tıngılı
/tɯŋɯlɯ/
1. thorough, detailed, exhaustive
- tıngılı iş — thorough work
- tıngılı hapar — detailed news
- tıngılı et! — do it properly!
- tıngılı juwap — a thorough answer
2. conscientious, diligent, dependable
- tıngılı adam — a conscientious man
- tıngılı işçi — a dependable worker
- tıngılı jaş — a dependable lad
3. sound, solid, well-made, durable
- tıngılı üy — a solidly built house
- tıngılı beşik — a well-made cradle
- tıngılı köpür — a sound bridge
4. calm, settled, untroubled
- tıngılı jaşaw — a calm life
- tıngılı jürek — an untroubled heart
- jüregim tıngılı tüldü — my heart is not at peace
Degrees and persons
| Degree | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formam/is/are thorough | mentıngılıma | sentıngılısa | oltıngılıdı | biztıngılıbız | siztıngılısız | alatıngılıdıla |
| comparative — moream/is/are more thorough | mentıngılıraqma | sentıngılıraqsa | oltıngılıraqdı | biztıngılıraqbız | siztıngılıraqsız | alatıngılıraqdıla |
| intensifier — veryam/is/are very thorough | menbek tıngılıma | senbek tıngılısa | olbek tıngılıdı | bizbek tıngılıbız | sizbek tıngılısız | alabek tıngılıdıla |
| superlative — mostam/is/are the most thorough | menem tıngılıma | senem tıngılısa | olem tıngılıdı | bizem tıngılıbız | sizem tıngılısız | alaem tıngılıdıla |
To compare two things, put the loser in the from-form: ol menden tıngılıdı — "compared to me, he is thorough."
Saying it about mine, yours, theirs
One thing
| Degree | menikimine | senikiyours | anıqıhis / hers | biznikiours | siznikiyours (pl.) | alanıqıtheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formis / are thorough | menikimeniki tıngılıdı | senikiseniki tıngılıdı | anıqıanıqı tıngılıdı | biznikibizniki tıngılıdı | siznikisizniki tıngılıdı | alanıqıalanıqı tıngılıdı |
| comparative — moreis / are more thorough | menikimeniki tıngılıraqdı | senikiseniki tıngılıraqdı | anıqıanıqı tıngılıraqdı | biznikibizniki tıngılıraqdı | siznikisizniki tıngılıraqdı | alanıqıalanıqı tıngılıraqdı |
| intensifier — veryis / are very thorough | menikimeniki bek tıngılıdı | senikiseniki bek tıngılıdı | anıqıanıqı bek tıngılıdı | biznikibizniki bek tıngılıdı | siznikisizniki bek tıngılıdı | alanıqıalanıqı bek tıngılıdı |
| superlative — mostis / are the most thorough | menikimeniki em tıngılıdı | senikiseniki em tıngılıdı | anıqıanıqı em tıngılıdı | biznikibizniki em tıngılıdı | siznikisizniki em tıngılıdı | alanıqıalanıqı em tıngılıdı |
Several things
| Degree | menikilemine | senikileyours | anıqılahis / hers | biznikileours | siznikileyours (pl.) | alanıqılatheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formis / are thorough | menikilemenikile tıngılıdıla | senikilesenikile tıngılıdıla | anıqılaanıqıla tıngılıdıla | biznikilebiznikile tıngılıdıla | siznikilesiznikile tıngılıdıla | alanıqılaalanıqıla tıngılıdıla |
| comparative — moreis / are more thorough | menikilemenikile tıngılıraqdıla | senikilesenikile tıngılıraqdıla | anıqılaanıqıla tıngılıraqdıla | biznikilebiznikile tıngılıraqdıla | siznikilesiznikile tıngılıraqdıla | alanıqılaalanıqıla tıngılıraqdıla |
| intensifier — veryis / are very thorough | menikilemenikile bek tıngılıdıla | senikilesenikile bek tıngılıdıla | anıqılaanıqıla bek tıngılıdıla | biznikilebiznikile bek tıngılıdıla | siznikilesiznikile bek tıngılıdıla | alanıqılaalanıqıla bek tıngılıdıla |
| superlative — mostis / are the most thorough | menikilemenikile em tıngılıdıla | senikilesenikile em tıngılıdıla | anıqılaanıqıla em tıngılıdıla | biznikilebiznikile em tıngılıdıla | siznikilesiznikile em tıngılıdıla | alanıqılaalanıqıla em tıngılıdıla |
Any thing takes the third-person ending, not only these: bu tıngılıdı, bıla tıngılıdıla. In texts biznikile is usually kesibiznikile, "our own people", and a surname with -nıqıla names a family: Dudalanıqıla, "the Dudas".