tıyğıçsız
/tɯjʁɯtʃsɯz/
1. unhindered, unimpeded, meeting no obstacle
- iş tıyğıçsız baradı — the work goes on unhindered
- tıyğıçsız jol — an unimpeded road
- tıyğıçsız öterge — to pass through unhindered
2. unrestrained, unchecked, knowing no measure
- tıyğıçsız adam — an unrestrained man
- tıyğıçsız sözle — unchecked words
- ol aşda tıyğıçsızdı — he knows no measure in food
Degrees and persons
| Degree | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formam/is/are unhindered | mentıyğıçsızma | sentıyğıçsızsa | oltıyğıçsızdı | biztıyğıçsızbız | siztıyğıçsızsız | alatıyğıçsızdıla |
| comparative — moream/is/are more unhindered | mentıyğıçsızıraqma | sentıyğıçsızıraqsa | oltıyğıçsızıraqdı | biztıyğıçsızıraqbız | siztıyğıçsızıraqsız | alatıyğıçsızıraqdıla |
| intensifier — veryam/is/are very unhindered | menbek tıyğıçsızma | senbek tıyğıçsızsa | olbek tıyğıçsızdı | bizbek tıyğıçsızbız | sizbek tıyğıçsızsız | alabek tıyğıçsızdıla |
| superlative — mostam/is/are the most unhindered | menem tıyğıçsızma | senem tıyğıçsızsa | olem tıyğıçsızdı | bizem tıyğıçsızbız | sizem tıyğıçsızsız | alaem tıyğıçsızdıla |
To compare two things, put the loser in the from-form: ol menden tıyğıçsızdı — "compared to me, he is unhindered."
Saying it about mine, yours, theirs
One thing
| Degree | menikimine | senikiyours | anıqıhis / hers | biznikiours | siznikiyours (pl.) | alanıqıtheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formis / are unhindered | menikimeniki tıyğıçsızdı | senikiseniki tıyğıçsızdı | anıqıanıqı tıyğıçsızdı | biznikibizniki tıyğıçsızdı | siznikisizniki tıyğıçsızdı | alanıqıalanıqı tıyğıçsızdı |
| comparative — moreis / are more unhindered | menikimeniki tıyğıçsızıraqdı | senikiseniki tıyğıçsızıraqdı | anıqıanıqı tıyğıçsızıraqdı | biznikibizniki tıyğıçsızıraqdı | siznikisizniki tıyğıçsızıraqdı | alanıqıalanıqı tıyğıçsızıraqdı |
| intensifier — veryis / are very unhindered | menikimeniki bek tıyğıçsızdı | senikiseniki bek tıyğıçsızdı | anıqıanıqı bek tıyğıçsızdı | biznikibizniki bek tıyğıçsızdı | siznikisizniki bek tıyğıçsızdı | alanıqıalanıqı bek tıyğıçsızdı |
| superlative — mostis / are the most unhindered | menikimeniki em tıyğıçsızdı | senikiseniki em tıyğıçsızdı | anıqıanıqı em tıyğıçsızdı | biznikibizniki em tıyğıçsızdı | siznikisizniki em tıyğıçsızdı | alanıqıalanıqı em tıyğıçsızdı |
Several things
| Degree | menikilemine | senikileyours | anıqılahis / hers | biznikileours | siznikileyours (pl.) | alanıqılatheirs |
|---|---|---|---|---|---|---|
| base formis / are unhindered | menikilemenikile tıyğıçsızdıla | senikilesenikile tıyğıçsızdıla | anıqılaanıqıla tıyğıçsızdıla | biznikilebiznikile tıyğıçsızdıla | siznikilesiznikile tıyğıçsızdıla | alanıqılaalanıqıla tıyğıçsızdıla |
| comparative — moreis / are more unhindered | menikilemenikile tıyğıçsızıraqdıla | senikilesenikile tıyğıçsızıraqdıla | anıqılaanıqıla tıyğıçsızıraqdıla | biznikilebiznikile tıyğıçsızıraqdıla | siznikilesiznikile tıyğıçsızıraqdıla | alanıqılaalanıqıla tıyğıçsızıraqdıla |
| intensifier — veryis / are very unhindered | menikilemenikile bek tıyğıçsızdıla | senikilesenikile bek tıyğıçsızdıla | anıqılaanıqıla bek tıyğıçsızdıla | biznikilebiznikile bek tıyğıçsızdıla | siznikilesiznikile bek tıyğıçsızdıla | alanıqılaalanıqıla bek tıyğıçsızdıla |
| superlative — mostis / are the most unhindered | menikilemenikile em tıyğıçsızdıla | senikilesenikile em tıyğıçsızdıla | anıqılaanıqıla em tıyğıçsızdıla | biznikilebiznikile em tıyğıçsızdıla | siznikilesiznikile em tıyğıçsızdıla | alanıqılaalanıqıla em tıyğıçsızdıla |
Any thing takes the third-person ending, not only these: bu tıyğıçsızdı, bıla tıyğıçsızdıla. In texts biznikile is usually kesibiznikile, "our own people", and a surname with -nıqıla names a family: Dudalanıqıla, "the Dudas".