tıngılatırğa
/tɯŋɯlatɯrʁa/
1. to make someone listen, to get someone to hear one out
- sabiyleni jomaqğa tıngılatdı — he made the children listen to the tale
- muğalim oquwçulanı tıngılatadı — the teacher makes the pupils listen
- haparıma tıngılatırğa küreşdim — I tried to make them listen to my story
2. to make someone keep quiet, to silence someone
- ol sabiyni tıngılatdı — he silenced the child
- qıçırğanlanı tıngılatırğa — to silence those who are shouting
- atası üydegilerin tıngılatdı — the father made his household fall silent
Conjugation
Common forms
- tıngılatadıhe is making someone listen
- tıngılatdıhe made someone listen
- tıngılathandıhe has made someone listen
- tıngılatırhe will make someone listen
- tıngılatırıqdıhe is going to make someone listen
- tıngılata edihe was making someone listen
- tıngılatsaif he makes someone listen
- tıngılat!make someone listen!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous)he is making someone listen | mentıngılatama | sentıngılatasa | oltıngılatadı | biztıngılatabız | siztıngılatasız | alatıngılatadıla |
| Present (simple & continuous)he is not making someone listen | mentıngılatmayma | sentıngılatmaysa | oltıngılatmaydı | biztıngılatmaybız | siztıngılatmaysız | alatıngılatmaydıla |
| Present (simple & continuous)is he making someone listen? | mentıngılatamıma? tıngılatamamı? | sentıngılatamısa? | oltıngılatamıdı? | biztıngılatamıbız? tıngılatabızmı? | siztıngılatamısız? | alatıngılatamıdıla? |
| Present (simple & continuous)isn't he making someone listen? | mentıngılatmaymıma? tıngılatmaymamı? | sentıngılatmaymısa? | oltıngılatmaymıdı? | biztıngılatmaymıbız? tıngılatmaybızmı? | siztıngılatmaymısız? | alatıngılatmaymıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)he usually makes someone listen | mentıngılatıwçanma | sentıngılatıwçansa | oltıngılatıwçandı | biztıngılatıwçanbız | siztıngılatıwçansız | alatıngılatıwçandıla |
| Habitual (usually, tends to)he doesn't usually make someone listen | mentıngılatıwçan tülme | sentıngılatıwçan tülse | oltıngılatıwçan tüldü | biztıngılatıwçan tülbüz | siztıngılatıwçan tülsüz | alatıngılatıwçan tüldüle |
| Habitual (usually, tends to)does he usually make someone listen? | mentıngılatıwçanmıma? tıngılatıwçanmamı? | sentıngılatıwçanmısa? | oltıngılatıwçanmıdı? | biztıngılatıwçanmıbız? tıngılatıwçanbızmı? | siztıngılatıwçanmısız? | alatıngılatıwçanmıdıla? |
| Habitual (usually, tends to)doesn't he usually make someone listen? | mentıngılatıwçan tülmüme? | sentıngılatıwçan tülmüse? | oltıngılatıwçan tülmüdü? | biztıngılatıwçan tülmübüz? | siztıngılatıwçan tülmüsüz? | alatıngılatıwçan tülmüdüle? |
| Resultative (has become and stays)he has made someone listen and remains so | oltıngılatıbdı | alatıngılatıbdıla | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Resultative (has become and stays)has he made someone listen? | oltıngılatıbmıdı? | alatıngılatıbmıdıla? | ||||
| Resultative (has become and stays)no such form | ||||||
| Progressive (in the middle of)he is in the middle of making someone listen | mentıngılata turama | sentıngılata turasa | oltıngılata turadı | biztıngılata turabız | siztıngılata turasız | alatıngılata turadıla |
| Progressive (in the middle of)he is not in the middle of making someone listen | mentıngılata turmayma | sentıngılata turmaysa | oltıngılata turmaydı | biztıngılata turmaybız | siztıngılata turmaysız | alatıngılata turmaydıla |
| Progressive (in the middle of)is he in the middle of making someone listen? | mentıngılata turamıma? tıngılata turamamı? | sentıngılata turamısa? | oltıngılata turamıdı? | biztıngılata turamıbız? tıngılata turabızmı? | siztıngılata turamısız? | alatıngılata turamıdıla? |
| Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of making someone listen? | mentıngılata turmaymıma? tıngılata turmaymamı? | sentıngılata turmaymısa? | oltıngılata turmaymıdı? | biztıngılata turmaymıbız? tıngılata turmaybızmı? | siztıngılata turmaymısız? | alatıngılata turmaymıdıla? |
| Simple past (definite)he made someone listen | mentıngılatdım | sentıngılatdıng | oltıngılatdı | biztıngılatdıq | siztıngılatdığız | alatıngılatdıla |
| Simple past (definite)he didn't make someone listen | mentıngılatmadım | sentıngılatmadıng | oltıngılatmadı | biztıngılatmadıq | siztıngılatmadığız | alatıngılatmadıla |
| Simple past (definite)did he make someone listen? | mentıngılatdımmı? | sentıngılatdıngmı? | oltıngılatdımı? | biztıngılatdıqmı? | siztıngılatdığızmı? | alatıngılatdılamı? |
| Simple past (definite)didn't he make someone listen? | mentıngılatmadımmı? | sentıngılatmadıngmı? | oltıngılatmadımı? | biztıngılatmadıqmı? | siztıngılatmadığızmı? | alatıngılatmadılamı? |
| Perfect (past indefinite)he has made someone listen | mentıngılathanma | sentıngılathansa | oltıngılathandı | biztıngılathanbız | siztıngılathansız | alatıngılathandıla |
| Perfect (past indefinite)he hasn't made someone listen | mentıngılatmağanma | sentıngılatmağansa | oltıngılatmağandı | biztıngılatmağanbız | siztıngılatmağansız | alatıngılatmağandıla |
| Perfect (past indefinite)has he made someone listen? | mentıngılathanmıma? tıngılathanmamı? | sentıngılathanmısa? | oltıngılathanmıdı? | biztıngılathanmıbız? tıngılathanbızmı? | siztıngılathanmısız? | alatıngılathanmıdıla? |
| Perfect (past indefinite)hasn't he made someone listen? | mentıngılatmağanmıma? tıngılatmağanmamı? | sentıngılatmağanmısa? | oltıngılatmağanmıdı? | biztıngılatmağanmıbız? tıngılatmağanbızmı? | siztıngılatmağanmısız? | alatıngılatmağanmıdıla? |
| Indefinite future (future I)he will make someone listen | mentıngılatırma | sentıngılatırsa | oltıngılatır | biztıngılatırbız | siztıngılatırsız | alatıngılatırla |
| Indefinite future (future I)he won't make someone listen | mentıngılatmazma | sentıngılatmazsa | oltıngılatmaz | biztıngılatmazbız | siztıngılatmazsız | alatıngılatmazla |
| Indefinite future (future I)will he make someone listen? | mentıngılatırmıma? tıngılatırmamı? | sentıngılatırmısa? | oltıngılatırmı? | biztıngılatırmıbız? tıngılatırbızmı? | siztıngılatırmısız? | alatıngılatırmıla? |
| Indefinite future (future I)won't he make someone listen? | mentıngılatmazmıma? tıngılatmazmamı? | sentıngılatmazmısa? | oltıngılatmazmı? | biztıngılatmazmıbız? tıngılatmazbızmı? | siztıngılatmazmısız? | alatıngılatmazmıla? |
| Definite future (future II)he is going to make someone listen | mentıngılatırıqma | sentıngılatırıqsa | oltıngılatırıqdı | biztıngılatırıqbız | siztıngılatırıqsız | alatıngılatırıqdıla |
| Definite future (future II)he is not going to make someone listen | mentıngılatırıq tülme | sentıngılatırıq tülse | oltıngılatırıq tüldü | biztıngılatırıq tülbüz | siztıngılatırıq tülsüz | alatıngılatırıq tüldüle |
| Definite future (future II)is he going to make someone listen? | mentıngılatırıqmıma? tıngılatırıqmamı? | sentıngılatırıqmısa? | oltıngılatırıqmıdı? | biztıngılatırıqmıbız? tıngılatırıqbızmı? | siztıngılatırıqmısız? | alatıngılatırıqmıdıla? |
| Definite future (future II)isn't he going to make someone listen? | mentıngılatırıq tülmüme? | sentıngılatırıq tülmüse? | oltıngılatırıq tülmüdü? | biztıngılatırıq tülmübüz? | siztıngılatırıq tülmüsüz? | alatıngılatırıq tülmüdüle? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect)he had made someone listen | mentıngılathan edimtıngılathanem | sentıngılathan edingtıngılathaneng | oltıngılathan editıngılathaned | biztıngılathan ediktıngılathanek | siztıngılathan edigiztıngılathanegiz | alatıngılathan ediletıngılathanelle |
| Past perfect (pluperfect)he hadn't made someone listen | mentıngılatmağan edimtıngılatmağanem | sentıngılatmağan edingtıngılatmağaneng | oltıngılatmağan editıngılatmağaned | biztıngılatmağan ediktıngılatmağanek | siztıngılatmağan edigiztıngılatmağanegiz | alatıngılatmağan ediletıngılatmağanelle |
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past perfect (pluperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)he was making someone listen | mentıngılata edimtıngılataem | sentıngılata edingtıngılataeng | oltıngılata editıngılataed | biztıngılata ediktıngılataek | siztıngılata edigiztıngılataegiz | alatıngılata ediletıngılataelle |
| Past continuous (imperfect)he wasn't making someone listen | mentıngılatmay edimtıngılatmayem | sentıngılatmay edingtıngılatmayeng | oltıngılatmay editıngılatmayed | biztıngılatmay ediktıngılatmayek | siztıngılatmay edigiztıngılatmayegiz | alatıngılatmay ediletıngılatmayelle |
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Past continuous (imperfect)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)he used to make someone listen | mentıngılatıwçan edimtıngılatıwçanem | sentıngılatıwçan edingtıngılatıwçaneng | oltıngılatıwçan editıngılatıwçaned | biztıngılatıwçan ediktıngılatıwçanek | siztıngılatıwçan edigiztıngılatıwçanegiz | alatıngılatıwçan ediletıngılatıwçanelle |
| Habitual past (used to)he didn't use to make someone listen | mentıngılatıwçan tül edimtıngılatıwçan tül em | sentıngılatıwçan tül edingtıngılatıwçan tül eng | oltıngılatıwçan tül editıngılatıwçan tül ed | biztıngılatıwçan tül ediktıngılatıwçan tül ek | siztıngılatıwçan tül edigiztıngılatıwçan tül egiz | alatıngılatıwçan tül ediletıngılatıwçan tül elle |
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Habitual past (used to)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)he had made someone listen and remained so | oltıngılatıb edi | alatıngılatıb edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)he hadn't made someone listen | oltıngılatıb tül edi | alatıngılatıb tül edile | ||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Resultative past (had become and stayed)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of making someone listen | mentıngılata tura edimtıngılata turaem | sentıngılata tura edingtıngılata turaeng | oltıngılata tura editıngılata turaed | biztıngılata tura ediktıngılata turaek | siztıngılata tura edigiztıngılata turaegiz | alatıngılata tura ediletıngılata turaelle |
| Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of making someone listen | mentıngılata turmay edimtıngılata turmayem | sentıngılata turmay edingtıngılata turmayeng | oltıngılata turmay editıngılata turmayed | biztıngılata turmay ediktıngılata turmayek | siztıngılata turmay edigiztıngılata turmayegiz | alatıngılata turmay ediletıngılata turmayelle |
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Past progressive (was in the middle of)no such form | ||||||
| Conditional result (would)he would make someone listen | mentıngılatır edimtıngılatır em | sentıngılatır edingtıngılatır eng | oltıngılatır editıngılatır ed | biztıngılatır ediktıngılatır ek | siztıngılatır edigiztıngılatır egiz | alatıngılatır ediletıngılatır elle |
| Conditional result (would)he wouldn't make someone listen | mentıngılatmaz edimtıngılatmaz em | sentıngılatmaz edingtıngılatmaz eng | oltıngılatmaz editıngılatmaz ed | biztıngılatmaz ediktıngılatmaz ek | siztıngılatmaz edigiztıngılatmaz egiz | alatıngılatmaz ediletıngılatmaz elle |
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Conditional result (would)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)he would have made someone listen | mentıngılatırıq edimtıngılatırıq em | sentıngılatırıq edingtıngılatırıq eng | oltıngılatırıq editıngılatırıq ed | biztıngılatırıq ediktıngılatırıq ek | siztıngılatırıq edigiztıngılatırıq egiz | alatıngılatırıq ediletıngılatırıq elle |
| Past conditional result (would have)he wouldn't have made someone listen | mentıngılatırıq tül edimtıngılatırıq tül em | sentıngılatırıq tül edingtıngılatırıq tül eng | oltıngılatırıq tül editıngılatırıq tül ed | biztıngılatırıq tül ediktıngılatırıq tül ek | siztıngılatırıq tül edigiztıngılatırıq tül egiz | alatıngılatırıq tül ediletıngılatırıq tül elle |
| Past conditional result (would have)no such form | ||||||
| Past conditional result (would have)no such form |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditionalif he makes someone listen | mentıngılatsam | sentıngılatsang | oltıngılatsa | biztıngılatsaq | siztıngılatsağız | alatıngılatsala |
| Conditionalif he doesn't make someone listen | mentıngılatmasam | sentıngılatmasang | oltıngılatmasa | biztıngılatmasaq | siztıngılatmasağız | alatıngılatmasala |
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditionalno such form | ||||||
| Conditional, present realif he is making someone listen | mentıngılata esem | sentıngılata eseng | oltıngılata ese | biztıngılata esek | siztıngılata esegiz | alatıngılata esele |
| Conditional, present realif he is not making someone listen | mentıngılatmay esem | sentıngılatmay eseng | oltıngılatmay ese | biztıngılatmay esek | siztıngılatmay esegiz | alatıngılatmay esele |
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Conditional, present realno such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)if only he made someone listen | mentıngılatsam editıngılatsam ed | sentıngılatsang editıngılatsang ed | oltıngılatsa editıngılatsaed | biztıngılatsaq editıngılatsaq ed | siztıngılatsağız editıngılatsağız ed | alatıngılatsala editıngılatsalaed |
| Wish, present/future (if only)if only he didn't make someone listen | mentıngılatmasam editıngılatmasam ed | sentıngılatmasang editıngılatmasang ed | oltıngılatmasa editıngılatmasaed | biztıngılatmasaq editıngılatmasaq ed | siztıngılatmasağız editıngılatmasağız ed | alatıngılatmasala editıngılatmasalaed |
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Wish, present/future (if only)no such form | ||||||
| Conditional, definite past1if he made someone listen | mentıngılatdım esem | sentıngılatdıng eseng | oltıngılatdı ese | biztıngılatdıq esek | siztıngılatdığız esegiz | alatıngılatdıla esele |
| Conditional, definite past1if he didn't make someone listen | mentıngılatmadım esem | sentıngılatmadıng eseng | oltıngılatmadı ese | biztıngılatmadıq esek | siztıngılatmadığız esegiz | alatıngılatmadıla esele |
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, definite pastno such form | ||||||
| Conditional, past realif he did make someone listen (indeed) | mentıngılathan esem | sentıngılathan eseng | oltıngılathan ese | biztıngılathan esek | siztıngılathan esegiz | alatıngılathan esele |
| Conditional, past realif he didn't make someone listen (indeed) | mentıngılatmağan esem | sentıngılatmağan eseng | oltıngılatmağan ese | biztıngılatmağan esek | siztıngılatmağan esegiz | alatıngılatmağan esele |
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, past realno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualif he had made someone listen | mentıngılathan bolsam | sentıngılathan bolsang | oltıngılathan bolsa | biztıngılathan bolsaq | siztıngılathan bolsağız | alatıngılathan bolsala |
| Conditional, counterfactualif he hadn't made someone listen | mentıngılatmağan bolsam | sentıngılatmağan bolsang | oltıngılatmağan bolsa | biztıngılatmağan bolsaq | siztıngılatmağan bolsağız | alatıngılatmağan bolsala |
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Conditional, counterfactualno such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)if only he had made someone listen | mentıngılathan bolsam editıngılathan bolsam ed | sentıngılathan bolsang editıngılathan bolsang ed | oltıngılathan bolsa editıngılathan bolsaed | biztıngılathan bolsaq editıngılathan bolsaq ed | siztıngılathan bolsağız editıngılathan bolsağız ed | alatıngılathan bolsala editıngılathan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)if only he hadn't made someone listen | mentıngılatmağan bolsam editıngılatmağan bolsam ed | sentıngılatmağan bolsang editıngılatmağan bolsang ed | oltıngılatmağan bolsa editıngılatmağan bolsaed | biztıngılatmağan bolsaq editıngılatmağan bolsaq ed | siztıngılatmağan bolsağız editıngılatmağan bolsağız ed | alatıngılatmağan bolsala editıngılatmağan bolsalaed |
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Wish, past (if only I had)no such form | ||||||
| Conditional, aoristif he will make someone listen | mentıngılatır esem | sentıngılatır eseng | oltıngılatır ese | biztıngılatır esek | siztıngılatır esegiz | alatıngılatır esele |
| Conditional, aoristif he won't make someone listen | mentıngılatmaz esem | sentıngılatmaz eseng | oltıngılatmaz ese | biztıngılatmaz esek | siztıngılatmaz esegiz | alatıngılatmaz esele |
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, aoristno such form | ||||||
| Conditional, futureif he is going to make someone listen | mentıngılatırıq esem | sentıngılatırıq eseng | oltıngılatırıq ese | biztıngılatırıq esek | siztıngılatırıq esegiz | alatıngılatırıq esele |
| Conditional, futureif he is not going to make someone listen | mentıngılatırıq tül esem | sentıngılatırıq tül eseng | oltıngılatırıq tül ese | biztıngılatırıq tül esek | siztıngılatırıq tül esegiz | alatıngılatırıq tül esele |
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureif he were going to make someone listen | mentıngılatırıq bolsam | sentıngılatırıq bolsang | oltıngılatırıq bolsa | biztıngılatırıq bolsaq | siztıngılatırıq bolsağız | alatıngılatırıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureif he were not going to make someone listen | mentıngılatmazlıq bolsam | sentıngılatmazlıq bolsang | oltıngılatmazlıq bolsa | biztıngılatmazlıq bolsaq | siztıngılatmazlıq bolsağız | alatıngılatmazlıq bolsala |
| Conditional, counterfactual futureno such form | ||||||
| Conditional, counterfactual futureno such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso tıngılatdıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing)he must be making someone listen | mentıngılata bolurma | sentıngılata bolursa | oltıngılata bolur | biztıngılata bolurbuz | siztıngılata bolursuz | alatıngılata bolurla |
| Inference, present (must be doing)he must not be making someone listen | mentıngılatmay bolurma | sentıngılatmay bolursa | oltıngılatmay bolur | biztıngılatmay bolurbuz | siztıngılatmay bolursuz | alatıngılatmay bolurla |
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, present (must be doing)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of making someone listen | mentıngılata tura bolurma | sentıngılata tura bolursa | oltıngılata tura bolur | biztıngılata tura bolurbuz | siztıngılata tura bolursuz | alatıngılata tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not making someone listen | mentıngılatmay tura bolurma | sentıngılatmay tura bolursa | oltıngılatmay tura bolur | biztıngılatmay tura bolurbuz | siztıngılatmay tura bolursuz | alatıngılatmay tura bolurla |
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of)no such form | ||||||
| Inference (must have)he must have made someone listen | mentıngılathan bolurma | sentıngılathan bolursa | oltıngılathan bolur | biztıngılathan bolurbuz | siztıngılathan bolursuz | alatıngılathan bolurla |
| Inference (must have)he must not have made someone listen | mentıngılatmağan bolurma | sentıngılatmağan bolursa | oltıngılatmağan bolur | biztıngılatmağan bolurbuz | siztıngılatmağan bolursuz | alatıngılatmağan bolurla |
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference (must have)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)he must be going to make someone listen | mentıngılatırıq bolurma | sentıngılatırıq bolursa | oltıngılatırıq bolur | biztıngılatırıq bolurbuz | siztıngılatırıq bolursuz | alatıngılatırıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)he must not be going to make someone listen | mentıngılatmazlıq bolurma | sentıngılatmazlıq bolursa | oltıngılatmazlıq bolur | biztıngılatmazlıq bolurbuz | siztıngılatmazlıq bolursuz | alatıngılatmazlıq bolurla |
| Inference, future (must be going to)no such form | ||||||
| Inference, future (must be going to)no such form |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestionslet him/her/it make someone listen | mentıngılatayım | sentıngılat! | oltıngılatsın | biztıngılatayıq | siztıngılatığız! | alatıngılatsınla |
| Commands & suggestionslet him/her/it not make someone listen | mentıngılatmayım | sentıngılatma! | oltıngılatmasın | biztıngılatmayıq | siztıngılatmağız! | alatıngılatmasınla |
| Commands & suggestionsshould he make someone listen? | mentıngılatayımmı? | oltıngılatsınmı? | biztıngılatayıqmı? | alatıngılatsınlamı? | ||
| Commands & suggestionsshould he not make someone listen? | mentıngılatmayımmı? | oltıngılatmasınmı? | biztıngılatmayıqmı? | alatıngılatmasınlamı? | ||
| Requestsdo let him/her/it make someone listen | sentıngılatçı2 | oltıngılatsınçı | siztıngılatçığız | alatıngılatsınlaçı | ||
| Requestsdo let him/her/it not make someone listen | sentıngılatmaçı2 | oltıngılatmasınçı | siztıngılatmaçığız | alatıngılatmasınlaçı | ||
| Requestsno such form | ||||||
| Requestsno such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…may you make someone listen | sentıngılathıntıngılathı | |||||
| Blessings & curses — may you…may you not make someone listen | sentıngılatmağıntıngılatmağı | |||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Blessings & curses — may you…no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)would that he made someone listen | mentıngılathay edim tıngılatha edim | sentıngılathay eding tıngılatha eding | oltıngılathay edi tıngılatha edi | biztıngılathay edik tıngılatha edik | siztıngılathay edigiz tıngılatha edigiz | alatıngılathay edile tıngılatha edile |
| Optative wish (-ğay + edi)would that he did not make someone listen | mentıngılatmağay edim tıngılatmağa edim | sentıngılatmağay eding tıngılatmağa eding | oltıngılatmağay edi tıngılatmağa edi | biztıngılatmağay edik tıngılatmağa edik | siztıngılatmağay edigiz tıngılatmağa edigiz | alatıngılatmağay edile tıngılatmağa edile |
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi)no such form | ||||||
| Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to make someone listen | mentıngılatmağa qoyayımtıngılatma qoyayım | sentıngılatmağa qoy!tıngılatma qoy! | oltıngılatmağa qoysuntıngılatma qoysun | biztıngılatmağa qoyayıqtıngılatma qoyayıq | siztıngılatmağa qoyuğuz!tıngılatma qoyuğuz! | alatıngılatmağa qoysunlatıngılatma qoysunla |
| Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to make someone listen | mentıngılatmağa qoymayımtıngılatma qoymayım | sentıngılatmağa qoyma!tıngılatma qoyma! | oltıngılatmağa qoymasıntıngılatma qoymasın | biztıngılatmağa qoymayıqtıngılatma qoymayıq | siztıngılatmağa qoymağız!tıngılatma qoymağız! | alatıngılatmağa qoymasınlatıngılatma qoymasınla |
| Let someone… (commands)should he allow someone to make someone listen? | mentıngılatmağa qoyayımmı?tıngılatma qoyayımmı? | oltıngılatmağa qoysunmu?tıngılatma qoysunmu? | biztıngılatmağa qoyayıqmı?tıngılatma qoyayıqmı? | alatıngılatmağa qoysunlamı?tıngılatma qoysunlamı? | ||
| Let someone… (commands)should he not allow someone to make someone listen? | mentıngılatmağa qoymayımmı?tıngılatma qoymayımmı? | oltıngılatmağa qoymasınmı?tıngılatma qoymasınmı? | biztıngılatmağa qoymayıqmı?tıngılatma qoymayıqmı? | alatıngılatmağa qoymasınlamı?tıngılatma qoymasınlamı? | ||
| Let someone… (present)he allows someone to make someone listen | mentıngılatmağa qoyamatıngılatma qoyama | sentıngılatmağa qoyasatıngılatma qoyasa | oltıngılatmağa qoyadıtıngılatma qoyadı | biztıngılatmağa qoyabıztıngılatma qoyabız | siztıngılatmağa qoyasıztıngılatma qoyasız | alatıngılatmağa qoyadılatıngılatma qoyadıla |
| Let someone… (present)he doesn't allow someone to make someone listen | mentıngılatmağa qoymaymatıngılatma qoymayma | sentıngılatmağa qoymaysatıngılatma qoymaysa | oltıngılatmağa qoymaydıtıngılatma qoymaydı | biztıngılatmağa qoymaybıztıngılatma qoymaybız | siztıngılatmağa qoymaysıztıngılatma qoymaysız | alatıngılatmağa qoymaydılatıngılatma qoymaydıla |
| Let someone… (present)does he allow someone to make someone listen? | mentıngılatmağa qoyamıma?tıngılatma qoyamıma? | sentıngılatmağa qoyamısa?tıngılatma qoyamısa? | oltıngılatmağa qoyamıdı?tıngılatma qoyamıdı? | biztıngılatmağa qoyamıbız?tıngılatma qoyamıbız? | siztıngılatmağa qoyamısız?tıngılatma qoyamısız? | alatıngılatmağa qoyamıdıla?tıngılatma qoyamıdıla? |
| Let someone… (present)doesn't he allow someone to make someone listen? | mentıngılatmağa qoymaymıma?tıngılatma qoymaymıma? | sentıngılatmağa qoymaymısa?tıngılatma qoymaymısa? | oltıngılatmağa qoymaymıdı?tıngılatma qoymaymıdı? | biztıngılatmağa qoymaymıbız?tıngılatma qoymaymıbız? | siztıngılatmağa qoymaymısız?tıngılatma qoymaymısız? | alatıngılatmağa qoymaymıdıla?tıngılatma qoymaymıdıla? |
| Let someone… (past)he allowed someone to make someone listen | mentıngılatmağa qoydumtıngılatma qoydum | sentıngılatmağa qoydungtıngılatma qoydung | oltıngılatmağa qoydutıngılatma qoydu | biztıngılatmağa qoyduqtıngılatma qoyduq | siztıngılatmağa qoyduğuztıngılatma qoyduğuz | alatıngılatmağa qoydulatıngılatma qoydula |
| Let someone… (past)he didn't allow someone to make someone listen | mentıngılatmağa qoymadımtıngılatma qoymadım | sentıngılatmağa qoymadıngtıngılatma qoymadıng | oltıngılatmağa qoymadıtıngılatma qoymadı | biztıngılatmağa qoymadıqtıngılatma qoymadıq | siztıngılatmağa qoymadığıztıngılatma qoymadığız | alatıngılatmağa qoymadılatıngılatma qoymadıla |
| Let someone… (past)did he allow someone to make someone listen? | mentıngılatmağa qoydummu?tıngılatma qoydummu? | sentıngılatmağa qoydungmu?tıngılatma qoydungmu? | oltıngılatmağa qoydumu?tıngılatma qoydumu? | biztıngılatmağa qoyduqmu?tıngılatma qoyduqmu? | siztıngılatmağa qoyduğuzmu?tıngılatma qoyduğuzmu? | alatıngılatmağa qoydulamı?tıngılatma qoydulamı? |
| Let someone… (past)didn't he allow someone to make someone listen? | mentıngılatmağa qoymadımmı?tıngılatma qoymadımmı? | sentıngılatmağa qoymadıngmı?tıngılatma qoymadıngmı? | oltıngılatmağa qoymadımı?tıngılatma qoymadımı? | biztıngılatmağa qoymadıqmı?tıngılatma qoymadıqmı? | siztıngılatmağa qoymadığızmı?tıngılatma qoymadığızmı? | alatıngılatmağa qoymadılamı?tıngılatma qoymadılamı? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — presenthe can make someone listen | mentıngılatalama | sentıngılatalasa | oltıngılataladı | biztıngılatalabız | siztıngılatalasız | alatıngılataladıla |
| Ability — presenthe can't make someone listen | mentıngılatalmayma | sentıngılatalmaysa | oltıngılatalmaydı | biztıngılatalmaybız | siztıngılatalmaysız | alatıngılatalmaydıla |
| Ability — presentcan he make someone listen? | mentıngılatalamıma? tıngılatalamamı? | sentıngılatalamısa? | oltıngılatalamıdı? | biztıngılatalamıbız? tıngılatalabızmı? | siztıngılatalamısız? | alatıngılatalamıdıla? |
| Ability — presentcan't he make someone listen? | mentıngılatalmaymıma? tıngılatalmaymamı? | sentıngılatalmaymısa? | oltıngılatalmaymıdı? | biztıngılatalmaymıbız? tıngılatalmaybızmı? | siztıngılatalmaymısız? | alatıngılatalmaymıdıla? |
| Ability — if I can…if he can make someone listen | mentıngılatalsam | sentıngılatalsang | oltıngılatalsa | biztıngılatalsaq | siztıngılatalsağız | alatıngılatalsala |
| Ability — if I can…if he can't make someone listen | mentıngılatalmasam | sentıngılatalmasang | oltıngılatalmasa | biztıngılatalmasaq | siztıngılatalmasağız | alatıngılatalmasala |
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — if I can…no such form | ||||||
| Ability — simple pasthe was able to make someone listen | mentıngılataldım | sentıngılataldıng | oltıngılataldı | biztıngılataldıq | siztıngılataldığız | alatıngılataldıla |
| Ability — simple pasthe could not make someone listen | mentıngılatalmadım | sentıngılatalmadıng | oltıngılatalmadı | biztıngılatalmadıq | siztıngılatalmadığız | alatıngılatalmadıla |
| Ability — simple pastwas he able to make someone listen? | mentıngılataldımmı? | sentıngılataldıngmı? | oltıngılataldımı? | biztıngılataldıqmı? | siztıngılataldığızmı? | alatıngılataldılamı? |
| Ability — simple pastcouldn't he make someone listen? | mentıngılatalmadımmı? | sentıngılatalmadıngmı? | oltıngılatalmadımı? | biztıngılatalmadıqmı? | siztıngılatalmadığızmı? | alatıngılatalmadılamı? |
| Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to make someone listen | mentıngılatalğanma | sentıngılatalğansa | oltıngılatalğandı | biztıngılatalğanbız | siztıngılatalğansız | alatıngılatalğandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to make someone listen | mentıngılatalmağanma | sentıngılatalmağansa | oltıngılatalmağandı | biztıngılatalmağanbız | siztıngılatalmağansız | alatıngılatalmağandıla |
| Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to make someone listen? | mentıngılatalğanmıma? tıngılatalğanmamı? | sentıngılatalğanmısa? | oltıngılatalğanmıdı? | biztıngılatalğanmıbız? tıngılatalğanbızmı? | siztıngılatalğanmısız? | alatıngılatalğanmıdıla? |
| Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to make someone listen? | mentıngılatalmağanmıma? tıngılatalmağanmamı? | sentıngılatalmağanmısa? | oltıngılatalmağanmıdı? | biztıngılatalmağanmıbız? tıngılatalmağanbızmı? | siztıngılatalmağanmısız? | alatıngılatalmağanmıdıla? |
| Ability — past perfecthe had been able to make someone listen | mentıngılatalğan edimtıngılatalğanem | sentıngılatalğan edingtıngılatalğaneng | oltıngılatalğan editıngılatalğaned | biztıngılatalğan ediktıngılatalğanek | siztıngılatalğan edigiztıngılatalğanegiz | alatıngılatalğan ediletıngılatalğanelle |
| Ability — past perfecthe hadn't been able to make someone listen | mentıngılatalmağan edimtıngılatalmağanem | sentıngılatalmağan edingtıngılatalmağaneng | oltıngılatalmağan editıngılatalmağaned | biztıngılatalmağan ediktıngılatalmağanek | siztıngılatalmağan edigiztıngılatalmağanegiz | alatıngılatalmağan ediletıngılatalmağanelle |
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past perfectno such form | ||||||
| Ability — past backgroundhe could make someone listen | mentıngılatala edimtıngılatalaem | sentıngılatala edingtıngılatalaeng | oltıngılatala editıngılatalaed | biztıngılatala ediktıngılatalaek | siztıngılatala edigiztıngılatalaegiz | alatıngılatala ediletıngılatalaelle |
| Ability — past backgroundhe could not make someone listen | mentıngılatalmay edimtıngılatalmayem | sentıngılatalmay edingtıngılatalmayeng | oltıngılatalmay editıngılatalmayed | biztıngılatalmay ediktıngılatalmayek | siztıngılatalmay edigiztıngılatalmayegiz | alatıngılatalmay ediletıngılatalmayelle |
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — past backgroundno such form | ||||||
| Ability — future Ihe will be able to make someone listen | mentıngılatalırma | sentıngılatalırsa | oltıngılatalır | biztıngılatalırbız | siztıngılatalırsız | alatıngılatalırla |
| Ability — future Ihe won't be able to make someone listen | mentıngılatalmazma | sentıngılatalmazsa | oltıngılatalmaz | biztıngılatalmazbız | siztıngılatalmazsız | alatıngılatalmazla |
| Ability — future Iwill he be able to make someone listen? | mentıngılatalırmıma? tıngılatalırmamı? | sentıngılatalırmısa? | oltıngılatalırmı? | biztıngılatalırmıbız? tıngılatalırbızmı? | siztıngılatalırmısız? | alatıngılatalırmıla? |
| Ability — future Iwon't he be able to make someone listen? | mentıngılatalmazmıma? tıngılatalmazmamı? | sentıngılatalmazmısa? | oltıngılatalmazmı? | biztıngılatalmazmıbız? tıngılatalmazbızmı? | siztıngılatalmazmısız? | alatıngılatalmazmıla? |
| Ability — future IIhe is going to be able to make someone listen | mentıngılatallıqma | sentıngılatallıqsa | oltıngılatallıqdı | biztıngılatallıqbız | siztıngılatallıqsız | alatıngılatallıqdıla |
| Ability — future IIhe is not going to be able to make someone listen | mentıngılatallıq tülme | sentıngılatallıq tülse | oltıngılatallıq tüldü | biztıngılatallıq tülbüz | siztıngılatallıq tülsüz | alatıngılatallıq tüldüle |
| Ability — future IIis he going to be able to make someone listen? | mentıngılatallıqmıma? tıngılatallıqmamı? | sentıngılatallıqmısa? | oltıngılatallıqmıdı? | biztıngılatallıqmıbız? tıngılatallıqbızmı? | siztıngılatallıqmısız? | alatıngılatallıqmıdıla? |
| Ability — future IIisn't he going to be able to make someone listen? | mentıngılatallıq tülmüme? | sentıngılatallıq tülmüse? | oltıngılatallıq tülmüdü? | biztıngılatallıq tülmübüz? | siztıngılatallıq tülmüsüz? | alatıngılatallıq tülmüdüle? |
| Ability — would be able to…he would be able to make someone listen | mentıngılatalır edimtıngılatalır em | sentıngılatalır edingtıngılatalır eng | oltıngılatalır editıngılatalır ed | biztıngılatalır ediktıngılatalır ek | siztıngılatalır edigiztıngılatalır egiz | alatıngılatalır ediletıngılatalır elle |
| Ability — would be able to…he wouldn't be able to make someone listen | mentıngılatalmaz edimtıngılatalmaz em | sentıngılatalmaz edingtıngılatalmaz eng | oltıngılatalmaz editıngılatalmaz ed | biztıngılatalmaz ediktıngılatalmaz ek | siztıngılatalmaz edigiztıngılatalmaz egiz | alatıngılatalmaz ediletıngılatalmaz elle |
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Ability — would be able to…no such form | ||||||
| Second-person optative — abilitymay you be able to make someone listen | sentıngılatalğıntıngılatalğı | |||||
| Second-person optative — abilitymay you not be able to make someone listen | sentıngılatalmağıntıngılatalmağı | |||||
| Second-person optative — abilityno such form | ||||||
| Second-person optative — abilityno such form |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negatedhe can't be making someone listen | mentıngılata bolmazma | sentıngılata bolmazsa | oltıngılata bolmaz | biztıngılata bolmazbız | siztıngılata bolmazsız | alatıngılata bolmazla |
| Inference, present — double negationhe must be making someone listen (emphatic) | mentıngılatmay bolmazma | sentıngılatmay bolmazsa | oltıngılatmay bolmaz | biztıngılatmay bolmazbız | siztıngılatmay bolmazsız | alatıngılatmay bolmazla |
| Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of making someone listen | mentıngılata tura bolmazma | sentıngılata tura bolmazsa | oltıngılata tura bolmaz | biztıngılata tura bolmazbız | siztıngılata tura bolmazsız | alatıngılata tura bolmazla |
| Inference, progressive — double negationhe must keep on not making someone listen (emphatic) | mentıngılatmay tura bolmazma | sentıngılatmay tura bolmazsa | oltıngılatmay tura bolmaz | biztıngılatmay tura bolmazbız | siztıngılatmay tura bolmazsız | alatıngılatmay tura bolmazla |
| Progressive — verb negatedhe keeps on not making someone listen | mentıngılatmay turama | sentıngılatmay turasa | oltıngılatmay turadı | biztıngılatmay turabız | siztıngılatmay turasız | alatıngılatmay turadıla |
| Progressive — double negationhe is not keeping on not making someone listen | mentıngılatmay turmayma | sentıngılatmay turmaysa | oltıngılatmay turmaydı | biztıngılatmay turmaybız | siztıngılatmay turmaysız | alatıngılatmay turmaydıla |
| Progressive — double negationisn't he keeping on not making someone listen? | mentıngılatmay turmaymıma | sentıngılatmay turmaymısa | oltıngılatmay turmaymıdı | biztıngılatmay turmaymıbız | siztıngılatmay turmaymısız | alatıngılatmay turmaymıdıla |
| Inference — auxiliary negatedhe can't have made someone listen | mentıngılathan bolmazma | sentıngılathan bolmazsa | oltıngılathan bolmaz | biztıngılathan bolmazbız | siztıngılathan bolmazsız | alatıngılathan bolmazla |
| Inference — double negationhe must have made someone listen (emphatic) | mentıngılatmağan bolmazma | sentıngılatmağan bolmazsa | oltıngılatmağan bolmaz | biztıngılatmağan bolmazbız | siztıngılatmağan bolmazsız | alatıngılatmağan bolmazla |
| Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had made someone listen | mentıngılathan bolmasam | sentıngılathan bolmasang | oltıngılathan bolmasa | biztıngılathan bolmasaq | siztıngılathan bolmasağız | alatıngılathan bolmasala |
| Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't made someone listen | mentıngılatmağan bolmasam | sentıngılatmağan bolmasang | oltıngılatmağan bolmasa | biztıngılatmağan bolmasaq | siztıngılatmağan bolmasağız | alatıngılatmağan bolmasala |
| Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to make someone listen | mentıngılatırıq bolmazma | sentıngılatırıq bolmazsa | oltıngılatırıq bolmaz | biztıngılatırıq bolmazbız | siztıngılatırıq bolmazsız | alatıngılatırıq bolmazla |
| Inference, future — double negationhe must be going to make someone listen (emphatic) | mentıngılatmazlıq bolmazma | sentıngılatmazlıq bolmazsa | oltıngılatmazlıq bolmaz | biztıngılatmazlıq bolmazbız | siztıngılatmazlıq bolmazsız | alatıngılatmazlıq bolmazla |
| Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to make someone listen | mentıngılatırıq bolmasam | sentıngılatırıq bolmasang | oltıngılatırıq bolmasa | biztıngılatırıq bolmasaq | siztıngılatırıq bolmasağız | alatıngılatırıq bolmasala |
| Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to make someone listen | mentıngılatmazlıq bolmasam | sentıngılatmazlıq bolmasang | oltıngılatmazlıq bolmasa | biztıngılatmazlıq bolmasaq | siztıngılatmazlıq bolmasağız | alatıngılatmazlıq bolmasala |