulatsaq | sizbuqulatsağız | alabuqulatsala |
| Conditionalif he doesn't raise dust | menbuqulatmasam | senbuqulatmasang | olbuqulatmasa | bizbuqulatmasaq | sizbuqulatmasağız | alabuqulatmasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is raising dust | menbuqulata esem | senbuqulata eseng | olbuqulata ese | bizbuqulata esek | sizbuqulata esegiz | alabuqulata esele |
| Conditional, present realif he is not raising dust | menbuqulatmay esem | senbuqulatmay eseng | olbuqulatmay ese | bizbuqulatmay esek | sizbuqulatmay esegiz | alabuqulatmay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he raised dust | menbuqulatsam edibuqulatsam ed | senbuqulatsang edibuqulatsang ed | olbuqulatsa edibuqulatsaed | bizbuqulatsaq edibuqulatsaq ed | sizbuqulatsağız edibuqulatsağız ed | alabuqulatsala edibuqulatsalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't raise dust | menbuqulatmasam edibuqulatmasam ed | senbuqulatmasang edibuqulatmasang ed | olbuqulatmasa edibuqulatmasaed | bizbuqulatmasaq edibuqulatmasaq ed | sizbuqulatmasağız edibuqulatmasağız ed | alabuqulatmasala edibuqulatmasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he raised dust | menbuqulatdım esem | senbuqulatdıng eseng | olbuqulatdı ese | bizbuqulatdıq esek | sizbuqulatdığız esegiz | alabuqulatdıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't raise dust | menbuqulatmadım esem | senbuqulatmadıng eseng | olbuqulatmadı ese | bizbuqulatmadıq esek | sizbuqulatmadığız esegiz | alabuqulatmadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did raise dust (indeed) | menbuqulathan esem | senbuqulathan eseng | olbuqulathan ese | bizbuqulathan esek | sizbuqulathan esegiz | alabuqulathan esele |
| Conditional, past realif he didn't raise dust (indeed) | menbuqulatmağan esem | senbuqulatmağan eseng | olbuqulatmağan ese | bizbuqulatmağan esek | sizbuqulatmağan esegiz | alabuqulatmağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had raised dust | menbuqulathan bolsam | senbuqulathan bolsang | olbuqulathan bolsa | bizbuqulathan bolsaq | sizbuqulathan bolsağız | alabuqulathan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't raised dust | menbuqulatmağan bolsam | senbuqulatmağan bolsang | olbuqulatmağan bolsa | bizbuqulatmağan bolsaq | sizbuqulatmağan bolsağız | alabuqulatmağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had raised dust | menbuqulathan bolsam edibuqulathan bolsam ed | senbuqulathan bolsang edibuqulathan bolsang ed | olbuqulathan bolsa edibuqulathan bolsaed | bizbuqulathan bolsaq edibuqulathan bolsaq ed | sizbuqulathan bolsağız edibuqulathan bolsağız ed | alabuqulathan bolsala edibuqulathan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't raised dust | menbuqulatmağan bolsam edibuqulatmağan bolsam ed | senbuqulatmağan bolsang edibuqulatmağan bolsang ed | olbuqulatmağan bolsa edibuqulatmağan bolsaed | bizbuqulatmağan bolsaq edibuqulatmağan bolsaq ed | sizbuqulatmağan bolsağız edibuqulatmağan bolsağız ed | alabuqulatmağan bolsala edibuqulatmağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will raise dust | menbuqulatır esem | senbuqulatır eseng | olbuqulatır ese | bizbuqulatır esek | sizbuqulatır esegiz | alabuqulatır esele |
| Conditional, aoristif he won't raise dust | menbuqulatmaz esem | senbuqulatmaz eseng | olbuqulatmaz ese | bizbuqulatmaz esek | sizbuqulatmaz esegiz | alabuqulatmaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to raise dust | menbuqulatırıq esem | senbuqulatırıq eseng | olbuqulatırıq ese | bizbuqulatırıq esek | sizbuqulatırıq esegiz | alabuqulatırıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to raise dust | menbuqulatırıq tül esem | senbuqulatırıq tül eseng | olbuqulatırıq tül ese | bizbuqulatırıq tül esek | sizbuqulatırıq tül esegiz | alabuqulatırıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to raise dust | menbuqulatırıq bolsam | senbuqulatırıq bolsang | olbuqulatırıq bolsa | bizbuqulatırıq bolsaq | sizbuqulatırıq bolsağız | alabuqulatırıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to raise dust | menbuqulatmazlıq bolsam | senbuqulatmazlıq bolsang | olbuqulatmazlıq bolsa | bizbuqulatmazlıq bolsaq | sizbuqulatmazlıq bolsağız | alabuqulatmazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso buqulatdıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be raising dust | menbuqulata bolurma | senbuqulata bolursa | olbuqulata bolur | bizbuqulata bolurbuz | sizbuqulata bolursuz | alabuqulata bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be raising dust | menbuqulatmay bolurma | senbuqulatmay bolursa | olbuqulatmay bolur | bizbuqulatmay bolurbuz | sizbuqulatmay bolursuz | alabuqulatmay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of raising dust | menbuqulata tura bolurma | senbuqulata tura bolursa | olbuqulata tura bolur | bizbuqulata tura bolurbuz | sizbuqulata tura bolursuz | alabuqulata tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not raising dust | menbuqulatmay tura bolurma | senbuqulatmay tura bolursa | olbuqulatmay tura bolur | bizbuqulatmay tura bolurbuz | sizbuqulatmay tura bolursuz | alabuqulatmay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have raised dust | menbuqulathan bolurma | senbuqulathan bolursa | olbuqulathan bolur | bizbuqulathan bolurbuz | sizbuqulathan bolursuz | alabuqulathan bolurla |
| Inference (must have)he must not have raised dust | menbuqulatmağan bolurma | senbuqulatmağan bolursa | olbuqulatmağan bolur | bizbuqulatmağan bolurbuz | sizbuqulatmağan bolursuz | alabuqulatmağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to raise dust | menbuqulatırıq bolurma | senbuqulatırıq bolursa | olbuqulatırıq bolur | bizbuqulatırıq bolurbuz | sizbuqulatırıq bolursuz | alabuqulatırıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to raise dust | menbuqulatmazlıq bolurma | senbuqulatmazlıq bolursa | olbuqulatmazlıq bolur | bizbuqulatmazlıq bolurbuz | sizbuqulatmazlıq bolursuz | alabuqulatmazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it raise dust | menbuqulatayım | senbuqulat! | olbuqulatsın | bizbuqulatayıq | sizbuqulatığız! | alabuqulatsınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not raise dust | menbuqulatmayım | senbuqulatma! | olbuqulatmasın | bizbuqulatmayıq | sizbuqulatmağız! | alabuqulatmasınla |
| Commands & suggestionsshould he raise dust? | menbuqulatayımmı? | olbuqulatsınmı? | bizbuqulatayıqmı? | alabuqulatsınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not raise dust? | menbuqulatmayımmı? | olbuqulatmasınmı? | bizbuqulatmayıqmı? | alabuqulatmasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it raise dust | senbuqulatçı2 | olbuqulatsınçı | sizbuqulatçığız | alabuqulatsınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not raise dust | senbuqulatmaçı2 | olbuqulatmasınçı | sizbuqulatmaçığız | alabuqulatmasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you raise dust | senbuqulathınbuqulathı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not raise dust | senbuqulatmağınbuqulatmağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he raised dust | menbuqulathay edim buqulatha edim | senbuqulathay eding buqulatha eding | olbuqulathay edi buqulatha edi | bizbuqulathay edik buqulatha edik | sizbuqulathay edigiz buqulatha edigiz | alabuqulathay edile buqulatha edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not raise dust | menbuqulatmağay edim buqulatmağa edim | senbuqulatmağay eding buqulatmağa eding | olbuqulatmağay edi buqulatmağa edi | bizbuqulatmağay edik buqulatmağa edik | sizbuqulatmağay edigiz buqulatmağa edigiz | alabuqulatmağay edile buqulatmağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to raise dust | menbuqulatmağa qoyayımbuqulatma qoyayım | senbuqulatmağa qoy!buqulatma qoy! | olbuqulatmağa qoysunbuqulatma qoysun | bizbuqulatmağa qoyayıqbuqulatma qoyayıq | sizbuqulatmağa qoyuğuz!buqulatma qoyuğuz! | alabuqulatmağa qoysunlabuqulatma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to raise dust | menbuqulatmağa qoymayımbuqulatma qoymayım | senbuqulatmağa qoyma!buqulatma qoyma! | olbuqulatmağa qoymasınbuqulatma qoymasın | bizbuqulatmağa qoymayıqbuqulatma qoymayıq | sizbuqulatmağa qoymağız!buqulatma qoymağız! | alabuqulatmağa qoymasınlabuqulatma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to raise dust? | menbuqulatmağa qoyayımmı?buqulatma qoyayımmı? | olbuqulatmağa qoysunmu?buqulatma qoysunmu? | bizbuqulatmağa qoyayıqmı?buqulatma qoyayıqmı? | alabuqulatmağa qoysunlamı?buqulatma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to raise dust? | menbuqulatmağa qoymayımmı?buqulatma qoymayımmı? | olbuqulatmağa qoymasınmı?buqulatma qoymasınmı? | bizbuqulatmağa qoymayıqmı?buqulatma qoymayıqmı? | alabuqulatmağa qoymasınlamı?buqulatma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to raise dust | menbuqulatmağa qoyamabuqulatma qoyama | senbuqulatmağa qoyasabuqulatma qoyasa | olbuqulatmağa qoyadıbuqulatma qoyadı | bizbuqulatmağa qoyabızbuqulatma qoyabız | sizbuqulatmağa qoyasızbuqulatma qoyasız | alabuqulatmağa qoyadılabuqulatma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to raise dust | menbuqulatmağa qoymaymabuqulatma qoymayma | senbuqulatmağa qoymaysabuqulatma qoymaysa | olbuqulatmağa qoymaydıbuqulatma qoymaydı | bizbuqulatmağa qoymaybızbuqulatma qoymaybız | sizbuqulatmağa qoymaysızbuqulatma qoymaysız | alabuqulatmağa qoymaydılabuqulatma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to raise dust? | menbuqulatmağa qoyamıma?buqulatma qoyamıma? | senbuqulatmağa qoyamısa?buqulatma qoyamısa? | olbuqulatmağa qoyamıdı?buqulatma qoyamıdı? | bizbuqulatmağa qoyamıbız?buqulatma qoyamıbız? | sizbuqulatmağa qoyamısız?buqulatma qoyamısız? | alabuqulatmağa qoyamıdıla?buqulatma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to raise dust? | menbuqulatmağa qoymaymıma?buqulatma qoymaymıma? | senbuqulatmağa qoymaymısa?buqulatma qoymaymısa? | olbuqulatmağa qoymaymıdı?buqulatma qoymaymıdı? | bizbuqulatmağa qoymaymıbız?buqulatma qoymaymıbız? | sizbuqulatmağa qoymaymısız?buqulatma qoymaymısız? | alabuqulatmağa qoymaymıdıla?buqulatma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to raise dust | menbuqulatmağa qoydumbuqulatma qoydum | senbuqulatmağa qoydungbuqulatma qoydung | olbuqulatmağa qoydubuqulatma qoydu | bizbuqulatmağa qoyduqbuqulatma qoyduq | sizbuqulatmağa qoyduğuzbuqulatma qoyduğuz | alabuqulatmağa qoydulabuqulatma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to raise dust | menbuqulatmağa qoymadımbuqulatma qoymadım | senbuqulatmağa qoymadıngbuqulatma qoymadıng | olbuqulatmağa qoymadıbuqulatma qoymadı | bizbuqulatmağa qoymadıqbuqulatma qoymadıq | sizbuqulatmağa qoymadığızbuqulatma qoymadığız | alabuqulatmağa qoymadılabuqulatma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to raise dust? | menbuqulatmağa qoydummu?buqulatma qoydummu? | senbuqulatmağa qoydungmu?buqulatma qoydungmu? | olbuqulatmağa qoydumu?buqulatma qoydumu? | bizbuqulatmağa qoyduqmu?buqulatma qoyduqmu? | sizbuqulatmağa qoyduğuzmu?buqulatma qoyduğuzmu? | alabuqulatmağa qoydulamı?buqulatma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to raise dust? | menbuqulatmağa qoymadımmı?buqulatma qoymadımmı? | senbuqulatmağa qoymadıngmı?buqulatma qoymadıngmı? | olbuqulatmağa qoymadımı?buqulatma qoymadımı? | bizbuqulatmağa qoymadıqmı?buqulatma qoymadıqmı? | sizbuqulatmağa qoymadığızmı?buqulatma qoymadığızmı? | alabuqulatmağa qoymadılamı?buqulatma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can raise dust | menbuqulatalama | senbuqulatalasa | olbuqulataladı | bizbuqulatalabız | sizbuqulatalasız | alabuqulataladıla |
| Ability — presenthe can't raise dust | menbuqulatalmayma | senbuqulatalmaysa | olbuqulatalmaydı | bizbuqulatalmaybız | sizbuqulatalmaysız | alabuqulatalmaydıla |
| Ability — presentcan he raise dust? | menbuqulatalamıma? buqulatalamamı? | senbuqulatalamısa? | olbuqulatalamıdı? | bizbuqulatalamıbız? buqulatalabızmı? | sizbuqulatalamısız? | alabuqulatalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he raise dust? | menbuqulatalmaymıma? buqulatalmaymamı? | senbuqulatalmaymısa? | olbuqulatalmaymıdı? | bizbuqulatalmaymıbız? buqulatalmaybızmı? | sizbuqulatalmaymısız? | alabuqulatalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can raise dust | menbuqulatalsam | senbuqulatalsang | olbuqulatalsa | bizbuqulatalsaq | sizbuqulatalsağız | alabuqulatalsala |
| Ability — if I can…if he can't raise dust | menbuqulatalmasam | senbuqulatalmasang | olbuqulatalmasa | bizbuqulatalmasaq | sizbuqulatalmasağız | alabuqulatalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to raise dust | menbuqulataldım | senbuqulataldıng | olbuqulataldı | bizbuqulataldıq | sizbuqulataldığız | alabuqulataldıla |
| Ability — simple pasthe could not raise dust | menbuqulatalmadım | senbuqulatalmadıng | olbuqulatalmadı | bizbuqulatalmadıq | sizbuqulatalmadığız | alabuqulatalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to raise dust? | menbuqulataldımmı? | senbuqulataldıngmı? | olbuqulataldımı? | bizbuqulataldıqmı? | sizbuqulataldığızmı? | alabuqulataldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he raise dust? | menbuqulatalmadımmı? | senbuqulatalmadıngmı? | olbuqulatalmadımı? | bizbuqulatalmadıqmı? | sizbuqulatalmadığızmı? | alabuqulatalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to raise dust | menbuqulatalğanma | senbuqulatalğansa | olbuqulatalğandı | bizbuqulatalğanbız | sizbuqulatalğansız | alabuqulatalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to raise dust | menbuqulatalmağanma | senbuqulatalmağansa | olbuqulatalmağandı | bizbuqulatalmağanbız | sizbuqulatalmağansız | alabuqulatalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to raise dust? | menbuqulatalğanmıma? buqulatalğanmamı? | senbuqulatalğanmısa? | olbuqulatalğanmıdı? | bizbuqulatalğanmıbız? buqulatalğanbızmı? | sizbuqulatalğanmısız? | alabuqulatalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to raise dust? | menbuqulatalmağanmıma? buqulatalmağanmamı? | senbuqulatalmağanmısa? | olbuqulatalmağanmıdı? | bizbuqulatalmağanmıbız? buqulatalmağanbızmı? | sizbuqulatalmağanmısız? | alabuqulatalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to raise dust | menbuqulatalğan edimbuqulatalğanem | senbuqulatalğan edingbuqulatalğaneng | olbuqulatalğan edibuqulatalğaned | bizbuqulatalğan edikbuqulatalğanek | sizbuqulatalğan edigizbuqulatalğanegiz | alabuqulatalğan edilebuqulatalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to raise dust | menbuqulatalmağan edimbuqulatalmağanem | senbuqulatalmağan edingbuqulatalmağaneng | olbuqulatalmağan edibuqulatalmağaned | bizbuqulatalmağan edikbuqulatalmağanek | sizbuqulatalmağan edigizbuqulatalmağanegiz | alabuqulatalmağan edilebuqulatalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could raise dust | menbuqulatala edimbuqulatalaem | senbuqulatala edingbuqulatalaeng | olbuqulatala edibuqulatalaed | bizbuqulatala edikbuqulatalaek | sizbuqulatala edigizbuqulatalaegiz | alabuqulatala edilebuqulatalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not raise dust | menbuqulatalmay edimbuqulatalmayem | senbuqulatalmay edingbuqulatalmayeng | olbuqulatalmay edibuqulatalmayed | bizbuqulatalmay edikbuqulatalmayek | sizbuqulatalmay edigizbuqulatalmayegiz | alabuqulatalmay edilebuqulatalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to raise dust | menbuqulatalırma | senbuqulatalırsa | olbuqulatalır | bizbuqulatalırbız | sizbuqulatalırsız | alabuqulatalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to raise dust | menbuqulatalmazma | senbuqulatalmazsa | olbuqulatalmaz | bizbuqulatalmazbız | sizbuqulatalmazsız | alabuqulatalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to raise dust? | menbuqulatalırmıma? buqulatalırmamı? | senbuqulatalırmısa? | olbuqulatalırmı? | bizbuqulatalırmıbız? buqulatalırbızmı? | sizbuqulatalırmısız? | alabuqulatalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to raise dust? | menbuqulatalmazmıma? buqulatalmazmamı? | senbuqulatalmazmısa? | olbuqulatalmazmı? | bizbuqulatalmazmıbız? buqulatalmazbızmı? | sizbuqulatalmazmısız? | alabuqulatalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to raise dust | menbuqulatallıqma | senbuqulatallıqsa | olbuqulatallıqdı | bizbuqulatallıqbız | sizbuqulatallıqsız | alabuqulatallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to raise dust | menbuqulatallıq tülme | senbuqulatallıq tülse | olbuqulatallıq tüldü | bizbuqulatallıq tülbüz | sizbuqulatallıq tülsüz | alabuqulatallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to raise dust? | menbuqulatallıqmıma? buqulatallıqmamı? | senbuqulatallıqmısa? | olbuqulatallıqmıdı? | bizbuqulatallıqmıbız? buqulatallıqbızmı? | sizbuqulatallıqmısız? | alabuqulatallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to raise dust? | menbuqulatallıq tülmüme? | senbuqulatallıq tülmüse? | olbuqulatallıq tülmüdü? | bizbuqulatallıq tülmübüz? | sizbuqulatallıq tülmüsüz? | alabuqulatallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to raise dust | menbuqulatalır edimbuqulatalır em | senbuqulatalır edingbuqulatalır eng | olbuqulatalır edibuqulatalır ed | bizbuqulatalır edikbuqulatalır ek | sizbuqulatalır edigizbuqulatalır egiz | alabuqulatalır edilebuqulatalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to raise dust | menbuqulatalmaz edimbuqulatalmaz em | senbuqulatalmaz edingbuqulatalmaz eng | olbuqulatalmaz edibuqulatalmaz ed | bizbuqulatalmaz edikbuqulatalmaz ek | sizbuqulatalmaz edigizbuqulatalmaz egiz | alabuqulatalmaz edilebuqulatalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to raise dust | senbuqulatalğınbuqulatalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to raise dust | senbuqulatalmağınbuqulatalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be raising dust | menbuqulata bolmazma | senbuqulata bolmazsa | olbuqulata bolmaz | bizbuqulata bolmazbız | sizbuqulata bolmazsız | alabuqulata bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be raising dust (emphatic) | menbuqulatmay bolmazma | senbuqulatmay bolmazsa | olbuqulatmay bolmaz | bizbuqulatmay bolmazbız | sizbuqulatmay bolmazsız | alabuqulatmay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of raising dust | menbuqulata tura bolmazma | senbuqulata tura bolmazsa | olbuqulata tura bolmaz | bizbuqulata tura bolmazbız | sizbuqulata tura bolmazsız | alabuqulata tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not raising dust (emphatic) | menbuqulatmay tura bolmazma | senbuqulatmay tura bolmazsa | olbuqulatmay tura bolmaz | bizbuqulatmay tura bolmazbız | sizbuqulatmay tura bolmazsız | alabuqulatmay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not raising dust | menbuqulatmay turama | senbuqulatmay turasa | olbuqulatmay turadı | bizbuqulatmay turabız | sizbuqulatmay turasız | alabuqulatmay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not raising dust | menbuqulatmay turmayma | senbuqulatmay turmaysa | olbuqulatmay turmaydı | bizbuqulatmay turmaybız | sizbuqulatmay turmaysız | alabuqulatmay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not raising dust? | menbuqulatmay turmaymıma | senbuqulatmay turmaymısa | olbuqulatmay turmaymıdı | bizbuqulatmay turmaymıbız | sizbuqulatmay turmaymısız | alabuqulatmay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have raised dust | menbuqulathan bolmazma | senbuqulathan bolmazsa | olbuqulathan bolmaz | bizbuqulathan bolmazbız | sizbuqulathan bolmazsız | alabuqulathan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have raised dust (emphatic) | menbuqulatmağan bolmazma | senbuqulatmağan bolmazsa | olbuqulatmağan bolmaz | bizbuqulatmağan bolmazbız | sizbuqulatmağan bolmazsız | alabuqulatmağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had raised dust | menbuqulathan bolmasam | senbuqulathan bolmasang | olbuqulathan bolmasa | bizbuqulathan bolmasaq | sizbuqulathan bolmasağız | alabuqulathan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't raised dust | menbuqulatmağan bolmasam | senbuqulatmağan bolmasang | olbuqulatmağan bolmasa | bizbuqulatmağan bolmasaq | sizbuqulatmağan bolmasağız | alabuqulatmağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to raise dust | menbuqulatırıq bolmazma | senbuqulatırıq bolmazsa | olbuqulatırıq bolmaz | bizbuqulatırıq bolmazbız | sizbuqulatırıq bolmazsız | alabuqulatırıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to raise dust (emphatic) | menbuqulatmazlıq bolmazma | senbuqulatmazlıq bolmazsa | olbuqulatmazlıq bolmaz | bizbuqulatmazlıq bolmazbız | sizbuqulatmazlıq bolmazsız | alabuqulatmazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to raise dust | menbuqulatırıq bolmasam | senbuqulatırıq bolmasang | olbuqulatırıq bolmasa | bizbuqulatırıq bolmasaq | sizbuqulatırıq bolmasağız | alabuqulatırıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to raise dust | menbuqulatmazlıq bolmasam | senbuqulatmazlıq bolmasang | olbuqulatmazlıq bolmasa | bizbuqulatmazlıq bolmasaq | sizbuqulatmazlıq bolmasağız | alabuqulatmazlıq bolmasala |