jırıldatırğa
/dʒɯrɯldatɯrʁa/
1. make (something) creak or crunch, creak or crunch with something — Causative of jırıldarğa "creak, crunch": eşikni jırıldatırğa "make the door creak". Used of creaking boots and crunching snow underfoot.
- eşikni jırıldatırğa — make the door creak
- orunduğun jırıldata — making his chair creak
2. send (someone) off, dispatch — qoşha jırıldatırğa "send someone off to the shepherds' camp". one source
- qoşha jırıldatırğa — send off to the shepherds' camp
3. hurl, fling, throw — taşnı jırıldatırğa "hurl a stone". one source
- taşnı jırıldatırğa — hurl a stone
Conjugation
Common forms
- jırıldatadıhe is making
- jırıldatdıhe made
- jırıldathandıhe has made
- jırıldatırhe will make
- jırıldatırıqdıhe is going to make
- jırıldata edihe was making
- jırıldatsaif he makes
- jırıldat!make!
Simple tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Present (simple & continuous) | menjırıldatamaI am making | senjırıldatasayou are making | oljırıldatadıhe is making | bizjırıldatabızwe are making | sizjırıldatasızyou all are making | alajırıldatadılathey are making |
| Present (simple & continuous) | menjırıldatmaymaI am not making | senjırıldatmaysayou are not making | oljırıldatmaydıhe is not making | bizjırıldatmaybızwe are not making | sizjırıldatmaysızyou all are not making | alajırıldatmaydılathey are not making |
| Present (simple & continuous) | menjırıldatamamı? jırıldatamıma?am I making? | senjırıldatamısa?are you making? | oljırıldatamıdı?is he making? | bizjırıldatabızmı? jırıldatamıbız?are we making? | sizjırıldatamısız?are you all making? | alajırıldatamıdıla?are they making? |
| Present (simple & continuous) | menjırıldatmaymamı? jırıldatmaymıma?aren't I making? | senjırıldatmaymısa?aren't you making? | oljırıldatmaymıdı?isn't he making? | bizjırıldatmaybızmı? jırıldatmaymıbız?aren't we making? | sizjırıldatmaymısız?aren't you all making? | alajırıldatmaymıdıla?aren't they making? |
| Habitual (usually, tends to) | menjırıldatıwçanmaI usually make | senjırıldatıwçansayou usually make | oljırıldatıwçandıhe usually makes | bizjırıldatıwçanbızwe usually make | sizjırıldatıwçansızyou all usually make | alajırıldatıwçandılathey usually make |
| Habitual (usually, tends to) | menjırıldatmawçanmaI usually don't make | senjırıldatmawçansayou usually don't make | oljırıldatmawçandıhe usually doesn't make | bizjırıldatmawçanbızwe usually don't make | sizjırıldatmawçansızyou all usually don't make | alajırıldatmawçandılathey usually don't make |
| Habitual (usually, tends to) | menjırıldatıwçanmamı? jırıldatıwçanmıma?do I usually make? | senjırıldatıwçanmısa?do you usually make? | oljırıldatıwçanmıdı?does he usually make? | bizjırıldatıwçanbızmı? jırıldatıwçanmıbız?do we usually make? | sizjırıldatıwçanmısız?do you all usually make? | alajırıldatıwçanmıdıla?do they usually make? |
| Habitual (usually, tends to) | menjırıldatmawçanmamı? jırıldatmawçanmıma?do I usually not make? | senjırıldatmawçanmısa?do you usually not make? | oljırıldatmawçanmıdı?does he usually not make? | bizjırıldatmawçanbızmı? jırıldatmawçanmıbız?do we usually not make? | sizjırıldatmawçanmısız?do you all usually not make? | alajırıldatmawçanmıdıla?do they usually not make? |
| Resultative (has become and stays) | oljırıldatıbdıhe has made and remains so | alajırıldatıbdılathey have made and remain so | ||||
| Resultative (has become and stays) | ||||||
| Resultative (has become and stays) | oljırıldatıbmıdı?has he made? | alajırıldatıbmıdıla?have they made? | ||||
| Resultative (has become and stays) | ||||||
| Durative (keeps doing) | menjırıldatıb turamaI keep making | senjırıldatıb turasayou keep making | oljırıldatıb turadıhe keeps making | bizjırıldatıb turabızwe keep making | sizjırıldatıb turasızyou all keep making | alajırıldatıb turadılathey keep making |
| Durative (keeps doing) | menjırıldatıb turmaymaI don't keep making | senjırıldatıb turmaysayou don't keep making | oljırıldatıb turmaydıhe doesn't keep making | bizjırıldatıb turmaybızwe don't keep making | sizjırıldatıb turmaysızyou all don't keep making | alajırıldatıb turmaydılathey don't keep making |
| Durative (keeps doing) | menjırıldatıb turamamı? jırıldatıb turamıma?do I keep making? | senjırıldatıb turamısa?do you keep making? | oljırıldatıb turamıdı?does he keep making? | bizjırıldatıb turabızmı? jırıldatıb turamıbız?do we keep making? | sizjırıldatıb turamısız?do you all keep making? | alajırıldatıb turamıdıla?do they keep making? |
| Durative (keeps doing) | menjırıldatıb turmaymamı? jırıldatıb turmaymıma?don't I keep making? | senjırıldatıb turmaymısa?don't you keep making? | oljırıldatıb turmaymıdı?doesn't he keep making? | bizjırıldatıb turmaybızmı? jırıldatıb turmaymıbız?don't we keep making? | sizjırıldatıb turmaymısız?don't you all keep making? | alajırıldatıb turmaymıdıla?don't they keep making? |
| Progressive (in the middle of) | menjırıldata turamaI am in the middle of making | senjırıldata turasayou are in the middle of making | oljırıldata turadıhe is in the middle of making | bizjırıldata turabızwe are in the middle of making | sizjırıldata turasızyou all are in the middle of making | alajırıldata turadılathey are in the middle of making |
| Progressive (in the middle of) | menjırıldata turmaymaI am not in the middle of making | senjırıldata turmaysayou are not in the middle of making | oljırıldata turmaydıhe is not in the middle of making | bizjırıldata turmaybızwe are not in the middle of making | sizjırıldata turmaysızyou all are not in the middle of making | alajırıldata turmaydılathey are not in the middle of making |
| Progressive (in the middle of) | menjırıldata turamamı? jırıldata turamıma?am I in the middle of making? | senjırıldata turamısa?are you in the middle of making? | oljırıldata turamıdı?is he in the middle of making? | bizjırıldata turabızmı? jırıldata turamıbız?are we in the middle of making? | sizjırıldata turamısız?are you all in the middle of making? | alajırıldata turamıdıla?are they in the middle of making? |
| Progressive (in the middle of) | menjırıldata turmaymamı? jırıldata turmaymıma?aren't I in the middle of making? | senjırıldata turmaymısa?aren't you in the middle of making? | oljırıldata turmaymıdı?isn't he in the middle of making? | bizjırıldata turmaybızmı? jırıldata turmaymıbız?aren't we in the middle of making? | sizjırıldata turmaymısız?aren't you all in the middle of making? | alajırıldata turmaymıdıla?aren't they in the middle of making? |
| Simple past (definite) | menjırıldatdımI made | senjırıldatdıŋyou made | oljırıldatdıhe made | bizjırıldatdıqwe made | sizjırıldatdığızyou all made | alajırıldatdılathey made |
| Simple past (definite) | menjırıldatmadımI didn't make | senjırıldatmadıŋyou didn't make | oljırıldatmadıhe didn't make | bizjırıldatmadıqwe didn't make | sizjırıldatmadığızyou all didn't make | alajırıldatmadılathey didn't make |
| Simple past (definite) | menjırıldatdımmı?did I make? | senjırıldatdıŋmı?did you make? | oljırıldatdımı?did he make? | bizjırıldatdıqmı?did we make? | sizjırıldatdığızmı?did you all make? | alajırıldatdılamı?did they make? |
| Simple past (definite) | menjırıldatmadımmı?didn't I make? | senjırıldatmadıŋmı?didn't you make? | oljırıldatmadımı?didn't he make? | bizjırıldatmadıqmı?didn't we make? | sizjırıldatmadığızmı?didn't you all make? | alajırıldatmadılamı?didn't they make? |
| Perfect (past indefinite) | menjırıldathanmaI have made | senjırıldathansayou have made | oljırıldathandıhe has made | bizjırıldathanbızwe have made | sizjırıldathansızyou all have made | alajırıldathandılathey have made |
| Perfect (past indefinite) | menjırıldatmağanmaI haven't made | senjırıldatmağansayou haven't made | oljırıldatmağandıhe hasn't made | bizjırıldatmağanbızwe haven't made | sizjırıldatmağansızyou all haven't made | alajırıldatmağandılathey haven't made |
| Perfect (past indefinite) | menjırıldathanmamı? jırıldathanmıma?have I made? | senjırıldathanmısa?have you made? | oljırıldathanmıdı?has he made? | bizjırıldathanbızmı? jırıldathanmıbız?have we made? | sizjırıldathanmısız?have you all made? | alajırıldathanmıdıla?have they made? |
| Perfect (past indefinite) | menjırıldatmağanmamı? jırıldatmağanmıma?haven't I made? | senjırıldatmağanmısa?haven't you made? | oljırıldatmağanmıdı?hasn't he made? | bizjırıldatmağanbızmı? jırıldatmağanmıbız?haven't we made? | sizjırıldatmağanmısız?haven't you all made? | alajırıldatmağanmıdıla?haven't they made? |
| Durative, definite past (kept doing) | menjırıldatıb turdumI kept making | senjırıldatıb turduŋyou kept making | oljırıldatıb turduhe kept making | bizjırıldatıb turduqwe kept making | sizjırıldatıb turduğuzyou all kept making | alajırıldatıb turdulathey kept making |
| Durative, definite past (kept doing) | menjırıldatıb turmadımI didn't keep making | senjırıldatıb turmadıŋyou didn't keep making | oljırıldatıb turmadıhe didn't keep making | bizjırıldatıb turmadıqwe didn't keep making | sizjırıldatıb turmadığızyou all didn't keep making | alajırıldatıb turmadılathey didn't keep making |
| Durative, definite past (kept doing) | ||||||
| Durative, definite past (kept doing) | ||||||
| Indefinite future (future I) | menjırıldatırmaI will make | senjırıldatırsayou will make | oljırıldatırhe will make | bizjırıldatırbızwe will make | sizjırıldatırsızyou all will make | alajırıldatırlathey will make |
| Indefinite future (future I) | menjırıldatmazmaI won't make | senjırıldatmazsayou won't make | oljırıldatmazhe won't make | bizjırıldatmazbızwe won't make | sizjırıldatmazsızyou all won't make | alajırıldatmazlathey won't make |
| Indefinite future (future I) | menjırıldatırmamı? jırıldatırmıma?will I make? | senjırıldatırmısa?will you make? | oljırıldatırmı?will he make? | bizjırıldatırbızmı? jırıldatırmıbız?will we make? | sizjırıldatırmısız?will you all make? | alajırıldatırlamı? jırıldatırmıla?will they make? |
| Indefinite future (future I) | menjırıldatmazmamı? jırıldatmazmıma?won't I make? | senjırıldatmazmısa?won't you make? | oljırıldatmazmı?won't he make? | bizjırıldatmazbızmı? jırıldatmazmıbız?won't we make? | sizjırıldatmazmısız?won't you all make? | alajırıldatmazlamı? jırıldatmazmıla?won't they make? |
| Definite future (future II) | menjırıldatırıqmaI am going to make | senjırıldatırıqsayou are going to make | oljırıldatırıqdıhe is going to make | bizjırıldatırıqbızwe are going to make | sizjırıldatırıqsızyou all are going to make | alajırıldatırıqdılathey are going to make |
| Definite future (future II) | menjırıldatırıq tülmeI am not going to make | senjırıldatırıq tülseyou are not going to make | oljırıldatırıq tüldühe is not going to make | bizjırıldatırıq tülbüzwe are not going to make | sizjırıldatırıq tülsüzyou all are not going to make | alajırıldatırıq tüldülethey are not going to make |
| Definite future (future II) | menjırıldatırıqmamı? jırıldatırıqmıma?am I going to make? | senjırıldatırıqmısa?are you going to make? | oljırıldatırıqmıdı?is he going to make? | bizjırıldatırıqbızmı? jırıldatırıqmıbız?are we going to make? | sizjırıldatırıqmısız?are you all going to make? | alajırıldatırıqmıdıla?are they going to make? |
| Definite future (future II) | menjırıldatırıq tülmüme?aren't I going to make? | senjırıldatırıq tülmüse?aren't you going to make? | oljırıldatırıq tülmüdü?isn't he going to make? | bizjırıldatırıq tülmübüz?aren't we going to make? | sizjırıldatırıq tülmüsüz?aren't you all going to make? | alajırıldatırıq tülmüdüle?aren't they going to make? |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Past compound tenses
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Past perfect (pluperfect) | menjırıldathan edimjırıldathanemI had made | senjırıldathan ediŋjırıldathaneŋyou had made | oljırıldathan edijırıldathanedhe had made | bizjırıldathan edikjırıldathanekwe had made | sizjırıldathan edigizjırıldathanegizyou all had made | alajırıldathan edilejırıldathanellethey had made |
| Past perfect (pluperfect) | menjırıldatmağan edimjırıldatmağanemI hadn't made | senjırıldatmağan ediŋjırıldatmağaneŋyou hadn't made | oljırıldatmağan edijırıldatmağanedhe hadn't made | bizjırıldatmağan edikjırıldatmağanekwe hadn't made | sizjırıldatmağan edigizjırıldatmağanegizyou all hadn't made | alajırıldatmağan edilejırıldatmağanellethey hadn't made |
| Past perfect (pluperfect) | ||||||
| Past perfect (pluperfect) | ||||||
| Past continuous (imperfect) | menjırıldata edimjırıldataemI was making | senjırıldata ediŋjırıldataeŋyou were making | oljırıldata edijırıldataedhe was making | bizjırıldata edikjırıldataekwe were making | sizjırıldata edigizjırıldataegizyou all were making | alajırıldata edilejırıldataellethey were making |
| Past continuous (imperfect) | menjırıldatmay edimjırıldatmayemI wasn't making | senjırıldatmay ediŋjırıldatmayeŋyou weren't making | oljırıldatmay edijırıldatmayedhe wasn't making | bizjırıldatmay edikjırıldatmayekwe weren't making | sizjırıldatmay edigizjırıldatmayegizyou all weren't making | alajırıldatmay edilejırıldatmayellethey weren't making |
| Past continuous (imperfect) | ||||||
| Past continuous (imperfect) | ||||||
| Habitual past (used to) | menjırıldatıwçan edimjırıldatıwçanemI used to make | senjırıldatıwçan ediŋjırıldatıwçaneŋyou used to make | oljırıldatıwçan edijırıldatıwçanedhe used to make | bizjırıldatıwçan edikjırıldatıwçanekwe used to make | sizjırıldatıwçan edigizjırıldatıwçanegizyou all used to make | alajırıldatıwçan edilejırıldatıwçanellethey used to make |
| Habitual past (used to) | menjırıldatmawçan edimjırıldatmawçanemI didn't use to make | senjırıldatmawçan ediŋjırıldatmawçaneŋyou didn't use to make | oljırıldatmawçan edijırıldatmawçanedhe didn't use to make | bizjırıldatmawçan edikjırıldatmawçanekwe didn't use to make | sizjırıldatmawçan edigizjırıldatmawçanegizyou all didn't use to make | alajırıldatmawçan edilejırıldatmawçanellethey didn't use to make |
| Habitual past (used to) | ||||||
| Habitual past (used to) | ||||||
| Resultative past (had become and stayed) | oljırıldatıb edihe had made and remained so | alajırıldatıb edilethey had made and remained so | ||||
| Resultative past (had become and stayed) | oljırıldatıb tül edihe hadn't made | alajırıldatıb tül edilethey hadn't made | ||||
| Resultative past (had become and stayed) | ||||||
| Resultative past (had become and stayed) | ||||||
| Past durative (had kept doing) | menjırıldatıb tura edimjırıldatıb turaemI had kept making | senjırıldatıb tura ediŋjırıldatıb turaeŋyou had kept making | oljırıldatıb tura edijırıldatıb turaedhe had kept making | bizjırıldatıb tura edikjırıldatıb turaekwe had kept making | sizjırıldatıb tura edigizjırıldatıb turaegizyou all had kept making | alajırıldatıb tura edilejırıldatıb turaellethey had kept making |
| Past durative (had kept doing) | menjırıldatıb turmay edimjırıldatıb turmayemI hadn't kept making | senjırıldatıb turmay ediŋjırıldatıb turmayeŋyou hadn't kept making | oljırıldatıb turmay edijırıldatıb turmayedhe hadn't kept making | bizjırıldatıb turmay edikjırıldatıb turmayekwe hadn't kept making | sizjırıldatıb turmay edigizjırıldatıb turmayegizyou all hadn't kept making | alajırıldatıb turmay edilejırıldatıb turmayellethey hadn't kept making |
| Past durative (had kept doing) | ||||||
| Past durative (had kept doing) | ||||||
| Past progressive (was in the middle of) | menjırıldata tura edimjırıldata turaemI was in the middle of making | senjırıldata tura ediŋjırıldata turaeŋyou were in the middle of making | oljırıldata tura edijırıldata turaedhe was in the middle of making | bizjırıldata tura edikjırıldata turaekwe were in the middle of making | sizjırıldata tura edigizjırıldata turaegizyou all were in the middle of making | alajırıldata tura edilejırıldata turaellethey were in the middle of making |
| Past progressive (was in the middle of) | menjırıldata turmay edimjırıldata turmayemI wasn't in the middle of making | senjırıldata turmay ediŋjırıldata turmayeŋyou weren't in the middle of making | oljırıldata turmay edijırıldata turmayedhe wasn't in the middle of making | bizjırıldata turmay edikjırıldata turmayekwe weren't in the middle of making | sizjırıldata turmay edigizjırıldata turmayegizyou all weren't in the middle of making | alajırıldata turmay edilejırıldata turmayellethey weren't in the middle of making |
| Past progressive (was in the middle of) | ||||||
| Past progressive (was in the middle of) | ||||||
| Conditional result (would) | menjırıldatır edimjırıldatır emI would make | senjırıldatır ediŋjırıldatır eŋyou would make | oljırıldatır edijırıldatır edhe would make | bizjırıldatır edikjırıldatır ekwe would make | sizjırıldatır edigizjırıldatır egizyou all would make | alajırıldatır edilejırıldatır ellethey would make |
| Conditional result (would) | menjırıldatmaz edimjırıldatmaz emI wouldn't make | senjırıldatmaz ediŋjırıldatmaz eŋyou wouldn't make | oljırıldatmaz edijırıldatmaz edhe wouldn't make | bizjırıldatmaz edikjırıldatmaz ekwe wouldn't make | sizjırıldatmaz edigizjırıldatmaz egizyou all wouldn't make | alajırıldatmaz edilejırıldatmaz ellethey wouldn't make |
| Conditional result (would) | ||||||
| Conditional result (would) | ||||||
| Past conditional result (would have) | menjırıldatırıq edimjırıldatırıq emI would have made | senjırıldatırıq ediŋjırıldatırıq eŋyou would have made | oljırıldatırıq edijırıldatırıq edhe would have made | bizjırıldatırıq edikjırıldatırıq ekwe would have made | sizjırıldatırıq edigizjırıldatırıq egizyou all would have made | alajırıldatırıq edilejırıldatırıq ellethey would have made |
| Past conditional result (would have) | menjırıldatırıq tül edimjırıldatırıq tül emI wouldn't have made | senjırıldatırıq tül ediŋjırıldatırıq tül eŋyou wouldn't have made | oljırıldatırıq tül edijırıldatırıq tül edhe wouldn't have made | bizjırıldatırıq tül edikjırıldatırıq tül ekwe wouldn't have made | sizjırıldatırıq tül edigizjırıldatırıq tül egizyou all wouldn't have made | alajırıldatırıq tül edilejırıldatırıq tül ellethey wouldn't have made |
| Past conditional result (would have) | ||||||
| Past conditional result (would have) |
Conditional
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Conditional | menjırıldatsamif I make | senjırıldatsaŋif you make | oljırıldatsaif he makes | bizjırıldatsaqif we make | sizjırıldatsağızif you all make | alajırıldatsalaif they make |
| Conditional | menjırıldatmasamif I don't make | senjırıldatmasaŋif you don't make | oljırıldatmasaif he doesn't make | bizjırıldatmasaqif we don't make | sizjırıldatmasağızif you all don't make | alajırıldatmasalaif they don't make |
| Conditional | ||||||
| Conditional | ||||||
| Conditional, present real | menjırıldata esemif I am making | senjırıldata eseŋif you are making | oljırıldata eseif he is making | bizjırıldata esekif we are making | sizjırıldata esegizif you all are making | alajırıldata eseleif they are making |
| Conditional, present real | menjırıldatmay esemif I am not making | senjırıldatmay eseŋif you are not making | oljırıldatmay eseif he is not making | bizjırıldatmay esekif we are not making | sizjırıldatmay esegizif you all are not making | alajırıldatmay eseleif they are not making |
| Conditional, present real | ||||||
| Conditional, present real | ||||||
| Wish, present/future (if only) | menjırıldatsam edijırıldatsam edif only I made | senjırıldatsaŋ edijırıldatsaŋ edif only you made | oljırıldatsa edijırıldatsaedif only he made | bizjırıldatsaq edijırıldatsaq edif only we made | sizjırıldatsağız edijırıldatsağız edif only you all made | alajırıldatsala edijırıldatsalaedif only they made |
| Wish, present/future (if only) | menjırıldatmasam edijırıldatmasam edif only I didn't make | senjırıldatmasaŋ edijırıldatmasaŋ edif only you didn't make | oljırıldatmasa edijırıldatmasaedif only he didn't make | bizjırıldatmasaq edijırıldatmasaq edif only we didn't make | sizjırıldatmasağız edijırıldatmasağız edif only you all didn't make | alajırıldatmasala edijırıldatmasalaedif only they didn't make |
| Wish, present/future (if only) | ||||||
| Wish, present/future (if only) | ||||||
| Durative conditional | menjırıldatıb tursamif I carry on making | senjırıldatıb tursaŋif you carry on making | oljırıldatıb tursaif he carries on making | bizjırıldatıb tursaqif we carry on making | sizjırıldatıb tursağızif you all carry on making | alajırıldatıb tursalaif they carry on making |
| Durative conditional | menjırıldatıb turmasamif I don't carry on making | senjırıldatıb turmasaŋif you don't carry on making | oljırıldatıb turmasaif he doesn't carry on making | bizjırıldatıb turmasaqif we don't carry on making | sizjırıldatıb turmasağızif you all don't carry on making | alajırıldatıb turmasalaif they don't carry on making |
| Durative conditional | ||||||
| Durative conditional | ||||||
| Durative conditional, present real | menjırıldatıb tura esemif I have kept making | senjırıldatıb tura eseŋif you have kept making | oljırıldatıb tura eseif he has kept making | bizjırıldatıb tura esekif we have kept making | sizjırıldatıb tura esegizif you all have kept making | alajırıldatıb tura eseleif they have kept making |
| Durative conditional, present real | menjırıldatıb turmay esemif I haven't kept making | senjırıldatıb turmay eseŋif you haven't kept making | oljırıldatıb turmay eseif he hasn't kept making | bizjırıldatıb turmay esekif we haven't kept making | sizjırıldatıb turmay esegizif you all haven't kept making | alajırıldatıb turmay eseleif they haven't kept making |
| Durative conditional, present real | ||||||
| Durative conditional, present real | ||||||
| Progressive conditional | menjırıldata tursamif I keep making | senjırıldata tursaŋif you keep making | oljırıldata tursaif he keeps making | bizjırıldata tursaqif we keep making | sizjırıldata tursağızif you all keep making | alajırıldata tursalaif they keep making |
| Progressive conditional | menjırıldatmay tursamif I keep on not making | senjırıldatmay tursaŋif you keep on not making | oljırıldatmay tursaif he keeps on not making | bizjırıldatmay tursaqif we keep on not making | sizjırıldatmay tursağızif you all keep on not making | alajırıldatmay tursalaif they keep on not making |
| Progressive conditional | ||||||
| Progressive conditional | ||||||
| Progressive conditional, present real | menjırıldata tura esemif I am in the middle of making | senjırıldata tura eseŋif you are in the middle of making | oljırıldata tura eseif he is in the middle of making | bizjırıldata tura esekif we are in the middle of making | sizjırıldata tura esegizif you all are in the middle of making | alajırıldata tura eseleif they are in the middle of making |
| Progressive conditional, present real | menjırıldatmay tura esemif I keep on not making | senjırıldatmay tura eseŋif you keep on not making | oljırıldatmay tura eseif he keeps on not making | bizjırıldatmay tura esekif we keep on not making | sizjırıldatmay tura esegizif you all keep on not making | alajırıldatmay tura eseleif they keep on not making |
| Progressive conditional, present real | ||||||
| Progressive conditional, present real | ||||||
| Conditional, definite past1 | menjırıldatdım esemif I made | senjırıldatdıŋ eseŋif you made | oljırıldatdı eseif he made | bizjırıldatdıq esekif we made | sizjırıldatdığız esegizif you all made | alajırıldatdıla eseleif they made |
| Conditional, definite past1 | menjırıldatmadım esemif I didn't make | senjırıldatmadıŋ eseŋif you didn't make | oljırıldatmadı eseif he didn't make | bizjırıldatmadıq esekif we didn't make | sizjırıldatmadığız esegizif you all didn't make | alajırıldatmadıla eseleif they didn't make |
| Conditional, definite past | ||||||
| Conditional, definite past | ||||||
| Conditional, past real | menjırıldathan esemif I did make (indeed) | senjırıldathan eseŋif you did make (indeed) | oljırıldathan eseif he did make (indeed) | bizjırıldathan esekif we did make (indeed) | sizjırıldathan esegizif you all did make (indeed) | alajırıldathan eseleif they did make (indeed) |
| Conditional, past real | menjırıldatmağan esemif I didn't make (indeed) | senjırıldatmağan eseŋif you didn't make (indeed) | oljırıldatmağan eseif he didn't make (indeed) | bizjırıldatmağan esekif we didn't make (indeed) | sizjırıldatmağan esegizif you all didn't make (indeed) | alajırıldatmağan eseleif they didn't make (indeed) |
| Conditional, past real | ||||||
| Conditional, past real | ||||||
| Conditional, counterfactual | menjırıldathan bolsamif I had made | senjırıldathan bolsaŋif you had made | oljırıldathan bolsaif he had made | bizjırıldathan bolsaqif we had made | sizjırıldathan bolsağızif you all had made | alajırıldathan bolsalaif they had made |
| Conditional, counterfactual | menjırıldatmağan bolsamif I hadn't made | senjırıldatmağan bolsaŋif you hadn't made | oljırıldatmağan bolsaif he hadn't made | bizjırıldatmağan bolsaqif we hadn't made | sizjırıldatmağan bolsağızif you all hadn't made | alajırıldatmağan bolsalaif they hadn't made |
| Conditional, counterfactual | ||||||
| Conditional, counterfactual | ||||||
| Wish, past (if only I had) | menjırıldathan bolsam edijırıldathan bolsam edif only I had made | senjırıldathan bolsaŋ edijırıldathan bolsaŋ edif only you had made | oljırıldathan bolsa edijırıldathan bolsaedif only he had made | bizjırıldathan bolsaq edijırıldathan bolsaq edif only we had made | sizjırıldathan bolsağız edijırıldathan bolsağız edif only you all had made | alajırıldathan bolsala edijırıldathan bolsalaedif only they had made |
| Wish, past (if only I had) | menjırıldatmağan bolsam edijırıldatmağan bolsam edif only I hadn't made | senjırıldatmağan bolsaŋ edijırıldatmağan bolsaŋ edif only you hadn't made | oljırıldatmağan bolsa edijırıldatmağan bolsaedif only he hadn't made | bizjırıldatmağan bolsaq edijırıldatmağan bolsaq edif only we hadn't made | sizjırıldatmağan bolsağız edijırıldatmağan bolsağız edif only you all hadn't made | alajırıldatmağan bolsala edijırıldatmağan bolsalaedif only they hadn't made |
| Wish, past (if only I had) | ||||||
| Wish, past (if only I had) | ||||||
| Conditional, aorist | menjırıldatır esemif I will make | senjırıldatır eseŋif you will make | oljırıldatır eseif he will make | bizjırıldatır esekif we will make | sizjırıldatır esegizif you all will make | alajırıldatır eseleif they will make |
| Conditional, aorist | menjırıldatmaz esemif I won't make | senjırıldatmaz eseŋif you won't make | oljırıldatmaz eseif he won't make | bizjırıldatmaz esekif we won't make | sizjırıldatmaz esegizif you all won't make | alajırıldatmaz eseleif they won't make |
| Conditional, aorist | ||||||
| Conditional, aorist | ||||||
| Conditional, future | menjırıldatırıq esemif I am going to make | senjırıldatırıq eseŋif you are going to make | oljırıldatırıq eseif he is going to make | bizjırıldatırıq esekif we are going to make | sizjırıldatırıq esegizif you all are going to make | alajırıldatırıq eseleif they are going to make |
| Conditional, future | menjırıldatırıq tül esemif I am not going to make | senjırıldatırıq tül eseŋif you are not going to make | oljırıldatırıq tül eseif he is not going to make | bizjırıldatırıq tül esekif we are not going to make | sizjırıldatırıq tül esegizif you all are not going to make | alajırıldatırıq tül eseleif they are not going to make |
| Conditional, future | ||||||
| Conditional, future | ||||||
| Conditional, counterfactual future | menjırıldatırıq bolsamif I were going to make | senjırıldatırıq bolsaŋif you were going to make | oljırıldatırıq bolsaif he were going to make | bizjırıldatırıq bolsaqif we were going to make | sizjırıldatırıq bolsağızif you all were going to make | alajırıldatırıq bolsalaif they were going to make |
| Conditional, counterfactual future | menjırıldatmazlıq bolsamif I were not going to make | senjırıldatmazlıq bolsaŋif you were not going to make | oljırıldatmazlıq bolsaif he were not going to make | bizjırıldatmazlıq bolsaqif we were not going to make | sizjırıldatmazlıq bolsağızif you all were not going to make | alajırıldatmazlıq bolsalaif they were not going to make |
| Conditional, counterfactual future | ||||||
| Conditional, counterfactual future |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
- Conditional, definite pastalso jırıldatdıŋ ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Inferential
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present (must be doing) | menjırıldata bolurmaI must be making | senjırıldata bolursayou must be making | oljırıldata bolurhe must be making | bizjırıldata bolurbuzwe must be making | sizjırıldata bolursuzyou all must be making | alajırıldata bolurlathey must be making |
| Inference, present (must be doing) | menjırıldatmay bolurmaI must not be making | senjırıldatmay bolursayou must not be making | oljırıldatmay bolurhe must not be making | bizjırıldatmay bolurbuzwe must not be making | sizjırıldatmay bolursuzyou all must not be making | alajırıldatmay bolurlathey must not be making |
| Inference, present (must be doing) | ||||||
| Inference, present (must be doing) | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of) | menjırıldata tura bolurmaI must be in the middle of making | senjırıldata tura bolursayou must be in the middle of making | oljırıldata tura bolurhe must be in the middle of making | bizjırıldata tura bolurbuzwe must be in the middle of making | sizjırıldata tura bolursuzyou all must be in the middle of making | alajırıldata tura bolurlathey must be in the middle of making |
| Inference, progressive (must be in the middle of) | menjırıldatmay tura bolurmaI must keep on not making | senjırıldatmay tura bolursayou must keep on not making | oljırıldatmay tura bolurhe must keep on not making | bizjırıldatmay tura bolurbuzwe must keep on not making | sizjırıldatmay tura bolursuzyou all must keep on not making | alajırıldatmay tura bolurlathey must keep on not making |
| Inference, progressive (must be in the middle of) | ||||||
| Inference, progressive (must be in the middle of) | ||||||
| Inference (must have) | menjırıldathan bolurmaI must have made | senjırıldathan bolursayou must have made | oljırıldathan bolurhe must have made | bizjırıldathan bolurbuzwe must have made | sizjırıldathan bolursuzyou all must have made | alajırıldathan bolurlathey must have made |
| Inference (must have) | menjırıldatmağan bolurmaI must not have made | senjırıldatmağan bolursayou must not have made | oljırıldatmağan bolurhe must not have made | bizjırıldatmağan bolurbuzwe must not have made | sizjırıldatmağan bolursuzyou all must not have made | alajırıldatmağan bolurlathey must not have made |
| Inference (must have) | ||||||
| Inference (must have) | ||||||
| Inference, future (must be going to) | menjırıldatırıq bolurmaI must be going to make | senjırıldatırıq bolursayou must be going to make | oljırıldatırıq bolurhe must be going to make | bizjırıldatırıq bolurbuzwe must be going to make | sizjırıldatırıq bolursuzyou all must be going to make | alajırıldatırıq bolurlathey must be going to make |
| Inference, future (must be going to) | menjırıldatmazlıq bolurmaI must not be going to make | senjırıldatmazlıq bolursayou must not be going to make | oljırıldatmazlıq bolurhe must not be going to make | bizjırıldatmazlıq bolurbuzwe must not be going to make | sizjırıldatmazlıq bolursuzyou all must not be going to make | alajırıldatmazlıq bolurlathey must not be going to make |
| Inference, future (must be going to) | ||||||
| Inference, future (must be going to) |
Emphatic forms: see Emphatic and rare forms
Commands, requests and wishes
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Commands & suggestions | menjırıldatayımlet me make | senjırıldat!make! | oljırıldatsınlet him make | bizjırıldatayıqlet's make | sizjırıldatığız!make, you all! | alajırıldatsınlalet them make |
| Commands & suggestions | menjırıldatmayımlet me not make | senjırıldatma!don't make! | oljırıldatmasınlet him not make | bizjırıldatmayıqlet's not make | sizjırıldatmağız!don't make, you all! | alajırıldatmasınlalet them not make |
| Commands & suggestions | menjırıldatayımmı?shall I make? | oljırıldatsınmı?should he make? | bizjırıldatayıqmı?shall we make? | alajırıldatsınlamı?should they make? | ||
| Commands & suggestions | menjırıldatmayımmı?shall I not make? | oljırıldatmasınmı?should he not make? | bizjırıldatmayıqmı?shall we not make? | alajırıldatmasınlamı?should they not make? | ||
| Requests | senjırıldatçı2jırıldatçınplease make | oljırıldatsınçıdo let him make | sizjırıldatçığızplease make (plural/polite) | alajırıldatsınlaçıdo let them make | ||
| Requests | senjırıldatmaçı2jırıldatmaçınplease don't make | oljırıldatmasınçıdo let him not make | sizjırıldatmaçığızplease don't make (plural/polite) | alajırıldatmasınlaçıdo let them not make | ||
| Requests | ||||||
| Requests | ||||||
| Blessings & curses — may you… | senjırıldathınjırıldathımay you make | |||||
| Blessings & curses — may you… | senjırıldatmağınjırıldatmağımay you not make | |||||
| Blessings & curses — may you… | ||||||
| Blessings & curses — may you… | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi) | menjırıldathay edim jırıldatha edimwould that I made | senjırıldathay ediŋ jırıldatha ediŋwould that you made | oljırıldathay edi jırıldatha ediwould that he made | bizjırıldathay edik jırıldatha edikwould that we made | sizjırıldathay edigiz jırıldatha edigizwould that you all made | alajırıldathay edile jırıldatha edilewould that they made |
| Optative wish (-ğay + edi) | menjırıldatmağay edim jırıldatmağa edimwould that I did not make | senjırıldatmağay ediŋ jırıldatmağa ediŋwould that you did not make | oljırıldatmağay edi jırıldatmağa ediwould that he did not make | bizjırıldatmağay edik jırıldatmağa edikwould that we did not make | sizjırıldatmağay edigiz jırıldatmağa edigizwould that you all did not make | alajırıldatmağay edile jırıldatmağa edilewould that they did not make |
| Optative wish (-ğay + edi) | ||||||
| Optative wish (-ğay + edi) | ||||||
| Let someone… (commands) | menjırıldatmağa qoyayımjırıldatma qoyayımlet me allow someone to make | senjırıldatmağa qoy!jırıldatma qoy!let someone make! | oljırıldatmağa qoysunjırıldatma qoysunlet him allow someone to make | bizjırıldatmağa qoyayıqjırıldatma qoyayıqlet's allow someone to make | sizjırıldatmağa qoyuğuz!jırıldatma qoyuğuz!let someone make, you all! | alajırıldatmağa qoysunlajırıldatma qoysunlalet them allow someone to make |
| Let someone… (commands) | menjırıldatmağa qoymayımjırıldatma qoymayımlet me not allow someone to make | senjırıldatmağa qoyma!jırıldatma qoyma!don't let someone make! | oljırıldatmağa qoymasınjırıldatma qoymasınlet him not allow someone to make | bizjırıldatmağa qoymayıqjırıldatma qoymayıqlet's not allow someone to make | sizjırıldatmağa qoymağız!jırıldatma qoymağız!don't let someone make, you all! | alajırıldatmağa qoymasınlajırıldatma qoymasınlalet them not allow someone to make |
| Let someone… (commands) | menjırıldatmağa qoyayımmı?jırıldatma qoyayımmı?shall I allow someone to make? | oljırıldatmağa qoysunmu?jırıldatma qoysunmu?should he allow someone to make? | bizjırıldatmağa qoyayıqmı?jırıldatma qoyayıqmı?shall we allow someone to make? | alajırıldatmağa qoysunlamı?jırıldatma qoysunlamı?should they allow someone to make? | ||
| Let someone… (commands) | menjırıldatmağa qoymayımmı?jırıldatma qoymayımmı?shall I not allow someone to make? | oljırıldatmağa qoymasınmı?jırıldatma qoymasınmı?should he not allow someone to make? | bizjırıldatmağa qoymayıqmı?jırıldatma qoymayıqmı?shall we not allow someone to make? | alajırıldatmağa qoymasınlamı?jırıldatma qoymasınlamı?should they not allow someone to make? | ||
| Let someone… (present) | menjırıldatmağa qoyamajırıldatma qoyamaI allow someone to make | senjırıldatmağa qoyasajırıldatma qoyasayou allow someone to make | oljırıldatmağa qoyadıjırıldatma qoyadıhe allows someone to make | bizjırıldatmağa qoyabızjırıldatma qoyabızwe allow someone to make | sizjırıldatmağa qoyasızjırıldatma qoyasızyou all allow someone to make | alajırıldatmağa qoyadılajırıldatma qoyadılathey allow someone to make |
| Let someone… (present) | menjırıldatmağa qoymaymajırıldatma qoymaymaI don't allow someone to make | senjırıldatmağa qoymaysajırıldatma qoymaysayou don't allow someone to make | oljırıldatmağa qoymaydıjırıldatma qoymaydıhe doesn't allow someone to make | bizjırıldatmağa qoymaybızjırıldatma qoymaybızwe don't allow someone to make | sizjırıldatmağa qoymaysızjırıldatma qoymaysızyou all don't allow someone to make | alajırıldatmağa qoymaydılajırıldatma qoymaydılathey don't allow someone to make |
| Let someone… (present) | menjırıldatmağa qoyamamı?jırıldatma qoyamamı?do I allow someone to make? | senjırıldatmağa qoyamısa?jırıldatma qoyamısa?do you allow someone to make? | oljırıldatmağa qoyamıdı?jırıldatma qoyamıdı?does he allow someone to make? | bizjırıldatmağa qoyabızmı?jırıldatma qoyabızmı?do we allow someone to make? | sizjırıldatmağa qoyamısız?jırıldatma qoyamısız?do you all allow someone to make? | alajırıldatmağa qoyamıdıla?jırıldatma qoyamıdıla?do they allow someone to make? |
| Let someone… (present) | menjırıldatmağa qoymaymamı?jırıldatma qoymaymamı?don't I allow someone to make? | senjırıldatmağa qoymaymısa?jırıldatma qoymaymısa?don't you allow someone to make? | oljırıldatmağa qoymaymıdı?jırıldatma qoymaymıdı?doesn't he allow someone to make? | bizjırıldatmağa qoymaybızmı?jırıldatma qoymaybızmı?don't we allow someone to make? | sizjırıldatmağa qoymaymısız?jırıldatma qoymaymısız?don't you all allow someone to make? | alajırıldatmağa qoymaymıdıla?jırıldatma qoymaymıdıla?don't they allow someone to make? |
| Let someone… (past) | menjırıldatmağa qoydumjırıldatma qoydumI allowed someone to make | senjırıldatmağa qoyduŋjırıldatma qoyduŋyou allowed someone to make | oljırıldatmağa qoydujırıldatma qoyduhe allowed someone to make | bizjırıldatmağa qoyduqjırıldatma qoyduqwe allowed someone to make | sizjırıldatmağa qoyduğuzjırıldatma qoyduğuzyou all allowed someone to make | alajırıldatmağa qoydulajırıldatma qoydulathey allowed someone to make |
| Let someone… (past) | menjırıldatmağa qoymadımjırıldatma qoymadımI didn't allow someone to make | senjırıldatmağa qoymadıŋjırıldatma qoymadıŋyou didn't allow someone to make | oljırıldatmağa qoymadıjırıldatma qoymadıhe didn't allow someone to make | bizjırıldatmağa qoymadıqjırıldatma qoymadıqwe didn't allow someone to make | sizjırıldatmağa qoymadığızjırıldatma qoymadığızyou all didn't allow someone to make | alajırıldatmağa qoymadılajırıldatma qoymadılathey didn't allow someone to make |
| Let someone… (past) | menjırıldatmağa qoydummu?jırıldatma qoydummu?did I allow someone to make? | senjırıldatmağa qoyduŋmu?jırıldatma qoyduŋmu?did you allow someone to make? | oljırıldatmağa qoydumu?jırıldatma qoydumu?did he allow someone to make? | bizjırıldatmağa qoyduqmu?jırıldatma qoyduqmu?did we allow someone to make? | sizjırıldatmağa qoyduğuzmu?jırıldatma qoyduğuzmu?did you all allow someone to make? | alajırıldatmağa qoydulamı?jırıldatma qoydulamı?did they allow someone to make? |
| Let someone… (past) | menjırıldatmağa qoymadımmı?jırıldatma qoymadımmı?didn't I allow someone to make? | senjırıldatmağa qoymadıŋmı?jırıldatma qoymadıŋmı?didn't you allow someone to make? | oljırıldatmağa qoymadımı?jırıldatma qoymadımı?didn't he allow someone to make? | bizjırıldatmağa qoymadıqmı?jırıldatma qoymadıqmı?didn't we allow someone to make? | sizjırıldatmağa qoymadığızmı?jırıldatma qoymadığızmı?didn't you all allow someone to make? | alajırıldatmağa qoymadılamı?jırıldatma qoymadılamı?didn't they allow someone to make? |
- RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.
Ability
| Tense | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ability — present | menjırıldatalamaI can make | senjırıldatalasayou can make | oljırıldataladıhe can make | bizjırıldatalabızwe can make | sizjırıldatalasızyou all can make | alajırıldataladılathey can make |
| Ability — present | menjırıldatalmaymaI can't make | senjırıldatalmaysayou can't make | oljırıldatalmaydıhe can't make | bizjırıldatalmaybızwe can't make | sizjırıldatalmaysızyou all can't make | alajırıldatalmaydılathey can't make |
| Ability — present | menjırıldatalamamı? jırıldatalamıma?can I make? | senjırıldatalamısa?can you make? | oljırıldatalamıdı?can he make? | bizjırıldatalabızmı? jırıldatalamıbız?can we make? | sizjırıldatalamısız?can you all make? | alajırıldatalamıdıla?can they make? |
| Ability — present | menjırıldatalmaymamı? jırıldatalmaymıma?can't I make? | senjırıldatalmaymısa?can't you make? | oljırıldatalmaymıdı?can't he make? | bizjırıldatalmaybızmı? jırıldatalmaymıbız?can't we make? | sizjırıldatalmaymısız?can't you all make? | alajırıldatalmaymıdıla?can't they make? |
| Ability — if I can… | menjırıldatalsamif I can make | senjırıldatalsaŋif you can make | oljırıldatalsaif he can make | bizjırıldatalsaqif we can make | sizjırıldatalsağızif you all can make | alajırıldatalsalaif they can make |
| Ability — if I can… | menjırıldatalmasamif I can't make | senjırıldatalmasaŋif you can't make | oljırıldatalmasaif he can't make | bizjırıldatalmasaqif we can't make | sizjırıldatalmasağızif you all can't make | alajırıldatalmasalaif they can't make |
| Ability — if I can… | ||||||
| Ability — if I can… | ||||||
| Ability — simple past | menjırıldataldımI was able to make | senjırıldataldıŋyou were able to make | oljırıldataldıhe was able to make | bizjırıldataldıqwe were able to make | sizjırıldataldığızyou all were able to make | alajırıldataldılathey were able to make |
| Ability — simple past | menjırıldatalmadımI could not make | senjırıldatalmadıŋyou could not make | oljırıldatalmadıhe could not make | bizjırıldatalmadıqwe could not make | sizjırıldatalmadığızyou all could not make | alajırıldatalmadılathey could not make |
| Ability — simple past | menjırıldataldımmı?was I able to make? | senjırıldataldıŋmı?were you able to make? | oljırıldataldımı?was he able to make? | bizjırıldataldıqmı?were we able to make? | sizjırıldataldığızmı?were you all able to make? | alajırıldataldılamı?were they able to make? |
| Ability — simple past | menjırıldatalmadımmı?couldn't I make? | senjırıldatalmadıŋmı?couldn't you make? | oljırıldatalmadımı?couldn't he make? | bizjırıldatalmadıqmı?couldn't we make? | sizjırıldatalmadığızmı?couldn't you all make? | alajırıldatalmadılamı?couldn't they make? |
| Ability — perfect / -ğan past | menjırıldatalğanmaI have been able to make | senjırıldatalğansayou have been able to make | oljırıldatalğandıhe has been able to make | bizjırıldatalğanbızwe have been able to make | sizjırıldatalğansızyou all have been able to make | alajırıldatalğandılathey have been able to make |
| Ability — perfect / -ğan past | menjırıldatalmağanmaI haven't been able to make | senjırıldatalmağansayou haven't been able to make | oljırıldatalmağandıhe hasn't been able to make | bizjırıldatalmağanbızwe haven't been able to make | sizjırıldatalmağansızyou all haven't been able to make | alajırıldatalmağandılathey haven't been able to make |
| Ability — perfect / -ğan past | menjırıldatalğanmamı? jırıldatalğanmıma?have I been able to make? | senjırıldatalğanmısa?have you been able to make? | oljırıldatalğanmıdı?has he been able to make? | bizjırıldatalğanbızmı? jırıldatalğanmıbız?have we been able to make? | sizjırıldatalğanmısız?have you all been able to make? | alajırıldatalğanmıdıla?have they been able to make? |
| Ability — perfect / -ğan past | menjırıldatalmağanmamı? jırıldatalmağanmıma?haven't I been able to make? | senjırıldatalmağanmısa?haven't you been able to make? | oljırıldatalmağanmıdı?hasn't he been able to make? | bizjırıldatalmağanbızmı? jırıldatalmağanmıbız?haven't we been able to make? | sizjırıldatalmağanmısız?haven't you all been able to make? | alajırıldatalmağanmıdıla?haven't they been able to make? |
| Ability — past perfect | menjırıldatalğan edimjırıldatalğanemI had been able to make | senjırıldatalğan ediŋjırıldatalğaneŋyou had been able to make | oljırıldatalğan edijırıldatalğanedhe had been able to make | bizjırıldatalğan edikjırıldatalğanekwe had been able to make | sizjırıldatalğan edigizjırıldatalğanegizyou all had been able to make | alajırıldatalğan edilejırıldatalğanellethey had been able to make |
| Ability — past perfect | menjırıldatalmağan edimjırıldatalmağanemI hadn't been able to make | senjırıldatalmağan ediŋjırıldatalmağaneŋyou hadn't been able to make | oljırıldatalmağan edijırıldatalmağanedhe hadn't been able to make | bizjırıldatalmağan edikjırıldatalmağanekwe hadn't been able to make | sizjırıldatalmağan edigizjırıldatalmağanegizyou all hadn't been able to make | alajırıldatalmağan edilejırıldatalmağanellethey hadn't been able to make |
| Ability — past perfect | ||||||
| Ability — past perfect | ||||||
| Ability — past background | menjırıldatala edimjırıldatalaemI could make | senjırıldatala ediŋjırıldatalaeŋyou could make | oljırıldatala edijırıldatalaedhe could make | bizjırıldatala edikjırıldatalaekwe could make | sizjırıldatala edigizjırıldatalaegizyou all could make | alajırıldatala edilejırıldatalaellethey could make |
| Ability — past background | menjırıldatalmay edimjırıldatalmayemI could not make | senjırıldatalmay ediŋjırıldatalmayeŋyou could not make | oljırıldatalmay edijırıldatalmayedhe could not make | bizjırıldatalmay edikjırıldatalmayekwe could not make | sizjırıldatalmay edigizjırıldatalmayegizyou all could not make | alajırıldatalmay edilejırıldatalmayellethey could not make |
| Ability — past background | ||||||
| Ability — past background | ||||||
| Ability — future I | menjırıldatalırmaI will be able to make | senjırıldatalırsayou will be able to make | oljırıldatalırhe will be able to make | bizjırıldatalırbızwe will be able to make | sizjırıldatalırsızyou all will be able to make | alajırıldatalırlathey will be able to make |
| Ability — future I | menjırıldatalmazmaI won't be able to make | senjırıldatalmazsayou won't be able to make | oljırıldatalmazhe won't be able to make | bizjırıldatalmazbızwe won't be able to make | sizjırıldatalmazsızyou all won't be able to make | alajırıldatalmazlathey won't be able to make |
| Ability — future I | menjırıldatalırmamı? jırıldatalırmıma?will I be able to make? | senjırıldatalırmısa?will you be able to make? | oljırıldatalırmı?will he be able to make? | bizjırıldatalırbızmı? jırıldatalırmıbız?will we be able to make? | sizjırıldatalırmısız?will you all be able to make? | alajırıldatalırlamı? jırıldatalırmıla?will they be able to make? |
| Ability — future I | menjırıldatalmazmamı? jırıldatalmazmıma?won't I be able to make? | senjırıldatalmazmısa?won't you be able to make? | oljırıldatalmazmı?won't he be able to make? | bizjırıldatalmazbızmı? jırıldatalmazmıbız?won't we be able to make? | sizjırıldatalmazmısız?won't you all be able to make? | alajırıldatalmazlamı? jırıldatalmazmıla?won't they be able to make? |
| Ability — future II | menjırıldatallıqmaI am going to be able to make | senjırıldatallıqsayou are going to be able to make | oljırıldatallıqdıhe is going to be able to make | bizjırıldatallıqbızwe are going to be able to make | sizjırıldatallıqsızyou all are going to be able to make | alajırıldatallıqdılathey are going to be able to make |
| Ability — future II | menjırıldatallıq tülmeI am not going to be able to make | senjırıldatallıq tülseyou are not going to be able to make | oljırıldatallıq tüldühe is not going to be able to make | bizjırıldatallıq tülbüzwe are not going to be able to make | sizjırıldatallıq tülsüzyou all are not going to be able to make | alajırıldatallıq tüldülethey are not going to be able to make |
| Ability — future II | menjırıldatallıqmamı? jırıldatallıqmıma?am I going to be able to make? | senjırıldatallıqmısa?are you going to be able to make? | oljırıldatallıqmıdı?is he going to be able to make? | bizjırıldatallıqbızmı? jırıldatallıqmıbız?are we going to be able to make? | sizjırıldatallıqmısız?are you all going to be able to make? | alajırıldatallıqmıdıla?are they going to be able to make? |
| Ability — future II | menjırıldatallıq tülmüme?aren't I going to be able to make? | senjırıldatallıq tülmüse?aren't you going to be able to make? | oljırıldatallıq tülmüdü?isn't he going to be able to make? | bizjırıldatallıq tülmübüz?aren't we going to be able to make? | sizjırıldatallıq tülmüsüz?aren't you all going to be able to make? | alajırıldatallıq tülmüdüle?aren't they going to be able to make? |
| Ability — would be able to… | menjırıldatalır edimjırıldatalır emI would be able to make | senjırıldatalır ediŋjırıldatalır eŋyou would be able to make | oljırıldatalır edijırıldatalır edhe would be able to make | bizjırıldatalır edikjırıldatalır ekwe would be able to make | sizjırıldatalır edigizjırıldatalır egizyou all would be able to make | alajırıldatalır edilejırıldatalır ellethey would be able to make |
| Ability — would be able to… | menjırıldatalmaz edimjırıldatalmaz emI wouldn't be able to make | senjırıldatalmaz ediŋjırıldatalmaz eŋyou wouldn't be able to make | oljırıldatalmaz edijırıldatalmaz edhe wouldn't be able to make | bizjırıldatalmaz edikjırıldatalmaz ekwe wouldn't be able to make | sizjırıldatalmaz edigizjırıldatalmaz egizyou all wouldn't be able to make | alajırıldatalmaz edilejırıldatalmaz ellethey wouldn't be able to make |
| Ability — would be able to… | ||||||
| Ability — would be able to… | ||||||
| Second-person optative — ability | senjırıldatalğınjırıldatalğımay you be able to make | |||||
| Second-person optative — ability | senjırıldatalmağınjırıldatalmağımay you not be able to make | |||||
| Second-person optative — ability | ||||||
| Second-person optative — ability |
With another word
| Frame | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Wanting and intending | ||||||
| want to | menjırıldatırğa izleymeI want to make | senjırıldatırğa izleyseyou want to make | oljırıldatırğa izleydihe wants to make | bizjırıldatırğa izleybizwe want to make | sizjırıldatırğa izleysizyou all want to make | alajırıldatırğa izleydilethey want to make |
| want to | menjırıldatırğa izlemeymeI do not want to make | senjırıldatırğa izlemeyseyou do not want to make | oljırıldatırğa izlemeydihe does not want to make | bizjırıldatırğa izlemeybizwe do not want to make | sizjırıldatırğa izlemeysizyou all do not want to make | alajırıldatırğa izlemeydilethey do not want to make |
| would like to | menjırıldatırğa süemeI would like to make | senjırıldatırğa süeseyou would like to make | oljırıldatırğa süedihe would like to make | bizjırıldatırğa süebizwe would like to make | sizjırıldatırğa süesizyou all would like to make | alajırıldatırğa süedilethey would like to make |
| would like to | menjırıldatırğa süymeymeI would not like to make | senjırıldatırğa süymeyseyou would not like to make | oljırıldatırğa süymeydihe would not like to make | bizjırıldatırğa süymeybizwe would not like to make | sizjırıldatırğa süymeysizyou all would not like to make | alajırıldatırğa süymeydilethey would not like to make |
| hope to | menjırıldatırğa umutlanamaI hope to make | senjırıldatırğa umutlanasayou hope to make | oljırıldatırğa umutlanadıhe hopes to make | bizjırıldatırğa umutlanabızwe hope to make | sizjırıldatırğa umutlanasızyou all hope to make | alajırıldatırğa umutlanadılathey hope to make |
| hope to | menjırıldatırğa umutlanmaymaI do not hope to make | senjırıldatırğa umutlanmaysayou do not hope to make | oljırıldatırğa umutlanmaydıhe does not hope to make | bizjırıldatırğa umutlanmaybızwe do not hope to make | sizjırıldatırğa umutlanmaysızyou all do not hope to make | alajırıldatırğa umutlanmaydılathey do not hope to make |
| be about to | menjırıldatırğa deb turamaI am about to make | senjırıldatırğa deb turasayou are about to make | oljırıldatırğa deb turadıhe is about to make | bizjırıldatırğa deb turabızwe are about to make | sizjırıldatırğa deb turasızyou all are about to make | alajırıldatırğa deb turadılathey are about to make |
| be about to | menjırıldatırğa deb turmaymaI am not about to make | senjırıldatırğa deb turmaysayou are not about to make | oljırıldatırğa deb turmaydıhe is not about to make | bizjırıldatırğa deb turmaybızwe are not about to make | sizjırıldatırğa deb turmaysızyou all are not about to make | alajırıldatırğa deb turmaydılathey are not about to make |
| Need and obligation | ||||||
| need to | menjırıldatırğa kerekmeI need to make | senjırıldatırğa kerekseyou need to make | oljırıldatırğa kerekdihe needs to make | bizjırıldatırğa kerekbizwe need to make | sizjırıldatırğa kereksizyou all need to make | alajırıldatırğa kerekdilethey need to make |
| need to | menjırıldatırğa kerek tülmeI do not need to make | senjırıldatırğa kerek tülseyou do not need to make | oljırıldatırğa kerek tüldühe does not need to make | bizjırıldatırğa kerek tülbüzwe do not need to make | sizjırıldatırğa kerek tülsüzyou all do not need to make | alajırıldatırğa kerek tüldülethey do not need to make |
| have to | menmenŋe jırıldatırğa tüşediI have to make | sensenŋe jırıldatırğa tüşediyou have to make | olaŋa jırıldatırğa tüşedihe has to make | bizbizge jırıldatırğa tüşediwe have to make | sizsizge jırıldatırğa tüşediyou all have to make | alaalağa jırıldatırğa tüşedithey have to make |
| have to | menmenŋe jırıldatırğa tüşmeydiI do not have to make | sensenŋe jırıldatırğa tüşmeydiyou do not have to make | olaŋa jırıldatırğa tüşmeydihe does not have to make | bizbizge jırıldatırğa tüşmeydiwe do not have to make | sizsizge jırıldatırğa tüşmeydiyou all do not have to make | alaalağa jırıldatırğa tüşmeydithey do not have to make |
| be obliged to | menjırıldatırğa borçlumaI am obliged to make | senjırıldatırğa borçlusayou are obliged to make | oljırıldatırğa borçluduhe is obliged to make | bizjırıldatırğa borçlubuzwe are obliged to make | sizjırıldatırğa borçlusuzyou all are obliged to make | alajırıldatırğa borçludulathey are obliged to make |
| be obliged to | menjırıldatırğa borçlu tülmeI am not obliged to make | senjırıldatırğa borçlu tülseyou are not obliged to make | oljırıldatırğa borçlu tüldühe is not obliged to make | bizjırıldatırğa borçlu tülbüzwe are not obliged to make | sizjırıldatırğa borçlu tülsüzyou all are not obliged to make | alajırıldatırğa borçlu tüldülethey are not obliged to make |
| Possibility and permission | ||||||
| have a way to | menjırıldatırğa madarım bardıI have a way to make | senjırıldatırğa madarıŋ bardıyou have a way to make | oljırıldatırğa madarı bardıhe has a way to make | bizjırıldatırğa madarıbız bardıwe have a way to make | sizjırıldatırğa madarığız bardıyou all have a way to make | alajırıldatırğa madarları bardıthey have a way to make |
| have a way to | menjırıldatırğa madarım joqduI have no way to make | senjırıldatırğa madarıŋ joqduyou have no way to make | oljırıldatırğa madarı joqduhe has no way to make | bizjırıldatırğa madarıbız joqduwe have no way to make | sizjırıldatırğa madarığız joqduyou all have no way to make | alajırıldatırğa madarları joqduthey have no way to make |
| be free to | menjırıldatırğa erkinligim bardıI am free to make | senjırıldatırğa erkinligiŋ bardıyou are free to make | oljırıldatırğa erkinligi bardıhe is free to make | bizjırıldatırğa erkinligibiz bardıwe are free to make | sizjırıldatırğa erkinligigiz bardıyou all are free to make | alajırıldatırğa erkinlikleri bardıthey are free to make |
| be free to | menjırıldatırğa erkinligim joqduI am not free to make | senjırıldatırğa erkinligiŋ joqduyou are not free to make | oljırıldatırğa erkinligi joqduhe is not free to make | bizjırıldatırğa erkinligibiz joqduwe are not free to make | sizjırıldatırğa erkinligigiz joqduyou all are not free to make | alajırıldatırğa erkinlikleri joqduthey are not free to make |
| be possible to | menmenŋe jırıldatırğa bolluqduit is possible for me to make | sensenŋe jırıldatırğa bolluqduit is possible for you to make | olaŋa jırıldatırğa bolluqduit is possible for him to make | bizbizge jırıldatırğa bolluqduit is possible for us to make | sizsizge jırıldatırğa bolluqduit is possible for you all to make | alaalağa jırıldatırğa bolluqduit is possible for them to make |
| be possible to | menmenŋe jırıldatırğa bolluq tüldüit is not possible for me to make | sensenŋe jırıldatırğa bolluq tüldüit is not possible for you to make | olaŋa jırıldatırğa bolluq tüldüit is not possible for him to make | bizbizge jırıldatırğa bolluq tüldüit is not possible for us to make | sizsizge jırıldatırğa bolluq tüldüit is not possible for you all to make | alaalağa jırıldatırğa bolluq tüldüit is not possible for them to make |
| be ready to | menjırıldatırğa hazırmaI am ready to make | senjırıldatırğa hazırsayou are ready to make | oljırıldatırğa hazırdıhe is ready to make | bizjırıldatırğa hazırbızwe are ready to make | sizjırıldatırğa hazırsızyou all are ready to make | alajırıldatırğa hazırdılathey are ready to make |
| be ready to | menjırıldatırğa hazır tülmeI am not ready to make | senjırıldatırğa hazır tülseyou are not ready to make | oljırıldatırğa hazır tüldühe is not ready to make | bizjırıldatırğa hazır tülbüzwe are not ready to make | sizjırıldatırğa hazır tülsüzyou all are not ready to make | alajırıldatırğa hazır tüldülethey are not ready to make |
| Trying, agreeing, hurrying, fearing | ||||||
| try to | menjırıldatırğa küreşemeI am trying to make | senjırıldatırğa küreşeseyou are trying to make | oljırıldatırğa küreşedihe is trying to make | bizjırıldatırğa küreşebizwe are trying to make | sizjırıldatırğa küreşesizyou all are trying to make | alajırıldatırğa küreşedilethey are trying to make |
| try to | menjırıldatırğa küreşmeymeI am not trying to make | senjırıldatırğa küreşmeyseyou are not trying to make | oljırıldatırğa küreşmeydihe is not trying to make | bizjırıldatırğa küreşmeybizwe are not trying to make | sizjırıldatırğa küreşmeysizyou all are not trying to make | alajırıldatırğa küreşmeydilethey are not trying to make |
| agree to | menjırıldatırğa unaymaI agree to make | senjırıldatırğa unaysayou agree to make | oljırıldatırğa unaydıhe agrees to make | bizjırıldatırğa unaybızwe agree to make | sizjırıldatırğa unaysızyou all agree to make | alajırıldatırğa unaydılathey agree to make |
| agree to | menjırıldatırğa unamaymaI refuse to make | senjırıldatırğa unamaysayou refuse to make | oljırıldatırğa unamaydıhe refuses to make | bizjırıldatırğa unamaybızwe refuse to make | sizjırıldatırğa unamaysızyou all refuse to make | alajırıldatırğa unamaydılathey refuse to make |
| hurry to | menjırıldatırğa aşığamaI am in a hurry to make | senjırıldatırğa aşığasayou are in a hurry to make | oljırıldatırğa aşığadıhe is in a hurry to make | bizjırıldatırğa aşığabızwe are in a hurry to make | sizjırıldatırğa aşığasızyou all are in a hurry to make | alajırıldatırğa aşığadılathey are in a hurry to make |
| hurry to | menjırıldatırğa aşıqmaymaI am in no hurry to make | senjırıldatırğa aşıqmaysayou are in no hurry to make | oljırıldatırğa aşıqmaydıhe is in no hurry to make | bizjırıldatırğa aşıqmaybızwe are in no hurry to make | sizjırıldatırğa aşıqmaysızyou all are in no hurry to make | alajırıldatırğa aşıqmaydılathey are in no hurry to make |
| be afraid to | menjırıldatırğa qorqamaI am afraid to make | senjırıldatırğa qorqasayou are afraid to make | oljırıldatırğa qorqadıhe is afraid to make | bizjırıldatırğa qorqabızwe are afraid to make | sizjırıldatırğa qorqasızyou all are afraid to make | alajırıldatırğa qorqadılathey are afraid to make |
| be afraid to | menjırıldatırğa qorqmaymaI am not afraid to make | senjırıldatırğa qorqmaysayou are not afraid to make | oljırıldatırğa qorqmaydıhe is not afraid to make | bizjırıldatırğa qorqmaybızwe are not afraid to make | sizjırıldatırğa qorqmaysızyou all are not afraid to make | alajırıldatırğa qorqmaydılathey are not afraid to make |
Emphatic and rare forms
| Form | menI | senyou | olhe/she/it | bizwe | sizyou all | alathey |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inference, present — auxiliary negated | menjırıldata bolmazmaI can't be making | senjırıldata bolmazsayou can't be making | oljırıldata bolmazhe can't be making | bizjırıldata bolmazbızwe can't be making | sizjırıldata bolmazsızyou all can't be making | alajırıldata bolmazlathey can't be making |
| Inference, present — double negation | menjırıldatmay bolmazmaI must be making (emphatic) | senjırıldatmay bolmazsayou must be making (emphatic) | oljırıldatmay bolmazhe must be making (emphatic) | bizjırıldatmay bolmazbızwe must be making (emphatic) | sizjırıldatmay bolmazsızyou all must be making (emphatic) | alajırıldatmay bolmazlathey must be making (emphatic) |
| Progressive conditional — auxiliary negated | menjırıldata turmasamif I don't keep making | senjırıldata turmasaŋif you don't keep making | oljırıldata turmasaif he doesn't keep making | bizjırıldata turmasaqif we don't keep making | sizjırıldata turmasağızif you all don't keep making | alajırıldata turmasalaif they don't keep making |
| Inference, progressive — auxiliary negated | menjırıldata tura bolmazmaI can't be in the middle of making | senjırıldata tura bolmazsayou can't be in the middle of making | oljırıldata tura bolmazhe can't be in the middle of making | bizjırıldata tura bolmazbızwe can't be in the middle of making | sizjırıldata tura bolmazsızyou all can't be in the middle of making | alajırıldata tura bolmazlathey can't be in the middle of making |
| Inference, progressive — double negation | menjırıldatmay tura bolmazmaI must keep on not making (emphatic) | senjırıldatmay tura bolmazsayou must keep on not making (emphatic) | oljırıldatmay tura bolmazhe must keep on not making (emphatic) | bizjırıldatmay tura bolmazbızwe must keep on not making (emphatic) | sizjırıldatmay tura bolmazsızyou all must keep on not making (emphatic) | alajırıldatmay tura bolmazlathey must keep on not making (emphatic) |
| Progressive — verb negated | menjırıldatmay turamaI keep on not making | senjırıldatmay turasayou keep on not making | oljırıldatmay turadıhe keeps on not making | bizjırıldatmay turabızwe keep on not making | sizjırıldatmay turasızyou all keep on not making | alajırıldatmay turadılathey keep on not making |
| Progressive — double negation | menjırıldatmay turmaymaI am not keeping on not making | senjırıldatmay turmaysayou are not keeping on not making | oljırıldatmay turmaydıhe is not keeping on not making | bizjırıldatmay turmaybızwe are not keeping on not making | sizjırıldatmay turmaysızyou all are not keeping on not making | alajırıldatmay turmaydılathey are not keeping on not making |
| Progressive — double negation | menjırıldatmay turmaymımaaren't I keeping on not making? | senjırıldatmay turmaymısaaren't you keeping on not making? | oljırıldatmay turmaymıdıisn't he keeping on not making? | bizjırıldatmay turmaymıbızaren't we keeping on not making? | sizjırıldatmay turmaymısızaren't you all keeping on not making? | alajırıldatmay turmaymıdılaaren't they keeping on not making? |
| Inference — auxiliary negated | menjırıldathan bolmazmaI can't have made | senjırıldathan bolmazsayou can't have made | oljırıldathan bolmazhe can't have made | bizjırıldathan bolmazbızwe can't have made | sizjırıldathan bolmazsızyou all can't have made | alajırıldathan bolmazlathey can't have made |
| Inference — double negation | menjırıldatmağan bolmazmaI must have made (emphatic) | senjırıldatmağan bolmazsayou must have made (emphatic) | oljırıldatmağan bolmazhe must have made (emphatic) | bizjırıldatmağan bolmazbızwe must have made (emphatic) | sizjırıldatmağan bolmazsızyou all must have made (emphatic) | alajırıldatmağan bolmazlathey must have made (emphatic) |
| Counterfactual — auxiliary negated | menjırıldathan bolmasamif it weren't that I had made | senjırıldathan bolmasaŋif it weren't that you had made | oljırıldathan bolmasaif it weren't that he had made | bizjırıldathan bolmasaqif it weren't that we had made | sizjırıldathan bolmasağızif it weren't that you all had made | alajırıldathan bolmasalaif it weren't that they had made |
| Counterfactual — double negation | menjırıldatmağan bolmasamif it weren't that I hadn't made | senjırıldatmağan bolmasaŋif it weren't that you hadn't made | oljırıldatmağan bolmasaif it weren't that he hadn't made | bizjırıldatmağan bolmasaqif it weren't that we hadn't made | sizjırıldatmağan bolmasağızif it weren't that you all hadn't made | alajırıldatmağan bolmasalaif it weren't that they hadn't made |
| Inference, future — auxiliary negated | menjırıldatırıq bolmazmaI can't be going to make | senjırıldatırıq bolmazsayou can't be going to make | oljırıldatırıq bolmazhe can't be going to make | bizjırıldatırıq bolmazbızwe can't be going to make | sizjırıldatırıq bolmazsızyou all can't be going to make | alajırıldatırıq bolmazlathey can't be going to make |
| Inference, future — double negation | menjırıldatmazlıq bolmazmaI must be going to make (emphatic) | senjırıldatmazlıq bolmazsayou must be going to make (emphatic) | oljırıldatmazlıq bolmazhe must be going to make (emphatic) | bizjırıldatmazlıq bolmazbızwe must be going to make (emphatic) | sizjırıldatmazlıq bolmazsızyou all must be going to make (emphatic) | alajırıldatmazlıq bolmazlathey must be going to make (emphatic) |
| Counterfactual future — auxiliary negated | menjırıldatırıq bolmasamif it weren't that I were going to make | senjırıldatırıq bolmasaŋif it weren't that you were going to make | oljırıldatırıq bolmasaif it weren't that he were going to make | bizjırıldatırıq bolmasaqif it weren't that we were going to make | sizjırıldatırıq bolmasağızif it weren't that you all were going to make | alajırıldatırıq bolmasalaif it weren't that they were going to make |
| Counterfactual future — double negation | menjırıldatmazlıq bolmasamif it weren't that I were not going to make | senjırıldatmazlıq bolmasaŋif it weren't that you were not going to make | oljırıldatmazlıq bolmasaif it weren't that he were not going to make | bizjırıldatmazlıq bolmasaqif it weren't that we were not going to make | sizjırıldatmazlıq bolmasağızif it weren't that you all were not going to make | alajırıldatmazlıq bolmasalaif it weren't that they were not going to make |